ارتش هاایرانمقالات ویژه

اشنایی با محصولات نظامی جمهوری اسلامی ایران (بخش اول)

اشنایی با محصولات نظامی جمهوری اسلامی ایران (بخش اول)

تاریخ به روز رسانی شهریور 1396

مقاله ای که در زیر درمورد تولیدات نظامی ایران امده به نقل از منابع داخلی و خارجی است و هیچ کدام  از مورد  ذکر شده مورد تائید و یا رد سایت جنگاوران نیست

شایان به ذکر است ممکن است بسیاری از سلاح های که در ادامه به انها خواهیم پرداخت تنها از چند پیش نمونه و یک نمایش تلویزیونی   فراتر نرفته باشد (به هر دلیلی )و یا اینکه به تولید انبوه رسیده باشد و البته از میزان تولید شده انها اطلاعی در دست نیست جزء تعداد به نمایش گذاشته شده و یا دیده شدن انها در رژه ها و نمایش های عمومی

تلاش شده تمامی محصولات به صورت کوتاه معرفی شود ولی ممکن است  برخی محصولات از قلم افتاده باشد

برای خواندن بخش دوم مقاله اینجا را کلیک کنید

برای خواندن بخش سوم مقاله اینجا را کلیک کنید

برای خواندن بخش چهارم و پایانی مقاله اینجا را کلیک کنید

ام پی تی -9: نسخه تولید  مسلسل دستی ام پی 5 در ایران . این سلاح  برای خدمت در نیروی های انتظامی دارای کالبیر 9  پرابلم  می باشد  و از یک خشاب 30 فشنگه بهره می برد و دارای  سرعت اتش 750 گلوله بر دقیقه است. این سلاح تحت لیسانس هکلر کخ المان در ایران تولید میشد

اس 5.56: نسخه تولید شده سلاح سی کیو 5.56 چینی در ایران که در واقع خود نسخه کپی شده سلاح ام 16 ای 1 امریکایی است. این سلاح با با مهمات 5.56 م م ناتو و خشاب 20 فشنگ برای برخی از واحدهای سپاه پاسداران تولید شد

کی ال -7 : نسخه تولید شده  بر اساس سلاح مشهور ای کا 47(در واقع نسخه ارتقا یافته ای AKM) در ایران که بیشتر در نیروی انتظامی استفاده شده تا در نیروی های نظامی

ژ3: تا  میانه دهه 80 شمسی حدود 40 سال در ایران تولید شد ولی امروزه دیگر در خط تولید نیست.کیفیت  تولید در ایران با اگر اما بسیار همراه بود دست کم نسخه های که بعد از انقلاب به دلیل سرعت تولید در زمان جنگ تولید شد

مسلسل ام جی 3: مسلسل  المانی  ام جی 3 که از میانه دهه 40 شمسی تا میانه دهه 80 شمسی در ایران تولید میشد

زعاف :تپانچه کمری  ساخته شده بر اساس تپانچه المانی پی 226. این سلاح دیگر تولید نمی شود  ولی بر اساس پی 226 ساخته شد که دارای خشاب 10  فشنگ  و مهمات 9 پرابلم بود

خیبر 2002: سلاح بولپاپ با کالیبر 5.56 ناتو که قرار بود در خدمت جایگزین سلاح ژ3  ارتش شود. این سلاح با سرعت اتش  800 تا 850 گلوله بر دقیقه و برد موثر 450 متر اگرچه به صورت محدود تولید شد ولی بعد از 8 سال به گفته مقامات نیروی زمینی  ارتش ایران در ازمون های ارتش امتیاز لازم را کسب نکرد و به صورت فراگیر وارد خدمت نشد

سلاح خیبر
سلاح خیبر

پی کا ام تی 80: نسخه تولید شده مسلسل  متوسط پی کا ام(در ایران به ان گرینوف  نیز گفته میشود) در ایران. این مسلسل تنها مسلسل متوسط در خط تولید در ایران است

دوشکا: نسخه تولید مسلسل  12.8 م م دوشکا در ایران به عنوان تنها و مسلسل سنگین ایرانی که  در ارتش و سپاه استفاده میشود (به صورت فراگیر).

نخجیر: نسخه تولید شده سلاح تک تیر انداز دراگانوف در ایران.

صیاد: سلاح تک تیر انداز سنگین (ضد ماتریال) با کالیبر  12.7 م م  که بر  اساس سلاح اتریشی Steyr HS .50 که 800 قبضه از  ان در سال  2006 وارد ایران شد تولید شد. اگرچه نسخه اتریشی به دلیل کیفیت بالا در نیروی های نظامی ایران محبوب تر است

صیاد
صیاد

شاهر: سلاح تک تیر اندازی دور زن(ضد ماتریال) با کالیبر  14.5 م م

ارش: سلاح ضد ماتریال کالبیر 20 م م ساخته شده بر اساس سلاح  ام 82 ای2 امریکایی. این سلاح برای انهدام  تجهیزات  چون کاموین ،  خودرو های زره پوش  و تجهیزات الکترونیکی حساس  ساخته شده است و برد موثر ان 3000 متر است

آرش
آرش

اخگر: مسلسل گاتیلینگ 7.62 م م شش لول ساخته شده بر اساس گاتیلینگ امریکایی مینیگان که پیش از انقلاب با بالگرد بل 206 وارد ایران  شده است. نسخه  ایرانی دارای سرعت اتش 4000 تا 6000 گلوله بر دقیقه است. این سلاح توسط جهاد خودکفایی  ارتش توسعه یافته است

محرم: مسلسل گاتیلینگ  12.7 م م شش لول با سرعت اتش 2500 گلوله بر دقیقه  که توسط جهاد خودکفایی  ارتش توسعه یافته است

فاتح: یک سلاح تهاجمی با کالیبر  5.56  ناتو و خشاب 30 فشنگ که بر اساس سلاح امریکایی ایکس سی ار ساخته شده و در سپاه پاسداران توسعه یافته است. وضعیت تولید ان نا مشخص است

اخگر
اخگر
محرم
محرم
فاتح
فاتح

ار پی جی7: سلاح ضد زره مشهور روسی که در ایران نیز با مهمات خرج گود  تک مرحله ای و دو مرحله ای و همچنین ضد نفر تولید میشود

غدیر: نسخه  تولید تحت امتیاز ار پی جی 29 در ایران(برای اشنایی با سری  راکت های ار پی جی  اینجا را کلید کنید)

اس پی جی 9: سلاح راکتی بدون لگد ساخت روسیه که در ایران تولید میشود. این سلاح راکتی 73 م م شلیک شونده از درون لول  روی سه پاییه بر ضد ساختمانها ،  خودرو های زرهی سبک ، نفربر ها و سنگر های تیر بار موثر است(بر ضد تانک های مدرن کارایی ندارد). برد این سلاح 800 تا 1300 متر بسته به مهمات است  و وزن کل سیستم 47 کیلوگرمی است

تفنگ 106 م م: سلاح امریکایی ام 40  که در ایران تولید می شود. این سلاح بدون لگد دارای  برد موثر 1300 متر و برد نهایی 6000 متر  است و در دهه 1950 برای نبرد ضد زره ساخته شده اگرچه بعدها با موشک تاو  جایگزین شد(البته در امریکا)

رعد: موشک   روسی مالیوتکا که در ایران تولید می شود. این موشک برای اولین بار در سال 1996  در ایران احتمالا با کمک کره شمالی تولید شد و تا پایان تولید در سال 2004 میلادی بیش از 2200 تیره ان تولید شد. نسخه تولید در ایران از نوع  هدایت نیم خودکار است که یک  نسل  برتر از نسخه  هدایت در خط دید کاربر است که ایران در زمان رژیم گذشته  دریافت کرده بود. ایران   نسخه تک مرحله ای با توان نفوذ  در 550 تا 600 م م زره و نسخه  دو مرحله ای با توان نفوذ در 850 م م زره را نیز تولید کرده. رعد دارای  برد 3000 متر است

توسن: نسخه مهندسی معکوس موشک ضد تانک روسی  هدایت سیمی نیم خودکار ای تی 5 کونکورس. این موشک دارای برد 4000 متر و توان نفوذ  در 800 م م زره است . احتمالا خط تولید ان متوقف شده است

دهلاویه: نسخه تولید شده تحت امتیاز موشک  ضد تانک لیزری روسی ای تی 14 کورنت با برد 5500 متر و توان نفوذ در 100 تا 1200 م م زره . کورنت از نظرعدد نفوذ  بیشترین نفوذ را در بین موشک های زمین  پرتاب دارد اگرچه پیشرفته ترین انها نیست .

برای اشنایی با موشک های روسی مالیوتکا، کونکورس و کورنت اینجا را کلیک کنید

دهلاویه
دهلاویه

طوفان: نسخه مهندسی معکوس موشک ضد تانک امریکایی تاو.ایران از سال 1971 این موشک را در زمان رژیم گذشت تحولی گرفت و امکانات  گسترده ای را برای تعمیر و نگهداری ان  را در صنایع الکترونیک شیراز گرد هم اورد و از سال 1975 خواهان تولید تحت امتیاز تاو و ماوریک در ایران شد که با انقلاب برنامه لغو شد. ایران بعد از جنگ دست به تولید نسخه بومی  تاو با  نام طوفان زد. چندین مدل از این سلاح تولید شد.طوفان 1 نسخه تولید بیسک تاو با برد 3500 متر و  توان نفوذ در 550 م م زره، طوفان 2  دارای  کلاهک دو مرحله ای با توان نفوذ  در 760 م م زره، طوفان 2 بی  نسخه  ارتقا یافته مدل قبل با توان نفوذ در 900 م م زره . طوفان 5 نسخه هدایت لیزری    طوفان 2. این نسخه  دارای یک نمونه هواپرتاب با نام قائم نیز است . از جزئیات تولید نسخه هدایت لیزری خبری در دست نیست(برای اشنایی با موشک ناو اینجا را کلیک کنید)

سدید 1: یک موشک هواپرتاب برای پهپادهای ایرانی مشابه تاو ولی با هدایت اپتیکی (احتمالا اپتیک حرارتی) که توان استفاده از ان در شب و روز  است و برد ان حدود 8000 متر می باشد. ایران نسخه هواپرتاب بدون پیشرانه این سلاح با نام سدید342 را نیز ساخته است که دارای سامانه هدایت اپتیکی است و در واقع بمب هواپرتاب برای استفاده پهپادها میبادش و احتمالا  کلاهک بزرگتری دارد

شفق:شفق، موشکی هوشمند است که با استفاده از جستجوگر تصویر ساز حرارتی  روی هدف خود قفل می‌کند و با برد 8 تا 10 کیلومتر، سرعت آن 2 تا 2.7 ماخ است. بنا بر اطلاعات منتشر شده این موشک 60 کیلوگرمی توانایی نفوذ 1 تا 1.5 متر در انواع زره تانک و شناور را داشته و دقت اصابت آن 30 سانتیمتر مربع در فاصله 10 کیلومتر است. این موشک بر روی بالگرد کبرا و  پهباد کرار دیده شده است

موشک طوفان
موشک طوفان
موشک سدید
موشک سدید
شفق
شفق

صاعقه:  مهندسی معکوس موشک ضد تانک امریکایی ام 47 دراگون که در زمان حکومت شاه  تحویل ایران شد . دو نسخه  صاعقه یک و دو در ایران تولید شده که صاعقه یک دارای توان نفوذ در 500 م م زره و صاعقه دو توان نفوذ در 760 م م زره است.این موشک 1000 متر  برد دارد(جهت اشنایی با موشک دراگون اینجا را کلیک کنید)

تندر:  موشک هدایت لیزری  لوله پرتاب 9 ام119( ای تی 11) ساخت روسیه که در ایران تحت امتیاز تولید شده است. تندر برای پرتاب از لوله توپ   125 م م تانک تی 72 در ایران تولید شده ولی از تانک ذولفقار1 و3  هم میتوان ان را شلیک کرد. این موشک دارای  برد 5000 تا 6000 متر و توان نفوذ  در 850 م م زره را دارد

اچ ام 60: نسخه تولید شده  راکت 122م م توپخانه ای بی ام -21 گراد در ایران. این راکت انداز همانند نسخه روسی دارای پرتابگرد 40 لول است و بر روی شاسی  بنز  2624 سوار است (در ایران به ان خاور گفته میشود). در ایران انواع  لانچر های 16 و 30 تایی نیز تولید شد. نسخه ای دیگر از این راکت با نام ارش  در ایران تولید میشود که مهمات های مختلف ان از 20 تا 40 کیلومتر برد دارند(برای اشنایی با بی ام 21 گراد اینجا را کلیک کنید)

عقاب: عقاب یک راکت توپخانه‌ای ایرانی ۲۳۰ میلیمتری غیر هدایت شونده و با برد ۴۵-۳۴ کیلومتر است. این راکت دارای چرخش تثبیت شده در پرواز بوده اما یک دایره خطای (اصابت) بیش از ۵۰۰ متر دارد که آن را به یک سلاح بسیار غیر دقیق تبدیل کرده است. این راکت یک کلاهک انفجاری ۷۰ کیلوگرمی تکه تکه شونده دارد .  این راکت در میانه جنگ ایران و عراق  توسط چین تحویل ایران  شد و در چین با نام تایپ 83 شناخته میشد و دارای کالیبر  273 م م بود و بعدها در ایران  با تغیراتی با نام عقاب تولید شد .این نسخه  بر روی شاسی خودروی بنز سوار است

فلق 1: یک سامانه راکت کوتاه برد 240 م م ساخته شده بر اساس راکت 240 م م روسی بی ام 24. این راکت انداز در لانچر های چهار و یا شش تایی پشت چیپ  سوار شده و دارای  برد 10 کیلومتر و کلاهک 50 کیلوگرم است

فلق2: راکت انداز 333 م م کوتاه برد با برد 10 کیلومتر و کلاهک 60 کیلوگرمی (البته وزن کلاهک 120 کیلوگرم است و نیمی از ان وزن خود کلاهک است  )

ایران راکت انداز فلق 1و 2 ر ا در چند ترکیب نشان داده.. با لانچر های   دو و یا  چهار تایی به صورت جدا پشت چیپ ویا در یک ترکیب با دو  فلق1 و دو فلق 2. فلق در درگیری های عراق دیده شده

فلق2
فلق2
ترکیب فلق1 و 2 روی یک خودرو
ترکیب فلق1 و 2 روی یک خودرو

فجر 1: نسخه تولید راکت انداز چینی تایپ 63 با کالیبر  107 م م که در ایران به ان مینی کایوشا   می گیوند . این راکت  انداز در لانچر 9 تایی دارای برد 8 کیلومتر و کلاهک 1.3 کیلوگرمی است

فجر3: راکت انداز 240 م م  بر اساس راکت انداز تایپ 1985  کره شمالی . این راکت از سال 1987 تحت امتیاز کره شمالی در ایران تولید شد  و  با لانچر 12 لول سوار بر شاسی بنز و یا دیگر خودرو ها  دیده شده. این راکت 45 کیلومتر برد دارد و دارای  یک کلاهک 60 کیلوگرمی با 45 کیلوگرم مواد منفجره است. این راکت توسط حزب الله در نبرد سال 2006 بر علیه اسرائیل استفاده شد

فجر5: یک راکت انداز 333 م م  که بر اساس راکت انداز چینی دبلیو اس-1 تولید شد. نسخه چینی در اواخر دهه 1980 میلادی وارد ایران شد. نسخه ایرانی یک میلیمتر بزرگتر از نسخه چینی است و  مانند نسخه اصلی  دارای یک لانچر 4 لول بر روی شاسی شش چرخ متحرک است. این  راکت انداز  دارای  175  کیلوگرم کلاهک جنگی شامل  90 کیلوگرم مواد منفجره   و طول 6.4 متر می باشد و دارای  برد 75 کیلومتر است. دقت  این راکت  حدود 500 متر ذکر شده. این راکت توسط حماس  و حزب الله  بر ضد اسرائیل استفاده شد و در نبرد داخلی  عراق و سوریه توسط شبه  نظامیان شیعه و دولت بشار اسد استفاده شده است

فجر1
فجر1
فجر3 و 5
فجر3 و 5

خمپاره انداز: ایران  خمپاره انداز60،81 و 120 و 130 م م را تولید میکند

اچ ام.40:  نسخه ایرانی توپ 122 م م  کششی روسی 2 ای 18 که دی -30 نیز خوانده میود . توپ دی 30 محصول دهه 1960 است و دارای  بیشترین برد 15 کیلومتر با مهمات معمولی و 21 کیلومتر با مهمات راکتی است اگرچه ایران مدعی تولید نسخه ای با مهمات راکتی با برد بیش 35 کیلومتر است.

اچ ام.41: توپ 155 م م  که گفته شده پاییه ان بر   اساس  توپ  امریکایی کششی ام114 که در زمان رژیم گذشته تحویل شده  ساخته شده است.این توپ توان شلیک گلوله های انفجاری تا برد 30 کیلومتری را دارد. ایران  نسخه مهمات هدایت  لیزری با نام بصیر برای این توپ تولید کرده است که شباهت بسیار  به مهمات هدایت لیزری 155 م م ام 712 Copperhead   امریکایی دارد. گفته شده تنها سپاه پاسدران از این توپ و مهمات استفاده میکند. ایران در سال  2012 نسخه ای از این توپ سوار بر یک کاموین شش چرخ را نیز به نمایش گذاشت

رعد1: یک توپ خود کششی 122 م م ایرانی که شباهت بسیاری به سیستم روسی مشهور  2S1 Gvozdika دارد. در واقع این سیستم  ایرانی شامل  توپ 122 م م اچ ام40 سوار بر شاسی  شنی دار براق است که خود بر اساس  نفربر بی ام پی 1 روسی ساخته شده است

رعد2: یک توپ خود کششی 155 م م ایرانی که بسیار  شبیه توپ امریکایی ام 109 است. در واقع رعد دو شامل  توپ اچ ام.41 سوار بر شاسی تی 72  است. تعداد کمی رعد یک مشاهده شده و به نظر می رسد این رعد 2 بوده که به صورت گسترده  تولید شده و البته از قرار معلوم تنها سپاه پاسدران از این نسخه بهره می برد

نسخه از توپ 155 م م روی یک خودروی چرخ دار
نسخه از توپ 155 م م روی یک خودروی چرخ دار
رعد2
رعد2

چیپ سفیر: یک چیپ چهار چرخ 1.6 تنی که جایگزین  چیپ های قدیمی  ولیز شد.این چیپ با موتور 105 اسب بخاره  دیزل دارای  بیشترین سرعت 130 کیلومتر بر ساعت است . این خودرو را می توان  به راکت انداز مینی کاتویشا، موشک تاو، توپ 106 م م  مجهز کرد

ارس: یک خودروی تاکتیکی 3.4 تنی با یک موتور دیزل 133 اسب بخاره به عنوان خودرو فرمانده ای و ارتباطی مورد استفاده است

خودروی تاکتیکی کویران: یک خودرو تاکتیک  3.4 تنی مانند  ارس  که برای حرکت در نقاط با شیب تند و پستی بلندی زیاد طراحی  شده و از نظر ظاهر کمی شبیه هاموی امریکایی است. میتوان ان را به  صورت دو کابینه ویا تک کابینه  وانت استفاده کرد و از ان به عنوان حامل سلاح های مختلف به کار برد. این خودرو با خمپاره انداز 120 م م، مسلسل 12.7 م م و توپ 23 م م دیده شده است

خودروی سپهر : خودرو تاکتیکی 4.3 تنی سپهر که براساس نیاز نیروهای مسلح طراحی و به تولید انبوه رسیده است. از قابلیت‌های این خودروی تاکتیکی حمل 10 نیروی نظامی با تجهیزات کامل و حمل 5.1 تن بار و تجهیزات است.این خودرو همچنین قادر است تا در مناطق صعب‌العبور کوهستانی ناهموار، دشت، بیابان، کویر و رودخانه‌های کم‌عمق با سهولت حرکت کند.به استناد منابع نظامی، این خودرو جهت استفاده در پروسه عملیات‌های نامتقارن کماندویی طراحی شده است.

نینوا:یک کامیون  چهار چرخ  با توان حمل 5 تن بار که از سال 2011 وارد خط تولید شده است.این خودرو دارای  موتور دیزل 240 اسب بخاره است

تانک بر ببر400: یک خودرو تانک بر ساخته شده بر اساس خودروی روسی ماز 537 که قبل از انقلاب وارد ایران شد . این خودرو توان حمل 50 تن بار را دارد. با وجود  این خودرو بسیار کم دیدهش شده(نسخه ایرانی) و در  تمامی رژهای نیروی های مسلح و جابه جایی  زرهی ایران از خودروی ولو اف12  استفاده میشود که نشان دهنده عدم تولید انبوه است و گفته شده ببر یک ارتقا بر روی ماز 537 موجود  بوده است

کشنده  ذوالجناح: کشنده  ذوالجناح یک کشنده ده چرخ  دو محوره با توان حمل 30 تن بار در  اینده به عنوان سکوی پرتاب سامانهای پدافند  باور به کار خواهد رفت

چیپ سفیر
چیپ سفیر
ارس
ارس
کویران
کویران
خودروی سپهر
خودروی سپهر
کامیون نینوا
کامیون نینوا
یدکش ذوالجناح
یدکش ذوالجناح

تانک شناسایی توسن:  توسن یک تانک شناسایی سبک بر اساس تانک شناسایی سبک انگلیسی اسکورپین است که در زمان رژیم گذشته تحولی ایران شده است .  این  نسخه دارای  یک توپ 90 م م به جای توپ 76 م م اسکوریپ است که احتمالا بر اساس توپ 90 م م برزیلی  خودروی EE-9 مهندسی معکوس شده که  در زمان  جنگ از سازمان مجاهدین خلق به دست ایران افتاد . به غیر از توپ ، توسن  دارای سایت  اتش  و موتور دیزل جدید شده است و گفته شده در برابر برخورد گلوله های 12.7 م م سلاحی چون دوشکا و یا برونینگ  ام2 مقاوم است. همچنین نسخه های با موشک تاو  و یا با چهار موشک کورنت در کنار بدنه دیده شده است این تانک تاز سال 1387 وارد خط تولید شده ولی از تعداد تولیدی خبری در دست نیست ولی تعداد زیادی از ان تولید نشده

تانک توسن
تانک توسن

خودروی زرهی صیاد: یک خودروی کوچک شنی دار که شباهت  بسیار به اسکورپین دارد ولی تفاوت ان اشکار است و ان نیز داشتن چهار  چرخ جاده ای به جای   پنج  چرخ در توسن ویا اسکورپین. این خودرو کوچک به عنوان یک خدروی شنی دار واکنش سریع ساخته شده و در برابر برخورد گلوله های 7.62 م م مقاوم است . صیاد یک حامل  است و از این رو با سلاح های مختلف مانند موشک ضد تانک تاو ، راکت انداز 107 م م و یا 122م م و یا دیگر سلاح ها دیده شده

صیاد
صیاد

سریر : یک خودروی زرهی چهار چرخ  با توان حمل هشت نفر سرباز   و مقاوم  در برابر برخورد  گلول های 12.7 م م . این خودروی  در صنایع شهید کلاه دوز تولید شد  و گفته شده به صورت خاص برای سپاه پاسدران توسعه یافته است. خودرو دارای یک موتور در جلوی بدنه و دو لنگه درب در عقب برای خدمه است  و دارای یک مسلسل  14.5 م م بر روی سقف خودرو است . از کم و کیف تولید ان اطلاعی  در دست نیست  ولی تعداد زیادی از ان تولید نشده

سریر
سریر

خودروی رخش: یک خودروی زرهی چهار چرخ ضد شورش   که توان حمل هشت سرباز را دارد و بدنه ان در برابر مهمات 7.62 م م  سلاح های تهاجمی مقاو م است و دارای  شیشه های ضد گلوله و ده پرت شلیک (پنچ عدد در هر سوی بدنه) برای شلیک سربازان از داخل خودرو با سلاح های سبک خود به بیرون است .خودرو دارای  یک موتور دیزل155 اسب  بخاره است  و سرعت ان به 80 کیلومتر بر ساعت می رسد.. اولین بار این خودرو در سال 2005 در سودان دیده شد ولی یک سال بعد در ایران رو نمایی شد. رخش  معمولا به یک مسلسل 12.7 م م دوشکا روی بدنه مجهز است ولی با توپ دو لول  23 م م روی بدنه نیز داده شده است

رخش
رخش

براق : نسخه  مهندسی معکوس شده نفربر چینی تایپ 86 است که خود بر اساس بی ام چی -1 روسی ساخته شده. تایپ 86 فاقد برجک  بی ام پی 1 با توپ 73 م م است .براق نیز همانند  نسخه چینی برجک توپ 73 م م را ندارد و همانند ان مجهز به یک مسلسل 12.7 م م دوشکا است اگرچه با   لانچر  پرتاب موشک ضد تانک تاو نیز دیده شده. این خودرو شنی دار توان حمل هشت سرباز را در داخل بدنه دارد  و احتمال ان مانند برادر چینی و روسی خود تنها در برابر مهمات های 7.62 م م سلاح های تهاجمی مقاومت دارد. این خودرو دارای یک موتور دیزل 330 اسب بخاره است که با در نظر گرفتن وزن 13 تنی ان دارای رانش به وزن 24 اسب  بخار بر تن است.(جهت اشنایی با بی ام پی 1 اینجا را کلیک کنید)

کبرا: نسخه ای از براق مجهز به توپ 23 م م دو لول  ضد هوایی

براق
براق

ذوالفقار: یک تانک بومی ایرانی  که بر  سه نسخه ذوالفقار1 و 2 و 3 از ان ساخته شده ولی در نهایت تنها دو نسخه ان یعنی  1 و 3 به نمایش گذاشته شد. ذوالفقار1 دارای  شاسی   تانک امریکایی ام 48 و برجکی از نو طراحی شده است که از توپ روسی 125 م م 2 ای 46  با گلوله گذاری خودکار بهره می برد و دارای  سایت اتش کت 72 ساخت اسلواکی  بود و دارای  موتور روسی . ذوالفقار3 نسخه ارتقاء یافته با شاسی جدید  دارای  شکل کلی مشابه تانک ابرامز ولی با همان توپ و سایت اتش ذوالفقار. تعداد  محدودی از ذوالفقار 1 تولید شد و ذوالفقار3  نیز همچنان در مراحل ازمایش است .(برای اشنایی بیشتر با  تانک ذوالفقار اینجا را کلیک کنید)

همچنین ایران دست به ارتقا  صد ها تی 55 خود با نام تی 72 زد (سفیر 74) زده که شامل  نصب توپ 105 م م ام 68 (این توپ اصلش  ساخت انگلستان است ولی در ایران مهندسی معکوس شد)، نصب زره واکنش دهنده کنتاکت 1، نصب موتور دیزل جدید  که روی تی 72 نصب شده بود و سایت اتش کت 72 . همچنین ایران تانک چیفتن خود را با نصب موتور دیزل  و مسافت  یاب لیزری ارتقا داد و با نام مبارز معرفی کرد ولی از قرار معلوم تعداد انگوشت شماری از چیفتن ها  به این نسخه ارتقا یافتند (برای اشنایی با  چیفتن اینجا و تی 55 اینجا را کلیک کنید)

ذوالفقار3
ذوالفقار3

بالگرد شاهد278: بالگرد طراحی شده در سپاه  پاسداران که در صنایع بالگرد سازی ایران هسا تولید شد. این بالگرد بر اساس  بل 206 جت رنجر که پیش از انقلاب وارد ایران شده ساخته شده است و دارای  موتور  انگلیسی رولز ریس 250 است که به صورت قاچاق وارد  ایران شد و دارای قدرت  420 اسب بخار است  . این موتور روی بل 206 نیز نصب شده است. شاهد 278 در دو مدل ساخته شده یکی نسخه غیر نظامی  سبک برای  گشت های غیر نظامی  و حتی نظامی غیر مسلح و نسخه مسلح با نام  OH-78   که دارای  دو بالچه در دو طرف است که میتواند غلاف مسلسل 12.7 م م ویا لانچر 7 تایی راکت هایدرا 70 را حمل کند. یک نسخه با یک مسلسل متحرک 12.7 م م زیر بدنه  و یک دوربین  زیر ان برای هدایت از درون کابین به عنوان مسلسل متحرک نیز دیده شده است . گفته شده کمتر از 20 فروند از این بالگرد بیشتر تولید  نشده (در منابع غربی  هفت عدد  ذکر شده) برخی از منابع این بالگرد را دارای عدم تعادل کافی به دلیل عدم تنظیم درست مرکز ثقل بیان کرده اند. تنها در سپاه به خدمت رفته شده است

شاهد 278
شاهد 278

بالگرد شاهد 285: بالگردی بر اساس شاهد 278   در نقش تهاجمی سبک(دیدبان مسلح  با توان ببین و بکش) که دارای  یک کابین و یک خدمه است و  نسخه اولیه  که شاهدی 285 A  خوانده میشد دارای  یک مسلسل 7.62 م م ثابت در درون دماغه  و  دو لانچر 7 لول راکت  70 م م هایدرا در دو طرف بدنه است  و از بدنه کامپوزین و به گفته روزنامه همشهری با قطعات روسی ساخته شده است. این نسخه چیزی شبیه به OH-58B است. نسخه دیگری که در نمایشکاه کیش به نمایش گذشته شده شاهد 258 سی  نسخه تهاجمی دریایی مسلح  به  دو  به موشک ضد کشتی  کوثر با هدایت اپتیکی و  برد 30 کیلومتر ویا هشت موشک لیزری هواپرتاب سدید 1 .  شاهد 285 نیز در سپاه طراحی شده ولی در هسا ساخته شده مشخص  نیست  چند فروند از  ان ساخته شد   ولی تنها در سپاه به خدمت گرفته شده است

شاهد 285
شاهد 285
شاهد 285 دی
شاهد 285 دی

بالگرد طوفان: بالگرد طوفان  در دو نسخه طوفان یک و دو توسعه یافته که  از جزئیات  ان خبر دقیقی  در دست نیست. شرکت پنها (شرکت نو پشتیبانی و نو سازی بالگرد های ایران) در دهه 1990 میلادی  طرحی با نام  پنها 2091 را اغاز کرد که هدف از ان  بازسازی برخی از بالگرد های  صدمه دیده و ارتقا کوچیک بر روی ناوگان فعلی بود. در ادامه  ایران دست به توسعه بالگرد طوفان1 زد. طوفان 1 برنامه  ارتقا  روی  ده فروند بالگرد AH-1J سی کبرا  است که  شامل نصب سامانه هدفگیر تاو بر روی نسخه های که فاقد تاو بودند، شیشه جدید و ملخ کامپوزیت و احتمالا تعویض بخش های  بیرونی  از بدنه با قطعات .   ایران دو سال بعد   نسخه ای از بالگرد  کبرا با نام  طوفان دو را نیز به نمایش گذاشت که البته تا کنون تنها دو فروند ان دیده شده است . این نسخه دارای  یک سامانه دید حرارتی و نشان گذار لیزری در دماغه است . که یکی از دو فروند نشان داده شده  دارای بدنه جدید  است و دارای  هشدار  دهنده رادار و یک کابین چند تکه ضد گلوله ولی یکی دیگر  دارای بدنه  قدیمی  است و فقط در سامانه نشان گذاری و احتمالا کابین  ارتقا یافته است . مشخص نیست ایا چند فروند در ناوگان ارتقاء مشابه طوفان  2 در نهایت به خود خواهند دید ویا اینکه تنها همین دو فروند باقی خواهد ماند(جهت اطلاع بیشتر از بالگرد ای اچ-1 کبرا اینجا را کلیک کنید)

طوفان1
طوفان1
تنها دو فروند طوفان2 به نمایش گذاشته شده. نمونه بالای دارای بدنه نو ساز است ولی پایینی همان بدنه ولی با سامانه اپتیکی جدید است
تنها دو فروند طوفان2 به نمایش گذاشته شده. نمونه بالای دارای بدنه نو ساز است ولی پایینی همان بدنه ولی با سامانه اپتیکی جدید است

اذرخش: در مرحل اول به گفته  سرتیپ حبیب‌الله بقایی  فرمانده وقت نیروی هوایی  در سال 1376  ایران یک جنگنده جدید را به تولید رسانده و قرار از سالی 9 فروند از ان در مجموع 50 فروند ان تولید شود ولی بعد از سالهای هرگز خبری  از این جنگنده نشد. در نهایت  جنگنده که با نام اذرخش می شناسیم  جنگنده ای است بر اساس اف5 با همان موتور جی 85 و  قطعات و حتی کابین مشابه  . جنگنده داری  بالی بزرگتر و به صورت خاص سکان عمودی تغییر یافته برای کنترل پذیر بیشتر است و دارای  هشدار دهنده راداری ، پرتاب کننده شراره،  به گفته برخی منابع خارجی رادار گریف نسخه ای که روی نمونه های اخر جنگنده اف7 پاکستانی نصب شده است ، اچ یو دی  و احتمالا سامانه ناوبری بهتری است . این جنگنده توان تسلیحاتی مشابه اف5 و فاقد توان سوختگیریی هوایی است. تنها 8 فروند از این نسخه تولید شد. (برای اشنایی با اف5 اینجا را کلیک کنید)

1348721
اذرخش

 

صاعقه1: این جنگنده همانند  اذرخش در  دانشگاه شهید ستاری  طراحی شد. در پاییز ۱۳۷۷ علی‌اکبر شوقی رئیس دانشگاه شهید ستاری طراحی جنگنده صاعقه را به محمد خاتمی رئیس‌جمهور وقت ایران اعلام کرد و گفت که قرار است پرواز آزمایشی این هواپیما در سال ۸۰ انجام شود. این پروژه در ابتدا به صاعقه-۸۰ معروف شده و گفته می‌شد که یک جنگنده رهگیر دوموتوره و دوسکانه در کلاس اف-۱۴ تام‌کت خواهد بود . اگرچه در نهایت جنگنده مشابه اف5 از اب در امد که دارای دو سکان عمودی وی شکل برای کاهش سطح مقعط  است.  برخی منابع از این مسئله سخن گفتند که صاعقه دارای  موتور ار دی33 میگ 29 و رادار ان 19 ام ایی است  که بر روی میگ29 ای ام نصب شده ولی این مسئله  به راحتی  قبل رد کردن است  زیرا موتور ار دی 33 با قطر 1040 م م  دو برابر قطر موتور جی 85 با قطر 450  م م قطر دارد و  از انجایی که صاعقه کاملا اندازه  اف5 است پس هرگز دو موتور ار دی33 درون صاعقه نخواهند گنجید  (حتی یک موتورش هم نخواهد گنجید  زیرا  موتور ار دی 33 سه متر کشیده تر از موتور جی 85 است) همچنین با در نظر  گرفتن  اندازه کوچک دماغه صاعقه  مشابه  که دماغه اف5  است و قیاس ان با دماغه میگ29 متوجه می شویم  که رادار ان 019 ام ایی نسخه  ارتقا  یافته ای  که روی میگ29 اس ام نصب است(که اصلا در ایران این نسخه وجود ندارد) نمی تواند   روی صاعقه نصب شده باشد . صاعقه همواره با تسلیحات مشابه اف5 نشان داده شده و از نظر برد و سرعت دارای  توانا مشابه است. صاعقه 1 در واقع اف5 در قابل یک پلتفرم جدید و نو ساز است که در ناحیه الکترونیک و ناوبری تا حدودی ارتقا یافته است

صاعقه2: نسخه اموزش صاعقه1 که به گفته منابع غربی از تغییر بخشهای از بدنه اف5 اف نیروی هوایی ایران به دست امده. گفته شده با در نظر گرفتن  حدود 17 فروند اف5 اف در خدمت ارتش ایران  احتمالا همگی به این مدل ارتقا خواهند یافت

2658145
صاعقه 2
صاعقه2
صاعقه2

قاهر اف313: این جنگنده به عنوان یک نسل پنچم در 14 بهبمن سال 1391 به نمایش گذاشته شد. از ان  زمان تا اولین تاکسی خود در فروردین ماه 1396 بارها اخبار مختلفی از طرف  دو وزیر دفاع در مورد لغو یا پیگیری این طرح داده شد. قاهر اف313  یک جنگنده دو موتوره با دو سکان عمودی و بالهای  است  که سر ان متمایل به پایین است و از دو کانارد یک تکه استفاده میکند(نسل پنجم ها از کارنارد یک تکه استفاده میکنند که در سطح مقطعی تثیر مثبت دارد) . رسانه های داخلی از ان به عنوان نسل پنچ یاد میکنند ولی با در نظر گرفتن  ورودی هوا کوچک  و اینکه تنها موتور دردسترس موتور اوج است که یک توربوجت است عملا یک نسل پنچ حساب نیم شود(شراط نسل  چهار به بعد داشتن موتور توربوفن است ولی از الان نمیتوان گفت باید منتظر اینده بود تا دید موتور در اخر چه خواهد شد). اگر موتور جی 85 روی این پرنده نسب باشد که بدون شک در پیش نمونه با در نظر گرفتند اندازه جنگنده و ورودی همین موتور و یا نسخه داخلی ان است شما با جنگنده پر قدرتی از نظر میزان رانش روبرو نخواهدی بود(برای اشنایی با این موتور به مقاله  جنگنده صاعقه در سایت رجوع کنید)بر اساس گفته وزیر دفاع نقش این جنگنده پشتیبانی هوایی نزدیک است  ولی مشخص نیست که این جنگنده با در نظر گرفتن اندازه کوچک ،بالهای کوتاه چه حجم سلاح را درون بدنه میتواند حمل کنده بتواند در نقش یک پشتیبانی هوایی نزیک که  باید مجهز به راکت و بمب سقوط ازاد در کنار سلاح هدایت شونده باشد حمل میکند، همچنین سرعت و توانایی ان مشخص نیست و در حال حاظر باید دید بعد از پرواز ایا مشتری خواهد داشت و یا نه زیرا به گفته وزیر دفاع نیروی هوایی به دلیل خرید صاعقه برنامه ای برای خرید قاهر ندارد و تنها سپاه به دنبال این طرح است. در نهایت باید منتظر اینده شد تا دید جنگنده ای با این شکل و شمایل ایا واقعا برای ماموریتی مانند پشتیبانی هوایی نزدیک کارایی خواهد داشت و یا خیر و چه تسلیحاتی روی ان هماهنگ خواهد شد و در نهایت دید کی و چه زمان وارد خدمت خواهد شد و در نهایت برنامه به کجا خواهد رسید بدون شک ادعای ساخت یک نسل پنچ تا عملیاتی کردن راه درازی دارد چیزی که روسها و چینیها با ان همه تجربه و فناوری همچنان با ان دست به گریبان هستند  .(از قرار نبرد هوایی در نقش این جنگنده بر اساس گفته وزیر دفاع تعریف نشده  ولی برای این کار باید  رادار و موشک در دسترس باشد  بدون شک موشکی مانند فکور قابل نصب روی این طرح نیست زیرا برای این طرح بسیار بزرگ است) جنگنده دارای کابینی بزرگ با سطح دید خوب و یک سامانه اپتیکی زیر  دماغه است  ولی جزئیاتی زیادی از این طرح در دسترس نیست. خروجی موتور دارای یک روپوش  است که نشان دهنده تلاش برای کاهش امواج فرورسخ بازتابی است (در نهایت باید خیلی صبر کرد دید این طرح چه می شود ولی در کل این طرح به نظر نمیرسد نیاز ما را به جنگنده ای در کلاس سوخو30 و یا 35 را براورده کند دست کم اگر واقع بینان و بدور از جو زدگی بخواهیم به ان نگاه کنیم)

جت اموزشی کوثر:

جت اموزشی کوثر اولین بار  در نمایشگاه هوای کیش در سال 1393 به شکل ماکت به نمایش در امد که هدف از ان یک جت اموزشی با توان پشتیبانی سبک بود. این طرح شبیه AT-3 تایوانی است و البته تنها شبیه است زیرا ما به کمک تایوان دسترسی نداشتیم. مشخصاتی از این جت  گفته نشده و  هنوز پرواز نکرده است از این رو اطلاعات زیادی از ان در دسترس نیست

جت اموزش تیذرو: اولین بار در سال 2002  به نمایش گذاشته شد . این جت اموزش  دارای  دو موتور جی 85 نصب شده بر روی اف5 است که تعداد زیادی از ان ، از  زمان حکومت قبلی در انبار نیروی هوایی باقی مانده است . تیذرو  مادون صوت و دارای  بدنه احتمالا کامپوزیت بود  و میشد ان را مسلح کرد ولی در نهایت تنها 3 فروند از ان ساخته شد

همچنین ایران دست  تغییر اف5  ای موجود در نیروی هوایی زد  و انها را با نصب یک کابین دوم به اف5 بی تبدیل  کرد و در نقش اموزشی  از انها بهره برد. این نسخه که همکنون اصلیترین  جت اموزش نیروی هوایی ایران است سیمرغ نام دارد

شفق:یک طرح مشترک بین روسها و دانشگاه مالک اشتر که قرار بود در سال 1383 پرواز کند و در سال 1381 ماکت یک در یک  ان نیز به نمایش گذاشته شد و گفته شد یک جنگنده تهاجمی حمله به زمین با توان نقش اموزشی  در کلاس یاک130 است و در ساخت ان از مواد رادار گریز استفاده شده.این طرح از قرار معلوم از سال 1378 با تحریم های سازمان ملل علیه ایران و قطع همکاری روسها لغو شده

تیزرو

تیزرو

عبدالحمید تارخ

برای خواندن بخش دوم مقاله اینجا را کلیک کنید

برای خواندن بخش سوم مقاله اینجا را کلیک کنید

برای خواندن بخش چهارم و پایانی مقاله اینجا را کلیک کنید

نظرات خود در مورد  مقاله و سئوالات نظامی خود را با ادرس ایمیل jangaavaran@yahoo.com در میان بگذارید

 

منابع:

برخی عکسها از :http://www.military.ir و دیگر خبر گذاری های داخلی از جمله مشرق نیوز گرفته شده

 

http://fas.org/siteindx.html

http://www.globalsecurity.org/

http://www.iranintelligence.com/

https://www.wikipedia.org/

گرداوری:عبدالحمید تارخ

با ذکر نام و ادرس سایت درج مطلب بلامانع است

برچسب ها

نوشته های مشابه

بستن