اکشور کوچک  قطر در جنوب  کشور عزیزمان و در جنوب خلیج فارس در سال ۱۹۶۸  زمانی که انگلستان اعلام کرد نیروی نظامی خود را از منطقه  بیرون خواهد   کشید تصمیم به تشکیل یک ارتش گرفت. ارتش قطر  از اواخر دهه ۱۹۶۰ میلادی تشکیل شد ولی با وجود این تا زمان خرید تسلیحات به صورت مستقیم در اواخر دهه ۱۹۷۰ این ارتش بیشتر شبیه یک ارتش قبیله ای بود. این ارتش  همکنون دارای ۱۱۵۰۰ نفر پرسنل است  و بیشترین خریدش در مرحله اول از فرانسه  و در مرحله دوم از انگلستان است .در این مقاله به بررسی تجهیزات این ارتش میپردازیم

نیروی زمینی

این کشور دارای  ۸۵۰۰ نفر  پرسنل در  نیروی زمینی است که در قالب  دو تیپ و شش گردان گرد هم امده اند. تا دهه ۱۹۹۰ در سطح یگانهای عملیاتی میشد به خوبی شهروندان غربی  از جمله فرانسوی و انگلیسی را دید که معمولا برای تعمیر و نگهداری تجهیزات وجود داشتند ولی امروز دست کم در سطح تعمیر و نگهداری یگان های عملیاتی ،کار دست خود قطری ها می باشد

سلاح سازمانی این ارتش  سلاح ام ۱۶  و یا نسخه کاربین  ان  Colt CAR-15 در کنار ۱۰۰۰ قبضه سلاح ام۴ است . این کشور  پیش از ام۱۶ از سلاح فن فال با کالیبر  ۷٫۶۲ م م بهره میبرد. مسلسل فن مگ و مینیمی نیز مسلسل متوسط و سبک این کشور را تشکیل میدهد

سربازان ارتش قطر و سلاح ام۴

سلاح تک تیر اندازی ام۸۲ تنها سلاح کالبیر ۱۲٫۷ م م ضد ماتریوال این ارتش است

سلاح ضد تانک اصلی این کشور  دو موشک هات با هدایت  نیم خودکار و برد ۴۰۰۰ متر و دیگری موشک  میلان است. موشک میلان ساخت ساخت فرانسه  با برد ۳۰۰۰ متر پرتعداد ترین  موشک  قابل حمل توسط  نفر در این کشور  است که شامل حدود ۱۱۰۰  موشک و حدود ۵۰ لانچر پرتاب است که بر روی برخی خودرو های فرانسوی این نیرو از جمله نفربر AMX-10 و یا VAB نصب شده است . این کشور  جدید ۵۰۰ تیره موشک پیشرفته ضد تانک جاولین با ۵۰ پرتابگر را سفارش و تحویل گرفته است که پیشرفته ترین سامانه ضد تانک قطریها میباشد.

توپخانه این کشور  ظرفیت کمی دارد. ۱۲ عراده هویتزر ۱۵۵ م م جی ۵ ساخت افریقای جنوبی  تنها  هویتزر کششی این ارتش  است ولی در کنار ان ۲۴ عراده هویتزر خودکششی سوار بر شاسی شنی دار اف۳ با کالیبر ۱۵۵ ساخت فرانسه که در دهه ۱۹۸۰ تحویل شده است و ۲۴ عراده هویتزر بسیار پیشرفته المانی ۱۵۵م م  PzH 2000 که در سال ۲۰۱۶ تحویل ان تمام شده است

سربازان قطری مجهز به Colt CAR-15 و اف ان اف ان سی

در زمینه راکت توپخانه ای ۱۸ راکت انداز برزیلی ASTROS-2 در خدمت این ارتش است. این راکت انداز ۱۸۰ م م دارای  راکت های هدایت ماهواره ای با برد ۴۰ کیلومتر است و ارتش قطر برای هدایت اتش  سه رادار  هدایت اتش نیز  برای این راکتها از برزیل خریداری  کرده است . گفته شده این کشور تعداد راکت انداز گراد نیز در خدمت دارد ولی در لیست خرید  این کشور موجود نیست

در کل در بخش توپخانه ای ، این ارتش ظرفیت  بسیار کمی دارد و تقریبا در اندازه یک گردان توپخانه تجهیزات در اختیار دارد اگرچه  حدود ۵۰خمپاره انداز نیز در خدنت این ارتش میباشد

قدیمیترین  نفربر این کشور  نفربر AMX-10 ساخت فرانسه  است که طی دهه ۱۹۸۰ وارد این کشور شده است و نفربر قدیمی به حساب می اید . ۴۰  عراده از این نفربر زرهی  کوچک شنی دار  با توان حمل هشت سرباز  و یک توپ۲۰ م م روی ان در خدمت این ارتش است، در این میان حدود ۲۵۰ خودروی زرهی چرخدار از چندین  مدل نیز در خدمت این ارتش است که  دست کم ۱۵۰ عراده ان نفربر شش چرخ VAB   ساخت فرانسه است که معمولا به یک مسلسل سنگین بروئینگ و یا یک توپ۲۰ م م مجهز است. این نفربر پرتعداد ترین نفربر موجود در این کشور است

این ارتش در بخش نفربر زرهی نیز تعداد کمی نفربر مسلح دارد که در اندازه دو گردان میباشد

نیروی زمینی  قطر برای پشتیبانی اتش  از ۳۶ خودروی شش چرخ سوئیسی پیرانا استفاده میکند که مجهز به برجک با توپ ۹۰ م م هستند ولی در کنار ان از ۲۰ عراده خودروی چرخدار کاسکاوال برزیلی  با توپ ۹۰ م م نیز استفاده  میکند. این دو خودرو برای پشتیبانی اتش از نیروی زمینی و یا عملیات ضد زره سبک بر ضد تانکهای قدیمیتر و یا خودرو های زرهی موثر هستند

خودروی زرهی VAB

خودروی پیرانا با توپ ۹۰ م م

برای سه دهه تانک فرانسوی AMX-30  اصلیترین تانک این ارتش بوده است که مجهز به توپ ۱۰۵ م م بوده و باید ان را بین تانک های غربی توسعه یافته در دهه ۱۹۶۰  ضعیفترین دانست دست کم در بخش حفاظت زرهی . این تانک طی سه سری به میزان ۳۷ عراده تحویل این کشور شد  که دسته سوم شامل  ده عراده دست دوم بوده است

این کشور در سال در سال ۲۰۱۵ میلادی دست به سفارش  ۶۲ عراده تانک لئوپارد ۲ ای ۷+ به عنوان پیشرفته ترین تانک جهان از  المان زد اگرچه گفته شده ممکن است در دراز مدت ۲۰۰ عراده در مجموع سفارش داده شود. این تانک تا سال ۲۰۱۷ تحولیشان کامل می شود. این نسخه  دارای زره کامپوزیت ، سامانه اتش پیشرفته با توان اتش  در برد ۳۵۰۰ متری در روز، توپ۱۲۰ م م  می باشد  و در اینده جایگزین تانک های قدیمی  ای ام ایکس ۳۰ می شود. این تانک اگرچه پیشرفته است ولی در داخل قطر از برخی از پشتیبانی یک واحد زرهی  مانند توپخانه به تعداد کافی و یا بالگرد برخوردار نیست

تانک ای ام اکیس ۳۰ و پیرانا

تانک لئوپارد ۲ ای ۷+

پدافند این کشور  شامل سامانه های فرانسوی ، انگلیسی و امریکایی است.

۹ سامانه رولند با ۲۰۰ تیره موشک در دهه ۱۹۸۰ تحویل شد که طی ده سال گذشته  در ناحیه اپتیکی  و رادار ارتقاء یافته اند،۱۲ سیستم  پدافند هوایی انگلیسی راپیر و ۲۵۰ تیره موشک در سال ۱۹۸۱ تحویل این کشور شده . راپییر  و رولند سامانه برد نزدیک و ارتفاع پایین هستند   که در کنار ۵۰۰ موشک شانه پرتاب میسترال ساخت فرانسه  با سامانه فروسرخ  تقویت می شوند. پدافند ارتفاع پایین قطر قدیمی است ولی اندازه کوچک این کشور تعداد مناسب از این سامانه دست کم برای دفاع از پایتخت به معنی توان اتش بالا بر ضد هر مهاجمی است اگر تمام سیستمها و یا بخش عمده ان عملیاتی باشند

ده اتش  بار کامل پاترویت در کنار ۲۴۸ تیره موشک پک۲ و ۷۷۸ پک ۳  پیشرفته ترین سامانه پدافند هوایی این کشور  هستند که تمامی خاک کوچک قطر را پوشش میدهد. این سامانه برای مقابله با موشک های کروز  و بالتسکی تاکتیکی و جنگنده ها  میباشد

سامانه تاد از جمله جدید ترین و پیشرفته ترین سامانه های دفاع ضد موشک جهان نیز در خدمت قطر قرار دارد(البته هنوز در این کشور عملیاتی نشده است). این کشور ۱۲ لانچر پرتاب  موشک تاد با ۱۵۰ موشک در کنار دو رادار هدایت اتش  AN/TPY-2 و دو پست فرمانده ای را تحویل رفته است . تاد به قطر حتی توان مقابله با حملات موشک های میان برد را نیز میدهد . این کشور  چهار اتش  بار دفاع هوایی VL-MICA نیز به فرانسه  سفارش داده که  موشک میکا شلیک  میکنند. جزئیات این خرید مشخص نیست و هنوز تحویل نشده و قرار است جایگزین راپییر  و رولند بشود

نیروی زمینی قطر بسیار کوچک است. نتنها پرسنل کمی دارد بلکه تجهیزات ان نیز بسیار کم است برای نمونه احتمالا یک حمله به یک گردان توپخانه ان، قطر را بدون توپخانه خواهد کرد. تجهیزات زرهی قدیمی هستند و تنها تجهیزات جدید همان تانک لئوپارد است که فعلا فاقد پشتیبانی درست بالگرد است تا بالگرد اپاچی بیاید . در کل این نیرو توان دفاع از خاک خود را نیز روی کاغذ ندارد

نیروی هوایی

این کشور در اواخر دهه ۱۹۶۰ تصمیم به بر پا کردن نیروی هوایی خود گرفت . در همان سال این کشور دست به خرید چند بالگرد زد و در سال ۱۹۷۲  با دریافت سه فروند  هاوکر هانتر دست دوم انگلیسی صاحب  جنگنده جت شد ولی تا سال ۱۹۷۹ که تعداد زیادی میراز  سفارش داده شد یک نیروی هوایی کامل  تشکیل   نشد.این نیرو ۱۵۰۰ خدمه دارد

همکنون  نیروی هوایی قطر دارای دو پایگاه هوایی است . یکی پایگاه هوایی العدید که معمولا ۱۰۰ هواپیمای امریکا نیز در ان حظور  داشتند و دیگری پایگاه هوایی که در فرودگاه نظامی دوحه قراردارد

این کشور   در سال ۱۹۷۹ دست به سفارش  ۱۴ فروند میراژ اف۱ به فرانسه  زد که اولین جنگنده نو این کشور به حساب می اید  که تا سال ۱۹۸۴  همگی تحویل این کشور شدند. با ورود میراژ اف۱ این کشور  دست به تعلیم  خلبان بومی و خدمه زمینی  زد و نیروی هوایی این کشور شکل بومی تری گرفت.میراژ های اف ۱ قطری با  دریافت  ۹۰ تیره موشک ماژیک ۲  تجهیز  شدند  و تعدادی موشک ار ۵۳۰ رادار نیم فعال نیز دریافت شد. این کشور در اوائل هه ۱۹۹۰ یک فروند میراژ اف۱ سی نیز از فرانسه دست دوم دریافت  کرد . میراژ های قطری دارای  توان حمل موشک اگزوسه بودند و این کشور  ۲۰ تیره موشک اگزوسه نیز برای انها دریافت کرد. این پرنده ها سرانجام در سال ۲۰۱۳ از خدمت خارج شدند و به شکل ذخیره نگهداری می شوند

تنها جنگنده عملیاتی فعلی این کشور  میراژ ۲۰۰۰ است. این کشور  در سال ۱۲ فروند میراژ ۲۰۰۰ بین سال های ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۰  دریافت کرد. این جنگنده های از  سری  میراژ ۲۰۰۰  سری ۵ بود که پیشرفته ترین نسخه  این جنگنده است و عملا یک جنگنده نسل چهار نیم میباشد. این  جنگنده ها به موشک رادار فعال میکا و موشک فروسرخ ماژیک مجهز هستند و حتی ۵۰ تیره موشک ضد باند اپاچی(پخش کننده مهمات) نیز برای این میراژ ها سفارش داده است. این جنگنده یک جنگنده پیشرفته و کاملا چند منظوره است ولی تعداد ان کم است از جمله اینکه معمولا سه تا چهار فروند ان در مراحل مختلف تعمیرات به سر میبرد

این کشور در سال ۲۰۱۵  دست به  دست به سفارش  ۲۴فروند جنگنده رافال از فرانسه زد که در کنار ان ۱۵۰ تیره موشک میکا و۱۴۰ تیره موشک کروز استروم شادو با برد ۵۰۰ کیلومتر سفارش داده است . این جنگنده قرار است در سال ۲۰۲۰ وارد خدمت شود. مشخص نیست ایا رافال قرار است جایگزین میراژ۲۰۰۰ شود و یا تنها مکمل میراژ ها خواهد بود

در سال ۲۰۱۶ میلادی  کنگره امریکا با فروش ۷۲ فروند F-15QA نسخه ای از استراک ایگل به قطر به ارزش ۲۱ میلیارد  دلار موافقت کرد  با وجود این تاکنون سفارش قطعی امضا شده ۲۴ فروند در کنار حق گزینش   ۱۲ فروند است. استراک ایگل برد رزمی این ارتش را به شکل گسترده ای افزایش میده و عملا به قطر اجازه میدهد دست به عملیاتی در شعاع رزمی بیش از ۱۰۰۰ کیلومتری  در عمق ایران بزند. این توان را نیز کمی با برد کمتر رافال به زودی در اختیار این کشور قرار خواهد داد. بدون شک رافال و استراک ایگل در صورت تحویل به این کشور جایگاه نیروی هوایی قطر را به شکل چشمگیری افزایش میدهد ازجمله اگر که سلاح های دوربرد و هدایت ماهواره ای پیشرفته و دروبرد این دو جنگنده نیز تحویل این کشور شود

میراژ۲۰۰۰

میراژ اف۱

همچنین این نیرو  دارای  ۶ فروند جت اموزشی رزمی الفاجت به عنوان تنها جت اموزشی  این کشور  است که البته با در نظر گرفتن سفارشات اخیر باید دست به سفارش  جت اموزشی   جدید و پرتعداد بزند . قطر از الفاجت میتواند برای پشتیبانی هوایی نزدیک نیز استفاده کند.اموزش  مقدماتی خلبانان با  ۲۴ فروند هواپیما اموزشی  توربوپراپ پی سی ۲۱ انجام می شود که باید ان را پیشرفته تری هواپیما اموزشی  در نوع خود دانست

هشت فروند هواپیما ترابری  راهبردی  سی ۱۷ که البته به شکل معمول توسط یکی از خطوط هوایی باربری  این کشور استفاده می شود در کنار ۴ فروند  سوپر هرکولس ناوگان ترابری  این نیرو را تشکیل میدهد. سی۱۷ یک هواپیمای راهبردی قاره پیما است ولی سوپر هرکولس یک هواپیمای باربری تاکتیکی.بدون شک هواپیمای مانند سی ۱۷ برای ارتش در ظرفیت قطر بسیار بزرگ است و احتمالا بیشتر هدف استفاده غیر نظامی در کنار اهداف نظامی بوده است

تنها بالگرد فعلی تهاجمی ارتش این کشور  ۱۲ فروند بالگرد گازل ساخت فرانسه است . این کشور  در سال ۱۹۸۳ دست به سفارش  این بالگرد از فرانسه در کنار حدود ۱۲۰۰ موشک ضد تانک هات با برد ۴۰۰۰ متر زد که از این بالگرد و برخی خودرو های زرهی این کشور پرتاب می شوند. گازل بالگرد ضد زره کارامدی است ولی بدون شک در میدان رزم مدرن در برابر یک کشور با توان دفاع هوایی ارتفاع پایین کاری از پیش نخواهد برد و در نهایت در کشور سازنده نیز در نقش ضد زره با تایگر جایگزین شده است

این کشور در سال ۲۰۱۴ میلادی دست به سفارش  ۲۴ فروند بالگرد لانگ بو اپاچی برای تحویل در سال ۲۰۲۰ میباشد . این نسخه   اگرچه در قابل نسخه D سفارش داده شده ولی قرار است در قابل نسخه پیشرفته تر E تحویل  داده شود. این سفارش  شامل صدها موشک هلفایر نسخه R و موشک هوا به هوای استینگر  نیز می شود. این بالگرد میتواند توان پشتیبانی هوایی قطر را به شدت افزایش دهد

در بخش ترابری  این نیروی همکنون دارای ۱۹ بالگرد AW-139 ساخت اگوستا ایتالیا است ولی ۱۱ بالگرد دریایی سی کینگ  نیز در خدمت است که برای  عملیات ترابری نیز استفاده  می شود. این سی کینگها دارای نقش گشت دریایی نیز هستند و دارای توان شلیک موشک ضد کشتی اگزوسه را نیز دارد و به ان مسلح هستند . این کشور  به تازگی دست به سفارش بالگرد NH90   برای جایگزین بالگرد های سی کینگ زده است که تا چند سال اینده تحویل خواهد شد. این کشور دست به سفارش ۶ فروند بالگرد سی هاوک نیز به امریکا زده  است که قرار است در نقش جستجو و نجات موثر بیفتند

نیروی هوایی قطر فعلا توان عملیات حدود در حد دفاع از سامان خود را دارد ولی در اینده با ورود جنگنده های جدید قدرت بالای  پیدا میکند ولی این کشور به دلیل وسعت من و تنها داشتن دو پایگاه هوایی نقطه ضعف بزرگی دارد که همانا توان حمله سریع و نابودی اکثر هواگردهایش طی یک حمله می باشد. این مشکل بزرگی برای این کشور است ولی جیزی که مشخص است قطر احتمالا طی یک حمله ناگهانی دشمن در صورت اماده بودن پدافند هوایش ، با پدافند تلفات بالاتری را خواهد گرفت تا نیروی هوایی خود

بالگرد گازل

بالگرد AW-139 و سی کینگ

بالگرد سی کینیگ و موشک اگزوسه

نیروی دریایی قطر

این نیرو ۱۸۰۰ پرسنل دارد

چهار شناور تندرو موشک انداز کلاس Vita-class با وزن ۴۸۰  تن  پرتعداد ترین شناور رزمی  این کشور است. این شناور ساخت انگلستان دارای یک توپ سینه ۷۶ م م،هشت موشک اگزوسه، یک سامانه گلکیپر  است. این شناور در سال ۱۹۹۲ سفارش داده  شد

سه فروند شناور تندرو موشک انداز ۴۳۰ تن  کلاس Combattante III دارد  و دارای هشت موشک اگزوسه، یک توپ ۷۶ م م،دو توپ ۴۰ م م و سه توپ ۳۰ م م است. این شناور در دهه ۱۹۸۰ ار فرانسه خریداری شد

این دو شناو تنها شناور موشک انداز  در خدمت ارتش قطر است که دست کم روی کاغذ از شناور تندرو موشک  انداز کلاس سینا و کمان روی کاغذ بسیار پیشرفته تر است ولی در خلیج فارس برای ایران و یا عربستان تحدیدی به حساب نمی اید

در کنار ان این نیرو دارای ۳۰ شناور  گشتی ساحلی مسلح به مسلسل  های سنگین است . این کشور یک سال پیش دست به سفارش سامانه ضد کشتی ساحل پرتاب اگزوسه بلاک۳ زد ولی هنوز انها را تحویل نگرفته است.

ناوچه کلاس Vita

Combattante III

ارتش قطر ارتش بسیار کوچکی است ولی به نوعی برای این کشور بدتر از ان وسعت کم این کشور است که عملا میتواند با یک حمله سریع هر گونه زیر بنای این کشور را هدف قرار داد مخصوصا اگر این حمله از طرف یک کشور با مرز زمینی و یا قدرت هوایی بالا باشد. تنها مرز زمینی این کشور با عربستان است از این رو حمله خارجی زمینی به این کشور تقریبا غیر ممکن است الا که عربستان نین تصمیمی بگیرد ولی در کل در صورت حمله زمینی و یا یک عملیاتی ابی خاکی ،قطر بیشتر از چند روز توان دفاع از خود را ندارد . از این رو ارتش قطر ارتشی است که به شکل موثر بدون کمک کشورهای بزرگتر منطقه ای و یا فرامنطقه ای  دست کم فعلا توان مقابله با حمله ی کشور در ابعاد ایران  و عربستان را ندارد اگرچه شاید بتواند مثلا موشک های  و یا جنگندها انهارا طی چند روز اول عملیات  سرنگون کند و یا به انها تلفات وارد کند وی نه انقدر که بتواند جنگی را ببرد. اگرچه با در نظر گرفتن حضور صدها نظامی امریکایی و تعداد زیادی جنگنده و هواپیمای نیروی هوایی امریکا در این کشور حمله از سوی کشورهای عربی به این کشور بسیار بعید است

سئوالات و نظرات خود را می توانید  با مدیریت سایت با ایمیل jangaavaran@YAHOO.COM  در میان بگذارید

گرداوری:عبدالحمید تارخ

 

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.