در جریان جنگ کره نیاز به یک سلاح ضد تانک برای نیرو های پیاده  بسیار به چشم میخورد . اگرچه سوپر بازوکا در دست  سربازان امریکا خوش درخشید ولی برد موثر ان حدود صد متر بود در یک نبرد در دشت باز  شلیک به تانک و یا  حتی سنگر   مسلسل  ویا استحکامات  دشمن از فاصله صد متری ممکن نبود زیرا پیش از ان دشمن شکار میشد

راکت ها برد محدود  داشتند هنوز  در ان دوران  موشک ضد  تانک هدایت شونده وجود نداشتند  تنها سلاحی که برد مناسب  و دقت عالی داشت توپ بود. توپ دقت   ولی سنگین بود و نیروی پیاده  توان حمل ان را نداشتند .ولی  توپ های بدون عقب نشینی   بسیار سبک بودند و از زمان جنگ جهانی دوم حتی از روی شانه نیز شلیک می شدند .. توپ های چون ام ۱۸ با با کالیبر  ۵۷ م م در دستراس بود که زمانی که بازوکا  ۱۰۰ متر برد موثر داشت ۴۰۰ متر برد داشت. در جنگ کره نیاز به توان نفوذ و برد بیشتر باعث افزایش کالیبر شد. کالیبر  ۱۰۶  مورد نیاز بود ولی این کالیبر  برای توپ بسیار سنگین می شد  و قابل شلیک از روی شانه نبود ولی در عضو میشد  ان را روی یک چیپ ولیز سوار کرد

“توپ بدون لگد یا تفنگ بدون لگد سلاحی است که گاز حاصل از احتراق را در هنگام شلیک به سوی عقب رانده و در نتیجه لگد آن به طرز قابل ملاحظه‌ای کاهش یافته‌است. این مکانیسم باعث می‌شود تا سلاح قادر به شلیک گلوله‌های بسیار بزرگتری در مقایسه با توپ‌های دارای لگد هم‌اندازه خود باشد. “

recoilless_rifle_schematic-svg

روش عملکرد سلاح بدون لگد

ارتش امریکا پیش  از این نیز توپ ام۲۰ را در خدمت داشت  که با کالیبر  ۷۵ م م و وزن کامل سیستم ۵۲ کیلوگرم از روی سه پاییه شلیک می شد. سلاح جدید ام۴۰ نام گرفت که دارای  کالیبر  ۱۰۶ م م بود. این توپ با نام تفنگ ۱۰۶ م م نیز شناخته می شود

ام۴۰ یک سلاج  بدون لگد  خان دار است که گلوله  از پشت درون جان لوله قرار میگیرد. توپ دارای یک لوله فولادی  با طول ۳۴۳ سانتیمتر  است که دارای  ۳۶ خان با ارایش  چپ به راست است. وزن توپ با سامانه  نشان گیری ۱۱۴ کیلوگرم است و با سه پاییه و متعلقات  کامل به ۲۰۹ کیلوگرم می رسد.

توپ  دارای  سامانه نشان گیری  روی لوله توپ سمت چپ است . دو سیستم هدفگیری دارد یکی اتش بالستیک  زاویه دار و دیگری برای اجرای اتش  مستقیم. سیستم اتش  بالستیک  برای اتش  درجه بندی شده است ولی سیستم اتش مستقیم یک دوربین است که برای اتش تا ۲۴۰۰ متری درجه بندی شده و میتوان ان را تا سه برابر درشت نمایی کرد . همچنین میتوان روی دوربین دستگاه دید در شب نسل اول نیز نصب کرد  که برد اتش  در شب حدود ۵۰۰ متر است.  لوله توپ را به بالا تا ۶۵ درجه و رو به پایین تا ۱۷ درجه تغییر  میکند  و روی  پایه خود توان چرخش ۳۶۰ درجه را دارد .

m40-rcl-r3-5

توپ میتواند انواع مهمات های انفجار قوی ضد زره ، انفجار قوی  ترکش شونده ضد نفر ویا گلوله  انفجاری ضد نفر رسام را شلیک کند . کشورهای مختلف مهمات  های مختلفی برای ان توپ تولید کردند  ولی معمولا مهمات ضد تانک  خرج گود HEAT ان بسته به نوع مهمات از ۳۰۰ تا ۷۰۰ م م توان نفوذ دارد.  اسپانیا  و سوئد هر مهماتهای با توان نفوذ در ۷۰۰ م م زره برای این توپ تولید کرده اند که پر توانترین مهمات های موجود برای این توپ  است . وزن اکثر مهمات های این توپ از هر مدل بین ۱۸ تا ۱۹ کیلوگرم است . برد اتش درجه بندی شده سایت ۲۴۰۰ متر است ولی برد واقعی اتش  ۱۳۰۰ متر. میتوان گلوله را در حالت زاویه دار البته  تا ۷۷۰۰ متری نیز اتش  کرد اگر چه  شلیک اینچنین نیاز به اتش چندین بار برای غرق گیری دارد

گلوله از  عقب لوله درون لوله لود می شود و پشت سر ان یک درب قرار دارد که با یک اهرم  L شکل باز بسته می شود. بعد  از شلیک مانند تمامی توپ ها  درب با صورت خودکار باز و پوکه به بیرون پرتاب می شود . سرعت اتش  این توپ در بهترین حالت  ۱۱ گلوله به شکل پی در پی با سه نفر خدمه است و عمر لوله توپ ۲۵۰۰  گلوله است. البته کیفیت ۲۵۰۰ گلوله برای نسخه امریکایی است. به دلیل اتش  عقبه تا فاصله ۴۰ متری منطقه خطر اعلام شد

توپ دارای یک لوله برای شلیک گلوله ۱۲٫۷ م م  روی لوله اصلی است. این لوله خود یک سلاح  نیم خودکار  مسلح شونده با گاز باروت است که با خشاب ۲۰ فشنگه  جدا تغذیه میشود.این سلاح نیم  خودکار برای دو کار ساخته شده است . یکی برای تعقیب حرکت مسیر گلوله رسام ۱۲٫۷ م م برای هدایت اتش  توپ اصلی  و دیگر عنوان یک سلاح تک تیر اندازی  سنگین.

rcl106lat2

توپ را میتون با کمک سه پاییه از روی زمین  و یا  با نصب روی چیپ شلیک کرد . این توپ در ارتش امریکا روی چیپ ام ۱۵۱ نصب شد ولی در ارتش های  مختلف چیپ های زیادی این سلاح را حمل کردند. همچنین  ترکیباتی  نیز بر روی خودروهای شاسی دار با این توپ در نقش خودروی ضد زره توسعه یافت  از جمله ان میتوان به  خودروی زرهی سبک تایپ ۶۰ ژاپنی ها اشاره  کرد که شامل یک شاسی شنی دار کوتاه فاقد برجک با دو توپ ۱۰۶ م م بود . این خودرو  ۸تن وزن داشت و درون خود  و در دهه ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ در ژاپن تولید شد .مهمات این سلاح درون  یک جعبه چوبی   حمل می شد  و در هر جعبه دو گلوله قرار دارد .

توپ ام ۴۰ در کشورهای زیادی خدمت کرد. در خود امریکا در دهه ۱۹۷۰ با  موشک تاو جایگزین شد که سلاحی بسیار کوچکتر و با دقت بیشتراست  . بیش از ۵۰ ارتش  جهان نیز این توپ را به خدمت گرفتند که اکثر انها نیز با تاو  ان را جایگزین کردند اگرچه کم و بیش همچنان در خدمت است

m40rcl2 km424_106mm_recoilless_10_of_11

ام ۴۰ در ایران

این توپ در دهه ۱۹۶۰ میلادی  از امریکا به ایران رسید و تا مدتها بهترین سلاح ضد زره نیروی زمینی  بود تا اینکه در دهه ۱۹۷۰ موشک تاو وارد خدمت شد ولی همچنان در خدمت باقی ماند و ایران نسخه  داخلی ان با نام تفنگ ۱۰۶ م م را نیز تولید کرد.نسخه موجود در ایران دارای  مهماتی با توان نفوذ  در ۵۰۰ م م زره است که برای مقابله با تانک های مدرن کافی نیست(حتی تی ۷۲  هم حریف نیست)این توپ همچنان به صورت گسترده ای استفاده می شود  و در جنگ داخلی سوریه توسط نیروی های ایرانی ، سوری و حزب الله  و همچنین در عراق  استفاده گسترده دارد

تایپ60

تایپ۶۰

ام50 . تانک سبک امریکاها با شش 106 م م

ام۵۰ . تانک سبک امریکاها با شش ۱۰۶ م م

1-27

مشخصات

وزن ۲۰۹ کیلو (به همراه سه‌پایه و متعلقات)
طول ۳٬۴ متر
ارتفاع ۱٬۱۲ متر
فشنگ ۱۰۶×۶۰۷ م‌م
کالیبر ۱۰۵ م‌م
ریت  آتش ۱ در دقیقه
سرعت سیر دهانه ۵۶۳ متر بر ثانیه
برد موثر ۱۳۵۰ متر
برد نهایی ۶۸۷۰ مت

ترجمه: عبدالحمید تارخ

منبع: http://www.globalsecurity.org/military/systems/ground/m40rclr.htm

33+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
دسته بندی شده در:    

103 دیدگاه