سامانه پدافندی اچ کیو ۹

ترجمه و تالیف : مهدی زمانی

چاپ شده در مجله هوافضا شماره ۸۲

مدل ها:

سامانه پدافندی اف-ام-۹۰، می تواند به دو صورت ثابت به فعالیت خود بپردازد و یا اینکه متحرک باشد و در منطقه عملیاتی مورد نظر حرکت کند. نمونه ای از این سامانه پدافندی نیز برای نیروی دریایی توسعه یافت.

نگاهی اجمالی به سامانه اچ-کیو-۹:

سامانه پدافندی اف-ام-۹۰ [۱]در سال ۲۰۰۷ وارد خط تولید شد و به عنوان محصولی نظامی برای صادرات آماده شد. گمان آن می رود که ایران تعدادی از این سیستم ها را به منظور آزمایش ارتقای سامانه های پدافندی اف-ام-۸۰ خود دریافت کرده باشد. همچنین احتمال می رود ، ایران از تکنولوژی هر دو سامانه اف-ام-۸۰ و اف-ام-۹۰  در پروژه “یا-زهرا” استفاده کرده باشد.پروژه اف-ام-۹۰  در دومین گردان بخش پدافند سی و هشتمین کارگروه مردمی چین توسعه یافت ، این کارگروه پادگانی واقع در جنوب غربی بی جینگ[۲] استقرار یافته بود.

HQ-9-TELs+HT-233-Engagement-Radar-1S

HQ-9 / FT-2000 :

سامانه پدافندی اچ-کیو-۹ [۳]یا اف-تی-۲۰۰۰ [۴](آ) ، که از آن مدل هایی جهت صادرات نیز ساخته شده است، اچ-کیو-۹ مخفف کلمهHONGQI-9[5] است. این سامانه پدافندی چینی یک سیستم پدافندی برد بلند است که می توان آن را در سطح پدافندهایی نظیر پاتریوت ایالت متحده آمریکا و اس-۳۰۰ (پی) روسیه دانست. ارتش چین به منظور تقویت بنیه پدافندی خود و همچنین مقابله با پرنده های پیش اخطار و هواپیماهای جنگ الکترونیک شروع به توسعه یک سامانه پدافندی کرد. قرار بود این سامانه هم ردیف سامانه ای نظیر اس-۳۰۰ (پی-ام-یو[۶]) باشد و بتواند وظایف پدافندی نظیر آن را به خوبی انجام دهد. به همین منظور سامانه اچ-کیو-۹ برای سرکوب هواپیماهای جنگ الکترونیک نظیر ئی-ای-۶[۷] (پراولر) و همچنین پرنده های پیش اخطار نظیر آواکس ها توسعه یافت. به طور کل این پدافند چینی را یک سرکوب گر بنامیم که می تواند با موشک های ضد تشعشع خود، اهداف را شناسایی و نابود کند.اسم این سامانه در زبان چینی (فی تانگ[۸]) است که به طور مخفف آن را “اف-تی” می نامند.

نام سامانه HQ-9 FT-2000
وزن نا مشخص ۱۳۰۰ کیلوگرم
طول نا مشخص ۶٫۸ متر
قطرموشک نا مشخصص ۰٫۴۶۶ متر
سیستم هدایت وابسه به خود موشک تابع فعالیت های مرکزی و عملکرد جستجوگرها
حداکثر محدوده  برد ۲۰۰ کیلومتر ۱۰۰ کیلومتر
حداقل محدوده  برد نا مشخص ۱۲ کیلومتر
حداکثر ارتفاع عملیاتی ۳۰۰۰۰ متر ۲۰۰۰۰ متر
حداقل ارتفاع عملیاتی نا مشخص ۳۰۰۰ متر
لانچرها  تی اِی اِس۵۳۸۰ (۸×۸)[۹] تی اِی اِس۵۳۸۰ (۸×۸)
رادار اِچ-تی-۲۳۳ ۳ دی[۱۰] رادار کنترل آتش نا مشخص
فشار قابل تحمل نا مشخص ۱۴ جی

 نوشته ای رسمی که در تاریخ ۱۳ سپتامبر سال ۱۹۹۹ میلادی در اخبار “عصر بی جینگ” منتشر شد ، حاکی این بود که پروژه اچ-کیو-۹ هر چند که مشکلاتی پیش رو دارد ولی با جدیت دنبال می شود. گمان می رود که پروژه این پدافند چینی از اوایل دهه ۸۰ میلادی در وزارت دفاع چین کلید خورده باشد، البته از این پدافند مدلی برای نیروی دریایی نیز همزمان توسعه یافت. مجموع این سامانه ها توسطآکادمی تکنولوژی دفاعی چین توسعه یافت. این موشک توانایی انهدام هر گونه هواگرد در سطوح مختلف نظیر انواع جنگنده ها، بمب افکن ها، هواپیماهای شناسایی و جاسوسی، جنگ الکترونیک، پهپادها و بالگردها و همچنین توانایی محدودی در انهدام موشک های بالستیک دارد.

البته باید قبول کنیم که اچ-کیو-۹ یک نمونه کپی برداری شده از اس-۳۰۰ روسی است، در ابتدا چینی ها قصد داشتند تا از سامانه پاتریوت آمریکایی کپی برداری کنند ولی بعدها با قراردادهایی که با روسها بسته شد، این پروژه خطی مبنی بر کپی برداری از اس-۳۰۰ روس را پیش گرفت و متخصصین چینی و روسی در کنار یکدیگر شروع به توسعه این سامانه کردند.

vcy1yOm hq-9_convoy

رادار:

اچ-کیو-۹ از یک رادار بزرگ پی اِی آر[۱۱] مدل اِچ-تی-۲۳۳ برای شناسایی و هدفگیری استفاده می نمایند این رادار بر روی حمل کننده تیان تی اِی اِس۵۳۸۰ ، حمل می شود و می تواند اهداف را با استفاده از باند- سی به طور همزمان ۴۸ هدف متفاوت را در دایره ای به شعاع ۱۰۰ الی ۱۵۰ کیلومتر شناسایی کند. لازم به ذکر است که این رادار می تواند در مدت ۱۵ ثانیه هدف را شناسایی کرده و اولین موشک را به سوی هدف روانه کند. قدرت این رادار نیز ۳۰۰ مگاهرتز است[۱۲].

نگاهی اجمالی به پدافند FT-2000 و HQ-9:

سامانه پدافندی اف-تی-۲۰۰۰، شامل یک رادار پسیو برای شناسایی اهداف است. این سامانه از چهار لانچر استفاده می کند. لانچرهای اف-تی-۲۰۰۰ بسیار شبیه به لانچرهای سامانه پدافندی اس-۳۰۰ (پی-ام-یو) روسیه هستند. موشک های سامانه قادر هستند تا بر روی هرگونه هواگردی که اقدام به جمینگ ( ارسال پارازیت) و یا جنگ الکترونیک کند، قفل راداری انجام دهند و به تعقیب آن بپردازند. موشک های سامانه اچ-کیو-۹ کمی با موشک های سامانه قبلی متفاوت هستند و با هدایت اکتیو در خود موشک، می توانند خود را به هدف برسانند. اچ-کیو-۹ یک پدافند متحرک است که سازندگان آن، از آن با کلماتی نظیر ” پنهان ، سریع ، مهلک” یاد می کنند. تحرک این سامانه در میدان نبرد می تواند برای پرنده های دشمن دردسرهای زیادی ایجاد کنند و شناسایی مکان دقیق خود را غیرممکن و یا تا حد زیادی سخت کنند.

موشک:

موشک های اچ-کیو-۹ هنگام نزدیک شدن به هدف در فاصله ۵ کیلومتری هدف با فعال شدن فیوز مجاوتری کلاهک موشک که حاوی مواد منفجره است منفجر می شوند. لازم به ذکر است که این موشک می توانند دایره ای به شعاع ۳۵ متر را در هنگام منفجر شدن تحت تاثیر خود قرار دهد. اطلاعات زیادی از کلاهک جنگی و خود موشک در دسترس نیست و منابع چینی اطلاعات زیادی از این موشک منتشر نکرده اند ولی می توان گفت موشک های این سامانه بسیار شبیه به موشک های سری ۵وی۵۵ [۱۳]روس است. این موشک های دو مرحله ای از نوعی سوخت جامد استفاده می کنند و موتور آنها از تکنولوژی اولیه سری ۴۸اِن۶  [۱۴]استفاده می کند، گفته می شود که کلاهک این موشک نیز ۱۸۰ کیلوگرم وزن دارد. این موشک ها می توانند اهداف را در فاصله ۷ الی ۱۲۵ کیلومتری و حداکثر در ارتفاع ۲۵ الی ۲۷ کیلومتری نابود کنند. اطلاعات دیگری که ز این موشک ها در دسترس است نشان می دهد که آنها نسبت به موشک های سامانه های مشابه نظیر اس-۳۰۰ ارزان تر و چابک تر هستند. البته لازم به ذکر است که درگیری این موشک ها در برابر تهدیدات موشکی نظیر موشک های بالستیک محدودتر است. این موشک ها قادر هستند تا تهدیدات موشکی را حداکثر در فاصله ۷ الی ۵۰ کیلومتری و ارتفاع ۱ الی ۱۸ کیلومتری دفع کند.  

HQ-9_China (1)

 تفاوت ها:

اف-تی-۲۰۰۰ (آ) مدلی ثانوی پدافند اف-تی-۲۰۰۰ است. البته این مدل نیز هنوز در حال توسعه است ولی اکنون به آن به چشم یک پدافند ثابت و کامل شده نگاه می شود. لازم به ذکر است که مدل دریاپایه این سامانه پدافندی را با نام تایپ ۰۵۲ مدل “سی”[۱۵] می شناسند. مدل دریاپایه سامانه اچ-کیو-۹ در حال حاضر بر روی برخی از ناوهای چینی مستقر شده است  که با نام HHQ-9 شناخته می شود و نقش حفاظت از ناو را در برابر انواع تهدیدات در سطوح مختلف آسمان به عهده دارد، می توان گفت حداقل ۲۴ فروند موشک در این ناو قرار دارد.

نسخه ناو پرتاب که به شکل عمود از سیلو پرتاب می شود

وضعیت فعلی:

طبق اطلاعات موجود تولید این سامانه از سال ۲۰۰۵ میلادی شروع شده است. پاکستان و مدتی ترکیه به دنبال این سامانه بودند ولی در نهایت هیچ کدام این سامانه را خریداری نکردند ولی در سال ۲۰۱۵ اعلام شد ترکمنستان تعدادی از این سامانه را سفارش داده چیزی که هنوز جزئیاتش مشخص نیست 

[۱] FM-90 

[۲] Beijing

[۳] HQ-9

[۴] FT-2000

[۵] HONGQI-9          

[۶] S-300 (PMU)                                      

[۷] EA-6 (Prowler)

[۸] Fei Tung

[۹] TAS5380 8X8

[۱۰] HT-233 3D

[۱۱] PAR

 [۱۳] ۵V55

[۱۴] ۴۸N6 

[۱۵] type 052C

14+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
دسته بندی شده در:            

65 دیدگاه

  • سلام سوالی دارم خارج بحث این مقاله اونم اینکه:موشکهای بالستیکمون که مجهزبه کلاهک خوشه ای بعدازرسیدن به نقطه هدف درچه ارتفاعی کلاهشان بمبلتهاروبرسرهدف رهایاپرتاب میکنه وضمنامیشه مثلاازارتفاع۵۰کیلومتری یاخارج جوکلاهک عملکنه وبمبلتهاروروی نقطه هدف بریزه؟؟برای درامانماندن ازضدموشکهای دشمن؟؟هرچندوقت بصفرمیرسه امابرای بمباران مناطق نظامی بزرگ بنظرم بدردمیخوره

    0
    • ارتفاع معمولی زیرا ۵۰۰ متر است زیرا در ارتفاع بالای ان ریز مهمانها انقدر پخش پرا می شوند که اصلا نمیفهمی چه شد مثلا اگر در ارتفاع ۲۰۰۰۰ متری رها شوند ممکنه ریز مهماتها به فاصله چند ده کیلومتری هم هم بیفتند

      0
  • مجددادرودبهشماسوالی خارج مبحث دارم البته اگرجوابش میدونیدمادرطول جنگ٨ساله چه تعدادازهواگردهای دشمن شامل جنگنده بالگردپهپادوموشک ساقط کردیم؟بازم ممنون اززحماتی که میکشیدراستی مقاله جدیددرموردسامانهای پدافندموشکی چین منتشرکردی؟باورکن خیلی مشتاقم که بخونمش گودلاک

    0
    • سلام واقعا اطلاعی در این زمینه در دست نیست ولی یک منبعی غربی است که اعتباری هم دارد یک سایت است در واقع میگیود ایران حدود ۴۵۰ تا ۵۰۰ هواپیما و بالگرد را سرنگون کرده
      در مورد موکش های پدافندی چین فعلا نه مشکل اینکه اطلاعاتی زیاید ازشون نیست در سایت تنها دو مقاله در مورد پدافند چین است ولی احتمالا طی چند ماه اینده مقالات بیشتری به تفکیک منتشر میکنیم

      0
  • سلام آقاحمیداگریادتون باشه من مطلبی قبلابشماگفتم(سال٩١زمستان توسایت شماره٢دزفول سامانه ای دیدم چهارلانچراستوانه ای که بصورت عمودروبه اسمون بودن)حال بحثی پیش اومده بین من ورفیقم حقیقت دوستم میگه سامانه مذکوراچکیو٩بوده که ازچین تهیه شده حتی میگه سردبیرروزنامه کامرسانت به این موضوع اشاره کرده!اساحمیدمن حقیقت وقتی دیدمش فهمیدم اون سامانه رو(لانچراش)کشنده مازیدک نمیکشید؟حال نظرجنابعالی دراینباره میخاستم بدونم تشکرفراوان.

    0
  • سلام آقاحمیدمن یه کلیپ دارم که دراون جنگنده سوخو٣٠ایرانی توپایگاه چابهارمینشینه رنگ امیزی واستتارهواپیمادقیقامثل جنگنده های فانتوم داخل آشیانه هاست!!!میخاستم اگرتمایل داری واگراین اکانتhamid_tarokh_1477حذف نکردی بااجازه فیلم واست بفرستم ضمنایه کلیپ دیگرهم هست که ازیکی ازتلویزیونهای کشوربرزیل پخش شده که دراون تاریخچه پدافندهای موشکی روسی گفته تقریباوسطاش گفته که ماپهپادهرمس باسامانه موشکی بوک ام ای٢زدیم حال اگراجازه بدی واگرحساب کاربری یاهوحذف نکردی فیلمهاروواست بفرستم؟؟ممنون میشم مــــــــــــــــــــــرســـــــــــــــــــــــــــــــےکــــــــــــہ تحملمون میکنی ݩــــــــــــــــــــــقطـــــــــــــــــــــــــــــــہ

    0
  • سلام اقاحمیدشمادرشبکه های اجتماعی حضورداری وایااونجاجلسه پرسش باسخ هست اگرهست لطفامعرفی کن؟ضمنابعدنصب فیسبوک شمارودیدم مخصوصاعکس زیبایی که درمقابل ارامگاه گرفتیُ….موفق ومویدݕــــــــــــــــــــــــاݜــــــــــــــــــــــــــــــۍ

    0
  • سلام حمیدجان شماگزارشاتی که واحداطلاعات ارتش اسرائیل درباره توان نظامی کشورمون منتشرمیکنه بنظرتون راستن یادروغن؟واگردروغن علت چیه که این گزارشات دروغه سرهم میکنن؟میبخشی سوال زیادمیپرسم اخرعشق جنگافزاردارم مثل بابام که دوره مقدماتی خلبانی گذروندمدارکشم فرستادامابعدامریکابعلت انقلاب ازپذیرش داوطلبان خلبانی خودداری کرد۱

    0
  • سلام یاالله جناب تارخ میخاستم بپرسم سامانه فاوریت ازچه مسافتی اف٢٢رهگیری وروش قفل میکنه؟وقت شلیک موشک این مسافت چقدرکاهش پیدامیکنه؟۱

    0
  • باعرض سلام وخستهنباشی آقاحمیدمن تویکی ازنظرات خوندماشناس• اردیبهشت ۲۲, ۱۳۹۵ در ۰۸:۳۳اقای تارخ امروز در مورد سامانه های چینی تو ویکی پدیا تحقیق میکردم…خود اچ کیو ۹شامل سه نسخه a/b/c میشه بعد از اون سامانه اچ کیو ۱۹و اس کیو ۱۹  رو ساختن و بعدش اچ کیو ۲۶ و در نسخه اخر که مثل پاتریوت پک ۳ هیت تو کیل هست و بسیار دقیق …میشه یه مقاله در مورد سامانه های جدید چین بنویسید؟و خوب چرا ایران سراغ اج کیو ۲۹ یا اچ کیو ۱۹ یا اچ کیو ۹ c نمیره؟لینک مقاله ای که وعدش رودادیدمیخاستم ضمنامیخاستم بگم تشکرازمطالب تخصصی سایتتون چراکه رایگانه وازطرفی ماروازخریدماهنامه۵۵٠٠جنگافزارایمن کردی من هام دهولت۱

    0
  • سلام حمیدجان میخواستم بپرسم برای دفاع ازاس۳۰۰هادربرابرمهمات هوا پرتاب هوشمندماایاسامانه موشکی داریم سوال بعدمنظورشماازروی کاغذخدای نکرده اینه که توانائیش نداره اگراینطوره که بیچــــــــــــــــــاره شدیم

    0
    • سلام سوالتون جواب دادم همین امروز …در کل اگر سامانه های پدافندی انقدر قدرت داشتند که هر سامانه هواپرتای و یا کروزی را بزنند که دیگر کسی پول خرید سلاح هواپرتاب نمیداد. اس ۳۰۰ برای درگیری با سلاهای کوچکی چون اس دی بی ها و یا موشک های کرزو کوچک ساخته نشده ولی موشک های کروز چرا اگرچه بستگی به شرایط زیادی دارد

      0
  • سلام ودرودبتواساحمیدمیخاستم بپرسم سامانه های موشکی اس۳۰۰ایرانی موشکهای کروزتوموهاوک دودرچدودرجه مسافتی کشف منهدم میکنندضمنامهمات هوشمندهواپرتاب مثل بمب هدایت ماهواره ای موشکهای ضدرادارازچه فاصله ای کشف منهدم میکنندباتشکراززحماتتون

    0
    • سلام اس ۳۰۰ برای کشف مهما تهای هوشمند نیست ولی تاماهاوک روی کاغذ میتونه از برد ۷۰ تا ۸۰ کیلومتری کشف کنه البته این بسته به عوارض زمنی دارد اگر منطقه کوهستانی باشد شاید حتی برد زیر ۲۰ کیلومتر بتواند کشف کند به عوامل زیادی بستگی دارد زیرا تاماهاوک و کلا موشک های کروز در ارتفاع پست پرواز میکنند

      0
  • سلام وخستهنباشی حمیدخــــــــــــــــــــــــــــــــــان سوالی داشتم شمامیدونی براثربمباران پایگاههای دشمن توسط تایگرهاچه تعدادازهواپیماهای دشمن روزمین منهدم شدند؟اول کمان۹۹؟دوم در۸سال جنگ و همه عملیاتها؟ممنون

    0
  • سلام وخستهنباشی حمیدخــــــــــــــــــــــــــــــــــان سوالی داشتم شمامیدونی براثربمباران پایگاههای دشمن توسط تایگرهاچه تعدادازهواپیماهای دشمن روزمین منهدم شدند؟

    0
  • سلام استاد امکان داره کشوری که اس ٣٠٠ در اختیار داره مثل ایران همچین سامانه ای رو یا مدل های پیشرفته ترش مثل اچ کیو ٢٢ رو با اس٣٠٠ به صورت یکپارچه به آرایش دربیاره و اونا رو با هم لینک کنه (شیر اطلاعات رادار و کنترل موشک) یا اینکه فقط میتونه به طور مجزا در کنار هم ازشون استفاده بکنه ؟ با تشکر

    0
  • سلام جناب اقای تارخ من یهکلیپ دارم که ازیکی تزتلویزیونهای کشوربرزیل پخش شده درباره تاریخچه رزمی سامانههای موشکی روسیه تقریباوسطاش اومده که پهپادهرمس روماباسامانه موشکیBUKME2منهدم کردیم حال ایامااین سامانه روداریم باتشکر؟ 

    0
  • مجددادرودبرشمااستادمیگم براساس قطعنامه٢٢٣١خریدتجهیزات جنگی تدافعی برای مامثل موشکهای دوش پرتاب.ضدزره.ۻدکشتی.زیرسطحی وضدموشک ممنوعه؟

    0
  • اقای تارخ باسلام میدونم کشور ما پهناوره ولی ایران و ۵ گردان اس ۳۰۰؟؟؟ میدونم که نمیشه کل اسمان رو پوشش داد اما خوب اینجوری جنگنده های مهاجم راحت تر خودشونو به نزدیکی پدافند  اصلی میرسونند…خوب ما هنوز هم داریم از هاوگ استفاده میکنیم که باید سالها قبلبازنشسته میشد…و مرز های شرقی چه در شمال و در جنوب هیچ پدافند موثری وجود ندارد و امریکا در شرق ما امریکا پایگاعه هوایی داره و پاکستان نیروی هوایی قدری داره نسبتا….پیشنهاد شما برای جایگزین هاوک که پدافند میان برد هست چی هست؟ و نبود پدافند رو در شرق و جنوب که در همسایگی امارات و عربستان هستیم با چه سامانه هایی باید پوشش داد؟میدونم که نیاز هست به جنگنده چون پدافند در نهایت سرکوب میشه ولی شما تصور کن از شرق تا نزدیک اصفهان برای جنگنده اتوبانه.همچنین در جنوب تا برسن به بوشهر و اهواز 

    0
    • سلام قرار نیست ل کشور پوشش بدهیم ..پوشش هوایی کل کشور کاری شکاریها است..پدافند تنها از مناطق حساس باید دفاع کتد..برای جایگزینی هاوک سامانه های چون بوک ویا نسخه های داخلی کافی است

      0
  • اگر بخواهیم به جای اس۳۰۰  روسی از اچ کیو ۹استفاده کنیم چند گردان لازم است؟هزینه ان به چه میزان خواهد بود؟ایا به مکمل ان اچ کیو ۱۶هم احتیاج هست  و ایا اچ کیو۱۶هم توانایی ضد بالستیک داره ؟با توجه به سامانه بومی مرصاد ۲؟

    0
  • اگر بخایم اسمان کشور رو کامل با این سامانه پوشش بدیم چند گردان از این سامانه لازمه؟هزینش چقدر خواهد شد؟نیازی به اچ کیو ۱۶ که مکملش هست هم داریم؟

    0
    • سلام…کشور ما بسیار بزرگ است اصلا نمی شود تمام اسمان را با پدافند پوشش داد و اصلا کار پدافند این نیست…پدافند تنها مناطق حساس را پوشش میدهد و برتری هوایی بر فراز سرزمین اصلی کار جنگنده است

      0
  • با سلام-بنظر میرسه نوعی مهندسی معکوس و تلفیق ان با چند ابتکار بزودی در ارایه سیستم دفاع هوایی  جدید نمایان میگردد. اما مهمتراز ان اینست که امکان تمرینات مستمر در واحدهای مخصوص با انواع سیستم ها خارج از چند روزی که در مانورها صورت میپزیرد به  اشنایی بیش از پیش مدافعان کمک شایانی نماید.پیروز باشید./

    0
  • سلام اقای تارخ ….. با توجه به شایعات پیرامون  تحویل اس ۳۰۰……….. ۱٫ این سامانه رو نسبت به اس ۳۰۰ چطور ارزیابی میکنید؟  ۲٫ اگه ایران اینو  بخره چقدر در ارتقای توان پدافند ما موثره ؟ ۳٫ اصلا ما سامانه ای در حد این داریم؟ ۴٫ درسته که میگن قیمتش یک چهارم تا یک پنجم اس ۳۰۰ !!!! ؟ ۵٫ خب اگه این قدر ارزونه ما تعداد زیادی رو بتونیم بخریم و بکار ببریم موثر تر از اس ۳۰۰ با تعداد کمتر نیست؟ ممنون از سایت خوبتون و تشکر ک به سوالات پاسخ میدید.

    0
    • سلام.خوب اچ کو۹ تمام قابلیت های اس۳۰۰ را ندارد ولی اکرچند اتش بار را سفارش داده بودیم روسها میدیدند از بازار چین دارند عقب می افتند الان سر اس۳۰۰ ملت را مسخره نکرده بودند.فعلا سامانه ای به خوبی اچ کیو۹ نداریم

      1+
    • سلام.در اینکه روسها ما رو مسخره خاص و عام کردن شکی نیست و به نظرم من باید در زمینه نظامی باهاشون قطع رابطه کنیم.اما اگر خبر تحویل سام ۲۲ رو به حزب اله درست باشه این اوج عدم مسولیت پذیری ما رو نشون میده.بالاخره هر چی هم حق با ما باشه حزب اله یه گروه شبه نظامی وغیر رسمی هست و هیچ جای جهان رسمیت نداره.شما ببینید با تمام حمایتی که از مخالفان سوری میشه بهشون پدافند هوایی درست و درمون نمیدن.چون غیر قابل کنترول هستن.

      0