ایرانجنگ و جنگاورانمقالات ویژه

عملیات آخوندک

نویسنده :مینا گلرو

در این مقاله به بررسی تنش هایی که منجر به برخوردها و تبادل اتش بین نیروهای ارتش وسپاه پاسدارن از یک سو و نیروی دریایی امریکا در سوی دیگر و باز شدن جبهه دوم در خلیج فارس و به موازات جنگ تحمیلی با عراق برعلیه کشور و درگیر شدن کشورمان بصورت عملی در دو جبهه جنگ با عراق در غرب کشور و جنگ در جبهه خلیج فارس با امریکا که با تحریک و اتش بیاری کشورهای حوزه خلیج فارس همراه بود و عمق مظلومیت کشور ما را به تصویر میکشد خواهیم پرداخت
این مقاله به تمامی ناگفته ها و زوایای پنهان عملیات اخوندک که منجر به حمله امریکا به ناوهای سبلان وسهند و جوشن و جاودانه شدن ناوچه  سهند و ناوچه جوشن در عمق ابهای نیلگون همیشه فارس و شهادت جمعی از خدمه و ملوانان نیروی دریایی شد خواهد پرداخت
امیدوارم این مقاله باعث روشن شدن ماجرا برای دوستان شود

جنگ نفتکش ها

در اخر شهریور ۱۳۵۹ دولت عراق دست به یک تهاجم گسترده نظامی برعلیه خاک کشورمان زد و عملا جنگی را اغاز نمود که یکی از خونین ترین و خسارت بار ترین جنگهای بعد از جنگ دوم جهانی بود
ﻳﮏ ﺳﺎﻝ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺗﺠﺎﻭﺯ ﺭﮊﻳﻢ ﻋﺮﺍﻕ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۳۶۰ ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ ﻛﺸﺘﻴﻬﺎﻱ ﺗﺠﺎﺭﻱ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﺷﺮﻭﻉ ﺷﺪ ﻭ ﺑﺎ ﺍﻋﻼﻡ ﻣﻴﻦ ﮔﺬﺍﺭﻱ ﺳﻮﺍﺣﻞ ﺑﻨﺪﺭ ﺍﻣﺎﻡ ﺧﻤﻴﻨﻲ ﻭ ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ ﺩﻭ ﻛﺸﺘﻲ ﺗﺠﺎﺭﻱ ﺩﺭ ﺗﺎﺭﻳﺦ ۱۳۶۰/۱۰/۲۱ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﺗﻮﺳﻂ ﻋﺮﺍﻕ ﻣﺨﺘﻞ ﺷﺪ
در واقع اغازگر جنگ دریایی موسوم به جنگ نفت کش هاهم مشابه جنگ شهرها که منجر به شهادت زنان و کودکان مظلوم و بی دفاع شد کشور متجاوز عراق بود و متاسفانه سکوت بین المللی و حمایت غیر رسمی کشورهای دیگر باعث واکنش تلافی جویانه ایران و عمیق تر شدن چالش شد

ﺑﻪ ﺩﻧﺒﺎﻝ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻫﻮﺍﭘﻴﻤﺎﻫﺎﻱ ﺳﻮﭘﺮﺍﺗﺎﻧﺪﺍﺭﺩ ﻭ ﻣﻮﺷﮏ ﻫﺎﻱ ﺍﮔﺰﻭﺳﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮﺍﻧﺴﻪ ﺑﻪ ﻋﺮﺍﻕ ﺍﺑﻌﺎﺩ ﺍﻳﻦ ﺣﻤﻼﺕ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻳﺎﻓﺖ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺍﻳﻦ ﺣﻤﻼﺕ ﻛﻪ ﻋﺮﺍﻕ ﺑﻪ ﺻﺮﺍﺣﺖ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ ﻣﻲ ﮔﺮﻓﺖ ، ﺷﻮﺭﺍﻱ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﻋﻜﺲ ﺍﻟﻌﻤﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﻧﺸﺎﻥ ﻧﺪﺍﺩ ، ﻭﻟﻲ ﺩﺭ ﻗﺒﺎﻝ ﺍﻧﺘﺴﺎﺏ ﭼﻨﺪ ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺷﻜﺎﻳﺖ ﺷﻮﺭﺍﻱ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ، ﺷﻮﺭﺍﻱ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺩﺭ ۱۳۶۳/۳/۱۱ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﺍﻭﻝ ﮊﻭﺋﻦ ،۱۹۸۴ ﻣﺒﺎﺩﺭﺕ ﺑﻪ ﺻﺪﻭﺭ ﻗﻄﻌﻨﺎﻣﻪ ﻱ ۵۵۲ ﻧﻤﻮﺩ ﻭ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺧﻮﺍﺳﺘﺎﺭ ﺗﻮﻗﻒ ﺍﻳﻦ ﺣﻤﻼﺕ ﺷﺪ .
ﺍﺯ ﺁﻏﺎﺯ ﺟﻨﮓ ﺗﺎ ۱۰ ﮊﻭﺋﻴﻪ ۱۹۸۴ تعداد ۱۱۲ ﻛﺸﺘﻲ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﻣﻮﺭﺩ ﺣﻤﻠﻪ ﻱ ﻣﻮﺷﻜﻲ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺖ ﺟﻤﻬﻮﺭﻱ ﺍﺳﻼﻣﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﮊﺍﻧﻮﻳﻪ ۱۹۸۵ ﺑﻪ ﺩﺑﻴﺮ ﻛﻞ ﻭﻗﺖ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﺍﻋﻼﻡ ﺩﺍﺷﺖ ﻛﻪ ﺍﺯ ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺍﻗﺪﺍﻣﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺁﺯﺍﺩﻱ ﻭ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﻛﺸﺘﻴﺮﺍﻧﻲ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﺻﻮﺭﺕ ﮔﻴﺮﺩ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻭ ﺍﺳﺘﻘﺒﺎﻝ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﻛﺮﺩ ، ﺍﻣﺎ ﺣﻤﻼﺕ دوطرف ﺑﻪ ﻛﺸﺘﻴﻬﺎ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﻳﺎﻓﺖ ﺗﺎ ﺗﻴﺮ ،۱۳۶۶ ﺣﺪﻭﺩ ۵/۸ ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﺗﻦ ﻛﺎﻻ ﺍﺯ ﻣﺤﻤﻮﻟﻪ ﻫﺎﻱ ﻛﺸﺘﻴﻬﺎ ﺩﺭ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ ﺑﻪ ﺯﻳﺮ ﺁﺏ ﺭﻓﺖ
و۴۱ ﻛﺸﺘﻲ ﻛﺎﻣﻼً ﻧﺎﺑﻮﺩ ، ﻭ ﺑﻪ ۳۴ ﺗﻦ ﻣﺤﻤﻮﻟﻪ ﻱ ﻛﺎﻻ ﺁﺳﻴﺐ ﻭﺍﺭﺩ ، ﻭ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ۲۰۰ ﺗﻦ ﺍﺯ ﻣﻠﻮﺍﻧﺎﻥ ﻛﺸﻮﺭﻫﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﻗﺘﻞ ﺭﺳﻴﺪﻧﺪ ﻭ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﻧﻴﺰ ﻣﺠﺮﻭﺡ ﺷﺪﻧﺪ درطی جنگ دریایی که موسوم به جنگ نفتکشها بوددو ﮐﺸﻮﺭ ایران و عراق ﺩﺳﺖ ﺑﻪ ﺣﻤﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﻧﻔﺖﮐﺶﻫﺎ ﻭ ﺗﺮﺍﺑﺮﯼﻫﺎﯼ ﺗﺠﺎﺭﯼ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺯﺩﻧﺪ

ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۹۸۴ ﺟﻨﮓ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﻭ ﻋﺮﺍﻕ ﻭﺍﺭﺩ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺟﺪﯾﺪﯼ ﺷﺪ ﻭ ﺩﻭ ﮐﺸﻮﺭ ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ ﻧﻔﺖ ﮐﺶﻫﺎﯼ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺭﺍ ﺷﺪﺕ ﺩﺍﺩﻧﺪ
ﺍﯾﻦ ﺣﻤﻼﺕ ﺷﺎﻣﻞ ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ ﮐﺸﺘﯽﻫﺎﯼ ﮐﺸﻮﺭﻫﺎﯼ ﻫﻤﺴﺎﯾﻪ ﻧﯿﺰ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺍﻧﺘﻘﺎﻝ ﻧﻔﺖ ﻋﺮﺍﻕ ﻋﻤﻼ ﺑﻪ ﺍﯾﻦ ﮐﺸﻮﺭ ﮐﻤﮏ ﻣﯽ ﮐﺮﺩﻧﺪ ﻣﯽ ﺷﺪ
باﺣﻤﻠﻪ ﯾﮏ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ ﻋﺮﺍﻗﯽ ﺑﻪ ﻧﺎﻭﭼﻪ ﻣﻮﺷﮏﺍﻧﺪﺍﺯ ﺍﻣﺮﯾﮑﺎﯾﯽ ﺑﻨﺎﻡ ﯾﻮﺍﺱﺍﺱ ﺍﺳﺘﺎﺭﮎ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﯿﺮﻭﯼ ﻫﻮﺍﯾﯽ ﻋﺮﺍﻕ ﺩﺭ ۱۷ ﻣﯽ ۱۹۸۷ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪﻥ ۳۷ ﻣﻠﻮﺍﻥ ﺍﻣﺮﯾﮑﺎﯾﯽ ﺍﯾﻦ ﻧﺎﻭﭼﻪ ﺍﻧﺠﺎﻣﯿﺪ
ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ بارها یگانهایی ازﻧﯿﺮﻭﯼ ﺩﺭﯾﺎﯾﯽ ﺍﯾﺎﻻﺕ ﻣﺘﺤﺪﻩ ﺩﺭ ﺍﻭﺍﺧﺮ ۱۹۸۷ ﺑﻪ ﺗﺒﺎﺩﻝ ﺁﺗﺶ بانیروی دریایی ارتش و سپاه ﭘﺮﺩﺍﺧﺘﻪ ﺑﻮﺩﻧﺪ
درهمان بحبوحه ﻧﺎﻭشکن ﺳﺎﻣﻮﺋﻞ ﺑﯽ ﺭﺍﺑﺮﺗﺰ ﻧﯿﺮﻭﯼ ﺩﺭﯾﺎﯾﯽ ﺍﻣﺮﯾﮑﺎ ﺩﺭ ﺍﺛﺮ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﺑﺎ ﯾﮏ ﻣﯿﻦ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺩﺭ ﺁﻭﺭﯾﻞ ۱۹۸۸ ﺁﺳﯿﺐ ﺩﯾﺪﻩﺑﻮﺩ وتعدادی از خدمه ناو کشته شدندو درنهایت با ورود رزم ناو یو اس اس وینسنس وهدف قرار دادن هواپیمای ایرباس ایرانی منجر به قبول قطعنامه ۵۹۸ از طرف ایران و پایان جنگ شد

اغاز حضور نظامی امریکادر خلیج فارس

درزمان جنگ تنگه هرمز و خلیج فارس حکم شاهرگ تامین انرژی کشورهای صنعتی راداشت تأمین ۷٪ نفت مورد نیاز آمریکا، ۲۵٪ نفت اروپای غربی و۶۰٪ نفت ژاپن، از طریق منابع نفتی کشورهای حوزه خلیج فارس میسر بود

سه ناوشکن امریکایی درحال اسکورت سوپرتانکر بریجتون دقایقی قبل از اصابت مین به نفتکش

بر این اساس آمریکا سعی می‌کرد از طریق حضور نظامی فعال در این منطقه امنیت صادرات نفت مورد نیازش را تأمین کند
با حمله عراق به نفت‌کش‌ها، ایران از سه طریق تحت فشار فزاینده قرار می‌گرفت:

اول کاهش درآمد نفتی از طریق محدود شدن صدور نفت دوم افزایش هزینه‌های تولید و صدور نفت بدلیل انهدام منابع وپایانه‌های نفتی و افزایش حق بیمه نفت‌کش‌های خارجی سوم دسیسه کشورهای صادرکننده نفت به ویژه عربستان سعودی و کویت در افزایش صدور نفت و کاهش قیمت آن
این روند تا آن‌جا پیش رفت که با وجود کاهش صادرات نفت از خلیج فارس قیمت نفت که در سال ۱۳۵۹ بشکه‌ای ۴۱ دلار بود، در سال‌های پایانی جنگ به ۱۵دلار و در سال ۱۳۶۵ که یکی از سال‌های بحرانی جنگ بود تا۸ دلار هم کاهش یافت

دراین شرایط ایران هم اعلام نمود اگر این کشور نتواند نفت صادر کند اجازه نمیدهد کشور دیگری هم از تنگه هرمز نفت صادر کند
و دامنه تنش گسترده تر شد

در این بین سوریه که از ایران حمایت میکردخط لوله نفت کرکوک را که از خاکش می‌گذشت و به لبنان می‌رسید مسدود کرد و با این عمل صادرات نفت عراق تقریباً به نصف کاهش یافت واز صادرات نفت عراق از طریق خاک این کشور به دریایی مدیترانه جلوگیری بعمل آوردالبته در مقابل این اقدام ایران قول داد سالانه یک میلیون تن نفت خام رایگان در اختیار سوریه قرار دهد
در پی این اقدام سوریه، عربستان سعودی خط لولهٔ جدیدی از شهر الزبیر عراق به شهر ینبع در ۳۵۰ کیلومتری ریاض احداث کرد که منجر به بارگیری نفت عراق از سواحل دریای سرخ گردید. ترکیه نیز برای کمک به صادرات نفت عراق، اقدامی مشابه را در کشورش انجام داد و کویت نیز اقدام به صادرات نفت عراق توسط نفتکش های خودنمود وهمین اقدام کویت باعث رفتن نام نفتکش های کویتی حامل نفت عراق در لیست اهداف ایران شد

عملیات اراده جدی و ورود امریکا به تنش

در پی حملات نیروهای ایرانی به نفتکشهای کویتی حامل نفت عراق در دسامبر ۱۹۸۶، دولت کویت از کابینه رونالد ریگان ریس جمهور وقت ایالات متحده تقاضا کرد تا نیروی دریای آمریکا را برای حفاظت از نفتکشهای کویتی به خلیج فارس اعزام کند
ولی دولت امریکا این با این درخواست کویت موافقت نکرد
به این دلیل که قوانین آمریکا استفاده از کشتیهای نیروی دریایی برای اسکورت دیگر کشورها با پرچم خارجی را ممنوع کرده است، ارتش این کشور این درخواست کویت را رد کرد. بدنبال رد درخواست کویت توسط ایالات متحده بلافاصله اتحاد جماهیر شوری پیشنهاد اجاره نفتکش های این کشور توسط کویت و صدور نفت کویت توسط کشتی های شوروی و با پرچم این کشور را به کویت داد
این پیشنهاد شوروی باعث تجدید نظر دولت امریکا بخاطر حفظ جایگاه خود بین کشورهای عربی شد و در نهایت ایالات متحده پذیرفت کشتی های کویتی با پرچم ایالات متحده و ثبت بعنوان کشتی های این کشور توسط ناوگان امریکا اسکورت شوند
نیروی دریایی آمریکا در طی جنگ نفتکشها مجموعاً ۱۲۷ عملیات دریایی انجام داد و در طی آنها ۱۸۸ کشتی کویتی را که نفت عراق را صادر می‌کردند اسکورت کرد

شروع عملیات اسکورت

عملیات اراده جدی با حرکت اولین کاروان اسکورت نفتکش‌های کویتی در تاریخ ۲۴ ژولای ۱۹۸۷ آغاز شد. در این عملیات تأمین امنیت نفتکش الرخاره برعهده کشور آمریکا بود و به همین دلیل نفتکش کویتی با نصب پرچم آمریکا و تغییر اسم خود به بریجتون توسط ناوهای جنگی آمریکا اسکورت شد تا از تنگه هرمز و خلیج فارس عبور نماید
البته اولین عملیات و شروع کار اسکورت برای نیروی دریایی امریکا ناموفق شروع شد و یک فاجعه واقعی بود
برای حفط امنیت نفتکش بریجتون، سه ناو جنگی به نام‌های کید، فوکس و کروملین در اطراف آن قرار گرفتند و مجموعه کاروان، شکل یک پیکان را به خود گرفته بود بریجتون در فاصله ۱۳ مایلی غرب جزیره فارسی با مین‌های ایرانی برخورد کرد و یک حفره به اندازه ۴۳ مترمربع در بدنه نفتکش ایجاد شد
فرماندهٔ نفتکش بیجتون با بی‌سیم به ناوشکن‌های آمریکایی اطلاع داد که ما مورد اصابت قرار گرفتیم و در میدان مین قرار داریم. بعد از آسیب دیدن بریجتون، ناوهای آمریکایی تغییر آرایش دادند و هر سه خود را به پشت نفتکش رساندند تا مورد اصابت قرار نگیرند و نفتکش بریجتون حکم سپر محافظ برای ناوهای جنگی را داشت وعملا بجای اینکه ناوشکن ها مراقب نفتکش باشند کشتی تانکر حکم سپر ناوشکن ها را پیدا کرد
منطقه‌ای که نفتکش بریجتون مورد اصابت قرار گرفت تحت فرماندهی شهیدنادر مهدوی (فرمانده منطقه دوم نیروی دریایی سپاه) قرار داشت و نیروهای شهید مهدوی این منطقه را مین گذاری کرده بودند. خبر اصابت بریجتون با مین در رسانه‌های خبری سر و صدای زیادی کرد

ناوشکن ساموئل بی رابرتز پس از برخورد با مین و صدمه دیدن در حال عبور از تنگه هرمز جهت انتقال به امریکا توسط کشتی باربری

عملیات فرصت برجسته

پس از برخورد سوپر نفتکش بریجتون و شروع فاجعه بار عملیات اراده جدی ایالات متحده استراتژی خودعوض نمود و اقدام به اغاز عملیات فرصت برجسته نمود در این عملیات امریکا چهره واقعی خود را نشان داد و عملا شیوه تهاجمی را اغاز نمود
درواقع این عملیات پاسخی بود به عملیات مین ریزی در تنکه هرمز که باعث صدمه دیدن ناوشکن یو اس اس استارک در اثر برخورد به مین و همچنین یک ناو شکن فرانسوی و کشتی نفتکش بریجتون بود

در این عملیات بالگردهای ارتش آمریکا در هنگام شب با فرمان جستجو کن و نابود کن از ناوچه ها وناوشکن های نیروی دریایی و دو سکوی اجاره‌ای در شمال خلیج فارس استفاده می‌کردند و جهت جلوگیری از مین ریزی واحدهای ایرانی که معمولا در تاریکی شب انجام میشد شب ها بالگردهای نیروی دریایی امریکا مجهز به تجهیزات دید در شب اقدام به تجسس و حمله با استراتژی اتش به اختیار به قایقهای مشکوک میکردن در طی این عملیات ناوگروه شهیدمهدوی شامل سه قایق تندرو موفق به انهدام یک بالگردسوپرکبرا ارتش امریکا توسط موشک استینگر شدند ولی متاسفانه با اتش دیگر بالگردها هر سه شناور غرق شده و افراد واحد شهید مهدوی اغلب شهید و یا به اسارت تفنگداران امریکایی درامدندو در حالی که عملیات اراده جدی یک واکنش آشکار به درخواست کمک دولت کویت بود عملیات فرصت برجسته کاملاً مخفیانه بود
هلیکوپترهای در پناه تاریکی مطلق شب با پرواز اغلب تا ارتفاع ۳۰ فوتی (۹ متری) به سطح دریا نزدیک می‌شدند و به عنوان اولین اشخاصی درآمدند که از دستگاههای مخصوص دید در شب و دید فروسرخ در جنگ استفاده می‌کردند


تاکتیک شامل استفاده از او اچ۶ها به عنوان جستجوگر و ای اچ۶ها با آتشبار سنگین تر و استفاده از رادار کشتیهای جنگی و هلیکوپترهای سی هاوک ها برای اهداف دیگربود
برنامه ریزی و آماده سازی برای عملیات فرصت برجسته بلافاصله بعد از برخورد یک تانکر با مین دریایی در روزهای نخست شروع عملیات اراده جدی آغاز شد ٫٫ اتفاقی که این مسئله را روشن کرد که برای در امان بودن کشتیهای تجاری از حملات نبروهای ایرانی باید اقدامات مهم‌تری صورت پذیرد
کلیات عملیات توقف واحدهای ایرانی از مین گذاری و یا حمله به کشتیهای تجاری بود
مهم‌ترین قسمت عملیات در ۲۱ سپتامبر ۱۹۸۷ اتفاق افتاد که شامل حمله به ایران ارج بود، کشتی تدارکاتی ۵۰۰تنی ایرانی که ساخت ژاپن بود و برای مصارف مین گذاری تغیی کاربری داده شده بود
در طی شب خدمه هلیکوپترگشتی ارتش امریکا متوجه شدند که کشتی ایرانی چندین مین را در دریا رها کرد بلافاصله با پرتاب چند راکت و استفاده از آتش توپ به سمت آن حمله کردند ونیروهای ویژه بسرعت بر عرشه کشتی فرود آمدند و کشتی را مصادره کردند تعدادی از ملوانان و خدمه که بعد از حمله به دریا پریده بودند نیز از اب گرفته شده و به اسارت درامدند و روز بعد نیز کشتی در آبهای آزاد منهدم غرق شد

کشتی ایرانی تدارکاتی ایران ارج درمیان نیروهای امریکایی مشغول کارگذاردن مواد منفجره دقایقی قبل انهدام و غرق شذن

عملیات کمانگیر چابک

با انهدام کشتی ایران ارج و به گفته فرماندهان نظامی امریکایی محرز شدن مین ریزی و اقدامات واحدهای دریایی سپاه پاسداران جهت اختلال در صادرات نفت و کالا از تنگه هرمز و جهت مقابله با اقدامات ایرانی تفنگداران دریایی امریکا اقدام به اجرای عملیات کمانگیر چابک نمودند که خود باعث واکنش دفاعی ایران و اغاز عملیات اخوندک شد که اوج برخورد ایران با امریکا بود شد این عملیات در مورخه ۱۹ اوت ۱۹۸۷ و بر علیه دو سکوی نفتی فارسی و ساسان انجام گرفت
ارتش امریکا اعتقاد داشت که ایران از این دو سکو بعنوان ستاد فرماندهی جهت هدایت عملیات مین ریزی و حمله به کشتیهای تجاری استفاده مینماید
در صبح ۱۹ اوت کشتی های ایالات متحده به کارکنان مستقر در دو سکوی یاد شده اعلام نمودن که نیم ساعت وقت دارن که سکو را تخلیه نمایند انقدر این اقدام ناگهانی صورت گرفت که برخی از کارکنان این اقدام را نوعی شوخی بحساب می اوردند ولی هیچ گونه شوخی در کار نبود و ۳۰ دقیقه بعد واحدهای امریکایی اقدام به گشودن اتش و انهدام دو سکوی یاد شده نمودن بلافاصله نیروی دریایی ارتش و سپاه با اعزام شناور جهت دفاع به این عملیات واکنش نشان دادن که باعث بزرگترین درگیری بین واحدهای امریکایی و نیروی دریایی ایران شد

عملیات اخوندک

همانطور که گفته شدحملهٔ نیروی دریایی آمریکا به دو سکوی نفتی ایران که به تلافی برخورد یک مین دریاییرهاشده از کشتی مین‌گذار ایران اجر به ناوچهٔ آمریکایی ساموئل بی. رابرتزاجرا شد واکنش دفاعی ایران و اعزام ناو های ایرانی و قایقهای سپاه را به دنبال داشت که با عث درگیری شدیدی بین طرفین شد به دنبال برخورد مین به ناو امریکایی که منجر به ورود خسارت شدید به ناو آمریکایی شده بود مقامات بلندپایه ایالات متحده تحت فشار شدید افکار عمومی قرار گرفتند. در نتیجه نیروهای آمریکایی تصمیم به تلافی و جلوگیری از اقدامات مشابه توسط اسران نمودندکه باعث شدبار دیگر وارد رویارویی مستقیم با نیروهای ایرانی شوند که منجر به ورود خساراتی به طرف‌های درگیر شد
در ۲۹ فروردین ۱۳۶۷ نیروهای نظامی آمریکا با چند گروه سطحی نبرد را آغاز کردند. ابتدای کار هجوم به دو سکوی نفتی ایران بود. عملیات با هماهنگی نیروی هوایی آمریکا از ناو هواپیمابر «یواس اس انترپرایز» آمریکا و دو گروه سطحی آغاز شد. گروهی به همراه دو ناوشکن و یک کشتی تدارکاتی آبی-خاکی به یک سکو در میدان نفتی سلمانهجوم بردند، گروه دیگر هم -که یک ناو موشک انداز و دو ناوچه بود- به سکویی در میدان نفتی ساسان حمله کردند. تفنگداران دریایی آمریکا از شاخهٔ واکنش سریع به سکوی نفتی ساسان حمله کردند و اقدام به جمع‌آوری مدارک و کارگذاشتن مواد منفجره به منظور از کار انداختن آن نمودند

ایران با اعزام قایق‌های تندرو بوگهامار و حمله به چند هدف متفاوت مانند کشتی‌ تدارکاتی با پرچم آمریکا و کشتی‌ دیگری با پرچم پاناما در خلیج فارس به این حمله پاسخ گفت بلافاصله هواپیماهای آ-۶ اینترادرآمریکا با راهنمایی ناوچه‌های آمریکایی به سوی قایق‌های تندرو رفتند هواپیماها چند بمب خوشه‌ای راک‌ ای به سمت قایق‌های تندرو پرتاب نموده و یکی از قایقها را غرق کرده و به چند قایق دیگرآسیب رساندند که قایقها پس از خسارت دیدن بهجزیره ابوموسی پناه بردند

سپس قایق توپ دار کلاس کمان با نام جوشن، به کارزار آمد و چند موشک هارپون ب‌سوی ناو آمریکایی واین رایت شلیک کرد در پاسخ ناوچه سیمپسون چهار موشک ریم-۶۶ استاندارد شلیک کرده و در همین میان وین رایت هم با پرتاپ دو موشک استاندارداین حمله را پی گرفت
سازهٔ اصلی کشتی ویران و این موضوع موجب غرق شدن سریع کشتی گشت. ناوچه بیگلی آمریکا هم یک فروند موشک هارپون بسمت ناو ایرانی شلیک کرد که به هدف اصابت نکرد سه کشتی آمریکا با نزدیک شدن به جوشن با استفاده از آتش‌بار توپخانه غرقش کردند.(موشک استاندارد یک موشک پدافندی است ولی میتوان از ان علیه شناور های دریایی نیز استفاده کرد)

تفنگداران دریایی امریکا بر روی سکوی سلمان ایران درحال جمع اوری مدارک جهت اثبات کاربری نظامی از سکو

دو فروند اف-۴ نیروی هوایی به ناو وین رایت نزدیک شدند که با پرتاب چند فروند موشک استاندارد از منطقه خارج شدندو خود را از محلکه دور کردند

بلافاصله ناوچه سهند به منطقه اعزام شد و هنگامی که ناوچه سهند که از بندرعباس حرکت کرده بود به کشمکش با چند واحد سطحی نیروهای دریایی آمریکا مشغول بود هواپیماهای اینترودر که در حال گشت‌زنی مراقبتی برای جوزف استراس آمریکا بودند ناوچه را ردیابی کردند
ناوچه سهند چند موشک به هواپیماهای اینترودر شلیک کرد که هواپیماها با دو موشک هارپون و چهار بمب هدایت لیزری اسکیپر پاسخ گفتند ناوشکن جوزف استراس هم یک موشک هارپون شلیک کرد
بیشتر سلاح‌های شلیک‌شده به کشتی ایرانی اصابت کرد، شعله‌های آتش از عرشهٔ سهند به آسمان سرکشید و رفته‌رفته به مخزن مهمات کشتی رسید و باعث انفجار آن و در نهایت به زیر اب رفتن و جاودانه شدن کشتی شد

ناوچه جاودانه سهند و دلاوران دریادل ان درمیان شعله های اتش دقایقی قبل از انهدام کامل ناوشکن

با وجود غرق شدن سهند یکی از پیشرفته‌ترین کشتی‌های ناوگان ایران ایرانیان همچنان به نبرد ادامه دادند کمی بعدتر در همان روز خواهر خواندهٔ سهند ناوچه سبلان به کارزار آمد و با آتش چند فروند موشک زمین‌به‌هوا به اینترودرها به آنها حمله کرد اینترودر با پرتاب یک بمب هدایت‌شوندهٔ لیزری به سبلان کشتی را به شکل کامل از کار انداخت که حتی نمی‌توانست حرکت کند که البته بعد توسط یدک‌کش‌های ایرانی بهبندرعباس باز گردانده شد. در این هنگام مقامات ارشد در واشنگتن که در جریان بودند به واحدهای آمریکایی دستور دادند که نبرد را ترک کنند
در جریان این درگیری ۴۵ تن از خدمهٔ ناوچه سهندو ۱۱ تن قایق توپدار جوشن بشهادت رسیده و نیز ۲۲ نفر از خدمهٔ سهند به شدت مجروح گشتند
شکست سنگین و یکطرفه ایران در این عملیات باعث عوض شدن استراتژی دریایی ایران از نبرد کلاسیک به جنگ نامتقارن شد

لوگو و پیج امریکایی انهدام ناوچه جوشن

سئوالات و نظرات خود را می توانید  با مدیریت سایت با ایمیل jangaavaran@YAHOO.COM  در میان بگذارید

برچسب ها

نوشته های مشابه

بستن