موشک های  ضد رادار از میانه دهه ۱۹۶۰ در خدمت بودند ولی ارزش واقعی انها زمانی مشخص شد که طی جنگ خلیج فارس ۱ در سال ۱۹۹۱ با شیک ۲۲۰۰ موشک ضد رادار از انواع مختلف پدافند هوایی عراق طی دو هفته سرکوب شد. البته پیش از این در جریان نبرد دره بقا اسرائیل از موشک های  ضد رادار علیه  پدافند سوریه به خوبی استفاده کرده بود ولی خاستگاه موشک های ضد رادار به جنگ ویتنام و ارتش امریکا بر میگردد

ارتش امریکا در سال ۱۹۶۴  و ۱۹۶۵ تلفات بالای  بر  اثر سام ۲ ارتش ویتنام داد  و این مسئله  برای ارتش امریکا پیش امد که چگونه باید پدافند  هوایی را سرکوب کند. انهدام یک رادار  کاوش کار سختی نبود ولی انهدام یک سایت پدافند سام ۲ کار خطر ناکی بود. اگرچه امریکا به سرعت فهمیدند پرواز  در ارتفاع پست باعث می شود انها یا دیر کشف شوند و یا اصلا کشف نشوند ولی پرواز در ارتفاع پایین نیز خطر توپ های ضد هوایی پر تعداد ویتنام را به دنبال داشت

از این رو ارتش امریکا بر اساس موشک هوا به هوای اسپارو  موشک  AGM-45 شرایک را به خدمت گرفت که نخستین  موشک ضد رادار عملیاتی جهان بود و در ویتنام نیز به کار امد و در ادامه به دلیل محدودیت برد و کاونده شرایک دست به  خدمت گیری موشک استاندارد زد که نسخه ضد رادار هوا به زمین موشک پدافندی  هوایی ناو پرتاب استاندارد۱ بود

agm-45_and_agm-78_on_f-105f_late_1960s

موشک شرایک(اولین موشک) و موشک ضد رادار استاندارد(موشک بزرگتر)

یک موشک ضد رادار خوب باید یک سری ویژگ ها داشته باشد

کاونده ان زاویه جستجوی  بزرگی چه در دو سمت و چه رو به پایین داشته باشد  و نه اینکه  زاویه جستجو کاونده موشک  به دنبال امواج ارسالی رادار دشمن محدود باشد (موشک ضد رادار با کاونده پیسو با دریافت امواج رادار  روی انها قفل کرده و به طرف انها حرکت میکند)کاونده باید بتواند در فضای  پر از جنگ الکترونیک با موفقیت دست به کشف  امواج راداری و قفل روی رادار بکند،بتواند  در برد مناسب  و بیشترین برد ممکن امواج رادار حتی امواج  راداری ضعیف را پیدا و روی رادار قفل کند، توان تفکیک  امواج راداری و کسب رادار مورد نظر در شرایط رزمی،توان  ایجاد ضد جنگ الکترونیکECCM  و ایجاد یک ارتباط  با هواپیما و توان استفاده موثر از هشدار  دهنده هواپیما

در اواخر جنگ ویتنام ارتش امریکا خواهان یک موشک  ضد رادار جدید بود که کارایی بیشتری نسبت به شرایک داشته باشد و از استاندارد بزرگ سنگین و گران نیز کارامدتر  ولی ارزاتر باشد

کار مقدماتی در سال ۱۹۷۲ اغاز شد و دو سال بعد نیروی دریایی امریکا قراردادی با تگزاس اینسترومنتز بست که هدف ان تسعه موشک  جدید بود. اولین نمونه موشک جدید که با  کد AGM-88 و نام هارم High-speed Anti-Radiation Missile (HARM)  شاخته می شود  در سال ۱۹۸۳ عملیاتی شد

agm88-2

موشک AGM-88A  یک موشک با شباهت تقریبا ظاهری به اسپارو یا شرایک بود  که از دو ردیف بالچه در هر ردیف چهار بالچه بهره میبرد و دارای یک موتور راکتی سوخت جامد تک مرحله ای بود که برد ان در نسخه نخستین ۸۰ کیلومتر بود و موشک نیز مافوق صوت بود. موشک دارای  یک کاونده قابل برنامه ریز بود که از نظر کارکرد شبیه یک هشدار دهنده راداری  بود و میتوانست  امواج راداری از ۲ تا ۲۰ گیگاهرتز را دریافت کند و دارای  یک کلاهک  انفجار ترکش شونده ۶۶ کیلوگرمی بود

این  نسخه بلافاصله در تمام نیروی های مسلح امریکا فراگیر شد . در مرحله اول نسخه  ، نسخه سرکوب پدافند F-4G  توان حمل این موشک را داشت ولی به سرعت نسخه  سرکوب پدافند F-16CJ و همچنین در نیروی دریایی توسط ای۷ و ای ۶ و همچنین اف۱۸ قابل حمل شد.  پرتاب تخصصی از EA-6B پراولر انجام می شود  که هشدار دهنده های ان با موشک هماهنگ بود(اگرچه تا اواخر دهه ۱۹۸۰ این مسئله در مورد تمامی هواپیماهای  که هارم را حمل میکردند صدق میکرد) و در اروپا المانها  ان را روی نسخه سرکوب پدافند تورنادو نصب کردند

اولین استفاده  از هارم در سال ۱۹۸۶ در جریان عملیات الدورادو انجام شد که طی ان هواپیماهای ای ۷ نیروی دریایی امریکا با موفقیت چندین سایت اتش موشک های سام ۲،۵ و ۶ را در لیبی از کار انداختند و زمانی که با شلیک ۲۰۰۰ تیره  در جنگ خلیج فارس ۱ پدافند عراق سرکوب شد به سرعت مورد توجه قرار گرفت

در اواخر دهه ۱۹۸۰  نسخه AGM-88B وارد خدمت  شد. این نسخه  دارای  یک کاونده قابل برنامه ریز بود . البته نسخه قبلی نیز قابل برنامه ریزی  بود ولی این نسخه  در سطح یگان خدمت برای فرکانس های  جدید با افزایش رادارهای شوروی قابل برنامه ریز بود

ea-6b_launching_agm-88_harm_1999

دیگر نسخه  عملیاتی AGM-88C است.این نسخه دارای  برد ۱۵۰ کیلومتر است و نرم افزهای ان ارتقاء یافته  است. انتن گیرنده با یک انتن صفحه تخت ارایه تعویض شده  و میتواند امواجی را از ۰٫۵ تا ۲۰ گیگاهرتز دنبال کند  از این رو در شرایط شدید جنگ الکترونیک نیز موفقیت بالای دارد . همچنین این نسخه  دارای  کلاهک با تکه های تنگستنی  جهت ترکش است تا بیشترین اسیب را وارد کند واین قابلیت را دارد که قفل نشده روانه هدف شود در اسمان دست به کاوش و  کشف امواج رادار بزند. این نسخه  این قابلیت را دارد تا بین رادارهای مختلف تفکیک قائل شود از این رو در اسمان بسته به اولئیت  که به ان  داده شده به رادار درگیری در باندهای چون اس و یا ایکس ویا رادار های جستجوی در بادهای چون ال ویا  یو اچ اف و وی اچ اف ویا اصلا به رادار هواشناسی  حمله کند

مدل دیگر هارم  نسخه AGM-88D است. مشکل تمامی مدلهای هارم این بود که بعد ازقفل و شلیک موشک  به طرف هدف در صورت خاموش شدن رادار، موشک هدف را گم میکرد ویا اینکه اگر رادار اصلا خاموش بود امکان قفل روی ان  وجود نداشت. این نسخه  به سفارش   ایتالیا  و المان انجام شد و در واقع یک ارتقا روی نسخه های موجود بود ونه نسخه تولید جدید  . در این نسخه با نصب یک گیرنده جی پی اس این امکان وجود داشت تنها با داشتن  مختصات هدف  و دادن ان به موشک میتوان ان را علیه رادار و حتی هر هدفی دیگر استفاده کرد.

در تصویر در کنار ورودی هوایی اف16 سامانه هشدار دهنده راداری پیشرفته ای قرار دارد که با ان میتواند نوع و محل قرار گیری رادار دشمن را تشخیص و دست به هدفگیری هارم بزند

در تصویر در کنار ورودی هوایی اف۱۶ سامانه هشدار دهنده راداری پیشرفته ای قرار دارد که با ان میتواند نوع و محل قرار گیری رادار دشمن را تشخیص و دست به هدفگیری هارم بزند

AGM-88E

این نسخه  اخرین نمونه فعلی هارم است  که به غیر از یک کاونده غیر فعال پیسو برای کسب امواج راداری و یک گیرنده جی پی اس برای درگیری  بر اساس مختصات هدف و همچنین  دارای یک رادار موج میلیمتری است. این اقدام برای  این انجام  شد که اگر رادار ارسال کننده خاموش بود ویا به عنوان رادار ارایه  فازی  قفل روی ان دشوار بود  و یا با ایجاد  اختلال  جی پی اس روی گیرنده جی پی اس ایجاد اختلال  کرد با کمک سامانه موج میلیمتری هدف را  کسب کند . این سامانه با اسکن منطقه با رادار خود و تطبیق اسکن ها با دادها از قبل در رادار داده شده، هدف را کسب کرده و با ان درگیر می شود . از این رو عملا فرار از دست هارم  نسخه Eکه با نام AARGM  نیز شناخته می شود  بسیار دشوار است

tz4ootni

یکی دیگر از نسخه های  در حال توسعه  این موشک  نسخه AARGM-ER است که نسخه دوربردتر  با برد بیش از ۳۰۰ کیلومتر و در برخی  منابع ۵۰۰ کیلومتر است

دارندگان

به غیر از  ارتش امریکا، المان، مصر، ترکیه، یونان، اسرائیل، ایتالیا، کره جنوبی، عربستان،پاکستان ، کویت ،اسپانیا، تایوان ، مراکش و استرالیا از جمله دارندگان  این موشک هستند. قیمت هر تیره هارم  ۲۸۷۰۰۰ دلار برای AGM-88C و ۸۷۰۰۰۰ دلار برایAGM-88E است

مشخصات

طول:۴٫۱ متر

قطر:۲۵۴ م م

وزن کامل:۳۵۵ کیلومتر

وزن کلاهک :۶۶ کیلوگرم

نوع هدایت: بسته به مدل  دارای کاونده پیسو، جی پی اس و یا رادار موج میلیمتری

برد: ۱۵۰ کیلومتر

سرعت:۲٫۱ ماخ

ترجمه:عبدالحمید تارخ

منابع:

http://www.ausairpower.net/API-AGM-88-HARM.html

65+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar

157 دیدگاه

  • سلام خسته نباشید.خواستم بدونم میشه یه جوری امواج آواکس رو گرفت و موشک هارم رو شلیک کرد بر علیه اون آواکس یا هواپیما جنگنده دشمن ک مجهز به رادار هست؟از نظر مانور و سرعت منظورم نیست گ مثلا جنگنده دشمن با مانور بتونه ردش کنه راحت. از نظر سیستم الکترونیکی همچین کاری ممکنه؟

      • سلام عذر میخوام اقای تارخ فکر میکنم منظورم رو متوجه نشدید. این موشک رو میشه بر علیه یه راداری هوابر مثل رادار جنگنده ها یا آواکس ها استفاده کرد؟

  • سلام’ وقتی بدر سامانه های راداری اس ۳۰۰ از این بیشتر است این موشک در قبال این سامانه ها کاری از پیش میبرند?

  • برای داشتن تانک که نباید حتما مرز خاکی با دشمن داشته باشی مثلا تانک را می توان سوار کشتی کرد و به خاک دشمن برد و یا با استفاده از هواپیمای ترابری تانک را به خاک دشمن برد

  • با درودآیا سامانه تور ام میتونه با موشک هارم درگیر بشه؟ الان به ممنن بگین اگر امریکا بخواد بر ضد موشکهای اس ۳۰۰ و ۴۰۰ روسیه در سوریه اقدام بکنه چیکار میتوه بکنه؟ ایا سیستم Krasukha-4 جنگ الکترونیک روسی میتونه روی این موشک ها اختلال ایجاد بکنه؟!

    • نویسنده

      سلام تور ام۱ والا روی کاغذ توان این کار داره …خوب برای درگیری با سامانه ذهای روسی راه های زیادی است ولی بدون شک ایجاد جنگ الکترونیک میتونه کار امریکایهارو بسیار دشوار کند

  • آقای نارخ تو اخبار گفت رئیس جمهور فیلیپین گفته با وجود انتخاب ترامپ ممکنه روابط فیلیپین و آمریکا بهتر شود

  • آقای تارخ تو اخبار گفت که چون ترامپ رای آورده ناتو گفته که ما باید خودمان ارتش اروپا را درست کنیم و وابسته به آمریکا نباشیم و خودمان یک ارتش اروپایی درست کنیم

  • بنظرم پدافند هیچ شانسی در برابر تهاجم هوایی ندارد حالا هرچقدر سامانه پدافندی میخواهی داشته باش باز محکوم به شکستی 

  • آقای تارخ آمریکا می گه می تونه نیروی هوایی چین و روسیه را نابود کنه

      • قاعدتا به این سادگی هم نیست ولی اگر سطح تکنولوژی هواپیماها را در نظر نگیریم که هواپیماهای آمریکا پیشرفته تر هستند باز هم از لحاظ تعدادی نیروی هوایی آمریکا بیشتر است درسته که نیروی هوایی آمریکا تلفات زیادی میده ولی باز هم با در نظر گرفتن این ها پیروزی امکان پذیر است 

  • سلام آقای تارخ من فکر می کنم که با توجه به این که دونالد ترامپ رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا شد بودجه دفاعی و نظامی آمریکا هم افزایش پیدا کنه

      • ترامپ می گفت ما دوباره ارتش آمریکا را قدرتمند تر می کنیم به طوری که هیچ کشوری به ما جرعت تعرض را نداشته باشد و دوباره آمریکا را به گذشته می بریم و آمریکا بزرگ را می سازیم روی این حساب می گفتم که احتمال خیلی زیادی هست که بودجه دفاعی و نظامی آمریکا را بالا ببرد

    • نکته اول اینکه بودجه دست دولت نیست که بالا ببرد یا پایین بیاورد. دولت پیشنهاد میدهد و مجلس تصویب می کند. نکته دوم اینکه برای بالا بردن بودجه نیاز است که محل تامین آن مشخص باشد مثلا مالیات را مقداری افزایش دهد در حالی که این موضوع نیز باید به تصویب مجلس برسد.

  • آقای تارخ فکر کنم مفهوم حرفم رو نتونستم درست ادا کنم…. بله بدون هیچ شکی ما نیاز به نیروی زمینی مقتدری داریم چه کلایک و زره ای قوی برای مقابله با ارتشهای متجاوز و چه برای تروریستها و چریکی جنگیدن نیاز به سلاح سبک کارا و زره ای نیمه سنگین اما من در مورد کشورهایی صحبت کردم که با ما مرز خاکی ندارند و تحدید بلقوه هم ندارند چه برسه بالفعل درمورد تروریستم خب خود عربستان حامی گروههای سلفی و تکفیریه بر فرضم این تروریستا روز دست پدرشون بخواند گاز بگیرند باز نیاز به نفر بر و تلیحات نیمه سنگینه و تانک و توپ اینهمه  و با این کیفیت توجیه ناپذیره مثلا لئوپارد به چه درد قطر می خوره و لکرک به چه درد امارات و این همه ابرامز به چه درد سعودی میخوره اگه شیعیان عربستان شورش بکنند نیاز به آبرامز نداره من توجیح اینهمه سلاح زمینی توی این ۵ کشور رو نمی فهمم اصلا قابل هضم برام نست بحث ایران فرق داره م باترکیه ای طرفیم که زره ای قوی داره و پاکستانی طرفیم که بلوچها رو علیه سایر اقوام تحریک و از تروریستا حمایت یا با افغانستانی طرفیم که خالق و پیداورنده ۹۰ درصد تریاک هروئین و  کرک جهانه اما بحرینی که از ۴ طرف آبه اینهمه زره میخواد چیکار

    • نویسنده

      سلام مشکل شما این است که اصلا کارایی تانک را درد نکردین که در نبرد داخلی چه ارزش بالای دارد ..شما مشکلات این است کلا ارزش تانک را درک نکرده اید

      • مشکل من این است که داشتن ابرامز و لئوپارد و لکرک را درک نکردم اونم با این تعداد کی گفتم تانک بده و یا خوب من تموم حرفم اینه کشورهای حاشیه خلیج فارس با ما مرز مشترک خاکی ندارند پس چه لزومیه اینقدر ادوات زره ای بخرند شما میگید برای کنترل و جلوگیری از شورش منهم میگم قبول اما برای شورش لئوپارد و لکرک و ابرامز آیا منطقیس یعنی نمیشه با نفر بر و خودروهای زره ای نیمه سنگین این وظیفه رو انجام داد شما به من بگید ابرامز و لئوپارد میخواد با شورشهای خیابانی چکار کنه از رو تظاهرات کنندگان رد بشه تانک برای نبرد شهری اوضاع رو بدتر میکنه مگه سوریه تانک استفاده نکرد تانک به درد جنگ شهری نمیخوره چون خرابی ها رو بیشتر و تلفات رو زیادتر میکنه

      • پاسخ به kamali213 • آبان ۲۰, ۱۳۹۵ در ۱۱:۱۲ ………………. اگر یک کشور خارجی در بحرین یا هر جزیره دیگر نیرو پیاده کند، شامل انواع تانک و نفر بر و نیروی پیاده، درحالی که نیروهای جزیره فقط نفر بر داشته باشند، چگونه می توانند از خود دفاع کنند. در این صورت قضیه جنگ از صورت خسارت توسط موشک یا نیروی هوایی و گلوله باران دریایی به اشغال کامل تغییر میکند. سرنوشت تمام جنگها روی زمین تعیین می شود (مگر در حالتی که از سلاحها کشتار جمعی استفاده شود و کشور مانند ژاپن تسلیم شود) و برای این کار نیاز به نیروی زرهی کار آمد و هوا نیروز کار آزموده است. 

    • ستون فقرات و مهمترین و با ارزش ترین جنگ افزار هر نیروی زمینی تانک هستش و چه بحرین و چه ژاپن که کاملاه جزیره است باید تانک داشته باشه … ولی خوب کشور های حاشیه خلیج فارس بیشتر خرید هاشون سیاسی و برای مقابله با ایران هستش

      • همان عربستانی که مثال زدین کلی مرز خاکی با عراق داره اگر هم داعشها میگرفتن عراق رو میریختن به سمت عربستان، خوب حالا وقتی ابرامز و لئوپارد داشته باشی اونها خودشان رو هم بکشن نمیتونن وارد خاک عربستان بشن، همون کاری که ترکیه انجام داد کلی تانک رو ریخت تو سوریه و عراق، دوم اینکه رعب و وحشتی که تانک داره اصلا اندازشو دیدی! یکی از کنارت رد شده دوس داری در بری، این اسقاطی های تی ۶۴ و تی ۷۲ جنگ رو باید حتما دیده باشی حالا ابرامز رو فکرشو بکن با ۲ برابر تی ۷۲!!!

  • به سلامتی آقای تارخ ترامپ هم رییس جمهور شد. به نظرتون روی سیاست های نظامی ما چقدر اثر میذاره انتخاب ترامپ

    • اولا که سلامت باشین چشم شما روشن دوما روی سیاست های نظامی ما چه تاثیری میتونه داشته باشه مثلا فکر میکنید با اومدن ترامپ بازارهای جهانی سلاح به روی ایران باز میشن ما فقط موشک میسازیم حالا هرکی میخواد رییس جمهور آمریکا باشه چه فرقی به حال ما داره؟

  • سلام استاد تارخمیشه یک مقاله جامع  راجب پدافند هوایی ایران بنویسیدخیلی وقته منتظریم با تشکر

  • سلام   آقای  تارخ   یک چیزی فکر من را مشغول کرده و گفتم نظر شما را بپرسم .از آنجایی که کرار یک ارتقای سنگین در برجک و سامانه های تی ۷۲ به نظر می رسه و اینکه تانک ذوالفقار هم در سامانه های برجک از تی ۷۲ الگو گرفته است .پس آیا می توان نتیجه گرفت که تولید ذوالفقار موجود منتفی است و باید منتظر ذوالفقار نسل چهارم به این صورت که یا سامانه ها به روز شود و یا شاید کلا برجک کرار بروی ذوالفقار نصب شود ؟ نظر شما چی است ؟

    • نویسنده

      سلام ذولفقار که نولید نشد و کرار هم ذولفقار حساب نمیشه .. کرار ارتقا روی برجک تی۷۲ است و البته زره کناری بیشتر

  • سلام    من مقاله و نظرات دوستان را خواندم و به این نتیجه رسیدم شاید بهتر باشد در مرحله آخر با موشک ضد رادار مقابله کرد . شاید بهتر باشد هر چه زودتر یک سامانه دفاع فعال ساخته شود و در کنار سایت های راداری و موشکی به کار گرفته شود تا در مرحله آخر با ایجاد دیوار آتش موشک ضد رادار منهدم شود .

  • سلامچرا در زمان شاه برای خرید شرایک اقدام نشد?آیا این موشک قابل لود روی F4E ما نبود?آمریکا که فینیکس رو به ایران داد ‘ نباید راجع به شرایک مشکل خاصی بوده باشه!!!

  • سلام استاد ارجمند.اگر یک موشک هارم به سمت رادار شلیک شود ایا رادار خبردار میشود و سمت موشک را تشخیص میدهد؟اگه جواب بله هست که رادار لحظه به لحظه از نزدیک شدن و محل موشک در اسمان خبردار میشود و کافیست در لحظه درست سامانه کوتاه بردمثل پانتسیر اماده و نشانه رفته به سمتی که موشک میاد شاخ به شاخ منتظر قفل شوند و تازه توپهای راداری هم هست.ایا اینجوری میشه هارم رو شکار کرد؟

  • سلام اگه میشه بفرماید جنگنده های ماشانسی در مقابل جنگنده های آمریکا دارن یانه؟و اینکه لطفا اطلاعاتی درباره نیرو های ویژه مثل کلاه سبزها ،اس بی اس، نیرو دریایی تفنگداران ،صابرین ونوپو بدید

  • سلام استاد،امکان این هست که موشکهای هرمز رو هوا پرتاب کرد با این پرنده هایی که الآن داریم ؟ با تشکر

  • سلام مشرق نوشته عربستان میخاد از پاکستان جنگنده بخره!!! عربستان که هم پول داره هم تحریم نیست چرا از پاکستان اقای تارخ؟؟

      • این کشورهای حاشیه ی خلیج فارس بخش قابل توجهی از خریدهاشون سیاسیه تا فنی مثلا اونا اصلا تحدید زمینی بالقوه و بالفعلی ندارند و اینکه انواع تانک زره و نفر بر می خرند موندم والان مثلا جزیره ای مثل بحرین و یا شبه جزیره عربستان که از ۳ طرف مرز آبی داره و تنها بخشیش مرزخاکی با عراق و یمن داره که مقابل این کشورهام نیازی به خرید این همه نفربر تانک و زره نیست. کلا این کشورها اینکه اینقدر تسلیحات زمینی سنگین می خرند هیچ توجیهی فنی نداره مگر توجیحه سیاسی!!

  • استاد عکسی دیدم تو اینستا گرام که پاکفا یه مورد سقوط داشته ولی رسانه ها صداشو در نیاوردن شما بزرگوار اطلاع دارید؟

  • آقای تارخ agm88e خیلی گران است صرفه اقتصادی داره که باهاش سامانه اس۳۰۰ یا ضعیف تره اون را بزنن؟

  • پس با این موشک که می تونن اس۳۰۰ های ما را بزنن من فکر می کردم با اس۳۰۰ ده ها جنگنده دشمن را بتونیم بزنیم خوب این طوری که انقدر موشک میزنن تا نسل پدافند هوایی ما در بیاد و بعد از جنگنده در آسمان ما استفاده می کنند….آقای تارخ آیا ایران یه چیزی نداره که بتونه جلوی اینو بگیره؟

  • آقای تارخ سیستم دفاع فعال آبرامز در چه زمانی روی تانک ها گذاشته و آماده به کار میشود؟…..چه نام دارد؟….ساخت کدام کشور است؟

  • آقای تارخ من یه جا دیدم یه نفر با یه دستگاه شبیه دوربین یک اشعه لیزر روی یک سایت راداری انداخت و بعد جنگنده با دریافت امواج رادار آن سایت راداری را منهدم کرد آیا یه همچین چیزی وجود داره؟

  • آقای تارخ این موشک قرار نیست ارتقا پیدا کنه یا پیشرفته ترش نیست یا بخوان بسازن؟

    • نویسنده

      سلام اف۳۵ در مرحله نسخت ورود به خدمت است و به دلیل حجم بالای از فناوری به کار رفته مشکلاتی دارد که در حال برطرف شدن است . اکر یادتان باشد اف۲۲ از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۱ هم کمتر از نیمی از انها عملیاتی بودند.. به مرور مشکلات حل می شود. این جنگنده برای خدمت تا سال ۲۰۶۰ ساخته شده برای همین زمان دارد

    • دوست عزیز سلام زیاد حرف های مشرق رو جدی نگیر مشرق اگه راست میگه بره از معایب سوخوی ۵۰ بگه که هند سفا رششو از ۲۱۰ فروند به ۱۳۰ فروند کاهش داشته

  • سلام جناب تارخ. به نظر شما امروزه با وجود موشک های کروز دوربردی مثل استورم شدو یا تاروس با برد ۳۰۰ کیلومتری و یا AGM-158 که برد ۳۸۰ کیلومتری و نسخه دوربردش ۱۰۰۰ کیلومتر برد داره و البته سطح مقطع راداری بسیار پایین تر و کلاهک سنگین تری هم نسبت به موشک های ضد رادار دارند دیگه توسعه موشک های ضد رادار جدید که تک منظوره هم هستند چندان مقرون به صرفه هست؟

    • نویسنده

      سلام اصلا یک تفکری در غرب است که موشک ضد رادار با موشک کروز جایگزین میکنن.. نونش فرانسه و انگلستان موشک ضد رادار ندارن

      • موشک ضد رادار با گیرنده پسیو خود محل رادار را حتی اگر سیار هم باشد کشف می کند موشکهایی مثل AGM-158 آنهم از فاصله ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ کیلومتری چگونه محل رادار را کشف می کنند وبه آن حمله می کنند اگر بشود این کار را کرد چه نیازی به موشک ضد رادار بود چرا از اول از این روشها برای سرکوب پدافند استفاده نشد

        • نویسنده

          سلام موشک کروز بر علیه سامانه های ثابت به کار میره ..سامانه به بزرگی پاتریوت و یا اس۳۰۰ ککه روزی ده باز جابجا نمیکنن یک جا مستقر دو ساعت قبل عملیات هم کشف بشه جاش کافی است

  • سلام اگر ایالات متحده بخواد علیه کشوری مثل ایران که مثلا دارای سیستم پدافندی مثل اس ۳۰۰ میباشد حمله هوایی انجام بده و پدافند اون کشور رو سرکوب کنه استراتژی اصلیش این خواهد بود که با موشک های ضد رادار به پدافند و زیر سیستم های اون حمله کنند یا با موشک های کروز فریب دهنده پدافند موجودی موشک های لانچ شده رو خالی کند و بعد بلافاصله با نیروی هوایی به محل های پدافند که حالا خالی از موشک آماده شلیک شدن حمله کنه و یا اینکه با استفاده از موشک های کروز دور پرتاب مثلا با برد بالای ۴۰۰ یا ۵۰۰ کیلومتری مثلا از هواپیما اونها رو به سمت پدافند شلیک کنه که خود جنگندشون هم در برد سیستم پدافندی قرار نگیره ؟ البته این مورد آخر از همه راه ها ارزون تره ولی دو مشکل اصلی داره اول اینکه باید از قبل محل دقیق پدافند مشخص شده باشه و دوم امکان نابودی موشک های شلیک شده از فاصله دور به سمت پدافند با سیستم های دیگری مثل پانتسیر یا تور وجود داره!                                   البته استاد حتما اگر امریکا بخواد حمله ای رو انجام بده از تمامی استراتژی های فوق ممکنه توامان استفاده کنه ولی به نظرتون سهم کدام روش مقابله بیشتره ؟    با تشکر

    • آقای تارخ این بنده خدا به اندازه یک کیلومتر سوال پرسیده و گاهی خودش جواب داده ولی شما یک میلی متر هم پاسخ ندادید

    • برای رادارهای اکتیو استفاده از موشکهای ضد رادار و برای رادارهای پسیو استفاده از طعمه های پرنده روش های اصلی هستند.

      • نویسنده

        سلام والا من جواب دادم
        نگاه کنید هر کشوری در نبرد با کشور دیگر اول تلاش در سرکوب پدافند هوایی میکند حالا با هر سلاحی… اگر موشک ضد رادار باشد و یا موشک کروز این بستگی با تاکتیک دارد ولی ترکیبی از روشهای مختلف استفاده می شود

  • سلام . استاد تارخ گیرنده های راداری یا راداری پیش اخطار زمینی موجوددر کشور همون رادار های پدافند هستن یا نه؟در این ضمینه رادارهای ما مثل نیرو دریای وهوای زرهی فرسوده هست ؟در مورد هشدار دهنده راداری در چه سطح هستیم اصلا جنگنده های ما  هشدار دهنده راداری دارند یانه؟باتشکر

    • نویسنده

      سلام رادار هشدار دهنده و یا جستجو برای پوشش اسمان و هشدار هستند.. نه وضعیت رادار ما بسیار بهتر است
      برخی از جنگندها ما هشدار دهنده ندارن مثل اف۵ ولی بقیه دارند اگرچه به روز بودنشان مسئله دیگری است

  • سلام استفاده از موشک بالستیک در نقش ضد رادار چقدر امکان دارد؟  ۲- علت نفروختن هواپیمای f4g به ایران در زمان شاه چه بود؟

    • نویسنده

      سلام نگاه کنید ممکن است لی چند مسئله دارد . مثلا در عملیاتی سرکوب شما موشک سوار هواپیمای میکونی در منطقه گشت میزنه تا طرف رادار روشن کرد یک حالی بشه میده ولی موشک زمین به زمین خیر و از طرفی چون موشک بسالیتک از بالا میاد تنها با راداری میتونه درگیر بشه که به طرف بالا و ارتفاع بالای نگاه میکنه که البته هدف هم شکار سامانه های ضد بالستیک است البته اگر خودش شکار نشود..
      دلیلش این بود که به نوعی سلاح راهبردی بود

      • برخی از رادارها همیشه روشن هستند وهمچنین بعضی از سایتهای رادار ثابت هستند مثل سایت سوباشی ویا سایت کرج همچنین بعضی از ناوها مثل ناو هواپیمابر دارای رادارهای دوربرد با برد بیش از ۴۰۰ کیلومتر هستند با موشکی مثل هرمز یک می شود به انها حمله کرد

        • نویسنده

          سلام رادار هشدار مهم است ولی رادار پدافند و رادار درگیری مهم تر اصلا هدف طراحی این موشک ضد رادار مقابله با رادار سام بود نه رادار هشدار

      • بله ولی بدونه رادارهای هشدار کار پدافن خیلی سختر می شه و هدف اصلی هرمز۱ ناوهواپیمابر است ومکمل خلیج فارس و هرمز۲ است تا روشهای هدایت مختلفی برای حمله استفاده بش از راداری پسیو و اکتیو و میلیموجی تا اپتیکی

        • نویسنده

          سلام باز ربطی به مسایلی که گفتم ندارد و پدافند خودش رادار دارد و اگر موشک ببینه هشدار میدهد و با آن درگیر میشود موشک هرچه بزرگتر احتمال نابودیش بیشتر

  • سلامآقای تارخ مقاله ای در مورد موشک دوش پرتاب rpo shemel  در سایت آیا موجود هست،واقعا چیز وحشتناکیه پیداش نکردم

  • یه سوال بی ربط نسبت به این مقاله داشتم . پس سوز فقط در هواپیما هایی به کار میره نیاز به رسیدن به سرعت های بالای صوت دارن استفاده میشه ؟ یا همه هواپیماهای جت پس سوز دارن ؟

  • سلام.اقا حمید تا بحال فکر کردین یکتاب بنویسین مثلا اطلس جنگافزار های جنگ یوالکپور  یا تاریخچه جنگهای هوایی قرن بیستم یامثلا جنگ هوای در عصر جت چه بسا اثرات موشکهای فامد در جنگ هوای بر روی مناسبات جهانی یا همین مقاله هارو چاپ کنید همین های که در سایت هست و خودتون نوشتین یا برای دیگر دوستان روهم بنامشون چاپ کنید.حالا فکر کردین یا نه؟

      • سلامانشااله که این کتاب ها رو بنویسیدچون خیلی مفید خواهند بوداما قبل چاپ حتما بدین به یه ویراستار ادبی

      • چاپ کتاب فکر خوبیه ولی من میترسم  که ملت همیشه در صحنه حاضر نباشن برای خرید کتاب پول بدن. تجربه نشون داده بیشتر به کالاهای رایگان علاقه نشون میدن

  • سلام عربستان با داشتن این نمونه و یا بهترینش رو تهیه کنه رسما s300های ما زهرش گرفته میشه درسته ایا؟

  • سلام اقای تارخ  این ناوچه رادار گریز  کره ی شمالی که درخبر گزاری مشرق عکس ان را گزاشتند  چگونه است ببخشید که سوال بی ربط به موضو گذاشتم ممنون از شما

  • سلام اقای تارخ ایا ایران هم موشک ضد رادار داره و اینکه روسیه از چه موشک ضد راداری استفاده می کنه؟؟؟

  • مقاله خوبی بود . یه سوال داشتم اقای تارخ در صورت شلیک همچین موشک هایی برای مقابله با اونا چیکار میشه کرد؟ چون ضد رادار هستن. اصولا سامانه یا راهی برای شکار اونا وجود داره