هویتزر خودکششی 2S3 اکاتسیا

بعد از پایان جنگ جهانی دوم ارتش شوروی تعداد کمی توپ خانه خود کششی داشت . در غرب در دهه 1950  طرح های زیادی برای ساخت  ساخت توپخانه خود کششی   در جریان بود  اگرچه در سال 1953 نیز در شوروی چنین طراحی مطرح  شد ولی در سال 1955 توسط خورشچوف زمان دار شوروی به نفع برنامه های اتمی این کشور لغو شد

خورشچوف معتقد بود که نبرد اینده اتمی است ولی در نهایت  در اواخر همان دهه ارتش شوروی به این نتیجه  رسید که  درگیری در یک جنگ اتمی  تمام عیار  با غرب بسیار بعید است  زیرا چنین جنگی با نابودی هر دو طرف خواهد انجامید  و تنها نبرد اتمی به استفاده محدود از سلاح اتمی در میدان نبرد انهم با کلاهک کوچک و تاکتیکی  بر میگردد. در ان زمان  این مسئله مطرح شد که یک توپ خود کششی به غیر از پشتیبانی اتش میتواند با مهمات اتمی تاکتیک نیز  دشمن را هدف قرار دهد

با بر کناری  خورشچوف در سال 1965  برنامه های متعارف شوروی جان تازه گرفت  و  ورود به خدمت  توپخانه  خودکششی ام 109  با گلوله های  اتمی ام 454  شوروی متوجه شد به شدت در زمینه توپخانه خودکششی عقب است و این مسئله در مانور توپخانه فراگیر سال 1965 مشخص شد از این رو دو سال بعد  هیئت رییس  شوروی تصمیم به ساخت یک توپ خودکششی  152 م م برای ارتش های عضو ورشو گرفتند(مهمات توپخانه ناتو و کشورهای متحد و خریدار غرب  155 م م است  ولی در شوروی و متحدین و خریداران انها  152 م م بود البته روسها همچنان از 152 م م استفاده می کنند)

«««««توپخانه برای نیروی زمینی مسئله مرگ و زندگیست.توپخانه میتواند در حالی که نیروی های خودی مورد حمله دشمن قرار گرفتند با شلیک صدها گلوله پیشروی دشمن را کند و یا متوقف کند ویا در حالی که نیروی خودی در حال پیشروی هستند با گلوله باران مواضع دشمن انها را ضعیف و یا نابود کند. توپخانه میتواند خطوط ارتباطی دشمن را ناامن کند ویا عقبه و تاسیسات دشمن را در برد اتش خود هدف قرار دهد.شاید اتش هوایی نیز بتواند چنین کند ولی توپخانه همیشه در میدان حاظر است و هزینه بسیار بسیار کمتر است»»»»»

63723662

تا پیش از این مرکز تحقیقاتی نظامی شماره 100 بین سالهای 1963 تا 1965  تحقیقاتی در مورد شکل این توپ انجام داده بود که بیشتر شبیه   زره کوب اس یو 100 جنگ جهانی  دوم بود ولی  اس یو 100 برجک ثابت داشت ولی این نسخه دارای  برجک متحرک بود

توپخانه جدید که 2اس 3 با لقب اکاتسیا شناخته شد  به سرعت توسعه یافت  و دو پیش نمونه در سال 1968 ساخته شد  و با ساخت چهار پیش نمونه دیگر یک  سال بعد  ازمایشات پیگیری شد  و از سال 1973 وارد خدمت شد

اکاتسیا  یک هویتزر  خود کششی  152 م م است که دارای 28 تن وزن و طول 8.4 متر است .

توپ روی یک شاسی شنی دار ساخت  شرکت روسی جی ام  سوار است . این شاسی   شنی دار که جی ام 123 نامیده می شود دارای شش چرخ است که دو چرخ جلو با باقی  فاصله دارند. این شاسی  به عنوان حمل موشک پدافند سام4 نیز استفاده شد. خودرو دارای  یک موتور 12 سیلندر با 520 اسب بخار قدرت است  که با در نظر وزن  کل سیستم دارای  رانش به زن 18.2 اسب بخار بر تن است که رقم قابل قبولی است .

 این شاسی را میتوان با هواپیمای ترابری  انتنوف 22 و یا ایلیوشین  76 جابجا کرد و دارای سرعت 63 کیلومتر بر ساعت و برد 500 کیلومتر است و دارای  830  لیتر سوخت است .  خودرو دارای یک رانند در  جلو  خدرو است  و دقیقا جلو برجک قرار دارد و توسط  دو پیرسکوپ رو به بیرون دید دارد. همچنین  خودروی در جلوی خود دارای یک  بخش  تیغه شکل جمع شونده است که خدمه می توانند  ان را باز کنند وبرای ایجاد خاکریز مورد استفاده قرار دهند .

esvmuv (1)

 توپ 152 م م درون برجک با قابلیت   چرخش 360 درچه قرار دارد. این برجک  به شکل مستطیل  ساخته  شد و روی  یک  دریچه قرار دارد که برای فرمانده است اگرچه بقی خدمه از ان وارد خودرو می شود  . همچنین در  کنار سمت راست برجک یک درچیه قرار دارد که برای پرتاب پوکه گلوله بعد از شلیک توسط خدمه ساخته شده است

انتخاب توپ برای این سیستم خیلی پیچیده بود. در مرحله اول   قرار بود توپ 152 م م دی 11  روی این توپ نصب شود ولی در نهایت تصمیم به نصب توپ دی 22 با نام روسی 2A33  گرفته شد

 توپ دی22 در واقع همان توپ 152 م م کششی مشهور  دی 20 است که ام 1955 نیز خوانده می شود . این توپ دارای  وزن 5.7 تن  میباشد و دارای دو ضربه  گیر در بالای لوله اصلی برای عقب نشینی لوله است   و میتواند یک گلوله 44 کیلوگرمی  را با سرعت 655 متر بر ثانیه  پرتاب کند .این توپ پر کاربرد  ترین توپ 152 م م شرقی است  و برد ان با راکت کمکی تا 24 کیلومتر نیز می رسد

توپ  دی22 نصب شده در برجک اکاتسیا دارای   زاویه پوشش 360 درجه است و میتواند تا 60 درجه رو به بالا  و منفی 4 درجه  لوله خود را حرکت دهد  . توپ دارای  سرعت اتش 4 گلوله بر دقیقه است  و گلوله گذاری خودکار است.  در پشت  خودرو  یک سوراخ   قرار دارد  که  خدمه   گلوله ها و خرج های پرتاب  را از درون این سوراخ وارد  خودرو میکنند  و  دیگر خدمه از درون خودرو  ، مهمات ها را درون مخزنی پشت برجک قرار میدهد. یک سیستم زنجیره ای هیدرولیک  گلوله ها را درون  لوله بارگذاری میکند و تنها گلوله گذار  خرج  پرتاب را درون لوله قرار میدهد. جالب اینکه تانک های روی داری  سیستم چرخفلکی  هستند که ایمنی مناسبی ندارد  زیر ورود گلوله دشمن  از هر سمت بدنه به درون تانک باعث برخورد به خشاب چرخفلکی   و انفجار شدید می شود ولی این توپ به سبک  تانک های غربی  دارای  سیستم  بارگذاری زنجیره ای است که مهمات پشت برجک قرار میکرد و بسیار ایمن است(البته اکاتسیا قبل از تانک های غربی چون  لگرک هم چنین سیستمی داشت)

b0050805_4a9561233ba56

در این تصویر جلوی دریچه فرمانده میتوان سایت اتش مستقیم را نیز دید. همچنین به پاییه ای که زیر لوله قرار گرفته است برای قفل کردن لوله در جای خود دقت کنید

  توپ میتوانند  چندین مهمات شلیک کند. از جمله این مهمات ها   میتوان به دو مهمات OF-25 و OF-540 اشاره کرد که  مهمات انفجار  ترکش شونده اصلی عستند  که حدود 43 کیلوگرم وزن دارند و بین 17 تا 18.5 کیلومتر  برد دارند. البته میتوان با  نصب یک راکت کمکی به انتهای گلوله  برد انها را تا 24 کیلومتر البته با دقت کمتر افزایش داد . همچنین از انجای که فرمانده دارای یک سایت اتش برای اتش مستقیم  تا برد حدود 1200 متری (در برخی مدلهای 800 متری)البته به شکل موثر است ، میتواند با مهمات های ضد زره خرج گود BP-540  با توان نفوذ در 250 م م بر ضد زره های سبک و مانند نفربر ها  نیز وارد نبرد زرهی  شود. البته دو نمونه مهمات AP ضد زره Br-540B and Br-540  با توان نفوذ در 115 م م زره در 1000 متر را شلیک کند که البته این مهمات ها  مدت ها  است چندان مورد استفاده قرار نمی گیرند. سایت اتش دارای مسافت یاب لیزری است و از سامانه دید حرارتی منفعل نسل اول بهره میبرد

همچنین این توپ توان شلیک  مهمات هدایت لیزری OF-38 Krasnopol  با دقت دو متر را نیز تا برد 20 کیلومتری را دارد . البته  باید دشمن توسط یک پهپاد و یا یک خودرو یا نفر پیاده با نشان گذار لیزری نشان گیری شده  باشد . همچنین در نقش اتمی توان حمل مهمات اتمی 3VB3 با توان انفجاری 5 کیلوتن تی ان تی را دارد

 خودرو  دارای یک مسلسل 12.7 م م روی برجک اصلی است. این مسلسل از درون برجک توسط فرمانده قابل شلیک است   از این رو فرمانده ،  بدون در معرض اتش قرار دادن  خود توان اتش به طرف دشمن را دارد. این مسلسل تا منفی 6 درجه رو به پایین و 15 درجه رو به بالا را پوشش میدهد…جالب اینکه تا میانه  دهه 1980 انهم برخی نسخه های اخر تی 80 ، هیچ کدام از تانک های روسی چنین قابلیتی  نداشتند.همچنین یک مسلسل 7.62 م م هماهنگ با  توپ اصلی نیز  وجود دارد

خودرو 35 گلوله   و در نسخه ارتقا یافته  M ، 46 مهمات 152 م م درون خود حمل می کرد   و در کنار ان  1500 گلوله برای مسلسل 7.62 م م و 600 گلوله برای  مسلسل 12.7 م م حمل میکند

هویتزر خودکششی 2S3 اکاتسیا

در این تصویر به خوبی پشت بدنه سوراخی که خدمه مهمات را به درون خودرو قرار می دهند و دریچه کنار برجک مشخص است

خودرو زره پوش است و  بدنه ان از فولاد ساخته شده و وجود موتور در قسمت جلو خود محافظت بیشتری ایجاد میکند . خودرو دارای ضخامت  30 م م زره از جلو و 15 م م از دو طرف است. این زره به خوبی از خودرو در برابر مسلسل  های سنگین و همچنین  ترکش توپ و خمپاره محافظت میکند  اگرچه وجود ان در پشت خط نیاز به زره را نیز کاهش میدهد

نسخه های مختلف

2 اس 3 (SO-152): نسخه اولیه که بین سالهای 1968 تا 1970 تولید شد و دارای توپ دی 11 بود

2 اس 3 ام(SO-152M) نسخه بهبود  یافته مجهز به توپ دی 22 دارای توان شلیک مهمات های  قوی تر و هدایت  لیزری . این نسخه  توان حمل 46 مهمات را داشت. این نسخه  از سال 1975 تا 1987 در خط تولید بود

2 اس 3 ام-1(SO-152M1): نسخه تولید در سال 1987 تا 1993 دارای  یک نمایشگر  برای نمایش داده های مختلف به فرمانده بود. این نسخه  دارای رایانه  اتش بالستیک  بود  و دارای توان هدایت اتش رایانه  ای . بسیاری  از نسخه ها 2 اس 3 ام به این مدل ارتقا یافتند

2 اس 3 ام2:(SO-152M2): نسخه بهبود یافته دارای رایانه اتش دیجیتال   و سامانه ناوبری  ماهواره یا . این نسخه  در سال 2000 توسعه یافت

2اس 3 ام2-155: نسخه با توپ 155 م م غربی ام 385 برای صادرات

 این توپ   همکنون پرتعدادترین توپ خودکششی 152 م م روسها است. حدود 1000 عراده ان در خدمت است و حدود 1500 عراده ذخیره هستند. در تمامی درگیری های بعد از سال 1975 شرکت داشت. از ان در چند  جنگ از جمله نبرد علیه ایران استفاده کرد  و همکنون نیز در جنگ داخلی سوریه از ان استفاده می شد . این توپ به شکل عملیاتی  از سال 1993 تا کنون دیگر تولید نشده با وجود  اینکه  چندن نسخه بعد از این سال نیز توسعه یافته است ولی همچنان  در 20 کشور جهان در خدمت است

هویتزر خودکششی 2S3 اکاتسیا

یک گردان اتش

مشخصات

وزن کامل:28 تن

طول:8.4 متر

 ارتفاع:3.25 متر

خدمه :چهار نفر

توپ: یک توپ 152 م م با  قابلیت چرخش 360 درجه ، پوشش 60 درجه  در ارتفاع و 4 درجه به طرف پایین. توپ دارای  برد 18 کیلومتر است

سلاح جانبی: یک مسلسل 12.7 م م و یک مسلسل 7.62 م م

شاسی : یک شاسی شنی دار با یک موتور 520 اسب بخاره که دارای سرعت 63 کیلومتر بر ساعت در جاده و 45 کیلومتر بر ساعت خارج جاده است و با 830 لیتر سوخت دارای برد 500 کیلومتر است

ترجمه: عبدالحمید تارخ

منابع:

http://www.military-today.com/artillery/2s3_akatsiya.htm

https://en.wikipedia.org/wiki/2S3_Akatsiya

https://ru.wikipedia.org/wiki/2С3