راکت های هواپرتاب  غیر هدایت شونده  از میانه جنگ جهانی دوم باب  شدند. این راکتها در ان زمان روش مناسبی برای  در امان  ماندن جنگنده ها از اتش پدافند سبک دشمن به نظر می رسید  و این امکان را فراهم می کردند  تا از برد بیشتر از سلاح های ضد هوایی چون مسلسل های  متوسط و یا حتی  توپ های ضد هوایی  به طرف هدف اتش شود . همچنین نبود  یک سامانه نشان روی دقیق برای بمب های سقوط ازاد در ان دوران راکت را سلاح دقیق تبدیل  کرده بود زیرا  بعد از شلیک یک خط سیر تقریبا  صاف را داشت. البته  این راکتها چندام هم دقیق نبودند و در واقع  هر چه برد اتش بیشتر  می شد دقت ان کاهش می یافت از جمله اگر باد از هر سمت می وزید  بر برد  و دقت ان تاثیر داشت  از این رو شلیک این راکت ها از برد بالای ۸۰۰ متر دقت بالای نداشت(تفاوت راکت با موشک در این است که راکت قابل هدفگیری است ولی قابل هدایت بعد از شلیک نیست ولی موشک قابل هدفگیر و هدایت در طول مسیر است. البته راکت های هدایت شونده ای که معمولا از توسعه راکت های غیر هدایت شونده به دست می اید مانند انواع هدایت لیزری  راکت های غیر هدایت شونده  در واقع  موشک هستند ولی  به انها راکت هدایت شونده می گویند)

پی 47 طی جنگ دوم و غلاف راکت زیر بال

پی ۴۷ طی جنگ دوم و غلاف راکت زیر بال

در این مقاله به انواع راکت های هواپرتاب غربی می پردازیم

راکت ۱۲۷ م م زانی ارتش امریکا طی جنگ جهانی دوم از چندین راکت مختلف استفاده می کرد ولی بعداز جنگ  به دنبال یک راکت برای حمله به اهداف زمینی  با قدرت انفجار بالا بود. از این میان در دهه ۱۹۵۰  مهندسین نیروی دریایی دست به ازمایش راکت ۱۲۷ م م جدید زدند که بعدها نام  زانی را به خود گرفت

این راکت ۱۲۷ م م سوخت جامد به صورت ماژولار ساخته شده بود و دارای کلاهک های مختلف بود تا بتوان بر ضد اهداف مختلف از ان استفاده کرد . این راکت در سال ۱۹۵۷ وارد خدمت  شد . زانی راکتی است با طول ۲ متر که از یک مرحله سوخت جامد بهره  می برد و دارای یک  شش بالچه  انتهای جمع  شونده در انتهای  بدنه است. راکت از یک لانچر  چهار لول  LAU-10/A پرتاب می شود .

به صورت معمول از کلاهک انفجار قوی   ۱۷ کیلوگرمی حمل می کرد . سرعت پرواز ان ۲۶۰۰ کیلومتر بر ساعت بود ولی سوخت خود موشک  تنها ۱٫۸ ثانیه  می سوخت ولی در همین  زمان کوتاه موشک را به سرعت ۲۸۰۰ کیلومتر بر ساعت می رساند و تا هشت کیلومتر  موشک با نیروی پتانسیل اولیه پرواز می کرد. این راکت در جنگ ویتنام به کار رفت. بیشتر توسط ای ۴ و اف۸  استفاده شد و  موثر نیز بود البته تمامی  جنگنده های امریکایی از ان بهره بردند و حتی روی بالگرد های  چون کبرا و یو اچ۱  نیز نصب شد . کلاهک انفجار  قوی، اتش زا و ضد زره روی ان نصب می شد و حتی در ویتنام دو پیروزی هوایی نیز داشت که شامل  سرنگونی دو میگ۱۷ هر دو توسط ای ۴ اسکای هاوک بود.

با ورود سامانه  های تایین  محل برخورد بمب و افزایش دقت بمب های سقوط ازاد و ورود بمب های هدایت شونده این راکتها از چشم در امریکا افتاد به شکلی که دیگر استفاده  رزمی از انها  بعد از جنگ ویتنام بسیار محدود شد. در سال ۲۰۰۵ کیت هدایت لیزری برای این راکت ساخته شد تا راکتهای موجود  در انبار  تبدیل به هدایت لیزری شوند. این راکت از سال ۲۰۱۰ ازمایش شد و قرار شد روی هواگردهای تفنگداران دریایی همچون اف۱۸ هورنت و ای وی ۸ بی  نصب شود

زانی و شلیک از ای 4

زانی و شلیک از ای ۴

نسخه هدایت لیزری

نسخه هدایت لیزری

راکت ۷۰ م م هایدرا

راکت هایدرا ۷۰ که عدد ۷۰ نشانه ۷۰ م م بودن ان است در واقع بر اساس راکت ۷۰ م م مارک ۴۰ ساخته شد که طی دهه ۱۹۴۰ برای درگیر هوا به هوا توسعه  یافته بود ولی قرار شد هایدرا  برای درگیر با اهداف زمینی  توسعه یابد .

یکی از دلایل توسعه هایدرا  در اوائل  دهه ۱۹۶۰ بزرگ بودن راکت ۱۲۷ م م زانی بود. این مسئله از انجا مهم بود که یک بالگرد تعداد کمی زانی را می توانست  حمل کند از این رو با توسعه هایدرا بالگرد سلاحی کوچکتر در اختیار داشتند. هایدرا  دارای طول  ۱ متر ۶ سانتیمتر  بود و حدود یک متر کوچکتر از زانی و از طرفی قطر کمتری داشت  و البته به همان میزان نیز کلاهک  کوچکتری داشت و وزن  کلاهک انفجار شدید ترکش شونده ان  یک کیلوگرمی  بود که عملا  ۱۶ کیلوگرم کمتر از زانی  بود و البته  با وزن کل ۶ کیلوگرم نیز ۳۰ کیلوگرم سبکتر از زانی

ولی در عوض  هایدرا پر تعداد  لود میشد. دو نمونه  لانچر برای این راکت تولید شد . یکی  لانچر ام ۲۶۰ با ۷ لول و دیگری راکت ام ۲۶۱ با ۱۹ لول . معمولا  لانچر ۷ لول برای هواپیما و یا بالگرد های کوچک و ۱۹ لول برای  بالگرد های تهاجمی بزرگتر. این راکت روی تمامی بالگردهای امریکایی نصب می شود ولی    جنگنده ها امریکایی این راکت را حمل نمیکنند  اگرچه توان حمل ان را دارند  و دلیل ان نیز  کلاهک کوچک  ان است و اینکه در تفکر  امریکایی ها بمب جایگاه ویژه ای دارد (بر عکس روسها)

چندین  نمونه  کلاهک  روی هایدرا نصب می شود . کلاهک های  انفجار  شدید که بسته به مدل بین ۰٫۶۸ گرم تا ۲٫۲ کیلوگرم مواد منفجره  حمل میکند. نسخه ضد نفر دارای  ۲۵۰۰ قطعه ترکش شونده  هر کدام ۱٫۸ گرم وزن و یا نسخه ای با ۱۱۷۹ قطعه ترکش هر کدام با ۳٫۹ گرم وزن، نسخه دود زا برای دادن علامت ، نسخه منور و یک نسخه ضد زره با توان نفوذ  در ۳۰۰ م م زره  از دیگر  کلاهک های این  راکت است . نسخه ضد زره بر ضد نفرات پیاده   موثر است ولی بر ضد تانک ها بسته به محل برخورد ممکن است اثر پذیر باشد. صد البته برخورد از کنار و جلوی برجک و بدنه یک تانک اصلا نمی تواند موثر باشد الا که از بالای برجک به انها برخورد کند

راکت سوخت جامد است و ۸ کیلومتر برد دارد  و بیشترین سرعت بیش از دو  ماخ است ولی تنها موتور حدود ۱ تا ۱٫۳ ثانیه روشن است و مابقی راه را با نیروی پتانسیل اولیه پیش می رود. هایدرا راکت موفقی بود و همکنون اصلیترین  راکت بالگرد های  امریکایی است که چندین کشور از جمله ایران ان را تولید می کنند . از سال ۲۰۱۰ برنامه ای در چند کشور برای تبدیل  این راکت به یک راکت  هدایت شونده با نصب یک کیت هدایت لیزری  روی ان پیاده شد . همچنین نسخه هدایت لیزری ان نیز تولید شده است. امریکا، اسرائیل، ترکیه از جمله کشورهای هستند که نسخه هدایت لیزری این راکت را تولید میکنند که باعث میشود تا یک بالگرد بتواند با ان به دقت و در برد بسیار بالای  به اهداف مختلف  حمله کند. در تست ها این راکت حتی در ۵ کیلومتری نیز با هدایت لیزری  اهداف متخلف را زده است در حالی که برد موثر اتش  نسخه واقعی به برد چشم  و انهم زیر هزار متر محدود می شود

نسخه هدایت لیزری

نسخه هدایت لیزری

لانچر 19 لول هایدرا

لانچر ۱۹ لول هایدرا

راکت CRV-7

این راکت در دهه ۱۹۶۰ در انگلستان ساخته شد و یک راکت ۷۰ م م است . این راکت ۶٫۶ کیلوگرم وزن  دارد موتور سوخت جامد ان ۲٫۲  ثانیه  روشن است و بیشترین برد راکت به ۴ کیلومتر است.  این راکت  دارای لانچر متداول   ۱۹ لول است  و از تمامی جتهای انگلیسی از دهه ۱۹۶۰ به بعد شلیک می شود ولی برای  پشتیبانی  هوایی نزدیک سلاح اصلی جتهای چون هاوکر هانتر و هارییر بود و امروزه نیز راکت انداز اصلی بالگرد لانگ بو اپاچی نیروی زمینی  انگلستان است اگرچه قبل از این نیز روی  بالگرد گازل نصب میشد

راکت اگرچه  بردش از هایدرا ۷۰ امریکایی کمتر است ولی دارای کلاهک بسیار بزرگتر از ان است. وزن کلاهک انفحار قوی ان ۴٫۴ کیلوگرم است  ولی چندین نوع کلاهک دیگر نیز روی ان نصب می شود  مانند کلاهک اتش زا ، اموزشی و یا دود زا. در دهه ۱۹۸۰ یک نوع کلاهک ترکش شونده نیز برای ان توسعه یافت و  نسخه ضد زره ان میتواند در ۶۰۰ م م زره نفوذ کند که عملا تانک های تی ۷۲ ام و یا ام۱ و تانک های قدیمیتر  شوروی  را حریف بود و از پس مابقی نفربر های شوروی بر می امد. این راکت نیز راه زانی و هایدرا را طی کرد و از سال ۲۰۰۷ میلادی BAE سیستم کار روی نسخه هدایت لیزری ان را اغاز کرده و با موفقیت عملیاتی شد

zj218-army-air-corps-westland-wah-64-apache-ah1_PlanespottersNet_333569 Harrier_fireing_lg_ok

راکت SNEB

این راکت  ۶۸ م  م ساخت فرانسه است و  روی  هواگرد های فرانسوی  نصب می شود و تمامی  جنگندهای ساخت داسا  در کنار  الفاجت، جگوار و  جی ۹۱  این  راکت را حمل می کنند  و امروزه راکت اصلی  بالگرد تایگر  است. راکت  لانچر های مختلفی دارد از سه لول تا  ۲۰ لول ولی نسخه ای که روی جنگندها نصب می شود معمولا ۱۹ لول است ولی نسخه  نصب شد روی بالگرد تایگر ۲۰  لول است و البته شکل انها با هم فرق دارد ولی یک نوع راکت شلیک می کند

راکت ۹۴ سانتیمتر  طول دارد و ۶٫۸ کیلوگرم وزن  دارد  و بیشترین برد ان ۱٫۶ کیلومتر می رسد . کلاهک  جنگی در نسخه انفجار قوی ان ۱٫۷ کیلوگرم وزن دارد  و نسخه ضد زره ان توان نفوذ  در ۳۰۰ م م زره را دارد که تنها برای مقابله با تانک های قدیمی  کافی است. این راکت امروز اگرچه روی بالگردها همچنان نصب می شود  ولی دیگر همانند هایدرا  روی  جنگنده ها نقشی ندارد

800px-MATRA_TYPE155RL_W_68MM_RP

نام زانی هایدرا۷۰ CRV-7 SNEB
 قطر ۱۲۷ م م ۷۰ م م ۷۰م م ۶۸م م
طول ۲متر ۱٫۰۶ متر ؟ ۰٫۹۴ متر
وزن ۳۶ کیلوگرم ۶٫۲ کیلوگرم ۶٫۶ کیلوگرم ۶٫۸ متر
وزن کلاهک ۶ کیلوگرم ۱ تا ۲٫۲ کیلوگرم ۴٫۵ کیلوگرم ۱٫۷ کیلوگرم
 توان نفوذ  در کلاهک  ضد زره ؟ ۳۰۰ م م ۶۰۰ م م ۳۰۰ م م
برد ۸ کیلومتر ۸ کیلومتر ۴ کیلومتر ۱٫۶ کیلومتر
کاربران جنگنده های امریکایی در دهه ۱۹۶۰ تا ۱۹۸۰ تمامی هواگرد های نظامی امریکایی هواگرد های ساخت فرانسه میراژ ۳/اف۱/۲۰۰۰/سوپر اتندارد، جگوار، الفاجت، جی ۹۱ و……

گرداوری:عبدالحمید تارخ

منبع

http://www.army-technology.com/

33+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.