گرداوری: علیرضانبی (ارتشبان)

سوپر اتاندارد ، جنگنده پر ماجرا !

در ۱۹۸۲ ؛ عراق در تلاش برای خریدن جنگنده ای بود که حرفی در برابر جنگنده های ایرانی داشته باشد و بتوان از ان استفاده گسترده کرد .عراق با فرانسه وارد مذاکره شد و درخواست خرید جنگنده میراژ F-1 از نوع EQ از فرانسه کرد .فرانسه موافقت کرد ولی اقدامی انجام داد که تعجب هر فرد نظامی و استراتژیست را بر می انگیزد .فرانسه ذکر کرد که خط تولید میراژ F-1 فی الواقع جا ندارد ولی میتوان به جای میراژ برای مدت محدودی به عراق جنگنده ضد کشتی داسو-برگه Super-Etendard قرض داد .(برای اشنایی با سوپر اتندارد اینجا را کلیک کنید)

البته شایان ذکر است که خود عراقی ها هم تمایلات قبلی از خود برای اجاره نشان داده بودند .عراق از این موافقت دولت فرانسه بسیار خوشحال شد زیرا میتوانست به وسیله سوپر اتاندارد ضربات مهلکی به شاهرگ اقتصاد ایران یعنی نفت وارد کند .سوپر اتاندارد هایی که عراق اجاره کرد دو ویژگی بسیار موثر در حملات به کشتی های نفت کش ایرانی داشت :

۱-سوپر اتاندارد های عراق ، نسخه استاندارد نیروی دریایی فرانسه بود که برتری های الکترونیکی نسبت به سوپر اتاندارد های سایر کشور ها مانند ارژانتین داشت که در نبرد این برتری ها نمایان میشود .۲-حمل موشک مرگبار Exocet که نه تنها در زمان خود بلکه فی الواقع هم از ان در خیلی از کشور ها استفاده میشود .سر انجام در تابستان سال ۱۹۸۳ تیم فنی ۳۰ نفره از طرف عراق عازم فرانسه شد تا مهارت های نگهداری سوپر اتاندارد ها را فرا بگیرند .در ۷ اکتبر ۱۹۸۳ ، عملیات شکر ( Sugar ) صورت گرفت . ۵ تن از خلبانان فرانسوی به همراه ۵ سوپر اتاندارد به شماره های (۶۵ ، ۶۶ ، ۶۷ ، ۶۸ ، ۶۹ ) و ۲ عدد داسو فالکن ( احتمالا ۲۰ ) راهی عراق شدند .

جنگنده ها در دو مرحله در جریان سفرششان به عراق ابتدا بر روی ناو هواپیمابر فوش که از لبنان باز می گشت فرود امدند و سپس بار دیگر بر روی ناو کلمنسو نشستند .بالاخره جنگنده های اجاره ای عراقی در پایگاه هوایی ( القریه ) فرود امدند . نیروی هوایی عراق برای سوپر اتاندارد ها اسکادران ۸۱ را تشکیل داد .بر خلاف مسئله ای که بر ما و ذهن ما غالب میکنند ، از ۵ تن خلبان فرانسوی که حامل جنگنده ها بودند تنها ۱ نفر باقی ماند که به عنوان مربی در عراق باقی ماند و خلبانان عراقی سوپر اتاندارد ها را به پرواز در می اوردند .

super-etendard-hunter-iraf-jp-0592

عراق همراه سوپر اتاندارد ها ۲۰ موشک AM-39 Exocet دریافت کرد که بعدا سفارش دریافت اگزوست بیشتر هم شد .در زمان اموزش عراقی ها در فرانسه ، ستوان Feuilloy مسئول اموزش عراقی ها بود ، این ستوان که از اسکادران ۸۱F نیروی دریایی فرانسه بود نه تنها بر مکانیک های عراقی نظارت میکرد بلکه بر اموزش خلبان ها نیز ناظر بود و گمان میرود وارد عراق هم شده باشد .عراقی ها اولین ضربه را توسط سوپر اتاندارد ، به نفتکش یونانی Filikon زدند که غرق نشد ولی اسیب جدی دید و نتوانست به سفر خود ادامه دهد و همین برای عراقی ها کفایت میکرد .از شکار های دیگر سوپر اتاندارد میتوان به نفتکش Heyang Ilho کره جنوبی اشاره کرد که نفتکش کره ای غرق شد .

عراقی ها در مجموع ۵۱ حمله انجام دادند که تعداد نسبتا چشمگیری بود ولی یکی از جالب ترین عملیات های اتاندارد ها ، حمله به نیروگاه اتمی بوشهر بود !سوپر اتاندارد های عراقی اولین تلاش را برای از بین بردن راکتور بوشهر انجام دادند و بار ها و بار ها این تلاش توسط جنگنده های دیگر تکرار شد . ماجرا بدین صورت است .عراق در روز ۲۳ بهمن سال ۱۳۶۳ نخستین تلاش رزمی واقعی خود را برای انهدام اولین نیروگاه هسته ای ایران یعنی نیروگاه بوشهر به کار بست . به طرز جالب و تعجب برانگیزی هواپیمای مورد انتخاب فرماندهان نیروی هوایی عراق برای این حمله پر خطر دو فروند سوپر اتاندارد بود هر پرنده مسلح به یک تیر اگزوسه از پایگاه هوایی شعیبه به اسمان برخواستند  و به طور مخفیانه به محدوده اسمان ایران نزدیک شدند.

ستوان انصاری در زمان اموزش خلبانی سوپر اتندارد در فرانسه به همراه تیم فنی که با هم اموزش می دیدند(فرد با لباس سبز)

ستوان انصاری در زمان اموزش خلبانی سوپر اتندارد در فرانسه به همراه تیم فنی که با هم اموزش می دیدند(فرد با لباس سبز)

با وجود اغاز عملیات زمینی نیروهای ایرانی در جبهه جنوب که نتیجه ان تعدد و فراوانی رهگیر های هوایی نیروی هوایی ارتش ایران در مناطق حساس بود. فرستادن دو جنگنده زیر صوت و بسیار ارزشمند سوپر اتاندارد برای این ماموریت خطر پذیر سوال برانگیزی بود که البته فرماندهان ارشد نیروی هوایی عراق قبول کرده بودند.اوضاع بر طبق پیش بینی و امید خلبانان عراقی پیش نرفت و به زودی رهگیر های ایران متوجه نزدیک شدن دو مهاجم شدند. عملیات رهگیری اغاز شده و رادار زمینی به هر دو سوپر اتندارد ورود تامکت های ایرانی را به منطقه گزارش دادند. خلبان عراقی سوپر اتندارد شماره دو بلافاصله متغیر های پروازی مورد نیاز برای پرتاب اگزوسه را فراهم نمود و موشک را روانه هدف کرد .

اما رهبر دسته که میدانست اگزوسه با وجود برد بالا مرد این فاصله و این مسافت زیاد تا نیروگاه نیست فارغ از پرتاب اگزوسه و گردش به عقب شماره دو اش خطر به چنگ تامکت افتادن را قبول و به مسیر خود را ادامه داد .نزدیک شدن بیش از این به فضای بوشهر یعنی خودکشی بنابراین رهبر دسته به محض وارد شدن به لبه برد پروازی موشکش جنگنده را در موقعیت مناسب قرار داد اگزوسه را پرتاب نمود و بدون معطلی در ارتفاع پایین گردش شدیدی به طرف بصره نمود .

 موشک اول با رسیدن به اب های ساحلی بوشهر ناتوان از ادامه مسیر در همان نقطه به اب فرو رفت تا شاهد عبور اگزوسه رهبر به اسمان بوشهر و ورود موشک به فضای نیروگاه شود اگزوسه دوم به علت ارتفاع پایین با یکی از ساختمان های بلند نیروگاه برخورد و خسارت ناچیزی به بار اورد .همانطور که همه میدانیم ، هیچ جنگنده ای نیست که شکار نشود ، سوپر اتاندارد های در اختیار عراق هم با این قاعده و قانون بیگانه نبودند .انچه که از ۵ فروند سوپر اتاندارد باقی ماند ، تنها ۲ یا ۳ فروند بود ! اما با این حال هیچ مرجعی در شرح و نحوه از بین رفتن ان ۲ یا ۳ فروند اتفاق نظر ندارند ولی انچه که بعضی منابع فرانسوی ادعا میکنند چنین است :

۱-در ۲ اوریل ۱۹۸۴ توسط F-4E و Aim-7

۲-در ۷ اوت ۱۹۸۴ توسط F-14A

۳-در ۱۴ ژانویه ۱۹۸۵

چهار خلبان از پنچ خلبان عراقی در کنار هم

چهار خلبان از پنچ خلبان عراقی در کنار هم

در مورد شکار ۲ اوریل ، ۲ نظر وجود دارد :

۱-سوپر اتانداردی که شکار شد ، در یک ماموریت هارد لندینگ داشته است و نقص داشته است ، در یک ماموریت بر فراز خلیج  فارس در حین لانچ موشک اگزوست به او اخطار داده می شود که جنگنده ای در شرف نزدیک شدن هست و در حین گردش به سمت راست و فرار شکار شد .خلبانش ستوان ( کمال حسین کاظم الانصاری ) فارغ التحصیل از دوره ۲۹ دانشگاه نیروی هوایی عراق ؛ بوده است ( عراقی ها نیز به هلاکت رسیدن ستوان انصاری را تایید کرده اند )

۲-سوپر اتاندارد شماره ۶۷ نیروی دریایی فرانسه ، هارد لندینگ سختی تجربه کرده است ولی به کشورش برگشته است و شکار نشده است .

 با تمام اتفاقات و شکار ها و افتخارات سوپر اتاندارد ها در عراق ، سر انجام در فوریه ۱۹۸۵ ، با شروع تحویل جنگنده های Mirage F-1 که قابلیت لانچ اگزوست را دارا بودند ، سوپر اتاندارد ها به زادگاه مادری شان برگشتند و به سازمان رزم فرانسه بازگردانده شدند .پرسنل فنی و خلبانان سوپر اتاندارد ، به خاطر اشنایی با جنگنده میراژ و سیستم هایش به گردان های میراژ پیوستند .اسکادران ۸۱ منحل نشد و تبدیل به اسکادران جنگنده Mirage F-1 شد و ماموریت اصلی ان حملات دقیق به مواضع دشمن بود .

5 سوپر اتندارد نیروی هوایی عراق در پایگاه هوایی القریه بعد از عملیات شکر

5 سوپر اتندارد نیروی هوایی عراق در پایگاه هوایی القریه بعد از عملیات شکر

photo417660882520221849

خدمه عراقی در فرانسه در کنار سوپر اتندارد نیروی دریایی فرانسه

میراژ ۵ ، از نیل تا دجله !

سوپر اتاندارد ها اخرین مهمانان نیروی هوایی عراق نبودند ، تنها یک سال پس از ان احتمالی وحشتناک مطرح شد !خلبانان ایرانی همه متعجب بودند ! کمی هم ترس در ان ها ایجاد شده بود ؛ اگر واقعیت داشته باشد برای ما بسیار گران خواهد شد ، جنگال قدرتمندی حمل میکرد که رادار هایمان را از کار می انداخت ، فکرش هم ترسناک بود که عراق به ان دست پیدا کرده است .(برای اشنایی با میراژ ۵ اینجا را کلیک کنید)

در ۱۹۸۶ ، خلبانان ایرانی احتمالی مبنی بر وجود و راه اندازی خط تولید جنگنده Mirage 2000 در عراق را مطرح کردند که باعث نگرانی ارتش شده بود زیرا میراژ ۲۰۰۰ جنگنده ای نبود که بشود با ان شوخی کرد !به گفته خلبانان فانتوم و تایگر بعضی اوقات ان را میدیدند  ، نمیشد ان را هدف قرار داد زیرا جنگالش رادار های فانتوم و تایگر را از کار می انداخت . انچه که مشخص بود دلتا وینگ ان بود که باعث شد احتمال وجود میراژ ۲۰۰۰ در عراق مطرح شود و احتمالش را نمیتوان نادیده گرفت و خطرناک بود .

در تصویر بخش نارنجی رنگ دم نشانه ای بود که ایرانیها به مصری بودن میراژ پی بردند

در تصویر بخش نارنجی رنگ دم نشانه ای بود که ایرانیها به مصری بودن میراژ پی بردند

در ان زمان ، عراق به دنبال جنگنده پیشرفته میراژ ۲۰۰۰ بود که به گفته بعضی منابع حتی خواستار راه اندازی یک خط تولید ان در عراق بود که به دلایل نامعلومی اینکار انجام نشد و دو دلیل میتوان برای ان در نظر گرفت :

۱-مخالفت فرانسه

۲-گران بودن تجهیزات میراژ ۲۰۰۰ برای عراق

۳-انتظار برای دریافت اخرین فروند از میراژ F-1 ها و سپس تلاش جدی برای دریافت ۲۰۰۰

وقتی به رادار زمینی گفته میشد که فانتوم ها نمیتوانند ان هارا هدف قرار دهند و به ایستگاه هاوک دستور شلیک دهید ، ایستگاه هاوک هم مختل شده بود و خیلی راحت جنگنده های عراقی به بمباران مواضع ایرانی میپرداختند .مانند شبه می امدند و مانند شبه نیز میرفتند بدون انکه پدافند موشکی قادر به مقابله باشد .عراقی ها هیچ چیزی در این مورد را رسانه ای نکردند ولی مشکلی هم با ان نداشتند و وجود همین مسئله که باعث افت روحیه خلبانان ایرانی میشد برای عراق و صدام کافی بود .

میراژ ها بنا بر شواهد حدود ۶ هفته در عراق دیده شده بودند و در همین ۶ هفته زهرشان را به اندازه کافی ریختند و با استفاده از اخلالگر هایشان پوشش امنی برای بمب افکن های ضربتی عراق درست میکردند .نیروی هوایی باید متوجه میشد که ایا قضیه میراز ۲۰۰۰ صحت دارد یا خیر ، اخلالگر ها در همه جنگنده های و رادار ها اختلال ایجاد میکرد جز یک جنگنده که ان هم F-14 تامکت بود که در مقابل ان کاری از پیش نمیبرد . وقتش بود که گربه نر را جلو میفرستادند .

در ۱۴ مارس ۱۹۸۶ اولین درگیری بین تامکت و میراژی که احتمال میدادند ۲۰۰۰ باشد رخ داد . میراژ تلاش خودش را کرد تا اختلال ایجاد کند و از دست تامکت بگریزد ولی موفق نشد و توسط یک عدد موشک Aim-9P از بین رفت و لاشه ان در خاک ایران افتاد .متخصصان با سرعت تمام خود را به لاشه رساندند و ان را برای تحقیقات با خود بردند . همان اول متوجه رنگ نارنجی روی سکان عمودی ان شدند و احتمال دادند که متعلق به نیروی هوایی مصر است و به همین نتیجه هم رسیدند .

گزارش تکمیلی کارشناسان ، این جنگنده را از نوع Mirage 5-SDE متعلق به نیروی هوایی مصر نشان داد که کمی خیال خلبانان و فرماندهان را راحت کرد ولی هنوز مشکل جنگال مطرح بود .متخصصان نتوانستند نوع جنگال را مشخص کنند زیرا شواهد فهمیدن نوع جنگال از بین رفته بود و حتی خود جنگال متلاشی شده بود .تمام علائم من جمله شماره سریال ، راندل و خلاصه هر نشانه ای که نشان میداد ان جنگنده متعلق به مصر بود ، پاک شده بود ولی همان رنگ نارنجی برای پی بردن به مالک میراژ کافی بود .بر طبق اسنادی که بعدا منتشر شد ، نشان میداد ۵ فروند میراژ ۵ از مدل SDE توسط عراق اجاره شده بود ولی خلبانان ان تماما و در تمام ماموریت های مصری بود .

میراژ مصری در عراق با غلاف جنگ الکترونیک غربی زیر بدنه

میراژ مصری در عراق با غلاف جنگ الکترونیک غربی زیر بدنه

میراژ های شکار شده :

همانطور که گفته شد ، ۵ میراژ V در عراق حضور داشتند که یکی از شکار ها قطعی است و شکی در ان نیست ولی یک شکار دیگر دور از ذهن است ولی احتمال دارد که رخ داده باشد .

شکار قطعی :

F-14A , 8th TFB , 14 Mar 1986 , Aim-9P , Mirage 5SDE

شکار احتمالی [بنابر گفته خلبانان] دور از ذهن است زیرا در همان روز یعنی ۱۴ مارس ، یک فروند فانتوم ! میراژ ۵ را دوباره زمین زد ؛ احتمالش ضعیف است ولی بعضی منابع ان را تایید کرده اند .

F-4E , 6th or 3rd TFB , 14 Mar 1986 , Aim-9P , Mirage 5SDE

نوبت های ورود :

میراژ ها کلا در یک مقطع ۶ هفته ای از مارس ۱۹۸۶ وارد عراق شده بودند و ماموریت ان ها چنین یاد می شود .بعد از عملیات والفجر ۸ و پیروزی قطعی ایرانی ها بر فاو ، باید پاتکی بر ضد ایرانی ها زده میشد و به فکر استفاده از پاد جنگ الکترونیک افتادند و به همین دلیل از نیروی هوایی مصر کمک خواستند که ان ها میراژ ۵ را فرستادند .غلافی که این همه باعث دردسر خلبانان و پدافند ما شد ؛ غلاف پیشرفته و قوی سلنیا AN/ALQ-234 بود که با ایجاد اختلال فوق سنگین اکثر رادار های هوابرد را از کار می انداخت .سر انجام پس از ۶ هفته اختلال و شکار شدن یک میراژ ،  قطعی و یک شکار احتمالی ؛ به زادگاه خود بازگشتند . نقش میراژ ۵ در جنگ ایران و عراق ، چشمگیر نبود ولی انکار قدرت جنگال ان هم کار صحیحی نیست . میراژ ۵ های  مصری در عراق ؛ بخشی از دفتر تاریخ جنگ ایران و عراق شد و تا ابد هم باقی خواهد ماند .در اخر عراق توانست در عملیات [توکلنا علی الله] با استفاده از انواع سلاح های متعارف و غیر متعارف ، فرماندهی درست و بی تدبیری برخی فرماندهان ایرانی ، فاو را دوباره به چنگ بگیرد .

گرداوری: علیرضانبی (ارتشبان)

61+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
  • avatar
دسته بندی شده در:

38 دیدگاه

  • سلام…لطفا اصلاح کنید خلیج فارس صحیح هست تا مقاله خوبتوت کامل تر بشه

  • آقای تارخ امروز خبر زده بود شرکت سوخوی روسیه به ایران جنگنده نمیفروشه.خوب حالا باید چی کرد؟به نظر شما به فکر راه اندازی خط تولید دویستو پنجاه الی سی صد فروند میگ سیو پنج باشیم بهتر نیست؟چون جنگنده دفاعی هست مخالفت ها کمتره…نظرتون چیه؟

    • نویسنده

      سلام و قتی انها به ما سوخو۳۰ نمیفروسند.. میگ۳۵ میدن؟؟؟ اصلا بر اساس محدودیت پنچ ساله ایران حق خرید هواپیمای جنگی نداره هر هواپیمای..ما جنگنده دفاعی نداریم اصلا جنگنده دفاعی معنی نداره .. میگ۳۵ میشه مسلح به سلاح هوا به زمین کرد درسته بردش کمتر است ولی توان تهاجمی دارد

  • سلام اقای تارخ یه سوال من قبلا شنیدم که قرار بوده به عراق میراژ اس ۲۰۰۰ بدهند و در یکی از کلیپ هایی که در اپارات دیدم یکی از فرماندهان نیروی هوایی از سرنگونی یک میراژ ۲۰۰۰ گقت ایا حقیقت داره ؟

    • نویسنده

      سلام عراق میراز ۲۰۰۰ نداشت و در واقع سرنگونی یکی از میراز های ۳ مصری در خدمت عراق باعث شد مدتی فکر کنن که میراز ۲۰۰۰ زدن.. در سایت مقالش است

  • سلام استاد. با توجه به اینکه مکان منزل امام در جماران برخلاف کاخ صدام در بغداد معلوم بود  آیا تلاشی در زمان جنگ از طرف عراق برای حمله هوایی یا موشکی به منزل ایشون صورت گرفت؟ اگرنه چرا

  • تا اونجا که من متوجه شدم این غلاف alq-234 که معروف به seleniaهست تولید ایتالیا هست و به مصر هم صادر شده

  • اما بنظر میرسه که در مورد فرانسه و ما داستان چیز دیکه ای باشه به عنوان مثال اگه فرانسه دنبال منافع خودش بود اینهمه سنگ اسرائیل رو به سینه نمی زد در جریان هستید که یک بار در همین مذاکرات اخیر ما به توافق رسیده بودیم و فرانسه برای خوش خدمتی به اسرائیل مخالفت کرد در حالی که تمام دولت های قدرتمند با اسرائیل روابط حسنه دارن فقط این فرانسه بود که این وسط خوش خدمتی میکرد

  • با سلام به نظر من نقش سوپر اتاندارها و میراژها از جمله میراژ ۲۰۰۰ بیش از حد بزرگ شده چون عراق از سال ۶۳ بهسوپر اتاندارد و میراژ و اگزوسه مجهز شده بود ولی به جز حمله به اهداف غیر نظامی اون هم با استفاده از آسمان کشورهای عربی کارایی دیگه ای نداشتند در حالی که ما بهترین عملیات هامون حمله به پایگاه اچ۳ بوده

    • نویسنده

      سلام…. تنها هیمن بس که میراژ و سوپر اتندارد ۱۴۲ کشتی تجاری با پرجم های مختلف را طی جنگ غرق کرد…. ایا این اغراق است؟ زدن نیروگاه در شمال ایران نابود پدافند با موشک های ضد رادار ارمات، سرنگونی بیش از ۳۰ جنگنده ایرانی توسط میراژ هم بوده… به این مقاله رجوع کنید
      http://jangaavaran.ir/میراژ-اف-۱-در-جنگ-با-ایران/

  • آقای تارخ دلیل اینکه شما در این زمینه های تحلیلی و اطلاعات نظامی اینه که به جز اطلاعات زیاد شما مساله بی طرفی شما هست که خیلی مهمه.دیدم کسانی رو هم که اطلاعات زیادی در زمینه نظامی دارن ولی چون همیشه چاشنی طرفداری در تحلیلهاشون هست زیاد جلب توجه نمی کنن یا نهایتا بحث به جنجال و توهین میکشه.امدوارم همین روند رو ادامه دهید.سربلند و پیروز باشید

  • من یه سوالی برام پیش امده میخوام ببینم ما چه هیزم تری به این فرانسه فروختیم ؟تو تمام مراحل چه جنگ چه قبلش و چه حتی تو این مذاکرات هسته ای اخیر دشمنی علنی خودش رو با ملت و دولت ایران نشون داده و سوال مهمتر این که چرا با وجود این دشمنی های علنی واشکار ما با فرانسه رابطهاقتصادی قوی داریم(توتال،پژو،رنو،ایرباس….)ولی با کشور های دیگه ای که این همه به ما بدی نکردن رابطه اقتصادی نداریم؟(اسم اون کشور ها رو همه میدونن)مثال دیگه روسیه با این همه سابقه تجاوز به ما الان دوست صمیمی ما هست

    • نویسنده

      سلام . والا دلایلش سیاسی است که در این صفحه نمیگنجد ..ولی هر کشوری منافع خودشو در نظر مییره و دوستانش فقط ما هستیم که از قرار معلوم منافع دیگر ملل مظلوم منطقه رو از منافع خودمون برتر دونستیم

    • نویسنده

      امروز غلاف جنگال بسیاری از بهترین هستند که معمولا روی هواگرد های امریمایی نصب می شدن مانند غلاف ای ال کیو ۱۸۴ ویا ای ال ایی ۱۶۵

  • سلام استاد عزیز.سوال اولم اینه که با وجود رادار awg9 تامکت واینکه شما فرمودید مشکلی با جنگال میراژ نداره پس چرا با سایدوایندر شکار شداین میراژ ۵.و دوم اینکه ایا سامانه هاوک تشخیص دوست از دشمن داشته .ودر اخر چرا عراق این غلافو روی بقیه جنگنده ها نصب نمکرد؟ودر اخر ایا غلاف هاب جنگال بعد از پرواز نیاز به تعمیرات دارند.مرسی

    • نویسنده

      سلام…. اینکه چون رادار ای دبلیو جی ۹ مشکلی در جنگ الکترونیک نداشته دلیل بر این نیموشد که حتما با فونیکس باید شکار میشد در طول تاریخ رزم هوایی جهان سایدواندر تعداد زیادی شکار داشت که خلبان با رادار هدف را دید ولی اینچنین تصمیم گرفت که با موشک کوتاه برد هدف قرار دهد… این غلاف از مصر به تعداد محدود امده بود و تنها میشد روی میراز ۵ نصب کرد زیرا با میراز ۵ هماهنگ بود

  • با سلام. پس با این حساب این جنگنده میراژ۵ بود. ولی ممکن هست عراق میراژ۲۰۰۰ هم داشته باشه؟ علت این سئوال اینه که من در چندین کلیپ و مستند که فرماندهان نظامی ایران در مورد جنگ و توانایی نظامی عراق دیدن چند با صراحتا گفتن که عراق میراژ۲۰۰۰ داشت. واسه من هم عجیب بود که چه طور فرماندهان ما نمی دونستن عراق میراژاف ۱ داشت نه ۲۰۰۰ ولی حالا انگار شاید انها درست میگفتن میراژ۲۰۰۰ هم در دست عراق بود

    • نویسنده

      سلام..میراژ ۲۰۰۰ هرگز در خدمت ارتش عراق نبود و هیچ مننبعی هم اون ندید و تائید نکرد …فرماندهان ما میدونستن عراق میراز اف۱ داشته زیرا تعداد زیادش شکار شد و لاشش و خلبانش دست ایران افتاد و صدها فیلم و عکس ازش وجود داشت … من در فرماندهان داخلی دست کم در نیروی هوایی نیددم کسی بگه عراق میراز ۲۰۰۰ داست

  • سلامدر مورد بی تدبیری فرماندهان داخلی گفتید، بنده از این موضوع مطلع نیستم و تا الان فکر میکردم به دلیل بمباران شدید شیمیایی ، فاو از دست رفت.ممکنه به اون بی تدبیری ها اشاره کنید؟

  • فقط نفهمیدم چرا از اگزوسه برای زدن نیروگاه استفاده کردن مگه اگزوسه ضد کشتی نیست؟فقط نسخه های جدید این موشک رو میشه برعلیه اهداف زمینی استفاده کردکه اون موقع اصلا ساخته نشده بودن

  • استاد میگ ٢۵پی هم إخلال گر قدرت مندی داشته أیا روی رادار های ایرانی تأثیر داشته

    • نویسنده

      سلام…میگ۲۵ پی سامانه اختلالگر قدرتمندی نداشت نسخ ای بمب افکن ان چون نسخه ار بی چنین قابلیتی داشت که از قرار معلوم نیز موثر بوده بر سامانه های ما

  • مقاله بسیار عالی بود به ویژه اینکه لحنی حماسی داشت فقط یه مورد میمونه و اونم مسئله فاوه در برابر اون حجم اتش چه کاری جز عقب نشینی میتونستند انجام بدن ؟ تلفات ایران بیش تر بود یا عراق ؟ ایا صادرات نفت عراق کم شد ؟  عراق جز ابرو چیره دیگه رو از دست نداد ولی ایران جواب این پرسش ها و هزاران پرسش دیگه .  

    • هر کی درباره فاو بگه براش شر میشه ولی حتما یه چیزایی هست که تا یه چن سالی نمیگن

  • سلام آقای تارخ،میشه درباره سقوط فاو از دست نیروی های خودی توضیح بدید وَیَا مقاله ای بذارید ممنون

    • نویسنده

      سلام…همکنون وضعیت بسیار خوبی دارد .و بیش از ۲۰۰ اف۱۶ دارد و با دریافت رافال تکمیل هم میشود .. البته این نیرو میراز ۲۰۰۰ هم دارد

  •  همین دو نوع جنگنده؟ میراژ پنج و سوپراتاندارد تنها جنگنده های کرایه ای عراق در جنگ تحمیلی بودند؟