نکته شماره 3====> موشک و یا هواپیما مسئله این است؟

 نه واقعیت این است که مسئله این نیست زیرا این مسئله حل شده است ولی تنها در کشور ما است که این مسئله برای برخی دوستان حل نشده زیرا در کشور ما یک عده ای سیاستی  است با نام سیاست  انکار که در ان هرچه دشمن دارد مانند اف35، جنگنده، ناو هواپیما بر، تانک  به کار نمی اید ولی هر چه ما داریم همه  چیز  است (البته منظور این است که خوبش را نداریم یا اصلا نداریم )

ایا موشک زمین  پرتاب حالا از هر نوعی  بالستیک کروز پدافند هوایی ضد کشتی و…  میتواند جای یک جنگنده را بگیرد حال چه کروز و چه بالستیک…نه نمی تواند

یک جنگنده یک وسیله چند کاره است میتوان ان  را برای  هر نقشی استفاده کرد….برتری هوایی، شکار رهگیری، گشت هوایی، عملیات سرکوب پدافند، جنگ الکترونیک، پشتیبانی هوایی نزدیک،عملیات ضد تانک، قطع خطوط تداروکاتی دشمن، حمله به اهداف  راهبردی دشمن از یک پل گرفته تا ساختمان های مهم، پایگاهای هوایی  ، تاسیسات ……. گشت دریایی، حملات ضد کشتی ،حملات دریایی(حمله به تاسیسات دریایی)، شناسایی تاکتیکی و راهبری ….

با پیشرفت  فناوری امروزه با یک تایپ جنگنده میتوان هر  کاری را  انجام  اگرچه در دهه 1960 هم با فانتنوم و یا در دهه بعد با اف16 هم میشد همه این کارها را کردند ،  کما اینکه در جنگ ایران و عراق بدون بهره برد از سلاح هوا پرتاب مشخصی همه این ماموریت ها را اف4 فانتوم انجام می داد

سوال1:  خوب درست است یک جنگنده چند منظوره است ولی میشد و با چندنی نوع موشک  تمامی این عملیات ها را انجام داد

 جواب: نخیر برادر ویا یا احتمالا خواهر من..برخی از این عملیاتها را نمیتوان با موشک زمین  به زمین  انجام داد … مثلا شما می خواهید با موشک زمین  به زمین   نسخه ضد رادار عملیات ضد رادار انجام دهید  …اول اینکه  شما می خوایم  یک موشک بالستیک  زمین  به زمین  را چندین برابر قیمت نسخ هواپرتاب خریداری کنید  خوب  می شود  یک نسخه هوا پرتاب را با برد بیش از 100 کیلومتر خریداری  کنیم   این حتی به صرفه تر است، دوم اینکه با در نظر گرفتن روش عملکرد موشک ضد رادار یعنی اینکاینکه موشک باید در معرض امواج رادار دشمن قرار بگیرد تا با کاونده خود روی هدف قفل کند موشک های زمین  به زمین  دست کم نسخه بالستیک  ضد رادار  تنها به درد سامانه های ضد بالستیک  میخورند که رادار انها به طرف بالا نگاه می کنند زیرا موشک های اینچنین بالستیک هستند از بالا می اید  برای نمونه های  سامانه های کوتاه برد اصلا موثر نیستند در حالی که یک موشک ضد رادار را میتواند بر ضد هر راداری به کار برد( البته موشک کروز نیز بر ضد  هر رادار موثر است زیرا روش عملکرد انها نیز این است که از بالا حمله نمیکنند و از طرفی خاموش بودن رادار هم تاثیر زیادی ندارد دست کم در این دوران که سامانه هدایت جی پی اس است) البته امروزه موشک های ضد رادار به سرعت جای خود را به بمب های چون اس دی بی ها و موشک های کروز دوربرد میدهند( نمونه سرکوب پدافند هوایی عراق با  شلیک موشک ضد رادار از جنگنده انجام شد )

مثلا میتوان با موشک ضد کشتی کشتی را مورد هدف قرار  داد در حالی که موشک ضد کشتی را از روی زمین  شلیک کرد ..بله ممکن است ولی شما همین موشک ضد کشتی را که از زمین  پرتاب میکنی بدون دادن پول بیشتری از هواپیما به راحتی پرتاب میکند،  دوم نسخه زمین  پرتاب برد رادار به دلیل  گردی زمین  محدود است نسخه  هوا پرتاب اصلا اینچنین نیست  بلکه حتی ممکن است در برد 200 ویا 300 کیلومتری هم به  راحتی قابل استفاده باشد و سوم برد دیگر محدود نیست شما میتوانید موشکی با برد 200 کیلومتر را 300 کیلومتر هم با جنگنده برده در برد 500 کیلومتری استفاده کنیم(نمونه نابودی صدها کشتی و نفت کش ایرانی حتی در دریایی عمان (در برد بیش از 800 کیلومتری عراق) و همچنین نتایج جالب نبرد فارکلند با شلیک موشک ضد کشتی از جنگنده انجام شد)

ولی درمهمتر از همه حمله  به اهداف راهبردی دشمن است …میشود  یک موشک زمین  به زمین را از روی زمین شلیک  کرد و با ان هدفی راهبردی روی زمین  را زد ..بله می شود ولی …اول اینکه موشک کروز از موشک های بالسیتک  دقیق تر هستند این مسئله ثابت شده ای است   به زودی مقاله ای خواهیم داشت ولی  میشود همان موشک کروز را از هواپیما در برد بسیار بیشتری استفاده کرد …. البته این ویژه تنها مخصوص  موشک های کروز است که به راحتی یک نوع موشک کروز از  هواپیما ، ناو زیر دریایی و زمین  پرتاب می شود  اصلا شامل  حال موشک بالستیک نمی شود. پرتاب از جنگنده یعنی  برد موشک + برد جنگنده

از طرفی  کلا میشود حتی با یک مهمات چندین ماموریت را انجام داد. مثلا با ماوریک میتواند هر هدف ثابت و متحرک و حتی شناورها را زد، و یا با یک بمب لیزری هم میتواند به هر هدف متحرک و ثابتی حمله کرد حتی امروزه موشک های کروز جدید از اس او ام تا اسلم ویا تاروس را میتوان بر ضد اهداف راهبردی  دشمن ، پدافند ویا حتی کشتی ها استفاده کرد

 حالا بماند  که برخی وظایفی  را که موشک نمی تواند انجام دهد مثل، قطع خطوط تداروکاتی  دشمن  زیرا نیاز به  سلاحی برای حمله به اهداف متحرک مثل  کامیون است، حملات پشتیبانی هوایی نزدیک حملات ضد تانک(موشک ضد تانک داستان متفاوتی دارد)،  دفاعی هوایی و برتری هوایی(مانند پیروزیهای  هوایی تامکت در جنگ ایران و عراق و یا اف15 در جنگ اول خلیج فارس)

شاید این مسئله به وجود اید که خوب با موشک پدافندی می شود کار  دفاعی هوایی را انجام داد نیازی به شکاری نیست …پس بهتر است این مقاله را بخوانید

سوال2: موشک امنیت دارد  ارزانتر است و نیازی به این نیست که جنگنده و خلبان را در معرض خطر قرار داد

 جواب: در مرحله اول اینکه  این تفکر باید از بین برود که دیگر زمان انکه یک جنگنده برود  درست روی سر هدف و هدف را می زد  تمام شده … همکنون سلاح های دوربرد بدون پیشرانه مانند   ای جی ام 154 تا 110 کیلومتر و نسخه دوربرد ان تا 500 کیلومتر برد دارند. این یعنی توان اتش بدون اینکه وارد حریم هوایی دشمن شوید

تازه این جنگنده امروز برای شما یک هدف  راهبردی را میزند،  فردا  کشتی دشمن را، پس فردا  هواپیما دشمن را چند روز دیگر تانکهایش را  و تا 30 سال هم برای شما همین کار را میکند (کما اینکه فانتوم برای ما هشت سال این کار را کرد 48 سال است در خدمت است)

2136020

سوال3:  خوب ما برخی وضایف را به گردن موشک های می اندازیم برخی به گردن پهپادها

جواب: پهپادها …. برخی دوستان را گمراه کرده است… ایای تاکنون به پهپادهای مسلح جهان نگاهی کرده اید…. چه شاهد و چه ام کیو9 و یا و….. پهپاد های  موتور پراپ توان حمل سلاح کمی را دارند.. انها  هرگز بیشتر از یک پراپ سرنشین دار مسلح چون سوپر توکانو نمی توانند سلاح حمل گند. انها توان حمل موشک کروز سنگین  مانند استرو شادو ویا بمب های هدایت شونده 400 ویا 900 کیلوگرمی  ویا موشک های ضد کشتی بزرگ را ندارند. از این رو انها در بهترین حالت تنها توان انجام نقش ضد تانک و پشتیبانی  هوایی نزدیک را دارند انهم تنها با سلاح هدایت شونده کوچک مانند موشک  های ضد تانک و بمب های کوچک  . حملات هوایی دوربرد  به دلیل سرعت کم انها و همچنین عدم توان حمل سلاح موثر برای انهدام اهداف  راهبردی ممکن نیست. برای همین پهپاد های مثل شاهد ویا ام کیو9 تنها به سلاح های  برای نابود تانک و خودروها مجهز هستند. البته اگرچه اندازه انها کوچک است ولی سطح مقطعی چندان کوچکی ندارند زیرا بسیاری از انها ملخ دارند که ملخ  امواج زیادی را در حال گردش بر میگرداند  و از طرفی سرعت کم و چالاکی پایین انهارا طعمه خوبی برای سامانه های پدافندی میکند و بارها در جنگ حتی داعش با دوشکا ویا توپ23 م م انها را سرنگون کرده است(یوگسلاوی با سوار کردن مسلسل پی کا ام  بر روی میل8 در جریان نبرد سال 1999 با ناتو چندین پهپاد را سرنگون کرد…)

شاید این مسئله  مطرح شود خوب با نصب موتور جت چه؟ مسئله سر این است  نصب موتور جت روی یک پهپاد به همان میزان قیمت  و پیچیدگی را بالا می برد به شکلی که پهپادهای پیشرفته جتی چون ایکس 47  با قیمت 70  میلیون دلار از بسیاری از جتهای سرنشین دار با همین میزان کارایی عملا هم قیمت و حتی گرانتر  است . از طرفی   امروزه فناوری پهپاد هم محدودیت های خود را دارد زیرا هزینه افزایش هوش بیشتر برای انها بسیار گران تمامی می شود(منظور یک پهپاد جت پیشرفته چند بار مصرف است و نه یک هواپیمای جت رادیو کنترول و یا یک پهپاد یک بار مصرف انتحاری)

 تنها یک نگاه ساده به جنگندهای نسل پنجم و برنامه نسل ششم پنتاگون ویا بالگردها و تانکها  اینده میتوانید  دید که همچنان ارتش ها به دنبال ساخت تسلیحات سرنشین دار هستند زیرا محدودیت بودجه و فناوری در زمینه پهپادها وجود دارد. پهپادها هرچه هوشمند تر می شوند  چالش فناوری بیشتری  و قیمت بالاتر دارند تا جای که گهگاه استفاده از انسان  به صرفه تر  است البته در اینده  پیشرفته های در این زمینه مشکلات را بر طرف میکند ولی نه تا بیست سال اینده…هنوز با فیلم ترمیناتور فاصله داریم

734090_408624825881215_484881412_n

سوال 4:  ایا جنگنده ها به تنهایی کافی هستند

جواب خیر: زیرا جنگندها با تسلیحات   خود پیشرفت میکنند. برای نمونه یکی از دلایل  برتری جهان غرب بر شرق چه روسها و چینیها به دلیل تسلیحات هدایت شونده هواپرتاب بسیاری پیشرفته و دقیقتر  است که حالا ممکن است موشک باشند  ویا سلاحی هوا سر  ولی پیشرفته بودن ویا نبودن ویا تاثیر پذیری بودن و نبودن یک  هواگرد نیز بسیار به تسلیحات ان بر میگردد..مسلما یک جنگنده با بمب لیزری و موشک ماوریک در میدان جنگ با یک جنگنده با موشک های کروز دوربرد وسلاح های هوشمند  یکی نیستند

سوال5: ایا اینکه برخی موشک ها  را جایگزین هر سلاحی میدانند درست است؟ مثلا موشک ضد تانک جای تانک، موشک ضد کشتی جای کشتی ، موشک پدافند هوایی جای هواپیما   ……

جواب :خیر این اصلا نمی تواند درست باشد. برای نمونه موشک ضد تانک یک سلاح دفاعی است ، تهاجم و اشغال  کار تانک است(اگر در همان دفاع هم موشک ضد تانک محدودیت دارد زیرا نمی توان با موشک ضد تانک جلوی 50 یا 100 تانک با پوشش توپخانه را گرفت)…برای نمونه  مخالفان اسد با موشک تاو کار دفاعی می کنند و اسد برای پیشروی وابسته به تانک است  و از طرفی با  پیشرفت فناوری موشکها به سرعت کارایی  خود را از دست میدهد برای نمونه نصب یک جمر  ساده روی تانک های قدیمی ارتش اسد انها را از تاو محافظت کرد …موشک ضد کشتی  برای دفاع ساحلی  خوب است ولی ایا اسکورت در عمق  اقیانوس ها ویا در دریاها  دور دست (مثلا داستان دزدان  دریایی سومالی ) را با موشک  ضد کشتی می توانند انجام داد  ویا محاصره  دریایی و یا حتی نبرد دریایی در برد بالا ….. موشک پدافندی میتواند از اسمان کشور شما دفاع کند ولی ایا  برتری هوایی کامل را میتوان با موشک به دست  اورد ویا مثلا ایا می تواند بر روی میدان جنگ با موشک پدافندی برتری به دست اورد… سرکوب پدافند بسیار بسیار راحت تر از سرکوب نیروی هوایی است… ما تجربه جنگ ایران و عراق را داشته ایم(برای نمونه بزرگترین عملیاتی  ضد تانک جهان  مانند عملیات تانک پرانی درجنگ خلیج فارس  توسط اف111 و بمب لیزری انجام شد ویا شکار  هزاران خودرو  عراقی توسط ای 10 و همچنین میتوان به این مسئله از نظر تاریخی نگاه کرد که بارها جنگندها  موفق به سرکوب هوایی نیروی هوایی دشمن در جنگ های مختلف شدند ولی حتی یک مورد در تاریخ در مورد پدافند هوایی وجود ندارد  زیرا موشک ضد تانک و ضد کشتی و یا پدافندی مکمل هستند )

 واقعیت  این است که   همان طور  که وانت بار کار کامیون را انجام نمی دهد ، موشک  زمین پرتاب   نمی تواند  جای یک جنگنده را بگیرند

ایا دقت نمی کنید  که ارتش های مدرن جهان روی هواپیماها نظامی سرمایه گذاری میکنند(حتی  ارتش  های غیر مدرن هم جنگنده میخرند)

 سئوال اخر ….. خوب در ایران چرا اینگونه نشد

جواب : خوب در بعد جنگ و تجربه جنگ اول خلیج فارس که ارتش امریکا طی 43 روز تومار هفتمین  نیروی هوایی جهان یعنی نیروی هوای عراق را در هم پیچید این مسئله  برای بسیاری  مطرح شد که ما حتی با 400 جنگنده پیشرفته که برای ما  ده ها میلیارد  دلار هزینه بر خواهد داشت نمی توانید جلوی نیروی هوایی  امریکا را بگیریم  و به سرعت برتری هوایی را از دست می دهیم   ولی تکیه  به موشک دست کم این شانس را برای ما باقی می گذارد تا از زمین  موشک  شلیک کنیم اگرچه عملا هزینه ساخت تنها چند موشک  بالستیک میان برد  با  قیمت  یک جنگنده برابر میکند و البته انهم تنها برای یک نقش

 از طرفی دشمن دیگر اسرائیل 1300 کیلومتر با ما فاصله دارد حمله هوایی بر ضد ان هم ممکن نیست یا بهتر است بگویم بسیار سخت. پرواز  در چنین  بردی  نتنها نیاز به تجهیزات سوختگیری  هوایی زیاد انهم سوختگیری  بر فراز دیگر کشورها ایت  بلکه  بدون شک برخاستم  دسته بزرگی  جنگنده از ایران بلافاصله  توسط اسرائیل کشف می شد زیرا  چنین پروازی تا اسرائیل  بیش از یک ساعت زمان لازم داشت پس باز موشک به کار ما بیشتر  می اید

و البته موشک های بالستیک بازدارندگی بسیار بالای داشته اند حالا اینکه شاید موشک به صورت کلی توان رزمیش محدود باشد….ولی بازدارنده بسیار خوبی است

 در دوران جنگ سرد هر دو قدرت صدها میلیارد  دلار هزینه برنامه موشکی  های بالستیک  اتمی و سلاح اتمی کردند ولی ایا اصلا به  کار انها  به صورت رزمی امد… خیر زیرا شوروی در افغانستان   و امریکا از کره تا خلیج فارس در چندین جنگ  شرکت کردند و هیچ سلاح اتمی به کار  نبرد و حتی  این سلاح اتمی نتوانست مشکلاتی را که امریکا در ویتنام و شوروی در افغانستان  داشت حل کند. ولی پس این سلاح به چه دردی خورد

جواب در بازدارندگی است. سلاح اتمی جلوی حمله غرب به شوروی و شوروی به غرب را گرفت در واقع ترس از  سلاح اتمی طرف مقابل باعث شد  ما دیگر بعد  از پایان جنگ جهانی دوم شاهد جنگ سوم جهانی  نباشیم با وجود اینکه بحران های بسیار بزرگتری را  جهان به خود دید. در واقع سلاح اتمی باعث شد تا شوروی و امریکا به عنوان دو ابرقدرت جنگ سرد تلاش بکنند با هم به صورت مستقیم  درگیر نشوند  و مشکلات را سیاسی حل کنند

توان موشکی  ما دقیقا همین شکل را دارد .. ترس از موشک باران شهرها، تلفات غیر نظامی  و حتی زیر بنایی  بالا باعث  میشود در منطقه کشوری  فکر حمله به ما را نکند  ویا پایگاه در اختیار قدرت های فرامنطقه ای برای حمله به ایران نگذارند .. البته ممکن است با پیشرفت فناوری های   ضد موشک این ترس کمتر شود ولی همکنون وضعیت این است و بازدارندگی لازم به دست امده

در واقع همان طور که شوروی  و امریکا از موشک های اتمی خود  برای بازدارندگی  در برابر اغاز یک جنگ استفاده میکردند  و با سلاح متعارف چون توپ  تانک و جنگنده وارد جنگ با دیگر کشور ها به شکل متعارف و میدانی می شدند ،  توان موشک ما نیز جایگاهی دارد. البت بدون شکل موشک های  تاکتیکی (به موشک های بالستیک با برد 300 کیلومتر ویا کمتر و گهگاه زیر 500 کیلومتر تاکتیکی میگویند)  ما  دقت لازم  برای حملات دقیق  به تاسیسات مهم هر دشمنی را دارند و نسخ های میان برد نیز برای موشک باران شهرها حتی با دقت پایین مناسب است

در واقع در واقع همان طور که گفته شد با در نظر گرفتن دو دشمن ایران یعنی امریکا به دلیل قدرت هوایی بسیار بالا و اسرائیل به دلیل فاصله موشک به کار ما می اید  و جدیدا با شکل جدید تهدید در منطقه مانند داعش و گروه های مشابه و یا کشورهای همسایه  نیاز به توان تاکتیک در قالب تانک بالگرد و جنگنده است

 با تجربه داعش خیلی چیزا عوض شد. برای اولین بار دشمنی وارد میدان شد که نه  ناو داشت و نه هواپیما… هایلوکس  و کامیون و نفر پیاده داشت که در کوه تپه روستا می جنگند ..موشک های ما ایا برای زدن هایلوکس و کامیون طراحی شدن و یا مثلا حمله به دشمن در کوه  تپه دشت و روستا؟؟؟؟  از این رو توجه ویژه تری به بالگرد و هواپیما شده است زیرا  خطر حمله امریکا  و اسرائیل  در حال حاضر  بسیار بسیار  کمتر  از دشمنان چون داعش است ویا دست کم  خطر رویاروی  با گروه های مثل داعش  در منطقه بیشتر است(خوب همکنون درگیر هستیم)

برای نابودی انها جنگنده و بالگرد نیاز است .

شاید این سوال پیش بیاید که خوب برای داعش  فرقی بین اف5 و سوخو30 نیست ..چرا فرق است زیرا وقتی شما سلاح دقیقتری را بتوانی پرتاب کنی بدون شکل  با هزینه  کمتری  جنگ را می برید و از طرفی  وقتی یک جنگنده فرسوده قرار  باش در شرایط جنگی ساعات  پروازی بیشتری انجام دهد خطر حوادث غیر رزمی بسیار  افزایش می یابد…

خوب شاید بگویم برای زدن داعش  ایا پهپاد کافی نیست

نه هیشه زیرا اول بمب باران خورد کننده مثل چیزی که همکنون روسها در سوریه انجام میدهند کار  جنگنده است   از جمله برای زدن تاسیسات دشمن نیاز به پرتاب بمب های سنگین از جنگنده است(منظور بمب های 500 کیلوگرمی است که پهپادها توان جمل چنین بمب ندارند که خیلیهم سنگین نیست) از طرفی  ما جدیدا با دشمنان منطقه ای چون ترکیه و عربستان روبرو هستیم که تا چند سال پیش  هم مشکلات سیاسی  فعلی را با انها نداشته ایم… برای مقابله با انها  نیاز به جنگنده است زیرا  انها نه  در جایگاه  چون امریکا هستند که برتری هوایی را به سرعت به دست بگیرند و نه انقدر دور که حمله هوایی توجیه پذیر نباشد.. اصلا اگر روزی نبرد میهنی همانند جنگ ایران و عراق پیش بیاید  برای نبرد در خط مقدم و پشت خط مقدم و حملات روزانه نیاز به جنگنده است

کلا هیچ سلاحی جای دیگری را نمی گیرد

اقا یعنی هیچ راهی نیست شمارو قانع کنیم که موشک  زمین  پرتاب و پهپاد بر جنگنده سرنشین دار برتر است

هر وقت توانستی پنتاگون، وزارت  دفاع روسیه، چین و و دیگر کشورهای صاحب صنایع معتبر نظامی  را راضی  کنی پول خود را صرف جنگنده نکنند  و بروند موشک زمین  پرتاب توسعه دهند منم هم راضی می شوم

عبدالحمید تارخ