در دهه ۱۹۶۰ میلادی سازندگان مختلف هواپیما در اروپا  در راه ساخت یک جت تجاری ۲۰۰ نفره قدم برداشتند . این کلاس سوداوری زیادی داشت  و با  رشد سریع   بازارهای هوانوردی غیر نظامی  شرکت های چون سیدلی انگلستان و داسا فرانسه طراح های را ارائه کردند . شرکت سیدلی طرحی با نام  BAC111 را توسعه داد  ولی برای تمامی کشور های  اروپای مشخص شده بود  طرح های انها گرانتر از طرح های  مشابه  بوئینگ  و مگدانل داگلاس در امریکا در خواهد امد و از این رو انها هیچ شانسی برای رقابت نخواهند داشت از این رو به فکر تشکیل یک کنسرسیم برای ساخت مشترک  هواپیما افتادند

در این  میان المان در تمامی طول دهه ۱۹۶۰   به شدت به دنبال  راضی کردن کشورهای اروپای برای رفتن به سراغ یک کنسرسیون مشترک برای قابل با امریکا بود . در همان زمان مطالعات انجام شده نشان داده بود که  بازار امریکا و اروپا به یک جت دو موتوره کم مصرف با ظرفیت  بیش از ۲۰۰ نفر نیاز بسیار دارد  و از این رو در سال ۱۹۶۷  طی  جلسه ای بین سه کشور المان،  فرانسه و انگلستان تصمیم به طراحی هواپیمای  دو موتوره با ظرفیت  بیش از ۲۰۰ نفر گرفته شد  و کنسرسیون  جدید ایرباس نام گرفت

 به زودی شرکت ایرباس  تشکیل شد و طرحی با نام ایرباس ۳۰۰ که A-300 شناخته  می شد  را پیشنهاد داده شد که مورد استقبال قرار گرفت و قرار شد کابین اونیک پرواز توسط فرانسه  و بخشهای از بدنه توسط هر سه کشور ساخته شود و در نهایت هواپیما در فرانسه  سر هم شد. اسپانیا و هلند نیز به سرعت به این برنامه پیوستند. در برنامه قرار شد فرانسه و انگلستان هر یک ۳۷٫۵ % سهم و  المان ۲۵ % سهم ایرباس را داشته باشد

یکی از دو پیش نمونه ای300

یکی از دو پیش نمونه ای۳۰۰

از انجای که تاکید بسیاری برای افزایش سطح فناوری این هواپیما  برای رقابت با طرح های اینده بوئینگ  شده بود ، این شرکت دست به تلاش برای استفاده گسترده  از مواد کامپوزیت  کرد  و همچنین قرارشد طرح اینده از  دو موتور امریکایی  ساخت جنرال الکترونیک و یا پرات اندویتنی  ویا  همچنین از موتور انگلیسی رویز ریس استفاده کند. شرکت انسکا فرانسه نیز خواهان ارئه موتور  بود ولی به دلیل مصرف بالای کار به جای نبرد

در سال ۱۹۶۹ طی نمایشگاه هوایی پارس رسما اعلام شد طرح جدید ایرباس ۳۰۰ با دو موتور و توان حمل ۲۵۰ مسافر قرار بود با طرح های سه موتورهای امریکا مانند دی سی ۱۰ و لاکهید تری استارت رقابت  کند که البته ایرباس  با دو موتور مقرون به صرفه تر بود . سرانجام طرح جدید در سال ۱۹۷۲ پرواز کرد که نخستین هواپیما از طرح های موفق و بی نظیر ایرباس  شد و در ۳۰ می سال ۱۹۷۴ به خط هوایی ارفرانس تحویل شد. بوئینگ برای رقابت با ایرباس ۳۰۰  نسخه بوئینگ  ۷۶۷ را توسعه داد

ایرباس اس ۳۰۰  یک هواپیمای پهن پیکر است که از مواد  کامپوزیت و الومینیوم تشکیل شده است. هواپیما دارای ۵۲ متر طول و دهنه بال ۲۶۰ متر است . این هواپیما اولین پهن پیکر دو موتوره جهان بود  که از دو موتور  امریکای جنرال الکترونیک سی اف۶  بهره می برد. چندین نسخه  از این  موتور روی ایرباس  ۳۰۰ نصب شد که بین ۵۱۰۰۰ تا ۵۴۰۰۰  پاوند رانش فراهم میکرد   .  موتور روی پاییه زیر بال نصب بود و البته ایرباس ای ۳۰۰ از موتور پرات اندویتنی جی تی ۹ دی و یا پی دبیلو ۴۰۰۰ بسته به مدل استفاده میکند

هواپیما در نسخه نخست تولید یا همان نمونه A-300B4 دارای سه خدمه شامل خلبان ، کمک خلبان و مهندس  پرواز  بود ولی  از ان نسخه  به بعد با افزایش رایانه های  هواپیما مهندس پرواز نیز حذف شد. کابین در نسخه اولیه فاقد هر گونه نمایشگر بود ولی در نمونه های بعد تا شش نمایشگر درون کابین دارد

ایرباس 300 بی-2

ایرباس ۳۰۰ بی-۲

هواپیما بسته به چیدمان صندلی توان حمل ۲۲۰ تا ۳۶۱ مسافر را دارد  ولی فشرده ترین حالت ان  در بخش اقتصادی  شامل یک ردیف با هشت صندلی شامل چهار صندلی در وسط  و دو صندلی در دو طرف است  ولی در بخش  بیزینس کلاس در هر ردیف تنها شش صندلی قرار دارد که صندلی ها  بزرگتر هستند

هواپیما دارای  سه ارابه فرود است که ارابه جلوی  دو چرخ و دو ارابه عقبی که زیر بدنه جمع می شوند   و هر کدام دارای چهار چرخ است  و دارای  دو درب در جلو  و دو درب در عقب برای  سوار کردن مسافر هستند

ایرباس ای ۳۰۰ دارای  چندین مدل مختلف است

A-300B1:تنها دو فروند از  این نمونه برای ازمایش ساخته شد که اولین ان  در سال ۱۹۷۴ اوراق شد ولی دومی فروند برای مدتی به خطوط هوایی الجزایر  اجاره داده شد و تا ۱۹۹۰ نیز پرواز میکرد . تا   سال ۲۰۰۳ زمینگیر  بود تا اینکه  سرانجام  اوراق شد

A-300B2: اولین نسخه  تولید واقعی  که اولین بار  در سال ۱۹۷۴ به ایرفرانس تحویل داده شد. این نسخه  دارای موتور سی اف۶-۵۰ ای  بود    که ۵۱۰۰۰ پاوند رانش ایجاد میکرد. این مدل با ۲۶۹ مسافر دارای ۳۴۳۰ کیلومتر برد بود  و برخی از نمونه های تولیدی دارای  موتور  پرات اندویتنی جی تی ۹دی ۵- ای بودند که دارای رانش ۵۳۰۰۰ پاوند رانش بودند دو مدل A300B2-100 AND 200 نیز از این مدل ساخته شد

A300B4:این نسخه دارای   برد بیشتری بود و دارای یک مخزن سوخت میانی بیشتر بود و برد ان با  ۲۶۹ نفر مسافر به  ۶۳۰۰ کیلومتر می رسید  . این نسخه  ۶۲۹۰۰ لیتر سوخت حمل میکرد و بیشترین سرعت ان به ۹۱۷ کیلومتر بر ساعت می رسد ولی  سرعت کروز ان ۸۱۴ کیلومتر بر ساعت بود  این نسخه  بسته به کلاس  توان حمل ۲۲۰ تا ۳۴۵ نفر را دارد. اولین فروند ان در سال ۱۹۷۵ تحویل شد و دارای چند مدل  ۱۰۰-۲۰۰ و ۶۰۰ بود. نسخه ای از این  نمونه با نام  A300B4-200FF فاقد مهندس پرواز بود و تنها خلبان  و کمک خلبان داشت که در نسخه های بعد نیز به کار رفت

ایرباس ای300-بی4

ایرباس ای۳۰۰-بی۴

A300-600: نسخه ۶۰۰  با سوخت بیشتر ، دارای  گنجایش ۶۸۱۵۰ لیتر سوخت داشت و  برد ان  ۶۸۰۰ کیلومتر  رسیده بود   و دارای  کابین به روز تر و فاقد  مهندس پرواز بود  . این نسخه دارای  بالی بزرگتر بود و بعدها ایرباس  ای ۳۱۰ از این نمونه مشتق شد. این نسخه دارای  از  دو نوع  موتور بهره برد. یکی موتور سی اف۶۶ -۸۰ که دارای قدرت که ۵۶۰۰۰ پاوند رانش  و دیگر موتور پرات اندوتین پی بلیو ۴۰۰۰ با توان ۵۶۰۰۰ پاوند

A300-600R:این نسخه در سال ۱۹۸۱  تحویل شد و اخرین نسخه  تولید ایرباس اس ۳۰۰ بود. این نمونه دارای  برد  ۷۵۰۰ کیلومتر بود و مصرف سوخت ان به ارتقا انجام شده در مرکز ثقل هواپیما  کاهش یافته بود

ایرباس 300-600

ایرباس ۳۰۰-۶۰۰

نسخه های باربری

ایرباس ۳۰۰ دارای نسخه  حمل بار نیز داشت . نسخه ایرباس  ۳۰۰-بی ۴ اف اف و  نسخه ایرباس ای۳۰۰-۶۰۰ اف نسخه  باربری  بود که بر اساس سری ۶۰۰ ساخته شده بود و نسخه دیگر با نام ار اف نیز از این سری برای حمل بار ساخته شد  و دارای  یک درب بارگیری با طول ۳۱۸ سانتیمتر  و ارتفاع ۲۵۶  سانتیمتر   است و میتواند تا ۴۳ تا ۵۴  تن بار را حمل کند بسته به موتور حمل کند و برد ان ۴۳۰۰ کیلومتر است(نسخه ایرباس اس ۳۰۰-۶۰۰ اف). این نسخه  یک درب کناری و یک درب زیرین دارد و فاقد درب دماغه است

نسخه باربری ..درب بارگیری در کنار بدنه مشخص است

نسخه باربری ..درب بارگیری در کنار بدنه مشخص است

کابین نسخه ب2

کابین نسخه ب۲

کابین نسخه ب4

کابین نسخه ب۴

یک نسخه دیگر ایرباس  با نام  ایرباس ۳۰۰ اس تی نیز موجود  دارد که نسخه باربری تغییر یافته برای ایرباس است . این نسخه که با نام بلوگا شناخته می شود برای  بخش های مختلف تولیدی  هواپیماهای ساخت ایرباس  در سراسر اروپا و انتقال انها به فرانسه برای تولید است . ۵ فروند از این نمونه  بین سال های  ۱۹۹۲ تا ۱۹۹۹ ساخته شد . ایرباس ۳۰۰-۶۰۰ اس تی  دارای  همان بال و بدنه ایرباس  ای ۳۰۰ سری ۶۰۰ است با این تفاوت  که در بخش  بالای بدنه یک بخش با قطر ۷٫۷ متر قرار داده اند که بتواند حتی بدنه هواپیماهای بزرگ را نیز حمل کند که باعث شده اندازه بار قابل حمل تا دوبرابر بیشتر شود و حجم ان نیز ۳۰ درصد افزوده شود  و از موتور  CF6-80C2 بهره می برد. این نسخه  از نظر حجم بار قابل حمل(منظور اندازه است) حتی از سی ۵ و انتنوف ۱۲۴ نیز بار بزرگتری میتواند حمل کند  و با ۴۷ تن بار دارای  برد ۲۷۰۰ کیلومتر است. این نسخه  دارای یک درب بارگیری  با ۷٫۷ متر طول است

در مجموع تا پایان تولید این هواپیما در سال ۲۰۰۷ میلادی ۵۶۱ فروند ان تولید شد  که همچنان  بیش از ۲۵۰ فروند ان در خدمت است چهار کاربر بزرگ این هواپیما عبارتند از شرکت حمل بار فدکس در امریکا  با ۶۸ فروند که قرار است با نسخه باری  بوئینگ ۷۶۷ جایگزین شود، شرکت باربری  امریکای یو پی اس با ۵۲ فروند، شرکت اروپای باربری European Air Transport با ۲۱ فروند و  ماهان  ایران با ۱۴ فروند  البته  در نقش مسافربری

1157670 0571592

ایرباس ای ۳۰۰ در ایران

ایرباس   در چندین خط هوایی ایران پرواز میکند که برخی از انها نو و بسیار نیز دست دوم هستند. ماهان با ۱۴ ایرباس  بیشترین تعداد را دارد که البته قبلا نسخه های بی ۲ و بی ۴ را نیز در خدمت داشت  ، ایران ایر نیز دارای ۱۱ فروند ای ۳۰۰ شامل ۳ فروند نسخه بی ۳، چهار فروند نسخه بی ۴ و چهار فروند سری ۶۰۰ است، قشم ایر با ۵ فروند ایرباس ۳۰۰ سری ۶۰۰ و معراج  با ۲ فروند ای ۳۰۰ سری ۶۰۰ از دارندگان  این هواپیما در ایران هستند

1415211

نسخه باربری ایران ایر

1934536 1725634

 مشخصات

  • فاصله نوک دو بال: ۴۴٫۸ متر
  • طول: ۵۴٫۱ متر
  • ارتفاع: ۱۶٫۵ متر
  • ظرفیت مسافر: ۳۶۱ نفر (در مدل ایرباس آ-۳۰۰–۶۰۰ آر(
  • بیشینه سرعت: ۸۵/۰ماخ (۸۹۵ کیلومتر بر ساعت) (در مدل ایرباس آ-۳۰۰–۶۰۰ آر(
  • محدوده پرواز: ۷۷۰۰ کیلومتر

ترجمه: عبدالحمید تارخ

منابع: https://en.wikipedia.org/wiki/Airbus_A300

 

18+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar

7 دیدگاه

  • با سلام.ایرباس ای ۳۰۰ (Airbus A۳۰۰) نخستین بار در۶ آبان ۱۳۵۱ (۲۸ اکتبر ۱۹۷۲ معرفی شد و دو سال بعد رسماً به خدمت شرکت‌های هواپیمایی در آمد.ساخت این گونه هواپیما در ژوئیه ۲۰۰۷ متوقف شد.این شرکت دارای ۵۷٬۰۰۰ کارمند و ۱۶ دفتر در کشورهای آلمان، فرانسه، بریتانیا و اسپانیا است. مونتاژ نهایی هواپیماهای ایرباس در شهرهای تولوز در فرانسه، هامبورگ در آلمان، سویل در اسپانیا و تیانجین در چین انجام می‌پذیرد.در ابتدا موفقیت ایرباس پیشرفت کندی داشت و به دلیل همزمان شدن پروژه “ای۳۰۰” با رونمایی هواپیمای فراصوت کنکورد، کنسرسیوم ایرباس کاملاً زیر سایه تبلیغات کنکورد قرار گرفت، بطوریکه شرکت ایرباس قبل از نخستین پرواز ای۳۰۰ تا ۱۹۷۲ فقط ۱۵ سفارش قطعی برای این مدل دریافت کرده بود و تا سال ۱۹۷۹ تنها ۸۱ فروند هواپیمای ای۳۰۰ در شرکت‌های مختلف خدمت می‌کردند. اما با معرفی مدل ایرباس ای۳۲۰ ناگهان ورق برگشت …….ایرباس ا ۳۰۰ در ایران…..اکثر ایرباسهای ۳۰۰ ایران  به سفارش شرکت OLYMPIC یونان وشرکت لوکزامبورکی Luxair و شرکت‌های فنلاندی Kar-air وشرکت Fly Airlinesترکیه و به سفارش Alitalia را  در پرونده خود داردن و یا به سفارش شرکت هواپیمایی نیجریه ساخته شد، چیدمان صندلی‌های این پرنده بصورت C22 Y239 میباشد….EP-IBV (Airbus A300B2-203)Iاین هواپیما که به سفارش ایران‌ایر و با سریال ۱۸۷ ساخته شد، اولین پرواز خود را در ۱۹۸۲/۰۳/۲۳ انجام داد و در تاریخ ۱۹۸۲/۰۵/۱۲ (۲۲ اردیبهشت ۱۳۶۱) به این شرکت تحویل داده شد.در ۱۳۷۸/۱۲/۲۴ این هواپیما که قرار بود از زاهدان به کرمان و سپس تهران پرواز نماید، پس از ترک فرودگاه کرمان”””””، در اتفاقی نادر، بعلت اشتباه خلبان و کمکش، سر از کراچی پاکستان درآورد.””””از ۳۸ هواپیمای موجود ایرباس ۳۰۰ ای در ایران غالب ۷۰ درصد در فرودگاه امام و مهراباد و کرمان زمینگیرند و ازان بعنوان یدک برای مابقی هواپیماها با قابلیت پروازی استفاده میکنند.لازم به ذکر است تعدادی از این هواپیما ها  در شهر هامبورگ آلمان زمینگیر بودند و پس از اورهال در لوفتهانزا تکنیک، توسط هواپیمایی ماهان خریداری گردید و تعدادی نیز برای استفاده به عنوان انبار قطعه وارد ایران شدند و هم‌اکنون در فرودگاه امام خمینی انبار شده است…به واژه اطمینان از سلامت هواپیماها دقت کنید….دیر زمانی نگذشته از هنگامیکه با  بهترین -مرغوبترین-بروزترین هواپیماهای درجه یک دنیا پرواز میکردیم و حالا…/

    • و حالا مجدادا اولین ایرباس کاملا نو وارد ایران شد به امید خدا ناوگان ایران(مسافری)کاملا نو خواهد شد.

  • با سلام.ایرباس ای ۳۰۰ (Airbus A۳۰۰) نخستین بار در۶ آبان ۱۳۵۱ (۲۸ اکتبر ۱۹۷۲ معرفی شد و دو سال بعد رسماً به خدمت شرکت‌های هواپیمایی در آمد.ساخت این گونه هواپیما در ژوئیه ۲۰۰۷ متوقف شد.ماهان

  • سلام جناب تارخ نظرتون درباره سامانه موقعیت یاب ملی (ال پی اس) چیه؟!!کارآمد هست برای ما؟!

    • نویسنده

      سلام خوب این سامانه بر اساس ایستگاه زمینی است نتنها همه کشور پوشش نمیده بلکه ارتفاع پست هم پوشش نمیده

  • کنسرسیون اشتباه است.کنسرسیوم صحیح می باشد.خیلی غلط املایی دارید برای رفع این مشکل می توانید از ویراستار استفاده کنید.