در اوائل دهه ۱۹۵۰ ارتش شوروی دو خودروی زرهی با ارزش بی تی ار ۱۵۲ و ۴۰ را در خدمت داشت . این دو خودرو با تیراژ وسیع تولید شده بودند و ارزش رزمی بالای داشتند ولی مشکلاتی از جمله عدم داشتن یک سلاح مناسب برای پشتیبانی  و نداشتن یک سقف کارایی انها را محدود کرده بود.

در میانه دهه ۱۹۵۰ تصمیم به به خدمت گیری یک خودروی زرهی برای حمل و نقل سربازان به خط مقدم با توان پشتیبانی از انها گرفته شد .  در اواسط دهه ۱۹۶۰ شوروی نفربر زرهی مسلح بی ام پی ۱ را به خدمت گرفت که گران بود از این رو نیاز به یک خودروی ارزانتر چرخدار نیز بود.

ارتش شوروی یک خودروی چرخدار با تحرک  بالا می خواست  که بتواند در کنار تانکها عملیات انجام دهد و دارای دو محور باشد و سیستم تعلیق مستقل داشته باشد . شرکت گاز یک طرح با نام ابجکت ۱۰۲۰ و با اصلاح ان ابجکت۱۰۵۰ را توسعه داد که توسط ارتش انتخاب شد و با نام بی تی ار ۶۰ پی در سال ۱۹۵۹ وارد خدمت شد.

بی تی ار ۶۰ در زمان خود یک طرح انقلابی بود. رانند در جلو، سربازان در وسط خودرو و موتور در عقب قرار میگرفت . در محفظه جلو دو  راننده و فرمانده  قرار داشتند که در کنار هم می نشستند . راننده در سمت چپ و فرمانده در سمت راست قرار داشتند

نسخه اولیه که در سال ۱۹۵۹ وارد خدمت شد  بی تی ار ۶۰ پی نامیده شد و فاقد سقف بود ولی از سال ۱۹۶۳ نسخه جدید پی تی ار ۶۰ پی ای با سقف تولید شد  و از سال ۱۹۶۵ دارای  یک برجک  با یک مسلسل سنگین ۱۴٫۵ م م در درون ان شد  که باعث  شد اضافه شدن توپچی به خدمه ثابت به نسخه جدید برجک دار بی تی ار ۶۰ پی بی و PAI گفته میشد.

بی تی ار 60 پی نسخه بدون سقف

بی تی ار ۶۰ پی نسخه بدون سقف

راننده و فرمانده دارای دو دریچه بزرگ در جلو برای دید رو به بیرون  بود  که البته با دو صفحه فلزی میشد ان را پوشاند و در زمان  پوشانده شدنش  با این دو صفحه رانند و فرمانده از طریق چند پیرسکوپ رو به بیرون  دید دارند که در بالای دریچه های بزرگ نصب شده است. در بالای سر  فرمانده و راننده برای  هر کدام یک دریچه وجود دارد که  میشد از ان بیرون امد (البته در نسخه سقف دار)و در جلوی دریچه فرمانده یک نورافکن   فروسرخ  برای  پریسکوپ های دید  حرارتی است که حدود ۴۰۰ متر دید شبانه فراهم میکرد .

در نسخه بدون سقف بی تی ار ۶۰ پی توان حمل ۱۶ سرباز و در نسخه سقف دار دارای توان حمل ۱۴ سرباز مسلح است (منظور نسخه سقف دار بی تی ار ۶۰ پی ای). در هر سوی بدنه دارای سه دریچه برای بیرون اوردن لوله سلاح و شلیک از ان توسط  سربازان درون خودرو است . با در نظر قرار گرفتن موتور خودرو در عقب سربازان از طریق دریچه  های در بالای  بدنه به  خودرو سوار  و پیاده میشدند.  در هر سمت سه پله (کلمه جا پا بهتر است) برای بالا رفتن از خودرو  نصب شده است و در هر سمت بدنه نیز یک دریچه فلزی وجود دارد  که برای خروج اضطراری  از ان استفاده میشود.

بدنه از جنس فولاد ساخته شده و در قسمت جلو بدنه برابر سلاح های تهاجمی  و مسلسل های متوسط مقاوم است و میتواند ترکش توپ و خمپاره را تحمل کند ولی در دو طرف بدنه و عقب در مسافت زیر ۱۰۰ متر حتی با مهمات ۷٫۶۲ م م ناتو(نصب شده روی سلاحی مانند ژ۳) به راحتی قابل سوراخ شدن است  در جدول زیر میزان زره پی تی ار ۶۰ پی ای امده است

جلو بدنه بالا ۷ م م فولاد با شیب ۸۶ درجه
جلوی بدنه پایین ۹ م م زره ۴۷ درجه
دو طرف بدنه ۷ م م
عقب ۵ م م

 بی تی ار ۶۰ دارای یک سیستم تعلیق ۸*۸ است (قدرت موتورها به هشت چرخ منتقل می شود)که از دو  موتور شش سیلندر بنزینی ۹۰  اسب بخاری  بهره میبرد که قدرت هر دو موتور روی هم به  ۱۸۰ اسب بخار است  و رانش به وزن ان ۱۸٫۴ اسب بخار بر تن را برای خودرو   ایجاد میکند . موتور ها در قسمت عقب خودرو قرار دارند (یکی در هر سمت) که  موتور سمت راستی محورهای دو و چهار و موتور سمت چپی محور های  یک و سه را می چرخاندن . هر دو موتور به یک کلاچ  و یک جعبه  دنده متصل هستند   که چهار   دنده  به جلو ویک دنده به  عقب است و هر محور دفرنسیال    خود را دارد.

بی تی ار 60 پی ای نسخه سقف دار

بی تی ار ۶۰ پی ای نسخه سقف دار

از جمله ویژگی این خودرو این است که هردو موتور مستقل هستند و حتی می شود با یک موتور نیز خودرو را به پیش راند  اگرچه بر سرعت و قدرت خودرو  تاثیر منفی خواهد گذاشت.با وجود این مشکل دیگر این است که  تعمیر و نگهداری  دو موتور مشکل تر است و بنزینی بودن ان به معنی اشتعال بالا در صورت برخورد  نفوذ مهمات است اگرچه بخش سوخت به خوبی زره پوش شده است

بی تی ار ۶۰ یک خودروی کاملا دو زیست است  که توسط یک جت ابی مرکزی در عقب خودرو میتوان ان را در اب به پیش برد اگرچه مستعد خرابی است ولی کار با  ان راحت گذارش شده است.

بیشترین سرعت  این خودرو  در جاده ۸۰ کیلومتر بر ساعت است و ۱۰ کیلومتر بر ساعت در اب است و برد ان ۵۰۰ کیلومتر ذکر شده است . مخزن سوخت ۲۹۰ لیتر  سوخت حمل میکند.

مدلهای مختلف

BTR-60P: نخستین نسخه تولید با رانش به وزن ۱۸٫۴ اسب بخار بر تن که فاقد برجک سلاح بود و اصلا سقف نداشت . این  نسخه در سال ۱۹۵۹ وارد خدمت شد . دارای سه مسلسل متوسط پی کا ام بود که یکی در جلو  توسط فرمانده شلیک میشد  و یکی در هر سو  بدنه(روی بدنه) کار گذاشته شده بود که ۲۰۰۰ گلوله را در مجموع درون خودرو حمل میکردند. نسخه ای از این نمونه نیز مسلح به یک مسلسل ۱۲٫۷ م م دوشکا بر روی بدنه در جلو توسعه یافت

BTR-60PA: در سال ۱۹۶۰ وارد خط تولید شد که دارای  سقف بود در واقع تجارب اشغال مجارستان درسال ۱۹۵۶ که باعث کشته  شدن تعدادی از سربازان شوروی درون بی تی ار ۱۵۴ بدون سقف با پرتاب ککتول مولتوف از بالا ساختمانها  به درون خودرو  شد باعث نصب یک سقف بر روی بی تی ار ۶۰ پی ای شد. همچنین نیاز ارتش به استفاده از فیلتر برای مقابله با الودگی های شیمیایی باعث  نصب سقف نیز بود . این نسخه در خط تولید  به یک  سایت دید جدید برای فرمانده با قابلیت چرخش  ۳۶۰ درجه  تجهیز شد  و دارای  یک مسلسل ۱۲٫۷ م م در جلو برای فرمانده   و دو مسلسل ۷٫۶۲ م م در دو طرف بدنه. مسلسل  دوشکا ۵۰۰ گلوله و مسلسل های ۷٫۶۲ م م ۳۰۰۰ گلوله حمل می کردند . وزن این نسخه از  ۹٫۸ تن در مدل قبل به ۱۰٫۲ تن افزایش یافت از این رو رانش به وزن ۱۷٫۶ اسب بخار بر تن کاهش یافت. چندین نسخه دیگر بر اساس این مدل از جمله یک نسخه فرمانده ای با سامانه ارتباطی بیشتر ساخته شد

BTR-60PAI: این نسخه در سال ۱۹۶۵ وارد خط تولید شد. در این نسخه در پشت سر جایگاه فرمانده و راننده دارای یک برجک بی پی یو-۱  مجهز به یک مسلسل سنگین ۱۴٫۵ م م  و در کنار ان یک مسلسل ۷٫۶۲ م م   بود. مسلسل ۱۴٫۵ م م که سنگین  ترین مسلسل متداول در جهان است  در ارتش شوروی  کی پی وی تی  نامیده میشود  که دارای سرعت اتش ۶۰۰ گلوله بر دقیقه بود و ۳۰۰۰ متر برد موثر داشت  و مهمات های ان در ۱۰۰۰ متر نیز در زره  بسیاری از نفربر ها و خودرو های  زره را نفوذ میکند.برجک بی پی یو-۱ روی خودروی زرهی BRDM-2  شوروی نیز نصب شده بود. با در نظر گرفتن فضای توسط برجک و خدمه ان میزان سربازان  قابل حمل در این نسخه  به ۸ نفر کاهش یافته است

بی تی ار 60 پی بی مجهز به برجک حاوی یک مسلسل 14.5 م م و یک مسلسل 7.62 م م

بی تی ار ۶۰ پی بی مجهز به برجک حاوی یک مسلسل ۱۴٫۵ م م و یک مسلسل ۷٫۶۲ م م

BTR-60PB: این نسخه  در سال ۱۹۶۶ تولید شد و اکثر نسخه های تولید از این مدل هستند.این نسخه  دارای برجکی جدید با همان ترکیب تسلیحاتی  نسخه قبلی است  و از دو مسلسل بهره میبرد و که البته دارای یک  پیرسکوپ جدید برای توپچی  می باشد .دارای موتور و گیربوکس  بهبود یافته است  دارای فیلتر برای در امان ماندن خدمه از حملات شیمیایی است و زره جدید ان توان مقاومت در برابر مهمات ۷٫۶۲ م م را در تمامی جهات  را دارد . این نسخه نیز ۵۰۰ گلوله برای مسلسل ۱۴٫۵ م م و ۳۰۰۰ گلوله برای مسلسل ۷٫۶۲ م م حمل میکند.

بین سال ۱۹۵۹ تا ۱۹۷۵ در مجموع ۲۵۰۰۰ عراده بی تی ار ۶۰ ساخته شد که در بیش از ۳۰ کشور جهان به خدمت گرفته شد .بعد  از ورود به خدمت بسیاری از این کشورها با افزایش سن این نفربر دست به  ارتقائاتی و حتی تغییر نقش بود . در زیر  به چند نمونه ان اشاره میشود

در روسیه تعدادی از بی تی ار ۶۰ بی پی به نسخه بی تی ار ۶۰ بی پی ام ارتقا یافت که شامل  نصب یک موتور دیزل  ۱۹۵ اسب بخاره به جای دو موتور قبلی ، پنچر ها  بیشتر در دو طرف به جای پرت شلیک، نصب یک برجک با توپ ۳۰ م م که دارای یک دوربین دید حرارتی نسل دوم بر روی برجک نصب شده بود و توپچی از درون خودرو با یک نمایشگر به هدف اتش میکرد . همچنین به روز رسانی دیگری نیز  وجود داردکه شامل  انتقال موتور به مرکز بدنه و نصب درب خروجی خدمه از عقب خودرو است و به یک نانجک انداز  ۴۰ م م خودکار مجهز شده است

تصویری از جت ابی بی تی ار 60 در پشت بدنه . پروانه های ان مشخص است

تصویری از جت ابی بی تی ار ۶۰ در پشت بدنه . پروانه های ان مشخص است

کوبا: این کشور  بی تی ار ۶۰ را تبدیل به یک تانک سبک پیاده نظام کرده است که شامل برداشتند برجک بی تی ار ۶۰ بی پی و قرار دادن برجک تانک تی ۵۴  مسلح به توپ ۱۰۰ م م است. همچنین در ارتقا دیگر برجک نفربر بی ام پی ۱ روی ان نصب شده ویا کل برجک  برداشته شده و مجهز به توپ ۲۳ م م شده است

ایران: نصب  توپ ۲۳ م م دولول ضد هوایی زد یو ۲۳ با یک دوربین اپتیکی برای کنترل از درون خودرو البته در نقش پشتیبانی  پیاده نظام. همچنین این کشور  در ارتقا دیگر که معلوم نسیت ایا عملیاتی است و یا نه ، برجک تانک ام ۴۷ با  توپ ۹۰ م م را روی بی تی ار ۶۰ نصب کرده است و ان را مجهز به  سامانه اتش  کت ۷۲  کرده است و همچنین  موتور با موتور دیزل  تعویض شده است

همچنین کشورهای چون اسرائیل ، رومانی،  لهستان و  المانی شرقی طی ارتقائاتی با تعویض  موتور با موتور  دیزل اقداماتی در این زمینه انجام دادند

 بی تی ار ۷۰

بی تی ار ۷۰ نسخه ارتقا یافته  بی تی ار -۶۰ است . در واقع تلاش در افزایش کارایی بی تی ار ۶۰ در ناحیه موتور، زره و همچنین چرخها  باعث خلق بی تی ار ۷۰شد که خود در واقع  قرار بود نسخه ای از بی تی ار ۶۰ باشد

بی تی ار ۷۰ نیز توسط همان شرکت گاز شوروی ساخته شد که بی تی ار ۶۰ را توسعه داده بد و از سال ۱۹۷۲ این خودرو را وارد خط تولید کرد تا جایگزین بی تی ار ۶۰ شود اگرچه  بی تی ار ۶۰ تا سه سال بعد نیز تولید میشد

بی تی ار -۷۰ بسیار شبیه بی تی ار ۶۰ بی پی است و بر روی سقف دارای برجی مشابه با یک مسلسل سنگین ۱۴٫۵ م م و یک مسلسل ۷٫۶۲ م م است. از جمله تفاوتهای بی تی ار ۷۰ با مدل قبلی داشتن یک درب در کنار بدنه است. در بی تیر ار ۶۰ ،  سربازان از طریق دریچه های از بالای  خودرو وارد ان میشدند که این مسئله  در شرایط رزمی مشکلات  زیادی را ایجاد میکرد زیرا خدمه باید از روی خودرو که در معرض دید بود سوار و یا پیاده شوند ولی در بی تی ار ۷۰ بین چرخ دوم و سوم  در هر دو طرف یک درب برای سوار و پایده شدن خدمه وجود دارد. این درب اگرچه اجازه میدهد که یک سرباز  با ایمنی  بیشتری سوار و  یا پیاده شود ولی از انجای که یکی از تاکتیک های شوروی پیاده شدن سرباز در حین حرکت سرباز است این خود مشکلی بزرگ بود زیرا  در صورت اینکه اشتباه می کرد زیر چرخ های له میشد از این رو پیاده شدن از این درب کوچک که قسمت پایین کنار بدنه بود تنها در حالت ایستاده انجام میشد.

در این تصویر با فلش درب کناری بی تی ار 70 نشان داده شده است

در این تصویر با فلش درب کناری بی تی ار ۷۰ نشان داده شده است

خودرو همان سامانه تعلیق  بی تی ار ۶۰ را دارد و از دو موتور بنزینی  هر کدام با قدرت ۶۰ اسب بخار بهره می برد و وزن خودرو به  ۱۱٫۵ تن می رسد  که موتور  رانش  به وزن ۲۰ اسب بخار بر تن را فراهم  میکند.سرعت جاده خودرو  ۸۰ کیلومتر بر ساعت و برد ان ۶۰۰ کیلومتر است

همانند بی تی ار ۶۰ دارای یک جت ابی  در پشت سر خود برای حرکت  روی اب است و سرعت حرکت ان ۹ کیلومتر بر ساعت است.دارای  همان ترکیب قرار گیری راننده و فرمانده است و از دو دستگاه بیسیم و یک نورافکن فروسرخ در بالای بدنه برای دید شبانه بهره می برد . فرمانده دارای یک سایت دید با توان چرخش ۳۶۰ درجه (ولی نه با پوشش ۳۶۰ درجه به دلیل قرار گیری برجک در پشت سرش )  دو چشم از نوع  TPKU-2B میباشد که به چشمی  دید شبانه نیز تجهیز شود  و در کنار ان  سه پیرسکوپ  دیگر برای یک نگاه  سریعتر  به بیرون را اختیار دارد . رانند نیز سه پیرسکوپ در اختیار  دارد و توپچی نیز در برجک دارای یک سایت درجه بندی شده  PP-61AM برای هدفگیر دو مسلسل است

خودروی داری ۵۰۰  گلوله  برای مسلسل ۱۴٫۵ م م و ۲۰۰۰ گلوله برای مسلسل ۷٫۶۲ م م است. زره در این مدل کمی افزایش یافته بود ولی همچنان تنها در برابر کالیبر سلاح های  تهاجمی مقاومت داشت

 مدلهای مختلفی از این خودرو ساخته شده و   برخی از انها تفاوت بیشتر با مدلهای قبلی داشتند برای نمونه بی تی ار ۷۰ وی که مجهز به نارنجک انداز دو زا بود ویا بی تی ار ۷۰ دی که دارای  یک موتور دیزل ۱۸۰ اسب بخاری بود. بعدها در کشورهای دیگر نیز ارتقائاتی از جمله در ناحیه  موتور و نصب موتور دیزل روی این خودرو  ویا نصب تسلیحات جدید انجام شد

رومانی بر اساس این خودرو  ، یک نسخه بومی با نام تب ۷۷ را توسعه داد که دارای  دو موتور دیزل  با در مجموع ۱۳۲ اسب بخار قدرت  است و حتی برخی نسخه های دارای  توپ المانی  ۲۰ م م در برجک شدند

این خودرو دست  کم ۲۰ ارتش جهان به خدمت گرفته شده است

بی تی ار -۸۰

اگرچه بی تی ار۷۰ نسخه ارتقا یافته بی تی ار ۶۰ بود ولی در همان سال اول درگیری  در افغانستان  درسال ۱۹۷۹ ارتش شوروی متوجه مشکلاتی بی تی ار ۷۰ شد. بی تی ار ۷۰ و همچنین بی تی ار ۶۰ دارای  دو موتوربودند که نگهداری انها را  در شرایط رزمی  دشوار میکرد اگرچه حتی با یک موتور نیز حرکت میکرد ولی پیچیده بود و از طرفی  وجود بنزین خود خطر افرین بود

همچنین برجک کامل نبود  و سر لوله تنها تا زاویه ۴۲  درجه بالا می امد که درگیر با ارتفاعات و یا یک بالگرد را دشوار میکرد. همچنین زره کم بود و به راحتی وسط مسلسل سنگین  اسیب میدید

در سال ۱۹۸۰ شرکت گاز دست به ارتقاء  بی تی ار ۷۰ زد و در یک نسخه جدید دو موتور بنزینی حذف و به جای ان یک موتور دیزل ۲۶۰ اسب بخاری را روی ان نصب کرد که بازده ای  بیشتری داشت و دارای یک خروجی توربوشارژ سرد شونده بهره می برد . همچنین  خودرو به دلیل این موتور ۱۱۵ م م کشیده تر و ۳۰ م م بلند تر شده بود و تنها با افزایش ۱۸% وزن زره تقویش شد تا بی تی ار  ۸۰ به وزن ۱۳٫۶ تن برسد. بی تی ار ۸۰ در سال ۱۹۸۶ وارد خدمت شد

بی تی ار 80

بی تی ار ۸۰

همانند بی تی ار ۷۰ دارای سه خدمه شامل  رانند ، فرمانده  و توپچی  است که  رانند دارای  پیرکوپ دید رو به بیرون، فرمانده دارای  یک سایت  دید TKN-3 با چشمی شبانه با توان  درشت نمایی   ۵ ایکس در روز و ۴٫۵ ایکس درشب است .  سایت فرمانده تا ۵۰  درجه به چپ و راست  میچرخید  و  میتواند ۱۳ درجه رو به پایین و ۳۳ درجه رو به بالا حرکت کند و دارای  یک چشمی شبانه با کمک نورافکن فروسرخ  با برد ۴۰۰ متر در شب است

پشت توپچی که زیر برجک قرار دارد دو  ردیف صندلی برای قرار گرفتن ۶ سرباز کاملا مسلح قرار دارد و البته دو صندلی دیگر نیز پشت سر فرمانده و راننده  وجود دارد .خودرو دارای  دو درب در بین چرخ دو و سه مانند بی تی ار  ۷۰ است که البته  فرق بزرگ این درب با نسخه بی تی ار ۷۰ این است که بسیار بزرگتر بود و قسمت بالای کنار بدنه را نیز شامل میشود و سوار و پیاده شدن از ان بسیار راحت تر از نسخه قبلی است

تصویری از درب کناری بی تی ار -80 که بسیار بزرگتر شده و سوار و پیاده شدن حتی در حال حرکت نیز امکان پذیر است

تصویری از درب کناری بی تی ار -۸۰ که بسیار بزرگتر شده و سوار و پیاده شدن حتی در حال حرکت نیز امکان پذیر است

در برجک همانند دو خودروی قبلی یک مسلسل ۱۴٫۵ م م و یک مسلسل ۷٫۶۲ م م وجود دارد که در بی تی ار ۸۰ از توان پوشش  ۴ درجه منفی  تا مثبت ۶۰ درجه در ارتفاع را میداد . توپچی دارای یک سایت  ۱PZ-2 برای هدف گیری هر دو مسلسل است و در پشت  برجک نیز شش نارنجک انداز دود زا نصب شده است

از ناحیه زره تقویت  شده و به خوبی از روبرو میتواند گلوله های ۱۲٫۷ م م مسلسل چون دوشکا و برونینگ را دفع کند

مدلهای مختلف

بی تی ار ۸۰ که گاز ۵۶۰۳ نیز گفته میشود و اولین نسخه تولید است

بی تی ار ۸۰ ام: نسخه تولید در سال ۱۹۹۳ دارای موتور جدید ۲۴۰ اسب بخاری و بدنه کشیده تر

بی تی ار ۸۰ ای(BTR-80A) :نسخه تولیدی در سال ۱۹۹۴ دارای برجک ۳۰ م م   با ۳۰۰ گلوله است و از سایت  هدفگیری جدید هدفگیری روزانه ۱PZ-9 و سایت هدفگیر شبانه  TPN-3-42  بهره میبرد  و کاربر برای هدفگیر توپ از طریق  یک نمایشگر اقدام میکند. برجک دارای یک مسافت یاب لیزری است

BTR-80A مجهز به برجک با توپ 30 م م

BTR-80A مجهز به برجک با توپ ۳۰ م م

بی تی ار ۸۲: نسخه ارتقا یافته  با زره تقویت  شده و سامانه دید شبانه نسل دوم و سامانه مکان یاب  گلنوس برای ناوبری  است  و از  موتور دیزل ۳۰۰ اسب بخاره جدید بهره میبرد .دارای برجکی با یک توپ ۳۰ م م خودکار و شش نارنجک انداز دو زا است و از مسافت یاب لیزری بهره میبرد. این نسخه در سال ۲۰۰۹ به نمایش در امدو این نسخه  دو برابر بی تی ار ۸۰ ای  اثر پذیری دارد

بی تی ار ۸۰ از  سال ۱۹۸۴ تا کنون در خط تولید است و به بیش از ۲۰ ارتش جهان صادر شده که برخی از انها نسخه های پیشرفته تر چون BTR-80A  و BTR-82 را دریافت کرده اند. خود روسها همکنون حدود ۱۲۰۰ عراده بی تی ار ۸۰/۸۲ و ۸۰ ای را در خدمت دارند.

بی تی ار 82

بی تی ار ۸۲

بی تی ار -۹۰

 بی تی ار ۹۰ در اوائل دهه ۱۹۹۰ در شرکت AMZ از زیر مجموع های گاز تکمیل  شد و در سال ۱۹۹۴ معرفی سد. بی تی ار ۹۰ بر اساس تجارب خدمت بی تی ار ۸۰ به دست امد و دارای  برجکی مشابه نفربر زرهی بی ام پی ۲ است

بی تی ار ۹۰ کمی بزرگتر از بی تی ار ۸۰ است و دارای  زره مقاوم  تر  است  و از یک خروجی  سرد شونده توربوشارژ بهره می برد . این نسخه دارای یک موتور دیزل ۵۱۰  اسب بخار  است و دارای رانش به وزن  ۲۴ اسب بخار بر تن است .خودرو میتواند  به سرعت ۱۰۰ کیلومتر  برساعت روی جاده دست پیدا کند.

رانند در جلوی خودرو قرار دارد   ولی دیگر از دریچه هیا بزرگ در جلوی ان خبیر نیست  و هر تنها  از طریق پیرسکوپ ها به بیرون دید  دارند و فرمانده نیز در برجک کنار توپچی قرار گرفته است و دارای یک سایت دید با پوشش ۳۶۰ درجه از نوع   ۱P-13میباشد که به ان اجازه اتش توپ را نیز میدهد و توپچی نیز دارای  یک سایت ترکیبی روزانه و شبانه  BPKZ-42  با دید حرارتی نسل اول  است. بر روی برجک داری یک نورفکن فروسرخ برای توپچی و فرمانده و در جلوی خودرو یکی دیگر برای راننده است.(برای اشنایی با این بردجک به مقاله ای در مورد بی ام پی ۲ رجوع کنید)

بی تی ار 90 .. برجک همان برج بی ام پی 2 است و از همان سامانه های اتش بهره میبرد

بی تی ار ۹۰ .. برجک همان برج بی ام پی ۲ است و از همان سامانه های اتش بهره میبرد

دارای  دو درب در دو سمت بین چرخ های دو و سه برای خروج سربازان است و میتوان هفت سرباز  را حمل کند ویا هفت تن بار روی  ویا درون بدنه با خود حمل کند  . دارای دو جت ابی در دو طرف بدنه در عقب است که بسیار کوچکتر از جت ابی تکی نسخه های  قبلی است ولی کارایی بالای دارد و سرعت حرکت  در اب را به ۹ کیلومتر بر ساعت رسانده است

زره درناحیه جلو توان مقاومت در برابر گلوله های ۱۴٫۵ م م و از دو طرف مسلسل های متوسط  را دارد  و در برابر برخورد ترکش های گلوله های توپ و خمپاره مقاومت خوبی دارد و حتی میتوان بر روی ان بلوک های زره واکنش دهنده نیز نصب کرد

بی تی ار ۹۰ دارای  قدرت اتش سری بی ام پی  است و برای اولین بار است که در سری بی تی ار چنین توان اتش دیده میشود. دارای  برجکی مشابه بی ام پی ۲ است  که از یک توپ ۳۰ م م خودکار ۲ ای ۴۲ با توان اتش ۶۰۰ گلوله بر دقیقه بهره میبرد. البته در بی تی ار ۸۰ ای و بی تی ار ۸۲ نیز همین توپ نصب بود ولی شکل برجک تفاوت داشت. این توپ میتواند انواع مهمات های انرژی  جنبشی   و اتش زا را حمل کند و ۵۰۰ گلوله ۳۰ م م  را برای توپ حمل میکند.به غیر از این یک مسلسل ۷٫۶۲ م م هماهنگ با توپ ۳۰ م م با ۲۰۰۰ گلوله نیز وجود دارد و بر روی سقف برجک نیز یک موشک ضد تانک هدایت سیمی  نیم خودکار ای تی ۵ کونکورس قابل نصب است.این اولین بار است که بی تی ار توان درگیر ضد تانک یافته است

در این تصویر با دایره مشکی دو جت ابی بی تی ار 90 مشخص شده است

در این تصویر با دایره مشکی دو جت ابی بی تی ار ۹۰ مشخص شده است

توپ ۳۰ م م را می توان در حالت حرکت نیز اتش  کرد و یک مسافت یاب لیزری در دست توپچی برای محاسبه دقیق سایت اتش  وجود دارد. توپ منفی ۵ تا مثبت ۷۵ درجه در ارتفاع حرکت میکند و دارای  برد موثر ۴ کیلومتر است. همچنین بر روی برجک در هر سمت دارای سه لوله نارنجک انداز دود زا است

سری از بی تی ار ۹۰ با نام بی تی ار ۹۰ ان توسعه یافت که دارای برجک بی ام پی ۳ است یعنی مسلح به یک توپ ۱۰۰ م م و یک توپ ۳۰ م هماهنگ  با ان است که میتواند موشک هدایت لیزری لوله پرتاب ای تی ۱۰ را از لوله ۱۰۰ م م اتش کند ولی این مدل تولید نشد

تنها ۸۰ عراده بی تی ار ۱۱۰ تا سال ۲۰۱۱ تولید شد و از قرار معلوم به نفع خودروی زرهی مسلح جدید  بومبرنگ کنار رفته است

نفربر های سری بی تی ار تقریبا در تمامی درگیری های نظامی جهان از سال ۱۹۶۰ تا کنون حضور داشته اند و بیش از ۶۰ کشور جهان به خدمت گرفته شده اند .

بی تی ار و ایران

ایران در زمان  حکومت گذشته طی یک سری ۳۰۰ عراده بی تی ار ۶۰ و بعد از  انقلاب نیز به شکل دست دوم ۲۰۰ عراده دیگر بی تی ار ۶۰ تحویل گرفت که همچنان حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ عراده ان در خدمت است

خودرو بی تی ار ۶۰ بی پی بی تی ار ۷۰ بی تی ار ۸۰ بی تی ار ۹۰
سال ورود به خدمت ۱۹۵۹ ۱۹۷۲ ۱۹۸۴ ۱۹۹۴
طول ۷٫۵۶ متر ۷٫۵ متر ۷٫۷ متر ۷٫۶ متر
ارتفاع ۲٫۳ متر ۲٫۳ متر ۲٫۴ متر ۲٫۹ متر
وزن ۱۰٫۳ تن ۱۱٫۵ تن ۱۳٫۶ تن ۲۰٫۹ تن
تعداد خدمه سه نفر سه نفر سه نفر سه نفر
تعداد سربازان ۸ سرباز ۷ سرباز ۷ سرباز ۷ سرباز
میزان مقاومت زره از جلو در برابر مهمات ۷٫۶۲ م م سلاح های تهاجمی در جلو و دو طرف در برابر مهمات ۷٫۶۲ م م سلاح تهاجمی در جلو در برابر گلوله های ۱۲٫۷ م م  و در دو طرف در برابر کالیبر ۷٫۶۲  م م در جلو در برابر گلوله های ۱۴٫۷ م م  و در دو طرف در برابر کالیبر ۷٫۶۲  م م
سلاح در برجک مجهز به یک مسلسل سنگین ۱۴٫۵ م م  با ۵۰۰ گلوله و یک مسلسل ۷٫۶۲ م م با ۲۰۰۰ گلوله در برجک مجهز به یک مسلسل سنگین ۱۴٫۵ م م  با ۵۰۰ گلوله و یک مسلسل ۷٫۶۲ م م با ۲۰۰۰ گلوله در برجک مجهز به یک مسلسل سنگین ۱۴٫۵ م م  با ۵۰۰ گلوله و یک مسلسل ۷٫۶۲ م م با ۲۰۰۰ گلوله و در دو نسخه بی تی ار ۸۰ ای و بی تی ار ۸۲ دارای  تووپ ۳۰ م م خودکار در یک برجک کنترل شونده از درون بدنه در برجک دارای یک توپ ۳۰ م م  با ۵۰۰ گلوله و یک مسلسل ۷٫۶۲ م م با ۲۰۰۰ گلوله  به همراه یک موشک ضد تانک ای تی ۵…در برخی نسخه ها  توپ ۱۰۰ م م به همراه توپ ۳۰ م م
موتور دو موتور بنزینی شش سیلندر هر کدام با ۹۰ اسب بخار دو موتور بنزینی شش سیلندر هر کدام با ۱۲۰  اسب بخار یک موتور دیزل ۲۶۰ اسب بخاری یک موتور ۵۱۰ اس بخاری
رانش به وزن ۱۷٫۳ اسب بخار  بر تن ۲۰ اسب بخار بر تن ۱۹ اسب بخار بر تن ۲۴ اسب بخار بر تن
برد ۵۰۰ کیلومتر ۶۰۰ کیلومتر ۶۰۰ کیلومتر ۸۰۰ کیلومتر
سرعت ۸۰ کیلومتر بر ساعت در جاده و ۱۰ کیلومتر بر ساعت درون اب ۸۰ کیلومتر بر ساعت در جاده و ۹ کیلومتر بر ساعت درون اب ۸۰ کیلومتر بر ساعت در جاده و ۱۰ کیلومتر بر ساعت درون اب ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت در جاده و ۹ کیلومتر بر ساعت درون اب

ترجمه:عبدالحمید تارخ

منابع: http://www.army-guide.com

http://fas.org/

حرکت بی تی ار 80 روی اب

حرکت بی تی ار ۸۰ روی اب

جایگاه راننده و فرمانده بی تی ار 80

جایگاه راننده و فرمانده بی تی ار ۸۰

بی تی ار 90

بی تی ار ۹۰

بی تی ار 90 ام با برجک بی ام پی 3

بی تی ار ۹۰ ام با برجک بی ام پی ۳

32+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
دسته بندی شده در:

43 دیدگاه