در دهه 1950 تی55 و ترکیب ان با  توپ100 م م ان برترین ام بی تی  زمان خود بود. توپ 100 م م  در ازمایش  نشان  داده  بود که از 1500 متری  به خوبی از روبرو در زره ام 48  نفوذ کند  ولی ام48  در نصف این مسافت توان شکار تی55 را داشت. غرب به سرعت دست به توسعه تانک و توپ جدید زد و نتیجه  این تلاش دست کم  برای امریکا تانک ام 60 پاتن بود. ام60 از نظر زره  و توپ برتر قابل قبولی از تی55 داشت.. گلوله های ای پی سی ، تی 55 توان نفوذ در این زره را در برد بیش از 800 متر نداشت . اگرچه مهمات خرج گود برای نفوذ  در این زره برای توپ 100 م م ساخته شده بود ولی مشکل این بود این  مهمات کم دقت،  گران و شلیک دقیق ان نیاز به اموزش بود. در اواخر دهه 1960 و دهه1970 شوروی مهمات انرژی جنبشی  برای  تی55 ساخت که توان لازم  برای صدمه زدن به ام60 را داشت . از این رو شوروی دست به توسعه نسخه یا از تی 55 (البته در مرحله اول)برای نصب توپ قویتری  115 م م زد.

کار در سال 1957 اغاز شد و قرار شد طرح جدید  که مجهز  به توپ115 م م شود. در سال 1961 در نهایت تانک جدی وارد خط تولید شد  اگرچه در خط تولید جایگزین تی 55 نشد و همزمان با ان تولید شد

قبل از سال 1961 چندین ابجک ازمایشی از  تانک جدید  تولید شد که شامل  ابجک 140  که در واقعه  یک شاسی جدید با شش چرخ جدید الومینیومی  و موتوری جدید و توپ100 م م دی 54  بود. از ابجکت  140 دو پیش نمونه ساخته شد ولی معلوم شد پر هزینه  و تعمیرات ان سخت است از این رو رها شد و بر اساس برخی ویژگی های تی55 و ابجکت 140 طرح جدید ابجکت 155  توسعه یافت . ولی در نهایت  این طرح منجر به ابجکت  165 شد که در واقع دارای  زره بهبود یافته  بود و برجک  بزرگتر از تی 55 و زرهی در ناحیه برجک به میزان 249 م م بود .سه پیش نمونه از این  مدل ساخته  شد که به عنوان تانک جدید مورد پذیرش قرار گرفت.

با وجود این که طرح جدید از نظر  زره  افزایش قابل قبولی داشت ولی هنوز  توپ100 م م راضی کننده نبود وشوروی تصمیمی به نصب توپی جدید بر روی  تانک جدید گرفت تا بتواند با توپ 105 م م ال7 مقابله کند.از این رو توپ115 م م بدون خان برای تانک جدید انتخاب شد. توپ115 اولین توپ بدون خان شوروی  بود و دارای  یک سامانه اتوماتیک  تخیله پوکه از دریچه پشت سر برجک بود.توپ جدید  یو 5 تی اس نامیده شد که در ارتش شوروی با نام 2 ای 20 شناخته میشد. ازمایشات نشان داد سرعت دهانه ان دو برابر  توپ دی 10 تانک تی55 است.تنها مشکلش این بود که دقت دی10 را نداشت و ان نیز به دلیل  بدون خان بودن ان بود ولی به دلیل برتری در بقی  مشخصات این توپ کارامدتر  بود.

ابجکت 140

ابجکت 140

توپ جدید بر روی ابجکت 165 نصب شد تا ابجک 166  نامیده  شد.

تی 62  در یک نگاه شباهت بسیار  به تی55 داشت و در واقع  یک تی55 تغییر یافته با یک توپ115 م م بود.کمی کشیده تر بود ولی از تانک های معاصر غربی کوتاه تر بود.

دارای  چهار خدمه  است. رانند در جلو قرار داشت  که دارای  دو  پیرسکوپ دید رو به بیرون  است که می توان ان را به دید شبانه مجهز کرد، گلوله گذار   در سمت راست  برجک قرار داشت و دارای یک پیرسکوپ قابل چرخش برای  دید  رو به بیرون در جلوی دریچه بالای سرش بود . دریچه بالا سر لود  به ان اجازه میداد تا بیرون امده و با مسلسل 12.7 م م سنگین روبرجک اتش کند. در سمت چپ توپ  فرمانده و توپی قرار داشت . توپچی در جلو و پایین و فرمانده در عقب و بالاتر زیر دریچه بالای سرش قرار داشت  .یک نور افکن فروسرخ برای دی توپ چی و رانند در جلوی  برجک سمت چپ  قرار داشت  ویک نور افکن فروسرخ دیگر در جلو دریچه فرمانده

توپ چی دارای  یک سایت  اتش  مستقیم تی اس اچ 2 بی-41  برای  هدفگیری توپ اصلی  در اختیار داشت که بر روی برجک  قرار داشت که توان زوم بین 3.5 تا 7 ایکس را داشت . می توانست  برای نشان گیری در برد 4000 متر نیز برای مهمات  انرژی جنبشی از ان استفاده کرد ولی برای مهمات خرج  گود این میزان تنها 2000 متر بود. تانک فاقد مسافت یاب لیزری  بود ولی سایت به خوبی برای  اتش درجه بندی شده بود . همچنین یک چشمی دید شبانه TPN-1-41-11 برای درگیر تا برد 800 متری وجود داشت که با  نورافکن فروسرخ  توان دید شبانه تا 1500 متر نیز قابل افزایش بود.

فرمانده دارای  یک سایت  دو چشمی تی کا ان 3  بود که دارای  توان درشت نمایی5 ایکس برای دید رو به بیرون  بود و دارای یک چشمی دید شبانه نیز بود.

زره  از روبرو  بدنه بخش زیرین  دارای  102 م م زره 60 درجه، از روبروی بدنه بالای بدنه 100 م م  زره 55 درجه ، 80 م م  زره صفر درجه در دو طرف بدنه،20 م م کف و 31 م م بر روی بدنه و  همچنین میزان زره برجک عبارت است از 214 م م زره 17 درجه  از روبروی  برجک(242 م م از سال 1972 به بعد) و 153 م م از دو طرف برجک ، 97 م م از عقب برجک و 40 م م از بالا بود . در مجموع از ناحیه  برجک 15% و در ناحیه بدنه 5%  بهبود  در زره نسبت به تی 55 داشت. تانک تا مدتها فاقد  نارنج انداز دود زا بود

تی 62 ای

تی 62

دارای  یک موتور دیزل 12 سیلندر وی 55  با توان 581 اسب بخار است که با وجود افزایش  وزن این تانک به 40 تن  دارای  موتوری با قدرت تی55 بود که وزنش 36 تن بود.با در نظر گرفتن وزن دارای رانش  به وزن تانک 14.5  اسب بخار بر تن بود که در قیاس  با 14.6 اسب بخار بر تن کمتر از تی55 بود.دارای  یک گیربکس  5 دنده رو به جلو و یک دنده رو به عقب بود  و 960 لیتر سوخت حمل میکرد. میتواند 580 لیتر  سوخت در درون بدنه و 650 لیتر سوخت در پشت بدنه حمل کند که در مجموع برد انتقالی ان  با 1360 لیتر سوخت به 650 کیلومتر می رسید.

 توپ اصلی همان طور که گفته شد یک توپ115 م م بدون خان با  لود دستی بود. این توپ بدون خان می توانست مهمات های انرژی جنبشی ، خرج گود، و انفجار شدید  ترکش شونده و موشک ضد تانک  لوله پرتاب هدایت شونده را حمل می کرد. در جدول زیر لیست  مهماتها  پرتابی از این توپ امده است.

نامنوع مهماتمیزان نفوذ در 2000 متری در 90 درجههسته اصلیسرعت دهانهسال ساخت
بی ام3انرژی جنبشی270 م مفولاد1650 متر بر ثانیهدهه 1960
بی ام4انرژی جنبشی220 م مفولاد1650 متر بر ثانیه1961
بی ام 6انرژی جنبشی246 م مفولاد1680 متر بر ثانیه1962
بی ام 21انرژی جنبشی330 م مفولاد1600 متر بر ثانیهدهه 1970
بی ام 28انرژی جنبشی380م ماورانیوم1650 متر بر ثانیه دهه 1980
بی کا 4خرچ گود440 م م900 متر بر ثانیه
بی کا 15خرچ گود500  تا 550 م م1060 متر بر ثانیه

همچنین  میتواند مهمات  انفجار  ترکش شونده نیز پرتاب  کند.

دریچه برای پارتاب خودکار پوکه در پشت سر برجک با فلش قرمز مشخص است

دریچه برای پرتاب خودکار پوکه در پشت سر برجک با فلش قرمز مشخص است

  تانک 40 گلوله حمل میکرد  ولی تنها 4 گلوله  در درون  برجک بود  36 گلوله  در درون بدنه ذخیره شده بود. همچنین دارای یک تثبیت کننده دو محوره برای لوله بود .  سرعت اتش 4 تا 5گلوله بر دقیقه بود که یکی از دلایل   کوچک بودن برجک  بود که سرعت عمل را خدمه را کاهش  میداد و همچنین سامانه تخلیه خودکار پوکه نیز باعث کاهش  سرعت اتش شده بود. در همان زمان تانک ام60 توان اتش  ده گلوله بر دقیقه داشت. در نهایت علیرقم  اینکه  برد اتش  تا 4000 متر  افزایش یافته  بود ولی درشب  همچنان عدد 800 متر بود که مشابه  تی55 بود.همچنین نبود یک مسافت یاب لیزری برد واقعی اتش را به 2000 متر کاهش داده بود

همچنین یک مسلسل 7.62 م م هم محور با 2500 گلوله و یک مسلسل سنگین 12.7 م م با 250 گلوله نیز بر روی برجک در اختیار داشت.

تی 62 یک شکست تجاری و حتی نظامی بود. علیرقم  اینکه  دارای   توپ قدرتمند ترین نسبت به توپ 100 م م تی 55 بود ولی مشکلات بسیار داشت ، یک توپ بزرگ در یک برجک کوچک که جای خدمه را تنگ  کرده بود.. برای گلوله  گذاری زمان زیادی لازم و سرعت اتش  در حد تی55 بود.  تثبیت کننده لوله ضعیف بود و حتی اتش  به یک هدف در حالت حرکت  با سرعت  کم نیز در فاصله کم سخت بود، سامانه پرتاب  خودکار پوکه  چندین  بار صدمه زیادی به  خدمه زد تا اینکه  در نهایت  در دهه 1970 اصلاح شد،فرمانده  و توپچی  فضای  کمی داشتند و حتی  فرار برای  توپی  در صورت نفوذ مهمات  بسیار سخت بود و در کل  جایگاه برای خدمه انقدر تنگ بود که هیچ تانک  در غرب چنین  جایگاه تنگی را نداشت.ارتفاع برجک کم بود و و این مسئله شلیک در یک جان پناه  شیب دار را دشوار   کرده بود.

یک چهارم  تی55 تولید شد زیرا در مرحله اول مشتریان ترجیه دادند تی55 را حتی تا میانه دهه 1980 خریداری کنند و بعد ارتقائش  دهد و بعد نیز تی 72 را خریدند . تی 62 بازاری نداشت  زیرا دو برابر تی 55 قیمت داشت  .اگرچه توپش توان   نفوذ بالای داشت ولی این برتری  توپ115 م م در برابر توپ 100 م م تی 55 در اواخر دهه 1960 با ورود به خدمت  مهمات های انرژی جنبشی  جدید از بین رفت زیرا توان نفوذ  بالای داشت و از همه مهمتر به عنوان یک توپ خان دار توپ 100 م م دقیقتر  از 115 م م بود  .در حالی که تولید تی 55  از سال 1949 تا سال 1981 تولید شد ولی تنها تی 62 بین سال های  1961 تا 1975 تولید شد

نمایی داخلی تی 62

نمایی داخلی تی 62

نسخه های مختلف تی 62

تی62 ای: نسخه بر اساس تی55 با برجک  کمی بزرگتر و زرهی بیشتر مجهز به توپ 100 م م  و سامانه خودکار پرتاب پوکه به بیرون تانک بود. تنها 5 عراده از این مدل ساخته شد

تی 62 مدل سال 1960 (ابجکت 166):  نسخه اصلی تولیدی دارای  توپ 115 م م  و سامانه شناسایی  روزانه و شبانه تی کا ان 3  و سامانه اتش TSh-2B-41 و یک موتور 581 اسب بخاری. به این مدل در بالا به ان به صورت کامل پرداخته شد

تی 62 کا: نسخه فرمانده ای بر اساس مدل قبلی   که در سال 1964 ساخته شد و دارای  سامانه ارتباطی جدید قویتر است و توسط فرمانده ها گردان  تانک استفاده می شد. این نمونه تنها 36 گلوله حمل  میکرد  که چهار عدد کمتر از نسخه اصلی بود .

تی 62 کا ان: نسخه دیگر فرمانده ای با سامانه ناوبری متفاوت

تی 62 مدل ام ابجکس 166 ام: یک بسته ارتقا برای تی 62  مجهز به سامانه اتش  ولنا که اجازه اتش  دقیق  در برد بالاتر با شلیک محدود تر می دهد،دارای  یک زره تک دوزی شده بیشتر در زیر بدنه برای محافظت از مین ، دو بخش زرهی بیشتر در دو طرف بدنه برای  محافظت  از سیستم تعلیق ،زره افزوده شده در جلوی بدنه به میزان  10 م م  ،  دو زره نعلی  شکل در جلوی  برجک در دو طرف برای  مقابله با خرج گو و حملات راکتی که باعث ایجاد یک فاصله بین زره و برجک میشود.

سامانه ولنا  شامل سامانه مسافت یاب  لیزری  کی تی دی 2 با برد 4000 متر  بر روی توپ اصلی  اجازه  کشف فاصله هدف را برای  تنظیم لوله توپ در اختیار  توپچی قرار میدهد. یک سایت اتش جدید TShSM-41U برای توپچی  و سامانه دید ارتقا یافته برای فرمانده. همچنین دارای نارنجک انداز دود زا بود

تی 62 ام در این تصویر به خوبی زره وصل شده بر روی  جلوی برجک مشخص است

تی 62 ام در این تصویر به خوبی زره وصل شده بر روی جلوی برجک مشخص است

با کمک تثبیت کنند   جدید از نوع  میتئور ام 1  این نمونه توان اتش دقیقتر  را در برد بیشتری در حال حرکت می دهد و همچنین  سامانه اتش بالستیک  جدید از نوع بی وی 62 به تانک اجازه شلیک موشک ضد تانک لول پرتاب 115 م م  ای تی 8 با برد 5000 متر دارد با   سامانه هدایت  لیزری که توان نفوذ در 600 م م زره را داشت .این موشک یک موشک هدایت نیم خودکار بود و باید تا زمان برخورد به هدف نشان گذار لیزری روی هدف نگه داشته  میشد.  همچنین این نمونه دارای   یک موتور 620 اسب بخار جدید و همچنین یک روکش حرارتی برای توپ اصلی بود. این نمونه  به صورت گسترده ای توسط  شوروی در افغانستان  به کار رفت. مشابه این ارتقا روی تی55 ام و ای ام نیز انجام شد

بر اساس  تی 62 ام  نسخه های دیگر ارتقا یافتند شامل  نسخه فرمانده ای، نسخه های  با موتور  ارتقا یافته و همچنین موتور تی 62 ام وی مجهز به زره اکنش دهنده کنتاکت 1 میتوان نام برد.

تی 62 در کشورهای زیاد به خدمت گرفته شد  و در چک اسلاواکی  و کره شمالی تولید شد. کره شمالی  این تانک را با نام چونیما  تولید کرد ولی بعدها ارتقا یافت و بر اساس ان نسخه های پیشرفته تری ساخته شد . ارتقائاتی  همچون تجهیز  به موتور قویتر، زره پیشرفته و توپ 125 م م با گلوله گذاری خودکار  و رایانه  های دیجیتال  اشاره کرد.

تی 62 ام... بر روی لوله توپ مسافت یاب لیزری دیده میشود

تی 62 ام… بر روی لوله توپ مسافت یاب لیزری دیده میشود

این تانک در جنگ سال 1973  بر علیه اسرائیل توسط مصر و سوریه استفاده شد که علیرقم برتری کامل بر تانک های امریکایی   و انگلیسی اسرائیل  که موفقیت چندانی نداشت   که بیشتر  دلیل ان سازمانده و مشکلات رزمی ارتش سوریه   از جمله در بلندی  های جولان بود. اسرائیل تعدادی را به غنیمت  گرفت که بعدها یا  به کشور های  دیگر فروخت ویا از خدمت خارج کرد(بر خلاف تی55 که ارتقا داد). عراق  در جنگ با ایران از تی 62 بهره بسیار  برد  و نشان داد به خوبی از ام 48 و ام 60 و حتی  چیفتن  برتر است و طی یک درگیر 200 تانک ایرانی  در مقابل 50 تی 62 از  دست رفت. سوریه  و لیبی  از تی 62 در جنگ داخلی بهره بردند.

شوروی 20000 عراده از این تانک را به خدمت گرفت و بعدها تعداد از انها را به نسخه ام اتقا داد و در افغانستان  در کنار تی 55 اصلیترین تانک ارتش شوروی بود. در چچن به صورت محدود استفاده شد و  همکنون از خدمت خارج شده و تانک ذخیره به حساب می اید

همکنون در 22 ارتش جهان همچنان در خدمت است

مشخصات

وزن کامل:41 تن

 طول:9.34 متر

ارتفاع:2.40 متر

موتور:یک دیزل 12 سیلندر دیزل  با توان 581 اسب بخار

رانش به وزن:14.5 تن

سرعت:50 کیلومتر بر ساعت

برد با بیشترین سوخت 650 کیلومتر

تسلیحات: یک توپ115 م م با 40 گلوله و یک مسلسل 7.62 م م  با 2500 گلوله و یک مسلسل 12.7 م م سنگین  با 250 گلوله

ترجمه:عبدالحمید تارخ

 t-62_color

دسته بندی شده در: