نیروی هوایی فرانسه در دهه ۱۹۵۰ بمب افکن دو موتوره Vautour را در نقش اتمی به خدمت گرفت . ولی به سرعت مشخص شد این هواپیما  دو موتوره که مادون صوت بود برای نبرد های اینده  در دهه ۱۹۶۰ مناسب نبود  از جمله اینکه  بزرگ و همچنین کند بود

داسا در سال ۱۹۵۷ کار را روی نسل  بعدی بمب افکن های اتمی فرانسه  را اغاز کرد. نیروی هوایی یک بمب افکن اتمی با توان رسیدن به برد ۲۰۰۰ کیلومتر  انهم بدون سوختگیری هوایی می خواست  .در ان زمان داسا در حال توسعه طرح میراژ ۳ بود که بعدها تبدیل به یکی از شکاری رهگیر های موفق زمانه خود شد. از این رو داسا در طراحی بمب افکن اتمی جدید تصمیم گرفت یک نسخه بزرگتر و دو موتوره میراژ ۳ را طراحی کند که اول قرار بود یکی از نسخه های میراژ ۳ باشد ولی به زودی میراژ ۴ ای نام گرفت

نخستین پیش نمونه میراژ ۴ ای در سال ۱۹۵۹ با دو موتور توربوجت اترا ۰۹ سی به پرواز در امد که در واقع همان موتور نصب شده بر روی میراژ ۳ بود  و چند ماه بعد توانست به سرعت دو ماخ نیز برسد.سه پیش نمونه در سال ۱۹۶۱ ساخته شد  و در سال ۱۹۶۳ به عنوان بمب افکن اتمی رسما عملیاتی شد و در چهار اسکادران به خدمت گرفته شد که سه اسکادران در خط مقدم و یکی نقش اموزشی پشتیبانی  داشت.  نسخه تولید از موتور اترا ۰۹ کا بهره  می برد که دارای ۱۰۴۰۰ پاوند بدون پس سوز و ۱۴۸۰۰ پاوند با پس سوز است.

میراژ ۴ ای شبیه میراژ ۳ است دارای  بالی دلتا و دو ورودی نیم دوکی در دو طرف بدنه ولی دو برابر بزرگتر و دوبرابر سنگینتر  از میراژ ۳ است . میراژ ۴ تمام فلزی و تقریبا تمامی بدنه از الومینوم است  ولی بخشهای پر حرارت بدنه دارای  تیتاینوم بود  و از دو خدمه به صورت پشت سر هم بهره می برد که کابین عقب بمب انداز و ناوبر بود. هواپیما دارای چرخ های متفاوتی با میراژ ۳ بود و در حالی که که تنها چرخ جلو در میراژ ۳ دو قلو بود در میراژ ۴  چرخ دو ارابه فرود عقب که زیر بال جمع میشدند هر کدام چهار چرخ به صورت ۲*۲ دارند.

mirage_iv

خلبان کابین عقب دید بسیار کمی دارد که و تنها دو پنجره در دو طرف برای دید رو بیرون دارد و یک پیسرکوپ رو به پایین  نیز برای دید زیر خود دارد و همچنین هر دو خدمه بر روی صندلی انگلیسی ساخت مارتین بیکر قرار دارند که در ارتفاع صفر و در سرعت بالای ۱۵۰ کیلومتر عمل میکند.کابین جلو تمام دیجیتال و فاقد هر گونه نمایشگری بود

بال میراژ ۴  دست کم ۶۰% بارگذاری بیشتری نسبت به بال میراژ ۳ دارد ولی نازکتر از بال میراژ ۳ است  که باعث افزایش کارایی در سرعت  مادون صوت میشد .از انجای که همواره بال دلتا باعث افزایش  باند مورد نیاز برای برخاستن میشد  میراژ ۴  دارای  ۱۲ راکت  سوخت مایع در زیر بدنه(شش عدد زیر ریشه هر بال) که در هنگام برخاستن  روشن شده و در اسمان  رها میشد که باعث افزایش سرعت و کاهش باند مورد نیاز برای برخاستن میشد

میراژ ۴ ای که بین سال های ۱۹۶۳ تا ۱۹۶۸ در مجموع تنها ۶۲ فروند تولید شد که  البته ۴ پیش نمونه نیز بین سالهای ۱۹۵۹ تا ۱۹۶۳ تولید شد. میراژ ۴ ای دارای ۲۳۳۵ کیلومتر در ساعت است اگرچه در حال مسلح سرعت حدود  ۱٫۶ ماخ است و برد انتقالی ان با دو مخزن سوخت خارجی  ۳۲۰۰ کیلومتر است

هواپیما  به غیر از حمل ۱۴۰۰۰ لیتر  سوخت  درون بال  و بدنه میتواند در زیر هر بال یک مخزن سوخت ۲۵۰۰ لیتری را حمل کند ولی با وجود این همچنان نمی توانست   تا مسکو پرواز کند و به سوخت گیری هوایی داشت از این رو چهارمین پیش نمونه مجهز به یک لوله ثابت سوختگیری هوایی در دماغه شد و با خرید کی سی ۱۳۵ از امریکا فرانسه برای اولین بار توان سوختگیری  هوایی به دست اورد.

تصویری برخواستن میراژ 4 پی  با راکت کمکی

تصویری برخاستن میراژ ۴ پی با راکت کمکی

بمب افکن فاقد رادار برای کشف و درگیر با هدف بود از این رو از هم رده های خود همچون اف۱۱۱ و یا توپلوف ۲۲ بلایندر در رده پاینتری  قرار داشت ولی دارای یک رادار ناوبری در زیر بدنه به شکل یک برامدگی داشت و همچنین  دارای هشدار دهنده راداری ساخت تامسون،یک رایانه  تهاجمی،سامانه شناسایی دوست از دشمن  بود و در دهه ۱۹۷۰ به پرتاب کننده شراره مجهز شد.

در نقش اتمی تنها توان حمل یک بمب  اتمی ۶۰ کیلوتن تی ان تی  ای ان ۲۲را در زیر  بدنه داشت به صورت نیم پنهان  و در نقش متعارف اگر  مخازن سوخت خارجی را حمل  نمی کرد میتوانست  در زیر هر بال تا پنچ بمب (چهار عدد زیر  جایگاه بزرگی که مخزن  سوخت در زیر ان  حمل می کرد) وی یکی  در خارجی  ترین جایگاه زیر هر  بال و شش بمب نیز در زیر بدنه که مجموع ان شامل  ۱۶ بمب ۴۵۰ کیلوگرمی میشد .هواپیما زیر هر بال دارای دو جایگاه خارجی بود ولی جایگاه خارج ترین جایگاه زیر هر بال معمولا توسط غلاف جنگ الکترونیک اشغال شده بود. همچنین می توانست   تا چهار موشک ای اس ۳۷ مارتل را در نقش ضد رادار حمل کند اگرچه هرگز  در مرحله عمل منطقه ای  را بمب باران نکرد.

تصویری از میراز 4 پی تصویر به خوبی زیر بدنه  غلاف شناسایی مشخص است

تصویری از میراز ۴ پی تصویر به خوبی زیر بدنه غلاف شناسایی مشخص است

در اوائل دهه ۱۹۶۰ طرحی با نام میراژ ۴ بی نیز  در دستور کار قرار گرفت که ۴۰% بزرگتر بود  و دارای  برد بیشتری بود و از دو موتور امریکایی نیروی میگرفت و می توانست به سرعت ۲٫۴ ماخ نیز برسد  ولی این طرح لغو شد

همچنین در دهه ۱۹۶۰ فرانسه  این بمب افکن را به انگلستان پیشنهاد داده، انگلستان   مدتی ان را بررسی کردند و قرار بود بر روی ان موتور  انگلیسی رویز ریس  اسپی نسب شود و از الکترونیک انگلیسی  بهره ببرد که برخی مربوط به پروژه لغو شده اتی اس ار-۲  بود ولی در نهایت به طرف  اف۱۱۱ رفتند که در انجا نیز کار به جای نرسید و منجر به پروژه تورنادو شد. فرانسه به تصمیم انگلستان مبنی  بر رفتن به سراغ اف۱۱۱ اعتراض کرد و مدعی بود که میراژ ۴  دست کم ۴۵% ارزان تر از اف۱۱۱ بود ولی واقعیت این بود که این تنها برتری میراژ ۴ بر اف۱۱۱ بود و اف۱۱۱ از هر لحاظ برتری از میراژ ۴ بود

استرالیا نیز به در نظر گرفتن تجهیز اندونزی به توپلوف۱۶ خواهان یک بمب افکن بود و میراژ ۴ را بررسی کرد ولی در نهایت به دلیل محدودیت در برد و سلاح نسبت به اف۱۱۱ ، دست به سفارش  اف۱۱۱ زد

حالت  متعارف میراژ 4 برای حمل بمب

حالت متعارف میراژ ۴ برای حمل بمب

در اواخر دهه ۱۹۷۰ با جایگزین شدن موشک بالستیک  در نقش اتمی با این بمب افکن  ، فرانسه دست به تغییر کاربری  میراژ ۴ ای زد و بدین گونه نسخه شناسایی میراژ ۴ پی   وارد خدمت شد.

در این ارتقا غلاف زیرین  بمب با غلاف شناسایی سی تی ۵۲ جایگزین شد. این غلاف چندین دوربین برای تصویر برداری از دو طرف زیر و جلوی هواپیما بود  و یکی از دوربین ها دارای سنسور فروسرخ  برای تصویر برداری در شب بود. نسخه جدید میراژ ۴ پی نامیده شد که در واقع از ارتقا ۱۸ فروند میراژ ۴ ای به دست امد

همچنین در اوائل دهه ۱۹۸۰ تعدادی از میراژ های ۴ ای به جالی بمب اتمی ای ان ۲۲ به موشک کروز اتمی ای اس ام پی  با یک کلاهک ۳۰۰ کیلوتن تی ان تی و برد ۳۰۰  کیلومتر تجهیز شدند که به انها نام میراژ ۴ ان داده شد

میراژ ۴ ان و پی  به غیر از تجهیز به موشک کروز اتمی به یک رادار با توان نقشه برداری و تعقیب عوارض زمین  شدند که در زیر  بدنه به صورت برجسته مشخص بود  و همچنین سامانه ناوبری و سامانه هشدار دهنده رادار نیز ارتقا یافت  و به صندلی پرتاب شونده صفر صفر تجهیز شدند.

تمامی میراژ ۴ ان در سال ۱۹۹۶ از خدمت خارج شدند ولی ۵ میراژ ۴ پی تا سال ۲۰۰۵ در خدمت باقی ماندن  ودست به پرواز شناسایی بر فراز  یوگسلاوی زدندو حتی در عراق نیز پرواز کردند.

میراژ ۴ بزرگترین  هواپیمای جنگی طراحی شده در فرانسه تا کنون بوده است ولی صحبت  در مورد کارایی ان کمی  سخت است . چیری که مشخص است به عنوان یک بمب افکن دست کم هرگز به پاییه اف۱۱۱ نرسید و حتی از نظر الکترونیکی و میزان سلاح قابل حمل با توپلوف۲۲ و سوخوی۲۴ هم برابر نمی کرد

در نقش اتمی از اوائل دهه ۱۹۹۰ جای خود را به میراژ ۲۰۰۰ ان نسخه اتمی میراژ ۲۰۰۰ داد

تصویری از سوختگیری هوایی

تصویری از سوختگیری هوایی

برخی از مشخصات دسا میراژ۴   در نسخه ای    عبارت اند از طول و ارتفاع ۲۳٫۴۹ و ۵٫۴۰ متر ،وزن خالی ۱۴۵۰۰ کیلوگرمی ،بیشترین سرعت ۲۳۴۰ کیلومتر در ساعت  برابر با ۲٫۲ ماخ  ،برد انتقالی برابر با ۴۰۰۰ کیلومتر با سه مخزن سوخت خارجی و برد رزمی ۱۲۴۰ کیلومتر در حال پرواز در ارتفاع پایین و ۲ تن تسلیحات  ،سقف پرواز ۱۱۰۰۰ متر میباشد.این هواپیما از یک دستگاه موتور توربوجت اترا ۹کا سی  ۵۰ با توان ۱۱۰۲۳ پاوند بدون پس سوز و ۱۵۷۸۵ با پس سوز  .تسلیحات میراژ ۴  عبارت است یک بمب اتمی ای ان ۱۱ و یا ای ان ۲۲ و یا ۱۶ بمب ۴۵۴ کیلوگرمی

ترجمه:عبدالحمید تارخ

میراژ 4 بزرگترین هواپیمای جنگی  طراحی شده کمپانی  داسا است

میراژ ۴ بزرگترین هواپیمای جنگی طراحی شده کمپانی داسا است

برامدگی گرد زیر بدنه محل قرار گیری رادار ناوبری میراژ 4 بود

برامدگی گرد زیر بدنه محل قرار گیری رادار ناوبری میراژ ۴ بود

30+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
دسته بندی شده در:

5 دیدگاه