تسلیحات نیروی های پیاده و سلاح های انفرادی

همه چیز درباره ی صداخفه کن سلاح

همه چیز درباره ی صداخفه کن سلاح

همه چیز درباره ی صداخفه کن سلاح

صدا خفه کن، لوله خفه کن، سایلنسر و… اسامی مختلف زیادی به این لوله های پیچ در پیچ گفته می شود که بسیاری از این اسم ها ساخته ی مردم و غیر فنی بوده و تحت تاثیر فیلم ها و بازی ها ساخته شده اند. اسم درست این لوله ها، سوپرسور (suppressor)، به معنای سرکوبگر صدا بوده و در دنیای واقعی متاسفانه کمی با آنچه در بازی ها و فیلم ها میبینیم تفاوت دارند.

به طور کلی می توان گفت سوپرسور ها ابزار جانبی هستند که به انتهای لوله ی سلاح متصل شده و باعث کاهش صدای انفجار حاصل از شلیک میشوند. آن ها اینکار را با جلوگیری از خروج سریع گاز های داغ حاصل از شلیک انجام میدهند، به این صورت که هنگامی که ابر آتشین گاز های داغ و منبسط شده از لوله به داخل سوپرسور میرسند، مسیری با طرح های پیچ در پیچ و خاصی را طی میکنند که همین مسیر باعث سرد شدن گاز ها شده و در نهایت صدای انفجار مانندی که بخاطر خروج سریع  این گازها بوجود می آید را خنثی می کنند.

فیلم زیر به خوبی نحوه ی کار سوپرسور ها و چگونگی گیر انداختن گاز ها در داخل آن ها را نشان می دهد.

سوپرسور ها در واقعیت شبیه به بازی های رایانه ای نیستند که صدای شلیک را محو کنند و هیچ کس تا فواصل زیر ده متر هم نتواند متوجه شلیک شود. اما در عوض در واقعیت استفاده ها و خواص بسیار مهم دیگری غیر از کاهش صدا دارند. یکی از مهم ترین این قابلیت ها، حذف قریب به کامل آتش دهانه ی سلاح است.
وقتی که گاز های داغ حاصل از شلیک از لوله خارج می شوند تشکیل یک ابر بزرگ آتشین میدهند که در جاهایی با نور نسبتا کم، علاوه بر کور کردن موقت خود تیرانداز (در اثر ظاهر شدن یک دفعه ای نور بسیار شدید در حالی که چشم عادت به نور کم کرده است)، باعث لو رفتن مکان تیرانداز نیز شده و به خصوص در شب آتش دهانه میتواند بزرگترین دردسر یک سرباز باشد.

آتش دهانه …
شلیک با سلاح کلاش بدون هرگونه وسیله جانبی متصل به لوله از زاویه دید تیرانداز

سوپرسور ها همچنین باعث کاهش لگد یا ریکویل سلاح (اگرچه نه به اندازه ترمز های دهانه و کامپنسیتتور ها) می شوند که به نسبت شلیک با لوله خالی، تجربه شلیکی نرم تر و کنترل پذیری بالاتر سلاح را فراهم می کند.

یکی دیگر از خدمات سوپرسور ها کاهش صدای شلیک در گوش خود تیرانداز است، سوپرسور های مدرن در بسیاری از سلاح ها توانایی این را دارند که صدای شلیک را در گوش تیرانداز تا حد زیادی به حد امن برای شنیدن کاهش دهند و این یعنی نیرو دیگر بخاطر صدای شدید هر باره ی شلیک خودش، هشیاری و توانایی میدانیش کاهش نیافته و مهم تر از همه، سلامت شنوایی اش به خطر نمی افتد. این کاهش صدای شلیک ها نزد نیرو های خودی و در گوش خود تیرانداز، توانایی ارتباطی نیرو ها را چندین برابر کرده و نتیجتا کارایی آن ها در میدان رزم را افزایش می دهد.

صدای حاصل از شلیک کماکان برای افرادی که جلو تر از تیرانداز قرار داشته باشند خطرساز است و برای دشمن نیز تا صد ها متری قابل شناسایی، علت آن هم بخاطر چیزیست که از دست سوپرسور برنمی آید؛ یعنی سرعت گلوله.
امروزه غیر از برخی فشنگ های خاص که در ادامه به آن ها خواهیم پرداخت، تمام گلوله ها سوپر سونیک (فراتر از سرعت صوت) هستند. به همین دلیل چند لحظه ای پس از خارج شدن از لوله، دیوار صوت را شکانده و صدای مهیبی ایجاد می کنند. بخاطر همین موضوع اگرچه صدای انفجار حاصل از شلیک ممکن است با سوپرسور برطرف شود، ولی صدای مهیب دیگری به گوش خواهد رسید که همان صدای شکسته شدن دیوار صوتی (sonic boom) همانند آنچه در هواپیما های مافوق صوت رخ میدهد است.

شکستن دیوار صوتی توسط جنگنده FA-18c

برای برطرف کردن این صدای بلند و نزدیک تر ساختن صدای سلاح ها به چیزی شبیه به صدای شلیک درون بازی ها تلاش های زیادی انجام شده است و یکی از آن ها ساخت گلوله های ساب سونیک (زیر سرعت صوت) است؛ این گلوله ها بخاطر سرعت کمشان دیوار صوتی را نمیشکنند و صدای شلیک بسیار بسیار کمی تولید می کنند.

در جنگاوران بخوانید  تپانچه ماکاروف

فیلم زیر به خوبی تفاوت صدای تولید شده از شلیک گلوله های مادون صوت (subsonic) و فراصوت (super sonic) را نشان می دهد. پنج گلوله ی ابتدایی مادون صوت و پنج گلوله ی بعدی فراصوت هستند.

ولی ساخت این گلوله ها چندان آسان نیست و حتی در بعضی کالیبر ها نزدیک به غیرممکن است. چرا که رسیدن به این سرعت کم از دو راه کم کردن شارژ باروت درون پوکه و یا اضافه کردن جرم مرمی به دست می آید. اما درصورت استفاده ی زیاد از راه اول و کم کردن شارژ باروت، قدرت و اثرگذاری گلوله به شدت پایین می آید و استفاده ی عملی و کشندگی خود را از دست می دهد. به همین دلیل است که کالیبر های پیستول که سنگین ترند و سرعت کمتری دارند مانند کالیبر 45 ACP که جرم معمول مرمی 180 گرینی دارند، پتانسیل بالاتری برای ساکت شدن نسبت به کالیبر های تهاجمی مانند 5.56 که جرم معمول 55 گرینی دارد دارند.

همچنین استفاده ی از سوپرسور ها باعث تغییر شدید در برگشت و فشار گاز درون سیستم سلاح میشوند و این موضوع در بسیاری از سلاح ها ممکن است باعث گیر در سلاح (malfunction) بشوند. به همین دلیل امروزه اکثر سلاح های مدرن مانند اسکار با رگولاتور گازی قابل تنظیم با حداقل دو تنظیم عادی و سوپرسور ساخته شده اند.

برتا ام9 مجهز به سوپرسور

البته به خاطر سرعت زیر صوت، برد مفید گلوله و اثر گذاری آن ها در فواصل بالا به شدت کاهش می یابد و به همین دلیل بیشتر استفاده ی از گلوله های ساب سونیک در فواصل زیر 200 متر است. البته بعضی از کالیبر ها مانند کالیبر 300 بلک اوت و یا 9*39 روسی که مخصوصا برای ساب سونیک بودن و استفاده با سوپرسور ها ساخته شده اند عملکرد بسیار خوبی از خود حتی در فواصل نسبتا بلند نشان میدهند.

فیلم زیر از شلیک با گلوله ی ساب سونیک کالیبر black out 300 aac با سوپرسور بوده، که تیرانداز با مقایسه ی صدای ریسِت ماشه و صدای ضربه زدن چکش سلاح، نسبت به خود شلیک به خوبی میزان ساکت شدن و صدای بسیار کم این کالیبر را نشان میدهد.

این گلوله های ساب سونیک با ترکیب طراحی مناسب مرمی، وزن بالا و شارژ مناسب، مخصوص نیرو های ویژه و عملیات های مخفیانه و کم صدا و در رنج های نسبتا معمول استفاده می شوند. جالب است بدانید فشنگ های بسیار جالب روسی 9*39 با وجود سرعت مادون صوت خود و قطر زیاد 9 میلیمتری حتی در مدل های فشنگ های دقیق تک تیراندازی و نفوذ کننده به زره نیز ساخته شده اند و قابلیت نفوذ به انواع جلیقه های ضد گلوله ی نرم و تا 8 میلیمتر نفوذ در استیل را دارند و البته بخاطر خاص بودن این فشنگ ها، سلاح های مخصوص استفاده ی از آن ها و با سوپرسور داخلی (لوله و سوپرسور یکپارچه) توسعه داده شده اند.

تصویر اسلحه ی روسی as val با کالیبر 9*39 میلیمتر و سوپرسور داخلی و یکپارجه با لوله ی سلاح
گلوله های 9*39 میلیمتری نوک آبی (مدل نفوذ کننده به زره)

در خصوص سر و صدای حاصل از تیراندازی البته یک فاکتور سوم نیز دخیل می باشد که رفع آن نیز نه از طریق سوپرسور ها و نه گلوله های ساب سونیک امکان پذیر نیست، مسئله صدای حاصل از حرکت آلات متحرکه سلاح هنگام مسلح سازی پس از شلیک که معمولا بخاطر صدای کمش نادیده گرفته می شود. اما در برخی سلاح های خاص حتی ابتکار هایی برای رفع این صدا نیز در نظر گرفته شده است.

جمع بندی:

امروزه سوپرسور ها به جزء لاینفکی از تجهیزات مدرن تبدیل شده اند و حتی دیگر تنها در سطح نیرو های ویژه استفاده نشده و میدان های نبرد امروزی حضور آن ها میان نیرو های عادی پیاده را نیز طلب می کنند.

در کنار فواید بسیار زیاد، استفاده ی از سوپرسور ها دردسر هایی نظیر: کثیف شدن فوق العاده عملکرد سلاح به خصوص در سلاح های بهره برنده از سیستم گازی فشار مستقیم نظیر خانواده AR 15، شل شدن اتصال از سر لوله پس از شلیک فراوان در بعضی از سیستم های نصب، داغ شدن سوپرسور و سوختن دست و تجهیزات در اثر تماس با آن ها پس از شلیک ممتد و افزایش طول و وزن در جلوی سلاح را با خود به همراه دارند.

نیرو های ویژه فرانسوی در شمال آفریقا مجهز به اسلحه HK416A5 به همراه سوپرسور و کاور سوپرسور منتا برای حل مشکل داغ شدن آن.

اما با وجود ساده بودن ایده کلی، تکنولوژی سوپرسور ها در دنیای امروز به شدت در حال پیشرفت است و تقریبا برای تمامی موارد بالا و دیگر مشکلات همراه با سوپرسور ها، راه حل هایی ارائه شده است. لذا کمتر نیروی نظامی مدرنی در سراسر دنیا دیده می شود که از این ابزار مهم استفاده نبرد و حتی در سال های اخیر استفاده ی از این ابزار بعضا در مدل های دست ساز، در میان گروهک های تروریستی در سوریه نیز رایج شده است.

در جنگاوران بخوانید  تپانچه ماوزر سی 96
تک تیرانداز گروهک تروریستی داعش مجهز به اسلحه SVD به همراه سوپرسور

بروزرسانی، فوریه 2020:

همانطور که در مقاله اشاره شد تکنولوژی در ظاهر ساده سوپرسور ها در سال های اخیر بسیار مورد توجه قرار گرفته و پیشرفت های مهمی در این حوزه انجام شده است.

دو مورد تکنولوژی جدید در این عرصه طی سه سال گذشته از زمان انتشار اولیه این مقاله، مراحل توسعه نهایی خود را طی کرده و به نظر میرسد در آینده نزدیک به مراتب فراگیر تر نیز خواهند شد قابل ذکر هستند.

یک: فرایند فلو ترو (flow thorough) که ایده ی شرکت آمریکایی OSS می باشد و بهره گیری از این فرایند با ارسال تا حد ممکن گازها به سمت جلو پس از خروج، باعث کاهش هرچه بیشتر صدای شلیک در گوش تیرانداز میشود و همچنین بک پرشر و فشار گاز برگشتی به داخل سلاح را نیز کاهش میدهد که به عملکردی مطمئن تر و همچنین عدم بازگشت دود به صورت و چشم تیرانداز می انجامد.

سوپرسور های helix qd 762 مجهز به این فناوری، ساخت شرکت OSS به تازگی به عنوان سوپرسور مورد استفاده در سلاح DMR سازمانی جدید ارتش ایالات متحده، M110A1 برگزیده شدند.

M110A1

تکنولوژی دومی که چندین سال در دست توسعه بوده اما محصولات نهایی آن نسبتا بسیار نوین می باشد. تکنولوژی پرینت سه بعدی در تولید صدا خفه کن ها می باشد که از ظواهر محصولات تولید شده با این تکنولوژی به نظر این سوپرسور ها هستند که آینده صدا خفه کن ها را تشکیل خواهند داد.

بهره گیری از پرینتر های سه بعدی به سازندگان سوپرسور ها امکان اجرای طرح ها و بهره گیری از موادی را میدهد که اجرای آن ها با ماشین های سنتی تقریبا غیر ممکن است.

ارتش ایالات متحده و چندی دیگر از کشور های ناتو در سال های اخیر رو برخی پروژه ها و شرکت های خاص در این عرصه سرمایه گذاری کرده اند و به تازگی در جریان برنامه سلاح آینده ارتش آمریکا (NGSW) موارد فوق العاده جالبی از این نوع سوپرسور ها توسط شرکت های مختلف معرفی شده اند که در صورت موفقیتشان، بکارگیری آن ها دست بالایی را در نبرد های زمینی به کاربرانشان خواهد داد.

از جمله این سوپرسور ها میتوان به سوپرسور های تولیدی شرکت دلتا پی و همچنین شرکت بزرگ زیگ زاور اشاره کرد.

از جمله مواردی که شرکت دلتا پی با بهره گیری از پرینت سه بعدی در سوپرسور های خود موفق به کسب شده، دوام فوق العاده بالاتر، به طوری که امکان بهره گیری از این سوپرسور های روی تیربار های سنگین و حتی کالیبر 50 نیز مهیا شده است. وزن و حجم فوق العاده پایین تر نسبت به مدل های سنتی و همچنین جالب تر از همه کاهش بک پرشر حاصل از شلیک حتی به پایین تر از حد معمول شلیک بدون سوپرسور!

این کاهش بازگشت گاز ها به صورت تیرانداز از آنجا که این گاز ها شامل مواد سمی برای انسان در طولانی مدت می باشند، به خصوص در برنامه NGSW مورد توجه بوده و برای استفاده همیشگی از سوپرسور ها توسط نیروهای عادی و ویژه اهمیت بالایی را داراست.

تیربار ام2 مجهز به صدا خفه کن

برخی از سوپرسور های این شرکت از جمله طرح مورد پیشنهاد برای NGSW، مکانیزم فلو ترو را نیز دارا می باشند.

شرکت زیگ زاور نیز با بهره گیری از این سوپرسور ها علاوه بر فواید بالا، محصولات جالبی از جمله یک سوپرسور ماژولار تیتانیومی را ارائه داده است که نه تنها قابلیت کاهش صدایی بسیار بالاتر از سوپرسور های معمولی را برخوردار است بلکه به راحتی میتواند ابعاد آن را تغییر داد.

نویسنده: محمد صالح هاشمی

امیدواریم که مطالب فوق برایتان مفید واقع شده باشد. برای هرگونه انتقاد و پیشنهاد در خصوص مطلب میتوانید از طریق آیدی @Saleh793 در تلگرام، با نویسنده ارتباط برقرار کنید.

نوشته شده برای وب سایت جنگاوران

نوشته های مشابه

‫5 نظرها

  1. سلام منم تا قبل دیدن یه ویدیو شلیک lmg با سوپرسور فکر می کردم که خیلی صدا رو کاهش می دن اما بعد از اینکه ویدیو و صداش رو دیدم و صداخفه کن قرمز شده از حرارت رو نظرم عوض شد?
    ممنون بابت مقاله ی خوبتون.

  2. سلام جناب هاشمی
    جالب بود و زحمت کشیده بودید ، منتهی مطلبی که مرتبط با همین موضوع بوده و بسیار مهم هم هست ذکر نشده بود و آنهم تاثیر این وسیله در کاهش لگد سلاح (recoil action) است و اتفاقاً در سالهای اخیر در اغلب سلاح ها مورد توجه قرار گرفته است لطفاً اضافه کنید.

دکمه بازگشت به بالا
بستن