در اغاز این مقاله به مورد زیر توجه کنید

روش های هدایت سلاح های هواپرتاب  هوا به زمین

هدایت اپتیکی:  بمب و یا موشک به کمک دوربینی که سر بمب بود روی هدف قفل میشد. این کار معمولا توسط  افسر اسلحه  در کابین عقب انجام میشد که کمک نمایشگر درون کابین  و دوربین نوک بمب هدف را کسب روی ان قفل کرده  و بمب را روانه هدف میکرد.سلاح های اپتیکی یک سلاح شلیک کن فراموش کن هستند  زیرا بعد از پرتاب بمب ،به  صورت خودکار به سوی هدف پیش میرود  

هدایت لیزری: سلاح های  هدایت لیزری  توسط  غلافی بر روی هدف قفل میشود   که غلاف نشان گذار  لیزری نام  دارد. این غلاف دارای  دوربین است  که هدف توسط  خدمه توسط  دوربین کشف و دوربین روی هدف قفل  میشود پرتوی لیزر به هدف تابیده منعکس میشود و سلاح هدایت لیزری  بعد از پرتاب به دنبال محل انعکاس امواج که هدف باشد پیش میرود. این گونه سلاح ها دارای یک کاونده لیزری در نوک دماغه است. تا برخورد به هدف باید امواج لیزر روی هدف باقی بماند .

هدایت ماهواره ای :در این گونه سلاح ها مختصات هدف را قبل از پرواز ویا حتی در حین پراوز  بمب میدهد. در هنگام  جدا شدن  سلاح از هواپیما ، سلاح مختصات  کنونی خود از از جی پی اس  هواپیما دریافت کرده  و به سوی  هدف پرتاب می شود .در صورت از دست  رفت سیگنال های ماهواره جی پی اس بمب میتواند با کمک سامانه اینرسی  به طرف هدف هدایت شود ولی با دقت کمتر حدود ۳۰متر.همچنین سلاح را میتوان در هر شرایط  اب و هوایی به خوبی و با یک میزان دقت به کار برد.

غلاف های نشان گذار لیزری :‌ غلاف نشان گذار لیزری وسیله ای بر روی هواگرد های مختلف بدون سرنشین و سرنشین دار از بالگرد تا هواپیما است که وسیله ای برای کسب هدف و نشان گذاری لیزری آن است.این غلاف شامل دوربین دید حرارتی ،دوربین مدار بسته دید روزانه و نشان گذار لیزری و رایانه محاسبه گر  است.خلبان با دوربین این غلاف حالا چه دوربین دید حرارتی و یا روزانه بسته به شرایط آب هوایی و یا شب و روز بودن منطقه ،هدف را کشف کرده و با قرارداد معمولا یک علامت + روی هدف، روی آن قفل  کرده و لیزر به هدف تابانده میشود .لیزر به هدف خورده و منعکس شده و بمب و یا موشک لیزری شلیک شده با دنبال کردن امواج لیزر منعکس شده از هدف ،با کمک کاونده لیزری سر خود به دنبال محل انعکاس امواج  لیزر که هدف باشد می رود. برد کشف دوربین غلاف بسته به فناوری از ۷ تا ۲۵ کیلومتر و بسته به نوع و اندازه هدف فرق دارد.مثلا یک تانک و خودرو از برد ۷ تا ۱۵ کیلومتری و یک ساختمان از ۱۰ تا ۲۵ کیلومتری بسته به فناوری آن.سامانه نشان گذار لیزری ربطی به رادار ندارد و کلا استفاده از سلاح لیزری به رادار مربوط نیست زیرا فرایند کشف و درگیری نیازی به رادار ندارد.در جنگنده های پیشرفته با غلاف های پیشرفته میتوان هدفی را با رادار کشف کرد و به شکل خودکار دوربین غلاف روی هدف قفل کرده تا کار سریعتر انجام شود.رایانه کنترل آتش با کمک دوربین دید حرارتی میتواند تحرک دشمن را رصد کند و به شکل خودکار لیزر را روی هدف نگهدار حتی اگر هدف متحرک باشد. سامانه نشان گذار لیزری ممکن است به شکل داخلی نیز روی هواپیما و یا بالگرد نصب شود و یا به شکل یک غلاف قابل جدا شدن باشد

سلاح دور ایستایی AGM-154

برای اشنایی با AGM-154 اینجا را کلیک کنید

موشک کروز AGM-158

برای اشنایی با AGM-158 اینجا را کلیک کنید

بمب های سری پیووی

برای اشنایی با بمب های لیزری سری پیووی اینجا را کلیک کنید

JDAM

برای اشنایی با بمب جی دم اینجا را کلیک کنید

 GBU-39- Small Diameter Bomb

برای اشنایی با اسمارت بمب GBU-39 اینجا را کلیک کنید

ای جی ام ۶۵ ماوریک

ای جی ام ۶۵ ماوریک 

AGM-84  هارپون

برای اشنایی با موشک ای جی ام ۸۴ هارپون  اینجا را کلیک کنید

 agm-84 اسلم

برای اشنایی با موشک اسلم اینجا را کلیک کنید

موشک ضد رادار AGM-88 هارم

برای اشنایی با موشک ضد رادار هارم اینجا را کلیک کنید

AGM-12 بولپاپ

در دهه ۱۹۵۰  در ارتش امریکا هیچ سلاح هدایت شونده قابل پرتاب از جنگنده ها نداشت .با افزایش تهدید  توپ های خودکار ضد هوایی  برای  انهدام اهداف از فاصله دور تنها راکتها موجود بودند.ولی راکتها کم دقت و کلاهک کوچکی داشتند  از این رو در ان زمان تنها روش هدایت موجود موثر روش  هدایت رادویی  در خط دید کاربر بود که کمپانی مارتین ماریتا دست به توسعه موشک کوچکی برای پرتاب از جنگنده های نیروی دریایی به سفارش این نیرو زد  که در سال ۱۹۵۹ وارد خط تولید شد و در مرحله اول نام ان ای اس ام – ای ۷ نامیده شد ولی با تغیرایت در اوائل  دهه ۱۹۶۰  با استاندارد  شدن نام گذاری در امریکا با نام ای جی ام ۶۲ بولپاپ شناخته شد(AGM که در اول موشک های هوا به زمنی امریکا به کار میرود مخفف air-to-ground missile می باشد)

ای جی ام ۱۲ بولپاپ یک موشک  هدایت رادویی  در خط دید  کاربر بود. خلبان بعد از شلیک باید با تعقیب شعله و دود  موتور راکتی موشک  ان را هدایت و به طرف هدف هدایت میکرد. جهت هدایت موشک  یک دست در داخل کابین وجود داشت.بولپاپ دارای  یک موتور راکتی سوخت جامد  بود و بردش به مدل به ۱۹ کیلومتر می رسد اگرچه به دلیل  سیستم هدایتش که نیاز به دید مستقیم  روی هدف بود برد اتش موثر بسته به کوچکی و بزرگی  هدف کمتر از ۷ کیلومتر بود. اولین نسخه فراگیر این موشک  ای جی ان ۱۲ بی بولپاپ بود. این نسخه یک کلاهک  ۱۱۰ کیلویی داشت  و پر تولید ترین نمونه این موشک بود که بیش از  ۲۲۰۰۰ فروند ان ساخته شد.این نمونه از ای۴ اسکای هاوک ،اف۴ فانتوم و اف۱۰۵ شلیک شد.این نمونه دارای  برد ده کیلومتر بود. نسخه بعدی ای جی ام ۱۲ سی بود که بزرگترین نمونه بولپاپ بود و به عنوان یک سلاح بر ضد سنگر ها  بتونی طراحی شده بود و از یک کلاهک ۴۴۰ کیلوئی بهره می برد. این نمونه دارای  موتوری بزرگتر بود و بردش به ۱۹ کیلومتر  می رسید   و ۴۶۰۰ فروند از ان ساخته شد و در سال ۱۹۶۵ در ویتنام به کار رفت. بر اساس این مدل ای جی ام ۱۲ دی با کلاهک کوچک هسته ای ساخته شد و همچنین  ای جی ام ۱۲ دی نیز توسعه  یافت که نسخه با یک کلاهک خوشه ای بود  ولی تنها ۸۴۰ فروند از ان تولید شد.

بولپاپ دارای  سرعت ۱٫۸ ماخ بود و هدایتش مشکل. سرعت بالا و اینکه نیاز به هدایت چشمی تا هدف انهم از روی شعله انتهایی موشک  داشت مشکل افرین بود. در ویتنام کاربران سلاح های ضد هوایی متوجه شدند این موشک  به دلیل دود خروجی زیادی که از موتور راکتی خارج میشد  مسیر حرکت  ان را در اسمان دید  و با  اتش با طرف مسیر روبروی ان موشک  را در اسمان زد ویا از انجایی   که خلبان جنگنده ،  بعد از شلیک باید با چشم  موشک را به طرف هدف کند   ،خلبان مسیر  مستقیمی  را طی میکرد تا بتواند موشک  را با چشم هدایت کند  و  به راحتی قابل هدفگیری و انهدام بود. خلبان امریکا تلاش میکردند تا با پرواز زیگ زاگی  اتش  بار پدافند را فریب دهنده ولی هدایت یک موشک  به صورت دستی در خط دید   و پرواز زیگ زاگ  با هم جور در نمی امد . بولپاپ در ویتنام  به کار رفت  و در کل  عملکرد ان بسته به شرایط  زیادی همچون دقت و اموزش خلبان بود . در نهایت  در میانه دهه ۱۹۷۰ جای خود را به والی و ماوریک داد.

ای جی ام 12 بولپاپ

ای جی ام ۱۲ بولپاپ

 GBU-8 هامبوس

جی بی یو ۸ اولین بمب هدایت اپیتکی(تلویزیونی) ارتش  امریکا بود که از سال ۱۹۶۷ وارد خدمت شد. این بمب در واقع یک کیت کی ام یو ۳۵۳ بود که بر روی بدنه بمب سقوط ازاد ۹۰۰ کیلویی مارک ۸۴ نصب میشد و بمب را تبدیل به یک بمب هدایت اپتیکی میکرد . این کیت به غیر از دوربین سر بمب ، دارای بالچه های  هدایت در انتهای  بدنه نیز میشد. جی بی یو ۸ که توسط  راکول  طراحی شد توسط اف۴ دی و ائی در ویتنام استفاده شد و تا اواخر  دهه ۱۹۷۰ نیز در خدمت بود.با قرار دادن کیت  هدایت کی ام یو ۳۹۰ بر روی بمب سقوط  ازاد ام ۱۱۷ جی بی یو ۹ هاموبوس ساخته شد.هر دو بمب در بهترین حالت ۴ کیلومتر برد داشتند  ولی تعداد کمی از انها در ویتنام افکند شده و حدود ۷۰۰ تیره بیشتر  از هر دو بمب ساخته نشد.

جی بی یو 8

جی بی یو ۸

BOLT-117

بی او ال تی۱۱۷ یک بمب هدایت لیزری بود که در واقع یک کیت هدایت  لیزری بر روی بدنه بمب ام۱۱۷ بود که در سال ۱۹۶۸ در ویتنام به کار رفت.کیت هدایت لیزری کی ام یو ۳۴۲ که بر روی بمب ام ۱۱۷ با وزن ۳۴۰ کیلوگرم نصب میشد با کمک بالچه های  هدایت انتهای بمب میتواند بمب  را در برد ۴ کیلومتر به هدف بکوبد . بمب از اف۴ دی افکنده میشد و برای هدایت بمب نیاز به یک غلاف نشان گذار لیزری  بود تا بمب را بتوان  به طرف هدف هدایت  کرد.بی او ال تی ۱۱۷ در ویتنام بسیار خوش درخشید و تا میانه دهه ۱۹۷۰ در خدمت باقی  مانده

بی او ال تی 117

بی او ال تی ۱۱۷

AGM-62 والی

ای جی ام ۶۲ والی یک بمب هوشمند طراحی شده در میانه جنگ ویتنام  توسط  مارتین  مارتیا است که باید ان را بهترین مهمات هدایت شونده امریکا در ویتنام دانست. ای جی ام ۶۲ یک بمب هواسور است که فاقد پیشرانه بود  ولی به دلیل بالچه های بزرگی که دارد  مسافت زیادی روی امواج هوا پرواز کند.دارای  سامانه اپتیکی  در دماغه است و از یک کلاهک ۱۱۳ کیلویی بهره میبرد. بیشترین برد قابل دست راسی این  بمب ۳۰ کیلومتر بود . بمب اولین بار در سال ۱۹۶۳  بر روی وای ای ۴ بی اسکای هاوک ازمایش شد  و در سال ۱۹۶۷ در ویتنام به کار رفت با موفقیت بسیار بر ضد اهداف راهبردی  در ویتنام شمالی  عمل کرد از جمله نیروگاه حرارتی هانوی.والی تنها ۶% از مهمات های هدایت شونده به کار رفته در ویتنام را تشکیل میداد ولی موثر ترین مهمات هدایت شونده بود که تنها توسط  نیروی دریایی از جمله بمب افکنهای ای ۶ اینترادر  به کار رفت.همانند تمامی سلاح های اپتیکی  تنها در روز  و اب هوایی مناسب قابل استفاده بود و تا اواخر دهه ۱۹۸۰  در خدمت نیروی دریایی باقی ماند  و از ای۶/ ای۷/ ای ۴ و اف۱۸ پرتاب شد. بعدها با برداشت  اپتیک این موشک  و نصب روی موشک  هارپون ،موشک اسلم در دهه ۱۹۹۰ به دست امد.والی در دو نسخه تولید شد والی یک با یک کلاهک ۱۱۳ کیلوگرمی و برد ۳۰ کیلومتر و هدایت اپتیک ساده و والی ۲ با سامانه اپتیک حرارتی با توان درگیر در شب و برد ۸۳ کیلومتر و کلاهک ۴۵۰ کیلوگرمی. والی ۲ دارای بالچه های بزرگتری بود  از این رو مسافت بیشتری را روی هوا سوار میشد . به دلیل اینکه توان کشف هدف با دوربین از این فاصله نبود بمب را بدون قفل به سمت منطقه دشمن پرتاب کرده، تصاویر دوربین به صورت مستقیم برای خدمه ارسال میشد، هدف توسط خدمه کشف میشد و بمب را روی هدف قفل کرد و بمب به سوی هدف پیش میرفت

ای جی ام 62 والی

ای جی ام ۶۲ والی

AGM-45 شرایک

شرایک اولین موشک  ضد رادار ساخت امریکا است  که در ویتنام بر اساس تجارب دو سال اول این جنگ  ساخته شد.شرایک در واقع  نسخه بر گرفته شده از موشک اسپارو است. موشک  دارای ۱۷۷ کیلو وزن و یک کلاهک ۶۷ کیلوگرمی ترکش شونده  بود  و برد موشک ۴۶ کیلومتر بود . شرایک مانند تمامی موشک های  های ضد رادار دارای  رادار پیسو است و  به صورت غیر فعال و یا همان اشیانه  یاب راداری کار میکند که با دریافت  امواج رادار دشمن  ،به سوی  محل ارسال امواج  که دیش رادار باشد پیش می رود.

ای جی ام ۴۵ اولین بار در سال ۱۹۶۵ بر روی ای۴ اسکای هاوک های در  خدمت نیروی هوایی وارد ویتنام شد و به سرعت توسط اف۱۰۵ اف نیز به کار رفت.استفاده از ان چندان موثر نبود اگرچه به مراتب  بهتر از بمباران سام  ۲ بود . شرایک در زاویه ۳۰ درجه نسبت به افق توان قفل کردن بر روی رادار فان سونگ موشک سام ۲ را از برد ۲۵ کیلومتری داشت  که خیلی کمتر از  برد ۴۵ کیلومتری موشک سام ۲بود از این رو زمانی روی رادار قفل میکرد که در برد اتش  موشک سام ۲ بود از این رو ارتش امریکا دست  به کار توسعه موشک  ضد رادار بزرگ   ای جی ام ۷۸ استاندارد شد که برد  بیش از ۱۰۰ کیلومتر  داشت  و توان شلیک موشک  از برد ۷۰ کیلومتری  وجود دشات  ولی استاندارد  ۲۰۰۰۰۰ دلار و شرایک  ۷۰۰۰ دلار بود از این رو تعداد شرایک های سفارشی قابل قیاس با استاندارد نبود.شرایک در ویتنام به کار رفت و درسال ۱۹۹۱ نیز بر روی اف۴ جی بر علیه عراق به صورت محدود خدمت کرد. انگلستان  با این موشک  نصب شد بر روی بمب افکن ولکان یک رادار مراقبت ارژانتین  را طی جنگ فالکلند  مورد هدف قرار داد و اسرائیل  شرایک را تغییر داد و از روی تانک شرمن شلیک میکرد. دو نسخه از شرایک ساخته شد نسخه A و نسخه  بی. نسخه بی کلاهکی بزرگتر و قدرتمند تر داشت  تا بتواند  خسارت بیشتری بزند. تجربه   نشان  داد شرایک نسخه A تنها توان نابودی دیش انتن را دارد که تعویض  و جایگزین ان اسان  بود از این رو تلاش شد تا در نسخه بی کلاهکی پیشرفته تر برای خسارت بیشتر به اجزای دیگر سامانه ساخته شود.شرایک بر روی ای۴،ای۷،ای۶،اف۴ ،اف۱۸ و اف۱۶ و الکان به کار رفت.

ای جی ام 45 شرایک

ای جی ام ۴۵ شرایک

AGM-78  استاندارد

ای جی ام ۷۸ استاندارد توسط جنرال الکتریک بر اساس تجارب استفاده از شرایک ساخته شد.شرایک برد کم، کلاهک کوچک و سامانه هدایت ضعیف بود از این رو جنرال الکتریک  به سرعت  با تغییر بر روی موشک  پدافند هوایی ناو پرتاب سیم ۱ دست به توسعه  ای جی ام ۷۸زد.موشک در سال ۱۹۶۸ وارد خدمت شد و که ای جی ام ۷۸ ای ۱ نامیده شد. این نمونه هیچ فرقی با سیم ۱ ناو پرتاب نداشت و فقط رادار پیسو اشیانه  یاب راداری داشت.موشک دارای یک کلاهک انفجار شدید  ترکش  شونده ۹۷ کیلویی بود و بردش  به ۹۰ کیلومتر می رسید  و سرعت ۱٫۸ ماخ بود. نسخه ای جی ام  ۷۸ بی در سال ۱۹۶۹ وارد خدمت شد دارای  یک جستجو گر پیشرفته بود که بعد از قفل و شلیک موشک  اگر هم رادار پدافندی خاموش میشد (که در چنین صورتی از انجای که امواج رادار قطع می شد موشک  هم هدف را گم میکرد زیرا موشک  ضد رادار با تعقیب  امواج رادار به طرف هدف پیش می رود)این نمونه بعد از خاموش شدن رادار نیز  به طرف اخرین نقطه دریافت امواج پیش میرود .دو  نسخه سی و دی در دهه ۱۹۷۰ توسعه یافت که کلاهک بزرگتر و کاونده پیشرفته تری داشتند . استاندارد بر روی اف ۱۰۵ ، ای۶ و اف۴ فانتوم به کار رفت . موشک فوق العاده ای بود چهار برابر شرایک وزن داشت  ولی بسیار پیشرفته تربود برای نمونه  زاویه جستجوی رادارشرایک ۳۰ درجه بود ولی استاندارد ۱۸۰ درجه ولی بسیار گران بود و تنها ۳۰۰۰ فروند از  ان ساخته شد و در دهه ۱۹۸۰ با هارم جایگزین شد.

ای جی ام 78 استاندارد روی زمین

ای جی ام ۷۸ استاندارد روی زمین

BGM-15

جی بی یو ۱۵ یک کیت  هدایت تصویر بردار فروسرخ  است  که  بر روی دو بمب مارک  ۸۴ و یا بمب نفود کننده بی ال یو ۱۰۹ است. بمب در قسمت جلو دارای  یک دوربین اپتیکی  برای  عملیات روزانه و با توان تصویر بردار فروسرخ برای عملیات در شب  و اب هوایی بد است . این سلاح بدون پیشرانه هواسر دارا یک کلاهک ۹۱۰ کیلویی و دارای  کمترین و بیشترین برد ۹ تا ۲۷ کیلومتر است. میتوان بمب را قفل نشده و یا قفل شده بر روی هدف پرتاب کرد. برای پرتاب بدون قفل بمب را به سمت  هدف  پرتاب کرده بمب مسافتی را طی   میکند و همزمان  با دوربین خود تصاویر را گرفته به صورت زنده برای هواپیما ارسال  میکند. خدمه درون هواپیما به دنبال هدف با دوربین بمب میگردند و بعد از پیدا کردن و قفل بر روی هدف بمب به هدف برخورد  میکند. جی بی یو ۱۵ همانند والی تصاویر گرفته شده  را برای  هواپیما ارسال  میکند و تا زمان برخورد به هدف به تصویری  بردار وارسال ان ادامه میدهد.برای دریافت تصاویر اطلاعات هواپیما  باید غلاف ارتباط داده ای ایکس کیو۱۴ را حمل کند.این بمب در سال ۱۹۸۶ وارد خدمت شد و از اف۴ ائی نیروی هوایی امریکا و اف۱۱۱ (هر دو بازنشسته شده اند و همکنون از اف۱۵ ائی استریک ایگل پرتاب میشود.

ازمایش جی بی یو 15 سال 1985

ازمایش جی بی یو ۱۵ سال ۱۹۸۵

AGM-130

ای جی ام ۱۳۰ در واقع نسخه پیشرانه دار بمب جی بی یو ۱۵ است که برد ان به ۶۰ کیلومتر میرسد که در سال ۱۹۹۴ وارد خدمت شد.تمامی موارد ذکر شده در مورد  جی بی یو ۱۵ در مورد ای جی ۱۳۰ نیز صدق میکند با این تفاوت  که دارای  یک راکت سوخت جامد  در زیر بدنه است و یک رادار ارتفاع سنج است. این هواپیما تنها از اف۱۵ ائی پرتاب میشود . این کیت بر روی بمب های مارک ۸۴ و یا بی ال یو ۱۰۹ نصب میشود و دارای  کلاهک ۲۴۰  تا  ۴۳۰ کیلوگرم است .

ای جی ام 130

ای جی ام ۱۳۰

AGM-123 اسکیپر۲

ای جی ام ۱۲۳ در واقع نسخه پیشرانه دار بمب هدایت لیزری جی بی یو ۱۶ با کیت هدایت لیزری پیووی ۲ است . این بمب دارای یک پیشرانه راکتی است و بردش به ۲۵ کیلومتر می رسد و از یک کلاهک ۴۵۰ کیلوگرمی استفاده میشود. این بمب بر روی ای۷،ای۶ و اف۱۸ نصب میشود ولی بعید  است امروزه در خدمت باشد.

ای جی ام 123 اسکیپر

ای جی ام ۱۲۳ اسکیپر

گرداوری:عبدالحمید تارخ

68+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
دسته بندی شده در:                            
Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.