در جنگ جهانی دوم ارتش شوروی فاقد توان راهبردی  برای بمب باران خرد کننده بود و تمامی توان این نیروی هوایی  شوروی برای  پشتیبانی هوایی از نیروی زمینی  و یا حملات  به خطوط تداروکاتی بود و تنها بمب افکن بزرگ  چهار موتوره این  ارتش PE-8 بود که تنها ۹۳ فروند از ان ساخته شده بود

در پایان جنگ جهانی دوم شوروی به دنبال یک بمب افکن اتمی می گشت تا وقتی سلاح اتمی این کشور ساخته شد توان رسیدن به امریکا را داشته باشد . شوروی در سال ۱۹۴۵ یک بمب افکن ب ۲۹ را به غنیمت  گرفت و دست به توسعه  بمب افکن توپلوف ۴ بر اساس  ان زد. همین که  که در سال ۱۹۴۹ شوروی به بمب اتمی دست یافت  توپلوف ۴ تنها  بمب افکن اتمی دوربرد شوروی بود که البته تنها اروپا را پوشش میداد و نه امریکا. شوروی برنامه های  برای افزایش برد توپلوف ۴ با افزودن لوله سوختگیری هوایی داشت ولی جنگ کره و حمله میگ۱۵ کره ای و چینی به ب۲۹ امریکایی نشان داد این بمب افکن ضعیفتر از این است بتواند در دوران جت  دوام بیاورد  از این رو شوروی به دنبال  طرح دیگری  رفت

استالین تاکید بسیار بر این داشت که به سرعت بمب افکنی با توان رسیدن به خاک امریکا ساخته شود . توپلوف تلاش بسیاری در این زمینه  کرد و چندین  طرح مانند توپلوف۸۰ و ۸۵ را توسعه داد که هر دو در نهایت به تولید نرسید و در نهایت توپلوف به طرحی با نام توپلوف ۹۵ رسید.

در اوائل دهه ۱۹۵۰ امریکا به بمب افکنهای جدید  چون ب ۴۷  دست یافت . ب۴۷ بردش انقدر  نبود که از امریکا بلند شده شوروی را در هم بکوید  ولی امریکا نیازی به این مسئله نیز نداشت زیرا تعداد زیادی پایگاه در ایتالیا ، المان غربی و انگلستان داشت که ب۴۷ می توانست  از انجا برخاسته و غرب شوروی را مورد هدف قرار دهد . شوروی می دانست  یک بمب افکن  جت چه ضربه اتمی میتواند وارد کند ولی برای شوروی  ساخت یک بمب افکن  جت سخت بود زیرا شوروی بمب افکن  برا حمله به اروپا داشت ولی رسیدن به امریکا با مصرف بالای  که در ان دوران موتور های  جت  داشتند ممکن نبود …. دست کم روی کاغذ

نخستین نمونه تولید که با نام ام4 شناخته می شود

نخستین نمونه تولید که با نام ام۴ شناخته می شود

در سال ۱۹۵۱  استالین به  میاشویچ که سر طرح دفتری با نام خودش بود دستور داد تا طرح یک بمب افمن جت با  برد کافی برای رسیدن به امریکا را برنامه ریزی کند. از انجایی که ساخت یک بمب افکن  به این بزرگی انهم جت در شوروی سابقه  نداشت و استالین می خواست اطمینان حاصل کند در نهایت به یک بمب افکن  خواهد رسید طرحی را به صورت همزمان با این طرح میاشوین به توپلوف داد که البته به موتور توربوپراپ مجهز بود که بعدها منجر به ساخت توپلوف ۹۵ شد(برای اشنایی با توپلوف ۹۵ اینجا را کلیک کنید)

در بهار سال ۱۹۵۱ دستورات  لازم برای ساخت  بمب افکن جدید داده شد. قرار بود این بمب افکن مجهز به چهار موتور توربوجت باشد و برد ان با ۵٫۵ تن مهمات به ۱۲۰۰۰ کیلومتر برسد در حالی که سرعت ان ۹۰۰ کیلومتر بر ساعت باشد. مشخصات بسیار بلند پروازانه  بود و حتی در غرب که در زمینه  مصرف سوخت موتور توربوجت از شوروی جل تر بود این مشخصات بسیار جاه طلبانه  بود(کما اینکه ب۵۲ نیز که در ان دهه طراحی شده با ۵٫۵ تن مهمات ۱۲۰۰۰ کیلومتر برد نداشت)

در نهایت در ۲۰ ژانویه سال ۱۹۵۳  بمب افکن  جدید که ام۴ میاشویچ نامیده شده به پرواز در امد که البته در همان اولین پرواز  به دلیل مشکلت فنی دست به  فرود اضطراری زد   و در دسامبر همان سال دومین  پیش نمونه نیز به پرواز در امد. در اول ماه  می  سال ۱۹۵۴ شوروی طی رژه هوایی دو فروند ام۴ را در حالی که توسط چهار میگ اسکورت می شدند  بر فراز مسکو به پرواز در اوردند تا به همه دنیا بگویند  یک  بمب افکن  چهار موتور جت دارد و ناتو بعد از دیدن بمب افکن به ان لقب بیسون داد.

برای  اولین بار بود که یک دشمن امریکا  هواپیمای داشت که می توانست  به امریکا برسد ولی این چیزی بود که امریکاها فکر می کردند واقعیت این بود که در همان ازمایشات به سرعت مشخص شد ام۴ توان رسیدن به امریکا را ندارد. برد  بمب افکن  با ۵٫۵ تن سلاح تنها ۹۵۰۰ کیلومتر بود این به دین معنی بود که بمب افکن به امریکا می رسید  ولی نمی توانست برگردد و همچنین سقف پرواز پیشبینی شده نیز دست نیافته بود. شوروی فهمید که توپلوف ۹۵ که همزمان با این بمب افکن  در حال توسعه بود برد لازم برای عملیات بر ضد امریکا را داشت ولی این طرح در ان زمان در حال مراحل  توسعه بود و اولین پیش نمونه ان از  دست رفت و به دلیل اینکه دست کم تا چهار سال دیگر توپلوف۹۵ دردستراس نبود   از این رو دستور  تولید ام۴ داده شد

تنها شانسی که میاشویچ اورد این بود که در زمان اولین پرواز این بمب افکن استالین درگذشته بود و اگر غیر این بود همه انها تیرباران می شدند

ام۴ از سال ۱۹۵۵ وارد خدمت نیروی هوایی شوروی شد

میاشویچ یک بمب افکن  تمام فلزی  بود که اکثر بخش های ان با الومنیوم ساخته شده بود  اگرچه فولاد و منیزیوم  نیز در ان استفاده شده بود . هواپیما دارای  بال پس گرا با زوایه ۳۵ درجه  و از  یک سکان عمودی بهره می برد.

ام4

ام۴

هواپیما دارای دو موتور توربوجت در ریشه هر بال بود. ام۴ دارای چهار موتور توربوجت  Mikulin AM-3A با توان هر یک ۱۹۲۹۰ پاوند بود.این موتور روی توپلوف ۱۶ نیز نصب بود و اگرچه قدرت بسیار  داشت ولی مصرف سوخت بالای بود و یکی از دلایل  که ام۴ به برد پیش بینی  شده نرسید همین موتور بود. هر موتور دارای یک واحد استارت خود بود و  برای اینکه به دلیل گرمای  بالا  موتور ، موتور  صدمه نبیند  درون بدنه برای کنترل دمای موتور مخزن اب تعبیه شده بود که به درون موتور از جمله در زمان برخاستن  که فشار بالای روی موتور بود اب تزریق می کرد

بمب افکن  دارای ۱۸ مخزن سوخت درون بدنه و بال بود که در مجموع ۱۲۳۶۰۰ لیتر سوخت حمل  میکرد ولی می توانست  برای انتقال بین پایگاه ها دو مخزن نیز درون دهلیز  بمب نصب شود. ام ۴ دارای یک سیستم خاموش کردن اتش به صورت خودکار بود که مخازن سوخت و موتورها را پوشش میداد . روش قرار گیری چرخها بسیار جالب بود. دارای  دو  ارابه فرود  در زیر  بدنه به صورت پشت سر هم بود که هر یک دارای چهار چرخ بود و در  زیر هر بال  نیز یک چرخ کوچک برای  حفظ تعادل بود . همچنین ارابه فرود جلوی کمی بالاتر بود تا نیروی بالابرندگی  بیشتری ایجاد شود تا هواپیما از سطح زمین راحتر  بلند شود ولی همین کار باعث افزایش زاویه حمله در لحظه برخاستن شده بود و نیاز به تمرین و اموزش بالا بود

بمب افکن دارای یک دهلیز یک تکه  در میانه بدنه بود که توان حمل تا ۹ تن بمب شامل  یک بمب ۹ تنی  ویا یک بمب ۵ تنی و یا سه بمب ۳ تنی   و یا ۲۸ بمب ۵۰۰ کیلوگرمی و یا ۵۲ بمب ۲۵۰ کیلوگرمی  همگی از نوع متعارف را داشت  و یا  در نقش اتمی تا سه بمب اتمی  ۱٫۵ مگاتونی را حمل میکرد. می توانست در نقش گشت  دریایی تا شش اژدر هواپرتاب را حمل کند.

برای دفاع از خود دارای سه برجک توپ  بود که یکی در عقب ، یکی در بالای بدنه و دیگری در زیر بدنه وجود داشت . هر یک شامل   یک توپ دو لول ۲۳ م م  که برجک عقبی  ۴۰۰ گلوله و دو برجک دیگر ۳۰۰ گلوله حمل می کرد . برجک عقبی دارای یک رادار از نوع PRS-1 برای هدایت توپ بود ولی دو برجک دیگر چشمی توسط خدمه هدایت میشدند

big_3mt-gruppa1

بمب انداز دارای یک سامانه اپتیکی OPB-11S برای پرتاب بمب بود و  بمب افکن  از یک رادار روبین برای  ناوبری و کشف اهداف  بزرگ برای بمب باران استفاده میکرد. از دیگر تجهیزات ان میتوان به هشدار دهنده راداری، سامانه ناوبیر رادیویی ، قطب نمایی ژیرسکوپی،سامانه شناسایی دوست از دشمن  و یک دوربین برای فیلمبرداری برای براورد میزان خسارت وارده به دشمن بعد از بمب باران بود . بیشترین سرعت بمب افکن  به ۹۵۰ کیلومتر می رسید ولی در حالت مسلح ۸۰۰ کیلومتر بر ساعت  سرعت داشت  و بیشترین برد ان با ۹ تن بمب ۵۵۰۰ کیلومتر بود

بمب افکن  دارای هشت خدمه شامل خلبان ، کمک خلبان، مهندس پرواز، اپراتور رادار ، بمب اندار و سه توپچی بود.  ناوبر که  بمب انداز نیز بود درون دماغه شیشه ای قرار داشت و در بالای سر اون در کابین اصلی خلبان و کمک خلبان قرار داشتند که در پشت سر انها اپراتور رادار و مهندس پرواز قرار داشت . همه خدمه صندلی پرتاب شونده داشند که همه انها از زیر هواپیما  خارج میشدند و همچنین درب اضطراری برای  خروج خدمه نیز تعبیه شده بود

 اولین نسخه  تولید که به ان در بالا پرداخته  شد میاشویچ ام۴ با نام ناتو  Bison-A بود که در مجموع ۳۵ فروند از این مدل ساخته شد

به سرعت مشخص شد که ام۴ توان رسیدن به امریکا را ندارد. این بمب افکن از نظر برد و محموله پاینتر  از ب۵۲ و یا توپلوف ۹۵ بود از این رو  میاشویچ دست به ارتقاء ان برای افزایش برد زد.مشکل اساسی موتور پر مصرف ان بود از این رو  باید موتور عوض میشد. از این رو  نسخه جدید با نام ام۳ ام میاشویچ ساخته شده که دارای چهار موتور VD-7B بود که هر کدام دارای ۲۰۹۴۰ پاوند رانش بودند. در واقع اخرین نمونه تولید ام۴ به ام۳ ام با موتور جدید تغییر یافت و موتور جدید نشان داد ۲۵% مصرف سوخت کمتری نسبت به موتور  AM-3 در نسخه ام۴ دارد .

به دلیل تعویض موتور ریشه بال تغییراتی کرد  و در نهایت بال کاملا تعویض شد و نتنها دهنه بال بزرگتر  شد و از ۵۰ متر به ۵۳ متر رسید بلکه طول بمب افکن تیز یک متر افزایش یافت  و در مجموع ۶۵۰۰ لیتر سوخت بیشتر نیز حمل میکرد.

طی فرایند  طراحی تلاش در کاهش  وزن شد که البته به صورت چشمگیر موفق نیز بود و وزن ۶٫۵ تن کاهش یافت  که دو دلیل عمده ان ارابه فرود سبکتر و همچنین سازه سبکتر بود. از نظر میزان سلاح قابل حمل با نسخه قبلی فرق نکرده بود ولی دارای سامانه جنگ الکترونیک پیشرفته تری بود . برد این نسخه با ۹ تن بمب به ۷۰۰۰  کیلومتر  یعنی ۱۵۰۰ کیلومتر  بیشتر از نسخه  قبلی رسیده بود که قابل توجه بود. این نمونه فاقد دماغه شیشه ای بود در دماغه دارای رادار بزرگترای بود  . ناتو   به این نسخه ناو  Bison-B را داد و در مجموع ۷۴ فروند از ان ساخته شد

نسخه ام3 که دارای دماغه ای غیر شیشه ای بود

نسخه ام۳ که دارای دماغه ای غیر شیشه ای بود

ام3

ام۳

 شوروی با توسعه چندین موشک  کروز در اواخر دهه ۱۹۵۰ خواهان توان حمل این سلاح توسط ام۳ میاشویچ شد. در مرحله اول نسخه ای با نام  میاشویچ۳ ام ایی ساخته شد که دارای  نسخه قویتر رادار روبین بود ولی این نسخه  تولید نشد. در ادامه نسخه جدید با نام میاشویچ۳ ام دی ساخته شد. این نمونه دارای یک  نسخه پیشرفته روبین با توان کشف و قفل روی شناورهای دشمن بود و میتوانست  یک موشک ضد کشتی  ای اس -۲  را حمل کند .  ای اس ۲ که خا ۱۰ نیز خوانده میشد یک موشک ضد کشتی رادار فعال با برد ۱۱۰ تا ۳۰۰ کیلومتر بود که حتی توان حمل کلاهک اتمی را نیز داشت و میشد در ان بر ضد اهداف زمینی  نیز استفاده کرد. البته با در نظر گرفتن دقت چند ده متری ان  برای اهداف اتمی مناسب بود.

۳ام دی دارای  دماغه کشیده تر بود زیرا  رادار روبین-۱ بزرگتر از نسخه های قبلی روبین بود که در نمونه قبلی به کار رفته بود. تنها ۹ فروند از این نمونه ساخته شد زیرا بسیاری در شوروی متعقد بودند که  بهتر است پول را صرف تولید توپلوف  ۹۵ و یا ۲۲ کرد. با وجود این این نمونه تا دهه ۱۹۸۰ در خدمت بود و بعدها موشک ضد کشتی خا ۲۲ را نیز حمل کرد. ناتو به این نمونه نام Bison-C را داد

 این نسخه  اخرین نمونه میاشویچ بود و تا سال ۱۹۶۰ در مجموع ۹۳ میاشویچ ساخته شد که در میان دیگر بمب افکنهای ساخت شوروی رقم کمی بود

نسخه ام 3 ام ایی با دماغه بزرگتر که توان شلیک موشک کروز ضد کشتی را داشت

نسخه ام ۳ ام ایی با دماغه بزرگتر که توان شلیک موشک کروز ضد کشتی را داشت

از اوائل دهه ۱۹۶۰ میلادی  نقش بمب افکمن اتمی به توپلوف۹۵  داده شد و میاشویچ در  درجه دوم قرار  گرفت. در همان زمانی نیروی هوایی شوروی  خواهان یک هوایپمای سوخت رسان برای سوخترسانی به بمب افکن های این نیرو بود . در مرحله اول نسخه سوخت رسان توپلوف ۱۶ که توپلوف ۱۶ زد نامیده  میشد با افزودن یک شلنگ سوخت رسانی در زیر بدنه توسعه یافت ولی توپلوف ۱۶ کوچک بود و نیروی هوایی خواهان  تبدیل میاشویچ به نسخه سوخت رسان شد زیرا بزرگتر و سوخت داخلی بیشتری داشت

از قبل خود میاشویچ چنین برنامه ای داشت  و در سال ۱۹۵۵ دومین پیش نمونه  ام۴ را مجهز به یک شلینگ سوخت رسانی هوایی کردند  و یک ام۴ دیگر را نیز مجهز به یک لوله سوخت گیری در بالای بدنه کردند و در میانه سال ۱۹۵۶ اولین سوخت  رسانی و سوختگیری  میاشویچ انجام شد. در ان مقطعه زمانی  برای چند سال استفاده از میاشویچ در نقش سوخت رشان  مدتی لغو شد زیرا نیروی هوایی بیشتر دنبال  نسخه بمب افکن  بود ولی با ورود تعداد بیشتری توپلوف ۹۵ در نهایت نیروی هوایی خواهان تبدیل نسخ های موجود به سوخت رسان شد

از انجایی که از نسخه ام۳ تعداد بیشتری ساخته شده بود  از این رو با تجهیز ام۳ ها به یک غلاف که شامل  یک شلنگ ۲۰ متری میشد نسخه سوخت رسان به دست امد . دو نسخه به  تانکر ارتقا یافتند  که با کد  ۳MS-2 و  ۳MN-2   وارد خدمت شدند.  تقریبا تمامی ام۳ ها به تانکر تبدیل شدند  و تا اواخر دهه ۱۹۸۰ در خدمت باقی ماند. جالب اینکه گفت شده در دهه ۱۹۸۰ تعدادی از نسخه تانکر دوباره توان  بمب باران پیدا کردند تا در افغانستان  به کار روند ولی هرگز مشخص نشد ایا چنین  کاری انجام شد ویا خیر

نسخه سوخت رسان

نسخه سوخت رسان

نسخه سوخت رسان

نسخه سوخت رسان

نسخه سوخت رسان

نسخه سوخت رسان

همچنین  در دهه ۱۹۸۰ دست کم دو فروند ام۳ برای حمل شاتل بوران تنها شاتل روسها که البته بعد از فروپاشی شوروی برنامه اش لغو شد تغییر کردند. در این تغییر بمب افکن دارای دو سکان عمودی با فاصله  زیاد از هم شد  و شاتل را در پشت سر خود حمل می کرد

اخرین میاشیویچ ام۳ از نسخه سوخت رسان در سال ۱۹۹۴ از خدمت خارج شد و به غیر از روسیه در هیچ کشوری استفاده نشد

 اگرچه میاشویچ ام۳ هرگز به هدف خود برای رسیدن به امریکا نرسید ولی وجهه صنایع هوایی شوروی را بسیار افزایش داد. شوروی عملا بعد از امریکا تنها کشوری شد که میتوانست چنین بمب افکن بزرگ جتی را بسازد و نشان دهنده پیشرفت شوروی در صنایع هوانوردی بود

مشخصات میاشویچ ام۳

طول:۴۹ متر

ارتفاع:۱۲٫۸ متر

وزن خالی:۷۲ تن

بیشترین وزن برخاستن: ۲۱۰ تن

موتور: چهار دستگاه موتور توربوجت  وی دی -۷ با توان هر یک ۲۰۵۰۰ پاوند

بیشترین سرعت:۹۵۰ کیلومتر بر ساعت

سرعت کروز:۸۶۰ کیلومتر بر ساعت

برد با ۵٫۵ تن مهمات  : ۶۵۰۰ کیلومتر

برد انتقالی :۱۲۰۰۰ کیلومتر

 سقف پرواز:۱۳۰۰۰ متر

تسلیحات:۹ تن

 ترجمه:عبدالحمید تارخ

منابع: http://www.airvectors.net/avbison.html

20+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
دسته بندی شده در:
Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.