به موارد زیر طی مقاله دقت کنید

قبل از خواندن مقاله به این موارد توجه فرمائید

  قدرت انفجار: وقتی می گویند  یک کلاهک اتمی معادل ۲۰۰ کیلو تن تی ان تی قدرت  انفجار دارد به معنی این است که انفجار این کلاهک نیروی معادل انفجار  ۲۰۰ هزا تن  تی ان تی  ایجاد میکند ولی  وقتی میگوند ۳ مگاتن به معنی این است که ۳  میلیون تن تی ان تی باید منفجر کرد تا چندین قدرت انفجاری به وجود اورد

  • موشک سوخت مایع: موشکی که دارای سوخت مایع است مجهز به دو مخزن میباشند که یکی به عنوان سوخت و دیگری به عنوان اکسید کننده . به دلیل ارتفاع بالای پروازی موشک های بالستیک این گونه موشک ها ماده ای به عنوان اکسید  کننده همراه خود حمل می کنند تا نقش اکسیژن را برای سوزاندن  سوخت  بازی کند
  • موشک سوخت جامد: موشک های که ترکیب سوخت و اکسید کننده را به صورت یک سوخت جامد حمل میکنند. این موشکها دارای  قطر، طول و وزن کمتر هستند و میشود انها را سالها به صورت اماده باش نگه داشت
  • کلاهک چند گانه: به این معنی که موشک دارای  چند کلاهک اتمی هدایت شونده است که در  موشک میتواند در هنگام رد شدن بر فراز یک منطقه و یا یک کشور انها را به صورت تکی ویا به هم رها کرده و هر کدام به منطقه ای حمله میکنند
  • پیمان INF :این پیمان دو قدرت شوروی و امریکا را ملزم کرد که هیچ گونه موشک بالستیک  و یا کروز اتمی زمین  پرتابی را با برد بین ۵۰۰ تا ۵۵۰۰ کیلومتر را تولید نکنند  و تمامی نسخه های موجود را نابود کنند. این پیمان در میانه دهه ۱۹۸۰ بسته شد
  • پیمان سالت ۲: این پیمان موارد زیادی داشت ولی یک از موارد ان کاهش شدید تعداد موشک های اتمی با کلاهک های چند گانه است . این پیمان به درستی اجرا نشد

تقسیم بندی موشک های بالستیک از نظر برد

تاکتیکی برد زیر ۳۰۰ کیلومتر
کوتاه برد دارای بین ۳۰۰ تا  ۱۰۰۰ کیلومتر
برد متوسط دارای برد ۱۰۰۰ تا ۳۵۰۰ کیلومتر
موشک های برد بلند ویا دوربرد دارای برد ۳۵۰۰ تا ۵۵۰۰ کیلومتر
موشک های قاره پیما دارای برد بیش از ۵۵۰۰ کیلومتر

شوروی از میانه دهه ۱۹۳۰ روی موشک زمین  به زمین  سوخت مایع کار میکرد  ولی عملا عدم نیاز به چنین سلاح باعث بی مهری استالین زمامدار وقت شوروی باعث  عدم پیشرفت در این برنامه شد

کرولف  نابغه  موشکی  روسها مدتی را در زندان های استالین  بود ولی  با شروع  جنگ بیرون امده  و کار روی برخی راکت های توپخانه ای شوروی را اغاز کرد.با پایان جنگ جهانی دوم میراث موشکی المانها شامل  موشک بالستیک  (یا درست تر بگویم راکت بالستیک وی۲) بین طرفین جنگ تقسیم شد.

در این بین شوروی توانست ۱۰۰ موشک وی ۲ ویا قطعات از انها را در کنار ۱۵۰ دانشمند المانی را به دست اورد و انها را با خانواده های خود به شوروی منتقل کردند. در سال ۱۹۴۶ به فرمان  وزیر دفاع شوروی  یوستنو یک موسسه جدید با نام موسسه  موشکی  شماره ۴۵۶ تاسیس  شد  که ۵۰۰۰ نفر در ان مشغول خدمت شدند و هدف  ساخت نسخه روسی  موشک وی ۲ بود.

کرلوف مدیر موسسه طراحی با نام شماره ۸۸ شد  و بخشهای دیگر همچون یک موسسه ساخت موتور و یک کارخانه نیز پیرامون این موسسه جدید ایجاد شد .این موسسه تا پایان  سال ۱۹۴۶ در مجموع ۱۱ موشک وی ۲ المانی را در شوروی راه اندازی کرد و سرانجام برنامه به شکلی پیش رفت تا اولین موشک بالستیک شوروی یعنی ار ۱ در ۱۰ اکتبر سال ۱۹۴۸ تحت سرپرستی کرلوف شلیک شد .

موشک ار۱ همان وی ۲ بود و دارای وزن ۱۳٫۴ تن بود و برد ۲۷۰ کیلومتر با یک کلاهک ۷۸۵ کیلوگرمی بود و ۵ کیلومتر میزان خطای ان  اعلام شد  . موشک همانند  وی ۲ سوخت مایع بود که از دو مخزن سوخت مایع در درون بدنه برخوردار بود که شامل   اکسیژن مایع در نقش اکسید کننده و اتیلن (نوعی الکل) به عنوان سخت اصلی بود.از این رو این موشک  کاملا مشابه وی ۲ بود ولی برای روسها بسیار مهم بود زیرا به انها درسهای زیادی را در طراحی موشک داد.

این موشک  از سال ۱۹۵۰ وارد خدمت شد و چهار تیپ ان به سرعت با ۲۲ پرتاب کننده ثابت  مستقر  شد که همگی در داخل خاک شوروی بودند  ولی در سال بعد به المان شرقی منتقل شدند. موشک به عنوان سلاح راهبردی استفاده شد ولی تنها کلاهک متعارف داشت اگرچه برخی از انها در اواخر دهه ۱۹۵۰ نیز برای حمل سلاخ اتمی تغییر یافتند . در شوروی یک کشنده برای این موشک  طراحی شده بود در دهه ۱۹۵۰ شوروی تمرینات بسیار را برای خدمه موشک برای حمل ار۱ در مسافت های طولانی انهم به سرعت برگذار می شد  .

در مجموع تا سال ۱۹۵۲ تنها تولید شد و بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ تیره ان به خدمت گرفته شد ک تا سال ۱۹۶۲ در خدمت بود

ار1
ار۱

موشک ار۲  (نام ناتو SS-2 سیبلینگ)

برنامه اس اس ۲ که در شوروی ار  ۲ نامیده میشد همزامان با برنامه ار۱ در سال ۱۹۴۸ اغاز شد که هدف افزایش  برد کم موشک ار ۱ بود.موشک نسخه بزرگتر شده ار۱ بود و اولین بار در ۲۱ سپتامبر سال ۱۹۴۹  تست شد ولی  شش تست تا سال ۱۹۵۰ تنها  دو تست موفق بود. سرپرست  تیم کرولوف تغییراتی در خروجی موتور داد و نتیجه ان ۳۰ تست دیگر بود که ۲۴ تست موفق بود و سرانجام   در سال ۱۹۵۱ وارد خدمت شد

ار۲  دارای  دو بخش بود و در مرلحه اخر کلاهک موشک از بدنه جدا میشد تا موشک با سرعت بیشتر بالا برود اگرچه فاقد موتور در بخش دوم بود. موتور ار دی ۱۰۱  همانند ار ۱ از اتیلن  و اکسیژن  مایع استفاده میکرد . بدنه موشک از مخازن سوخت سبکتر  طراحی شده بود و وزن موتور نیز ۱٫۴ %  سبکتر بود . موشک دارای کلاهک ۱۵۰۰  کیلوگرمی بود و قدرت تخریب  ان ۹۵۰ متر مربع  را شامل  میشد (به صورت مستقیم) و بعدها در اواخر دهه ۱۹۶۰  می توانست یک کلاهک ۱۰ کیلو تن تی ان تی را حمل . برد موشک ۶۰۰ کیلومتر بود و دقت ان حدود ۲۵۰۰ متر بود که به دلیل ارتقا در سیستم  هدایت ممکن شد. این موشک تا سال ۱۹۶۴ در خدمت بود

ار2
ار۲

موشک ار۱۱  (نام ناتو SS-1 اسکاد)

برای اشنایی با موشک ار۱۱ اینجا را کلیک کنید

موشک ار ۵ (با نام ناتو اس اس -۳ شایستر)

موشک ار ۳ اولین موشک روسها با برد بیش از ۱۰۰۰ کیلومتر است. ساخت این موشک از سال ۱۹۵۰ اغاز شد . این موشک تک مرحله سوخت  مایع از اکسیژن مایع  و اتیلن  بود و اولین موشک بالستیک روسها بود که برای حمل کلاهک اتمی ساخته شده بود. موشک با یک موتور ار دی  ۱۰۳   رقم ۱٫۳ برابر بیشتر از موتور موشک ار ۲رانش ایجاد میکرد و موشک می توانست  به برد ۱۲۰۰ کیلومتری برسد. ار۳ ام نسخه عملیاتی این موشک در سال ۱۹۵۶ وارد خدمت شد که می توانست یک کلاهک اتمی  یک مگاتونی را حمل کند  اگرچه میشد ان را به یک کلاهک ۱۲۰۰ کیلوگرمی متعارف نیز تجهیز کرد.  موشک دارای  خطای ۲۰۰۰ متر است

این موشک در  سال ۱۹۵۶ تا ۱۹۵۹ بیشتر در خط تولید نبود  و کمتر از ۵۰ تیره از ان ساخته شد زیرا شوروی ترجیه  داد تا موشک ار ۷ را تولید کند که برد بیشتری داشت

ار5
ار۵

موشک ار ۱۲ (با نام ناتوی SS-4 ساندل)

ساخت یک موشک میان برد در سال ۱۹۵۲ در شوروی تحت نظر کرلوف اغاز شد. موشک دارای  بدنه موشک ار ۵ و موتور موشک ار۱۱ بود  و دلیل این  انتخاب راحتی و سرعت در تولید بود.موشک تک مرحله ای و سوخت مایع بود که در مخزن سوخت خود  از اسید نیتریک به عنوان اکسید کننده و نفت سفید به عنوان سوخت استفاده میکرد.

موتور ار دی ۲۱۴ دارای  چهار محفظه احتراق  بود  و اولین بار موشک در ۲۲ ژوئن سال ۱۹۵۷  تست شد  و نیکلای خروشچف زمام دار وقت شوروی خود شخصا در اولین تست موشک حضور داشت. موشک چهار ازمایش  را با موفقیت پشت سر گذاشت و در سال ۱۹۵۸ وارد خدمت شد. موشک دارای بیشترین برد ۲۰۵۷ کیلومتر بود و دارای دقت ۲۳۰۰ متر بود و از یک کلاهک اتمی ۲٫۳ مگاتونی بهره می برد.

موشک دارای سکوی پرتاب متحرک بود که البته یک سیستم چرخ دار  کششی بود که توسط کامیون کشیده میشد. این روش انتقال از همان اول در موشک ار۱ شوروی نیز کاربرد  داشت و میشد موشک را به هر جا کشید و به سرعت سرپا کرد ولی تا زمان پرتاب به دلیل اسدی  بودن اکسید کننده موشک پر نمیشد . فرایند سوختگیری  سه ساعت زمان میبرد.

پنج هنگ  اولیه این موشک در سال ۱۹۶۰  عملیاتی شد و زمان سوختگیر وشلیک موشک ۳ ساعت بود . در جریان بحران موشکی کوبا این موشک  در کوبا مستقر شد که سر صدای زیادی به پا کرد و باعث بحرانی شد که جهان را تا  یک جنگ اتمی پیش برد ولی در نهایت شوروی کوتاه امد  و این موشک را از کوبا جمع کرد. این موشک با در نظر گرفتن بردش تنها توان حمله به جنوبی امریکا را کوبا داشت

نسخه سیلو پرتاب موشک با نام  ار ۱۲ یو نیز ساخته شد ولی این موشک  در نهایت در سال ۱۹۷۸ با موشک اس اس ۲۰ جایگزین شد اگرچه تا میانه دهه ۱۹۸۰ در خدمت بود و بر اساس پیمانی INF و از بین بردن موشک های میان برد اتمی این موشک نیز از بین رفت.

بین سال های ۱۹۵۸ تا ۱۹۶۷ در مجموع ۲۳۰۰ فروند از این موشک تولید شد

ار12
ار۱۲

موشک ار ۱۴(نام ناتو SS-5 شکیان)

بعد از موفقیت موشک ار۱۲ شوروی دست به توسعه موشک جدید با برد بیشتر  زد که مشابه ار۱۲ بود.این موشک جدید در دفتر طراحی ۵۸۶   توسعه یافت و مشابه موشک ار۱۲ بود و از همان سوخت بهره  میبرد و البته در طراحی نخست  قرار بود دو مرحله ای باشد ولی به دلیل اطمینان پذیری بالاتر موشک تک مرحله ای ، تصمیم  تک مرحله بودن موشک گرفته شد.  موشک بعد از مدتی به دفتر طراحی ۴۵۶ منتقل شد و در سال ۱۹۵۸ رسما تست شد  ولی برای مدتی برنامه به دلیل علاقه خروشجوف  به رابطه مناسب به غرب  برنامه رها شد ولی از سال ۱۹۵۹ باز  به دلیل  بحران برلین و صف ارایی  چند روزه تانک های شوروی در برابر هم در برابر پست چارلی ، دوباره  موشک در دستور کار قرار گرفت و از سال ۱۹۶۱ رسما وارد خط تولید شد

موشک ار ۱۴ تک مرحله ای دارای کلاهک جدا شونده در مرحله حرکت میانی در زمانی که موشک در خارج جو بود  می باشد و  میشد مخزن موشک را تا ۳۰ روز پر شده نگه داشت ولی بعد از ان باید مخزن سوخت موشک تخلیه میشد زیرا اکسید کننده اسیدی  بود و باعث  صدمه دیدن  مخزن میشد

موشک دارای  موتور ار دی ۲۱۶  بود که دارای چهار محفظه احتراق جدا بود که ۱۲۸ ثانیه می سوخت. موشک دارای برد ۳۵۰۰ کیلومتر و سقف پرواز ۵۰۰ کیلومتر بود و از یک کلاهک اتمی ۱ و یا ۲ مگاتنی بهره میبرد . موشک بر روی یک کشنده کششی حمل میشد که میشد در عرض ۴ ساعت ان را سوختگیر و اماده پرتاب کرد.در مجموع ۱۱۶۷ فروند از این موشک ساخته شد که در دهه ۱۹۸۰ با موشک اس اس ۲۰ جایگزین شد و تا سال ۱۹۸۹ همه ار۱۴ اوراق  شد. این موشک نیز در جریان بهران موشکی کوبا در این کشور مستقر شد که تقریبا تمامی خاک امریکا را پوشش میداد

ار14
ار۱۴

موشک ار۷ (نام ناتو SS-6 ساپود)

موشک ار ۷ اولین موشک بالستیک قاره پیمای جهان بود .

ساخت یک موشک با برد فراقاره ای در سال ۱۹۵۰ در شوروی  اغاز شد و تا سال ۱۹۵۲ چندین طرح شامل موشک های کروز و موشک های بالستیک چند مرحله ای مورد ازمون قرار گرفت.در ۲ فوریه سال ۱۹۵۳ گروهی به رهبری کرلوف برای ساخت موشکی با وزن ۱۷۰ تن و برد ۸۰۰۰ کیلومتر تشکیل شد  وتا ژوئن سال ۱۹۵۴ طرح نهایی امده شدو در تا اواخر همان سال ساخت ان مورد  تصویب قرار گرفت . در مرحله نخست  کرلوف طرح ساده برای سوخت یعنی اکسیژن مایع  و نفت سفید را پیشنهاد داد ولی ازمایشات نشان داد این ترکیب ضعیف است در ان زمان والنتین پتروویچ که خود از طراحان بود پیشنهاد استفاده از سوخت مایع   را داد که اسیدی  و سمی بودند و در حالت عادلی مایع   و میشد برای مدت طولانی  ان را  در مخزن نگهداشت ولی  بسیار خط ناک بودن زیرا سمی و قابل  اشتعال از این رو طرح لغو شد

در سال ۱۹۵۶  دستور تست موشک داده شد و  یک مرکز جدید در قزاقستان با نام بایکنور ساخته شد که موشک  با قطار به انجا فرستاده میشد. چندین بار تلاش در شلیک موشک  شد ولی هر بار به دلایلی لغو شد ولی برای اولین بار موشک در ۲۱ اوت سال ۱۹۵۷ تست شد.موشک ۶۴۰۰ کیلومتر را پرواز کرد در هنگام ورود به جو برفراز اقیانوس ارام منفجر شد  ولی ازمایش خوب انجام شد و دو پرتاب دیگر در ۴ اکتبر  و ۳ نوامبر با موفقیت انجام شد و شوروی توانست با این موشک در  همان سال اولین ماهواره جهان یعنی اسپودنیک را به فضا ارسال کند.

ار ۷ یک انقلاب موشکی بود اولین موشک قاره پیمای جهان بود به شوروی اجازه نتنها پرتاب ماهواره جاسوسی  را داد بلکه برای اولین بار اجازه هدف قرار دادن خاک امریکا را از خاک شوروی را میداد. این موشک  از سال ۱۹۵۹ به عنوان یک سلاح  هسته ای وارد خدمت شد و از ان به بعد توسعه  بمب افکنهای اتمی کند تر شد.

موشک ار۷ موشکی است دو مرحله ولی مرحله ها در کنار هم قرار دارند و نه در پشت سر هم . موشک دارای چهار موتور  ار دی ۱۰۷ سوخت مایع  خوشه ای در دور بدنه اصلی موشک است   و مرحله دوم در واقع در بدنه اصلی موشک می باشد  که از  نوع ار دی ۱۰۸ و سوخت مایع است . هر دو مرحله یا به عبارتی هر پنج موتور با هم روشن میشود ولی میزان سوزش موتور اصلی بسیار  بیشتر است . همه موتورهای از تریب اکسیژن مایع و نفت سفید بهره  میبرد . موشک بعد از طی مسافتی چهار موتور خوشه ای خود را رها کرده با موتور اصلی خود به پیش می رود

چهار موتور خوشه  ای هر کدام ۲۰۳۰۰۰ پاوند و موتور تکی نیز همین میزان رانش ایجاد میکند  . موشک ۲۸۰ تن وزن و ۸۰۰۰ کیلومتر برد داشت و میتوانست یک کلاهک اتمی  بزرگ ۳ تا ۵ مگاتنی را حمل کند که بسیار بزرگ بود و میزان خطا ان ۲٫۵ تا ۵ کیلومتر بود.

ار ۷ اگرچه یک موشک بالستیک  اتمی بود ولی مشکلات خود  را داشت  پر کردن مخازنش دست کم ۲۴ ساعت زمان میبرد  و میزان اماده باشش کم  بود و در شوروی ۷ سکوی پرتاب برای این موشک ۳۴ متری در دستراس بود.  ار ۷ عمر کمی داشت  زیرا شوروی  به سرعت موشک های  با برد مشابه ولی بسیار کوچکتر به دست  اورد ولی ار ۷ به عنوان یک پرتاب کننده ماهواره هنوز در خدمت است  و بر اساس ان پرتابگر های  مشهور سایوز ساخته شده که از سال ۱۹۵۷ تا کنون در حدود ۱۸۰۰ بار شلیک شده و با موفقیت ۹۷% محموله های خود را در فضا جا داده است

ار7
ار۷

موشک ار ۱۶(SS-7 سادادلر)

در سال ۱۹۵۹ با در نظر گرفتن مشکلات موشک ار ۷ که قابل انبار نبود  ارتش شوروی خواهان یک موشک قاره پیما با توان انبار کردن و  حمل و نقل اسان  شد  زیرا ار ۷ تنها با ریل قطار جابجا میشد. موشک جدید ار ۱۶ نامیده  و تیم طراح  با رهبردی کوزنتسوف   طراحی موشک را در دست گرفت  و یک سال بعد در سال ۱۹۶۰ موشک برای تست به بایکنور ارسال شد. در ۲۴ اکتبر سال ۱۹۶۰ قرار بود موشک تست شود ولی ۱۵ دقیقه قبل از پرتاب در مرحله دوم موشک مشکلی دیده شد . خدمه تلاش در رفع موشک کردند ولی به یکباره مرحله دوم روشن شد و موشک روی سکو منفجر شد ۷۴ نفر در اتش  سوخت مایع  موشک سوختند. شدت سوختن انفدر  بود که برخی با اسفالت کنار سکو  یکی شدند و جسد انها به دست نیامد

سه ماه بعد یک ازمایش دیگر با شکست مواجع شد ولی سومین ازمایش با موفقیت صورت گرفت و با در نظر گرفتن اینکه هیچ مشکلی دیگر وجود ندارد موشک در سال ۱۹۶۱ عملیاتی شد. همچنین موشک ار ۱۶ یو نسخه سیلو پرتاب نیز در سال ۱۹۶۲ عملیات شد

ار ۱۶ یک موشک دو مرحله ای سوخت مایع بود. این موشک نخستین  موشک دو مرحله شوروی  بود که هر دو مرحله روی سر هم قرار می گرفتند  و مرحله دوم با چهار اتصال پیچ  به مرحله اول وصل بود که با انفجاری کنترل شده از مرحله اول جدا میشد. موشک دارای ترکیب  اسید  نتریک به عنوان اکسید کننده  و دی‌متیل‌هیدرازینبه عنوان سوخت بهره میبرد  که ترکیبی  خطر ناک ولی پر قدرت بود

مرحله اول دارای شش  خروجی بود و ۲۹ تن وزن داشت و  مرحله دوم ۶۰ تن وزن  داشت و موشک می توانست  به برد ۱۳۰۰۰ کیلومتری برسد . موشک توان حمل یک کلاهک  ۳ مگاتنی اتمی را داشت  و دارای  خطای ۲٫۷ کیلومتر بود  و از  سکوی پرتاب ثابت بهره میبرد  اگرچه پشت یک کشنده کشیده میشد. ار۱۶ تغییر بزرگی در توان اتمی روسها بود زیرا موشکی بود که در سیلو قابل نصب بود  و می توانست  تمامی خاک امریکا  را پوشش دهد. این موشک تا میانه  دهه ۱۹۸۰ در خدمت بود

ار16
ار۱۶

موشک ار ۹(SS-8 ساسین)

نیاز به موشک کوچکتر از ار۷  روسها را در کنار پروژه موشک ار ۱۶ به طرف برنامه ار ۹ نیز کشاند . در واقع هدف نهایی این  طرح جایگرین موشک ار ۷ بود و همچنین  موشکی با توان هدف قرار دادن هر نقطه  جهان از خاک  شوروی . موشک در سال ۱۹۶۱ تست شد و در سال ۱۹۶۴ وارد خدمت شد وطی دو سال اینده جایگزین  موشک ار ۷ شد. از انجای که سوخت موشک ار ۱۶ بسیار خطر ناک  بود موشک ار ۹ دارای  اکسیژن مایع به جای اسید نیتریک بود و ایمنی موشک بالاتر  بود. موشک دارای دو مرحله  بود و هر دو مرحله سوخت مایع بودند .

مرحله اول شامل   پیشرانه ار دی ۱۱۱  و مرحله  دوم پیشرانه ار او ۹ بود  و وزن کل موشک تقریبا نصف موشک ار ۱۶ یعنی حدود ۸۰ تن بود.موشک یک کلاهک ۱٫۶ تا ۲٫۳ مگا تنی حمل می کرد و برد ان با یک کلاهک ۲٫۳ مگاتنی ۱۱۰۰۰ کیلومتر و با یک کلاهک  ۱٫۶ مگاتنی ۱۶۰۰۰ کیلومتر بود و دارای  خطای ۲ کیلومتر  بود . موشک ار۹ اولین موشک جهانی روسها بود که همه جهان را ا ز خاک شوروی  می توانست  هدف قرار دهد  . همچنین این موشک یک امتیاز بزرگ  داشت که در عرض ۲۰ دقیقه سوختگیری  و اماده شلیک می شد  و این امکان وجود داشت   ان را در حال سوختگیری  دست کم ۲۰ روز نگه داشت  این در حالی بود که سوختگیری  ار ۱۶ دست کم ۴ ساعت زمان می برد

موشک تا سال ۱۹۸۰ در خدمت بود و با ار ۲۶ در خدمت جایگزین  شد .

ار9
ار۹

موشک ار ۳۶ (نام ناتو SS-9  اسکارپ)

موشک ار ۳۶ یک موشک دو مرحله سوخت مایه است . کار روی این موشک در سال ۱۹۶۲ اغاز شد  و قرار بود در نقش یک موشک قاره پیما وارد خدمت شود. هدف اولیه از ساخت این موشک  افزایش دقت موشک قاره پیما  بود که  در ان زمان دارای  دقت بالای دو کیلومتر بودند.

موشک دو مرحله ای سوخت مایع بود که مرحله اول از موتور ار دی ۲۵۱ و مرحله دوم  از موتور ار دی ۲۵۰ بهره  میبرد. هر دو مرحله داری ترکیبات اسیدی  برای سوخت و اکسید کننده هستند و زمان  سوختگیری موشک ۱۳ ساعت بود.

موشک ار ۳۶ بزرگترین کلاهک موجود را حمل میکند و میتواند یک کلاهک اتمی ۲۰ تنی را حمل کند . این موشک در سال ۱۹۶۸ تست شد و در سال ۱۹۷۰ وارد خدمت شد. با وجود این که موشک  به برد  ۱۰۰۰۰ کیلومتر و دقت ۱۳۰۰ متر دست یافت و کلاهک بزرگی حمل میکرد  ولی به دلیل مشکلات بسیار از جمله  به دلیل اسیدی  بودن سوخت در سال ۱۹۷۶ بعد از ساخت تنها ۸۵ فروند  از خط تولید خارج شد

ار 36
ار ۳۶

موشک یو ار ۲۰۰(نام ناتو SS-10 اسکارگ)

این موشک بالستیک  اتمی دو مرحله ای سوخت مایع  با برد ۱۱۰۰۰ کیلومتر . این  موشک از سیلو پرتاب میشد و میتوانست ۳٫۵ تنی را حمل کند. نسخه ای از این موشک قرار بود به عنوان یک بالستیک  اتمی ضد بالستیک  برای انهدام موشک  بالستیک  در بالای جو استفاده شود  ولی با وجود چند بار تست در نهایت برنامه در سال ۱۹۶۴  لغو شد

یو ار 200
یو ار ۲۰۰

موشک یو ار ۱۰۰(نام ناتو SS-11 سگو)

موشک دو مرحله سوخت  مایع با برد ۱۰۰۰۰ کیلومتر دارای  سامانه هدایت اینرسی و دقت ۱۰۰۰ متر که در نسخه نسخت  تنها یک کلاهک کوچک ۸۵۰ کیلو تن تی ان تی را حمل می کرد ولی در نسخه های بعدی  توان حمل تا شش کلاهک اتمی را یافت  که میشد هر کدام را علیه یک شهر استفاده کرد. این موشک سیلو پرتاب بود و بسیار سبک.

این موشک در سال ۱۹۶۶ وارد خدمت شد  و با وجود این که سوخت مایع بود میشد ان را برای سالها در سیلو با مخزن سوخت مایع نگه داشت و در عرض ۳ دقیقه  اتش کرد . این موشک تا سال ۱۹۹۶ در خدمت باقی ماند و بیش از ۵۰۰ تیره از ان ساخته شد

یو ار 100
یو ار ۱۰۰

موشک بالستیک تی ار-۱ تمپ(نام ناتو  SS-12 اسکالبورد)

موشک اس اس ۱۲ یک موشک کوتاه برد اتمی با برد ۹۰۰ کیلومتر بود که  از یک مخزن سوخت مایع تشکیل  شده بود .این موشک در سال ۱۹۶۹ جهت جایگزین موشک  اسکاد سی در نقش اتمی و تا حدودی  با نقش  متعارف تاکتیک وارد خدمت شد و می توانست  یک کلاهک اتمی کوچک ۵۰۰ کیلوتن تی ان تی را با دقت ۳۷۰ متر به هدف بزند.موشک دارای  شاسی مشابه اسکاد از نوع ماز بود و کاملا متحرک و برای  سالها در خط مرزی با چین استقرار یافت  . در مجموع ۹۹۰ موشک و پرتابگر و ۴۴۰ موشک اضافی به  خدمت گرفته شد که تا سال ۱۹۸۹  در خدمت بود و با امضا پیامان INF ، تمامی تمپ ها از بین رفتند.

این موشک در برخی از کشورهای اروپای  شرقی نیز به خدمت گرفته شد

تمپ
تمپ

موشک بالستیک ار تی -۲ (نام ناتو  SS-13 ساواگی)

موشک اس اس ۱۳ اولین موشک بالستیک  سوخت جامد روسها بود که کار  روی ان از سال ۱۹۵۹ اغاز شد.در مرحله اول نسخه ای با نام ار تی ۱ توسعه یافت که ۳۰۰۰ کیلومتر برد داشت ولی وارد خدمت نشد و بعد کار روی نسخه دوربرد با برد بیش از ۱۰۰۰۰ کیلومتر اغاز شد.

موشک ار تی۲  یک موشک سه مرحله سوخت جامد و اولین موشک  سه مرحله شوروی  نیز  است که بردش به ۸۰۰۰ کیلومتر می رسد  و یک کلاهک ۶۰۰ کیلوتن تی ان تی را حمل میکند . در واقع ار تی ۲ از موشک های قبلی  شوروی برد  کمتر و قدرت کمتری داشت زیرا سوخت  جامد بود و سوخت جامد از سوخت مایع قدرت کمتری دارد ولی در عوض می شد   ان را برای ۲۰ سال در سیلو در حالت اماده باش شلیک نگه داشت

این موشک  درسال ۱۹۷۲ وارد خدمت شد و تا میانه دهه ۱۹۹۰ در خدمت بود

ار تی 2
ار تی ۲

موشک بالستیک میان برد ار تی -۱۵(نام ناتو  SS-14 اسکاپگوات)

بعد از دستراسی شوروی به موشک سوخت جامد بالستیک  در موشک  ار تی ۲   شوروی  تصمیم  به استقرار یک نسخه میان برد برای هدف قراردادن اروپای شرقی گرفت.  هدف از این برنامه ساخت یک موشک  میان برد  جاده ای با توان مستقل که بتوان با یک سکوی پرتاب  متحرک خودکششی هر جا برود و در عرض ۱۵ دقیقه  ان را بتوان اتش کرد. نتیجه کار موشک بالستیک دو مرحله ای سوخت جامد ار تی ۱۵ در امد. ار تی ۱۵ داری برد ۲۵۰۰ کیلومتر بود و دارای  دقت ۹۰۰ متر بود. کلاهک  ان یک مگا تنی حمل میکرد  ولی میشد با کاهش کلاهک به ۷۵۰ کیلوتن تی ان تی برد را تا ۳۰۰۰ کیلومتر نیز افزایش داد. دارای یک شاسی متحرک شنی دار  بود  که می توانست  به سرعت ۳۰ کیلومتر بر ساعت حرکت کند. سامانه کامل مستقل بود و توان اتش هر هر نقطه  را داشت  و خودرو دارای  یک سامانه اینرسی برای محاسبه محل قرار گرفتن پرتابگر برای اتش دقیق بود. این سامانه در سال ۱۹۲ وارد خدمت شد و تا اواخر دهه ۱۹۸۰ در خدمت بود

ار تی 15
ار تی ۱۵

موشک بالستیک  قاره پیمای ار تی -۲۰ (نام ناتو SS-15  اسکورگ)

همزمان با اغاز طرح موشک ار تی ۱۵ برای یک موشک سوخت جامد  جاده ای ، کار  روی یک طرح مشابه ولی با برد فراقاره ای با یک الگوی مشابه اغاز شد. موشک جدید دو مرحله بود که مرحله اول سوخت جامد و مرحله دوم سوخت مایع بود  و دارای   برد ۸۰۰۰ کیلومتر ولی با کاهش وزن کلاهک برد موشک به ۱۱۰۰۰ کیلومتر نیز می رسید . موشک دارای  شاسی شنی دار بود که البته با نسخه ار تی ۱۵ فرق داشت و با داشتند  هشت  چرخ یکی از پرتعداد ترین چرخها را بین شاسی های شنی دار داشت  ولی موشک را میشد از سیلو ویا از واگن های مخصوص قطار نیز اتش کرد . موشک در سال ۱۹۶۹ وارد خدمت شد و تا سال ۱۹۹۴ همچنان در خدمت باقی ماند.

هر دو موشک بالستیک ار تی ۱۵ و ار تی ۲۰ مفهوم جدید را در زمینه موشک های بالستیک  متحرک به وجود اوردند و باعث داشتن دست برتر در زمینه  موشک بالستیک  اتمی توسط شوروی شدند زیرا در ان زمان در غرب هیچکس موشکی بالستیک  قاره پیمای متحرک جاده ای نداشت(همین الان هم ندارند)

ار تی 20
ار تی ۲۰

موشک بالستیک  ار تی ۲۱ (نام ناتو SS-16  سینیر)

موشک ار تی ۱۵ کارایی بالای  داشت ولی مرحله دوم سوخت مایع  بود که زمان سوختگیری  ان را افزایش می داد  و از طرفی شنی دار بود شاسی تحرک و سرعت را کم می کرد از این رو روسها به دنبال یک موشک  تمام سوخت جامد قاره پیما باشاسی چرخدار رفتند و نتیجه موشک  ار تی ۲۱ شد.

موشک تی ار۲۱ دارای سه مرحله  سوخت جامد است که بر روی یک شاسی چرخدار ۱۲ چرخ ماز ۵۴۷ نصب شده است و میتواند یک کلاهک اتمی ۱٫۵ مگاتنی را تا برد ۱۰۵۰۰ کیلومتری حمل کند. دقت سیستم  بالا بود و در دهه ۱۹۸۰ به ۴۵۰ متر افزایش یافته بود . این موشک در سال ۱۹۷۲ تست شد و در سال ۱۹۷۹ وارد خدمت شد و ۱۰۰ تیره از ان ساخته و مستقر شد . شاسی ماز توان حرکت با ۴۰ کیلومتر بر ساعت را داشت و  بعدها بر روی دیگر موشک های روسی نیز استفاده شد. این موشک تا میانه دهه ۱۹۹۰ در خدمت باقی ماند

ار تی 21
ار تی ۲۱

موشک بالستیک  قاره پیمای ام ار –یو ار-۱۰۰(نام ناتو SS-17 اسپانکر)

موشک  ام ار –یو ار۱۰۰ نسخه پیشرفته موشک یو ار ۱۰۰ و برای  جایگزینی موشک یو ار ۱۰۰ بود (موشک اس اس ۱۱). این موشک   دارای  سه  تا چهار کلاهک ۷۵۰ کیلوتن تی ان تی بسته به مدل بود و برد ان بین ۱۰۰۰۰ تا ۱۱۰۰۰ کیلومتر  بود. موشک سیلو پرتاب بود ولی برای  پرتاب ان از سیلو باید در سیلو های قبلی  از جمله سیلو های موشک یو ار ۱۰۰ تغییر به وجود می امد  زیرا دارای  روش پرتاب سرد بود. در موشک های قبلی سیلو پرتاب شوروی موشک با روشن کردن پیشرانه خود از سیلو خارج میشد ولی در این مدل به شلیک سرد  که به عبارتی پرتاب توسط گازهای سری تولید توسط یک ژنراتور به خارج از سیلو پرتاب شده و بعد موتور اصلی روشن میشد. این موشک دو مرحله سوخت جامد  عمر کمی داشت در سال ۱۹۷۸  وارد خدمت شد ولی در سال ۱۹۹۱ طی پیمان سالت برای کنترل تعداد موشک های اتمی به دلیل داشتن  توان حمل کلاهک های چندگانه از خدمت خارج شد

ام ار-یو ار100
ام ار-یو ار۱۰۰

موشک  قاره پیمای ار ۳۶ ام (SS-18   ساتان)

این موشک نسخه تکامل یافته موشک ار ۳۶ اس اس ۹ است .در واقع سوخت اسیدی  و خطر ناک موشک ار ۳۶ باعث از خدمت خارج  شدن زودهنگام این موشک شد و جای ان را نسخه ار ۳۶ ام گرفت.این نسخه خود شامل  چند مدل  میشود

ار ۳۶ ام مدل ۱: نسخه مجهز به سوخت جدید و قابل اعتماد تر با  هشت کلاهک اتمی  که ۵۶ فروند ان از سال ۱۹۷۲ مستقر شد

ار  ام ۳۶ مدل ۲: نسخه بهبود یافته با برد ۱۱۰۰ کیلوگرم و کلاهک ده کلاهک  اتمی

ار ۳۶ ام مدل ۳: نسخه دوربرد تر  با برد ۱۶۰۰۰ کیلومتر  و یک کلاهک اتمی واحد

ار ۳۶ MUTTKh مدل ۴: نسخه بهبود  یافته با ده کلاهک اتمی دارای  کلاهک های با توان نفوذ  در سطح سخت برای نابودی سیلو های اتمی امریکا در یک نبرد اتمی . یک نسخه با کلاهک تکی و برد ۱۶۰۰۰ کیلومتر نیز  در دستراسی استبود

ار ۳۶ ام ۲ مدل ۵: جدید ترین نسخه  ار ۳۶ که همچنان نیز در خدمت است و دارای  ده کلاهک اتمی با توان نفوذ  در اهداف سخت و دقت بالاتر  در حدود ۲۲۰ متر  می باشد . این نسخه  با برد ۱۱۰۰۰ کیلومتر همچنان در سیلو ها در روسیه در خدمت است و احتمالا تا سال ۲۰۲۰ در خدمت باقی میاند .  همکنون ۴۰ تیره از این موشک ها در خدمت است که تنها موشک بالستیک  زمین  پرتاب روسها است که همچنان دارای کلاهک چند گانه اتمی  است

ار 36ام2
ار ۳۶ام۲

موشک بالستیک  قاره پیمای یو ار ۱۰ ان( SS- 19  استیلتیتو)

موشک قاره پیمای اتمی سوخت مایع دو مرحله ای با برد ۱۰۰۰۰ کیلومتر . این نسخه دارای  یک مرحله سوم نیز متصل به کلاهک خود است و میتواند تا ۶ کلاهک اتمی را با خود حمل کند. این نسخه سویلو پرتاب در سال ۱۹۷۵ در خدمت است و ۳۶۰ تیره از ان ساخته شد  و بین ۲۰ تا ۳۰ فروند انها همچنان در خدمت است. روسها در دهه ۱۹۹۰  بر اساس پیمان سالت مبنی بر عدم استفاده از موشک های با کلاهک  چند گانه اتمی نسخه ای را با یک کلاهک اتمی واحد را به خدمت گرفتند که همچنان  در خدمت است . روسیه مدتی تلاش در تغییر نقش این موشک برای پرتاب محموله های فضای داشت ولی شکست خورد. انتظار می رود این موشک در سال ۲۰۱۵ از خدمت خارج شود.

یو ار100ان
یو ار۱۰۰ان

موشک دوربرد  ار دی اس ۱۰ پیونر(نام ناتو SS-20 سابر)

موشک دو مرحله ای سوحت جامد اس اس ۲۰ یکی از برگ های برنده روسها در دهه ۱۹۸۰ در نبرد اتمی بود. این موشک ۵۵۰۰ کیلومتر برد داشت و زمان واکنش ان ۱۵ دقیقه  بود و دارای یک شاسی چرخدار ماز بود. این سیستم  نتنها جاده ای بود کشف و نابودی ان بسیار سخن بلکه دارای زمان اماده سازی کم و سرعت بالای بود وبه دلیل برد ۵۵۰۰ کیلومتری زمان واکنش در برابر ان  بسیار کم بود. موشک دارای دقت ۳۰۰ تا ۵۰۰ متر بود و دارای سه کلاهک اتمی   ۱۵۰ کیلوتنی ان تی بود. این موشک  در سال ۱۹۷۷ وارد خدمت شد  و جای موشک ار۱۲ و ار۱۶ را گرفت و شاید هیچ موشکی به انداز اس اس ۲۰ ناتو را تحت تاثیر قرار نداده  بود. شوروی  موشک های کوتاه برد بالستیک سوخت جامد داشت ولی هیچ کدام به اندازه اس اس ۲۰ خطر ناک نبودند  زیرا از زمان فرمان اتش نا نابودی هدف در ۵۵۰۰ کیلومتری برای اس اس ۲۰ فقط ۳۰ دقیقه وقت لازم بود. امریکا به سرعت برای مقابله  با این موشک ، موشک بالستیک   پرشینگ و موشک نسخه  کروز زمین   پرتاب ای جی ام  ۱۰۹ جی تاماهاوک را در اروپا مستقر کرد ولی باز همچنان این موشک خطر بزرگی بود و خود با عث ایجاد پیمانINF شد که هر دو قدرت را از داشتند موشک با برد بین ۵۰۰ تا ۵۵۰۰ کیلومتر منع میکرد. مسئله این بود که موشکی با  چنین  بردی زمان واکنش کمی را در برابر خودش میگذاشت حالا اگر مانند اس اس ۲۰ دارای شاسی متحرک چرخدار نیز می بود  که وضعیت بدتر هم می شد . با وجود اینکه شوروی ۶۵۰ موشک اس اس ۲۰ را ساخت ولی بر اساس پیمان iNF به غیر تعداد کمی  را که به موزه فرستاده مابقی را  نابود کرد. امریکا نیز موشک پرشینگ و نسخه زمین  پرتاب اتمی تاماهاوک را نابود کنند.

اس اس -20
اس اس -۲۰

موشک SS-23

این موشک نسخه ارتقا یافته موشک تمپ(اس اس -۱۲ اسکالیبورد ) بود که در دهه ۱۹۹۰ برنامه ان لغو شد

موشک بالستیک  قاره پیمای ار تی ۲۳ ( اس اس ۲۴ اسکالپیل)

موشک ار تی ۲۳ یک موشک اتمی بالستیک سه مرحله ای سوخت جامد است که برای شلیک از واگن قطار  ساخته شده است . در واقع تلاش شده بود با این کار یعنی گردانند موشکها در درون شبکه پهناور ریلی شوروی کشف و انهدام ان را مشکل کنند. این موشک  در سال ۱۹۸۷ وارد خدمت شد و  از لکومتیو ام ۶۲ برقی ساخت شوروی پرتاب می شد  . لانچر موشک درون واگن مخصوص قرار می گرفت  و زمان پرتاب برخاسته و شلیک میشد

بخش بزرگی از این موشک در اکراین تولید میشد با فروپاشی شوروی اکرایین علاقه ای به ادامه همکاری برای تولید این موشک را نداشت  و خط تولید رها شد. ۹۲ موشک با واگن مخصوص  تولید شد که ۳۶ تیره در اکرایین جا مانده که از بین رفتند و ۵۶ تیره در خدمت روسها  باقی ماند. بر اساس سالت ۲ این موشک باید نابود میشد ولی برنامه سالت ۲ به جای نرسید و در نهایت این موشک در سال ۲۰۰۵  از خدمت خارج شد و جای خود را به توپول داد.چندنی نسخه  از این موشک ساخته شد که همگی دارای برد ۱۰۰۰۰ تا ۱۱۰۰۰ کیلومتر بودند و تا ده کلاهک اتمی حمل میکردند

ار تی 24
ار تی ۲۴

موشک بالستیک قاره پیمای ار اس ۲۶

این موشک در سال ۲۰۱۳ اولین بار تست شده و احتمالا نسخه کوتاه برد تر موشک یارس است. تا کنون سه تست را انجام داده و گفته شده در سال ۲۰۱۵ وارد خدمت میشود ولی اطلاعی از ان در دست نیست

موشک های  او تی ار ۲۱  توجکا(اس اس -۲۱ اسکراب)، او تی ار -۲۳ اوکا ( اس اس -۲۳ اسپیدر)،۹ کا ۷۲۰ اسکندر(اس اس -۲۶ استونی )

برای اشنایی با این موشک ها  اینجا را کلیک کنید

موشک های  بالستیک   قاره پیمای ار تی -۲ پی ام   توپلوف و توپل ام (نام ناتو اس اس -۲۵ سیکیلی و اس اس ۲۷ سیکیلی بی ) و موشک بالستیک اتمی ار اس ۲۴ یارس

برای اشنایی با  این موشک ها  اینجا را کلید کنید

در بین تمامی موشک های که در بالا از انها یاد شده و یا لینک انها در مقاله داده شده تنها موشک های اس اس ۱۸، اس اس ۲۱، اس اس ۲۵، اس اس ۲۶، اس اس ۲۷ و اس اس ۲۷ مدل ۲ در خدمت ارتش روسیه قرار دارند و مابقی از خدمت خارج شده اند

جدول موشک های روسی شماره ۱

موشک ار۱ ار۲(اس اس ۲) ار۵( اس اس ۳) ار۱۲ (اس اس ۴) ار۱۴ (اس اس ۵)
نقش موشک کوتاه برد تاکتیکی موشک کوتاه برد تاکتیکی موشک کوتاه برد اتمی موشک میان برد اتمی موشک دوربرد اتمی
طول ۱۴٫۲ متر ۱۶٫۶۵ متر ۲۰٫۸۰ متر ۲۲٫۱ متر ۲۴٫۴ متر
قطر ۱۶۵۰ م م ۱۶۵۰ م م ۱۶۵۰ م م ۱۶۵۰ م م ۲۴۰۰ م م
وزن ۱۳٫۴ تن ۳۰٫۴ تن ۲۸٫۶ تن ۴۱٫۷ تن ۸۶٫۳ تن
پیشرانه تک مرحله ای سوخت مایع تک مرحله ای سوخت مایع تک مرحله ای سوخت مایع تک مرحله ای سوخت مایع تک مرحله ای سوخت مایع
کلاهک یک تن یک تن کلاهک اتمی ۸۰ کیلو تن تی ان تی کلاهک اتمی ۲٫۳ مگاتنی کلاهک اتمی ۱ تا ۲ مگاتنی
برد ۲۷۰ کیلومتر ۶۰۰ کیلومتر ۱۲۰۰ کیلومتر ۲۰۸۰ کیلومتر ۳۷۰۰ کیلومتر
دقت ۵ کیلومتر ۱٫۵ کیلومتر ۳٫۵ کیلومتر ۳ تا ۵ کیلومتر ۱٫۳ کیلومتر
سال ورود ۱۹۴۹ ۱۹۵۱ ۱۹۵۶ ۱۹۵۸ ۱۹۶۱
توضیحات سکوی پرتاب متحرک سکوی پرتاب متحرک سکوی پرتاب متحرک سکوی پرتاب متحرک سکوی پرتاب متحرک

جدول موشک های بالستیک روسی شماره ۲

موشک ار۱۱(اس اس ۱ )اسکاد بی ار۷(اس اس ۶) ار۱۶( اس اس ۷) ار۹ (اس اس ۸) ار۳۶ (اس اس ۹)
نقش موشک کوتاه برد تاکتیکی موشک قاره پیمای اتمی موشک قاره پیمای اتمی موشک قاره پیمای اتمی موشک قاره پیمای اتمی
طول ۱۱٫۲ متر ۳۴ متر ۳۰٫۴متر ۲۶٫۵ متر ۳۲٫۲ متر
قطر ۸۸۰ م م ۳۰۰۰ م م ۳۰۰۰ م م ۲۶۰۰ م م ۳۰۰۰ م م
وزن ۵٫۲تن ۲۸۰ تن ۱۴۶ تن ۴۱٫۷ تن ۱۸۳٫۹ تن
پیشرانه تک مرحله ای سوخت مایع دو مرحله ای سوخت مایع دو مرحله ای سوخت مایع دو مرحله ای سوخت مایع دو مرحله ای سوخت مایع
کلاهک یک تن کلاهم اتمی ۵ مگاتنی کلاهم اتمی ۵ مگاتنی کلاهم اتمی ۵ مگاتنی کلاهک اتمی ۱۲ تا ۱۸  مگاتنی
برد ۳۰۰ کیلومتر ۸۰۰۰ کیلومتر ۱۱۰۰۰ کیلومتر ۱۶۰۰۰ کیلومتر ۱۵۲۰۰ کیلومتر
دقت ۴۵۰ متر ۲٫۵ تا۵  کیلومتر ۲٫۵ کیلومتر ۲ کیلومتر ۲ کیلومتر
سال ورود ۱۹۶۴ ۱۹۵۷ ۱۹۶۱ ۱۹۶۴ ۱۹۶۷
توضیحات سکوی پرتاب متحرک سکوی پرتاب ثابت سیلو سیلو سیلو

جدول موشک های بالستیک روسی شمار۳

موشک یو ار ۲۰۰ (اس اس ۱۰ ) تی ار-۱ (اس اس ۱۲ ) ار تی -۲( اس اس ۱۳) ار تی ۱۵ (اس اس ۱۴) ار تی۲۰ (اس اس ۱۵)
نقش موشک قاره پیمای اتمی موشک کوتاه برد اتمی و متعارف موشک قاره پیمای اتمی موشک میان برد اتمی موشک قاره پیمای اتمی
طول ۳۴٫۶ متر ۱۲٫۴ متر ۲۰متر ۱۰٫۵ متر ۱۷٫۵ متر
قطر ۳۰۰۰ م م ۱۰۰۰ م م ۱۷۰۰ م م ۱۴۰۰ م م ۱۸۰۰ م م
وزن ۱۳۵ تن ۹٫۷ تن ۳۴ تن ۱۶ تن ۳۰٫۲ تن
پیشرانه دو مرحله سوخت مایع و یک مرحله کلاهک یک مرحله ای سوخت مایع سه مرحله ای سوخت جامد دو مرحله ای سوخت جامد یک  مرحله سوخت جا مد و یک مرحله سوخت مایع
کلاهک ۱۲ مگا تن ۵۰۰ کیلو تن تی ان تی  اتمی و یا یک کلاهک ۱٫۲ تنی متعارف کلاهک اتمی ۶۰۰ کیلوتن تی ان تی کلاهک اتمی ۱ مگاتنی کلاهک اتمی ۱٫۵ مگاتنی
برد ۱۲۰۰۰ کیلومتر ۹۰۰ کیلومتر ۸۰۰۰ کیلومتر ۲۵۰۰ کیلومتر ۸۰۰۰ تا ۱۱۰۰۰ کیلومتر
دقت ۳ کیلومتر ۹۰۰ متر ۱٫۹ کیلومتر ۹۰۰ متر ۱ کیلومتر
سال ورود ۱۹۶۵ ۱۹۶۹ ۱۹۶۸ ۱۹۷۰ ۱۹۶۹
توضیحات سیلو سکوی پرتاب چرخدار متحرک سیلو سکوی پرتاب متحرک شنی دار سکوی پرتاب متحرک شنی دار

جدول موشک های روسی شماره۴

موشک ار تی ۲۱ (اس اس ۱۶ ) یو ار ۱۰۰ (اس اس ۱۷ ) ار۳۶ ام۲( اس اس ۱۸) یو ار۱۰۰ ان (اس اس ۱۹) ار اس دی ۱۰ (اس اس ۲۰)
نقش موشک قاره پیمای اتمی موشک قاره پیمای اتمی موشک قاره پیمای اتمی موشک قاره پیمای اتمی موشک اتمی دوربرد
طول ۱۸٫۳ متر ۲۲٫۵ متر ۳۴٫۴ متر ۲۷متر ۱۶٫۵ متر
قطر ۱۷۰۰ م م ۲۲۰۰ م م ۳۰۰۰ م م ۲۵۰۰ م م ۱۸۰۰ م م
وزن ۴۳ تن ۹٫۷ تن ۲۱۱ تن ۱۰۵ تن ۳۷٫۱ تن
پیشرانه سه مرحله ای سوخت جامد دو مرحله سوخت جامد و یک مرحله سوخت مایع دو مرحله سوخت مایع سه مرحله سوخت جامد دو مرحله ای سوخت جامد
کلاهک ۱٫۶ مگا تن  سه تا چهار کلاهک ۴۰۰ کیلوتن تی ان تی ده  کلاهک ۸۰۰ کیلوتن تی ان تی شش کلاهک ۵۰۰ کیلوتن تی ان تی و یا یک کلاهک ۵ مگاتنی کلاهک اتمی ۱٫۵ مگاتنی
برد ۱۰۵۰۰ کیلومتر ۱۰۰۰۰ کیلومتر ۱۱۰۰۰ کیلومتر ۱۰۰۰۰ کیلومتر ۵۵۰۰ کیلومتر
دقت ۴۵۰ کیلومتر ۴۰۰ متر ۲۲۰ متر ۴۰۰ متر ۴۵۰ تا ۱۵۰ متر
سال ورود ۱۹۷۹ ۱۹۷۵ ۱۹۸۸ ۱۹۷۵ ۱۹۷۷
توضیحات سکوی پرتاب چرخدار سیلو سیلو سیلو سکوی پرتاب چرخدار جاده ای

جدول موشک های بالستیک جدول ۵

موشک او تی ار ۲۱ (اس اس ۲۱ ) او تی ار ۲۳ (اس اس ۲۳ ) ار تی ۲۳( اس اس ۲۴) ار تی -۲ پی ام  (اس اس ۲۵) ۹کا ۷۲۰ (اس اس ۲۶)
نقش موشک متعارف تاکتیکی موشک تاکتیکی اتمی موشک قاره پیمای اتمی موشک قاره پیمای اتمی موشک متعارف تاکتیکی
طول ۶٫۴ متر ۷٫۵ متر ۲۳٫۳ متر ۲۹٫۵ متر ۷٫۳ متر
قطر ۶۵۰ م م ۸۹۰ م م ۲۴۰۰ م م ۱۸۰۰ م م ۹۲۰ م م
وزن ۲ تن ۴٫۳ تن ۱۰۴ تن ۴۵٫۱ تن ۳٫۸ تن
پیشرانه یک مرحله سوخت جامد تک مرحله ای سوخت جامد سه مرحله ای سوحت جامد سه مرحله سوخت جامد تک مرحله ای سوخت جامد
کلاهک یک  کلاهک اتمی ۴۵۰ کیلوگرمی ویا یک کلاهک اتمی ۱۰۰ کیلو تن تی ان تی یک کلاهک اتمی ۱۰۰ کیلوتن تی ان تی  یا یک کلاهک متعارف ۴۵۰ کیلوگرمی ده  کلاهک ۵۵۰ کیلوتن تی ان تی یک کلاهک اتمی ۸۰۰ کیلوتی ان تی یک کلاهک  متعارف ۷۰۰ کیلوگرمی که شامل  کلاهک خوشه ای نیز است
برد ۱۲۰ کیلومتر ۳۰۰ تا ۵۰۰  کیلومتر ۱۱۰۰۰ کیلومتر ۱۰۵۰۰ کیلومتر ۵۰۰ کیلومتر
دقت ۶۰ متر ۳۰ تا ۱۵۰  متر ۵۰۰ متر ۲۰۰ متر ۵ تا ۷  متر
سال ورود ۱۹۷۹ ۱۹۷۹ ۱۹۸۸ ۱۹۸۵ ۲۰۰۶
توضیحات سکوی پرتاب چرخدار سکوی پرتاب چرخدار سکوی پرتاب ریلی سکوی پرتاب چرخدار سکوی پرتاب چرخدار جاده ای

جدول موشک های بالستیک جدول ۶

موشک ار تی -۲ پی ام( اس اس ۲۷) ار اس  یارس ۲۴  (اس اس ۲۷ مدل ۲ ) ار اس ۲۶
نقش موشک قاره پیمای اتمی موشک تاکتیکی اتمی موشک قاره پیمای اتمی
طول ۲۲٫۷ متر ۲۰٫۹ متر ؟
قطر ۱۹۰۰ م م ۲۰۰۰ م م ؟
وزن ۴۷٫۲ تن ۴۹ تن ؟
پیشرانه سه مرحله ای سوخت جامد سه مرحله ای سوخت جامد سه مرحله ای سوحت جامد
کلاهک یک کلاهک اتمی ۸۰۰ کیلوتی ان تی چهار کلاهک  اتمی ۳۰۰ کیلوتن تی ان تی ؟
برد ۱۱۰۰۰ کیلومتر ۱۱۰۰۰ کیلومتر ۶۰۰۰ کیلومتر
دقت ۲۰۰ متر ۱۵۰  متر ؟
سال ورود ۲۹۹۷ ۲۰۱۰ احتمالا سال ۲۰۱۵
توضیحات سکوی پرتاب چرخدار  و نسخه  سیلو پرتاب سکوی پرتاب چرخدار و نسخه سیلو پرتاب سکوی پرتاب ریلی

در جدول های بالا تمامی موشک های دارای سامانه هدایت اینرسی هستند و تنها موشک اس اس ۲۶(اسکندر) دارای سامانه هدایت ماهواره ای  و اپتیکی در کنار اینرسی و موشک های یارس و توپول و توپول ام دارای سیستم هدایت ماهواره ای در کنار اینرسی هستند

گرداوری عبدالحمید تارخ

منابع: http://missilethreat.com/

http://fas.org/

34+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
دسته بندی شده در: