ارتش هامقالات ویژهموشک های بالستیک و کروز

آرایش موشک های بالستیک در سطح جهان

در این مقاله به آرایش موشک های بالستیک در سطح جهان خواهیم پرداخت .موشک بالستیک امروزه به شکل کلی در دو زمینه متعارف  و اتمی کار برد دارد. بخشی از دارندگان این موشک ها از موشک بالستیک تنها در نقش اتمی استفاده می کنند ولی برخی  نیز در نقش موشک های  متعارف که بخش عمده ای از دسته دوم از موشک بالستیک  در نقش سلاح توپخانه ای  دوربرد تاکتیکی  معمولا با برد زیر 300 کیلومتر استفاده میکنند

موشک های بالستیک به شکل کلی به پنج دسته تقسیم می شوند

موشک های بالستیک تاکتیکی: این موشک های دارای برد زیر 300 کیلومتر هستند

موشک بالستیک کوتاه برد(SRBM): این موشک های دارای بردی 300 تا 1000 کیلومتر هستند

موشک بالستیک میان برد(MRBM): این موشک ها دارای بردی بین 1000 تا 3500 کیلومتر هستند

موشک بالستیک دوربرد(IRBM): این موشک های دارای بردی بین 3500 تا 5500 کیلومتر هستند

موشک های بالستیک قاره پیما(ICBM)  موشک های با برد بیش از 5500 کیلومتر

 برای سالها موشک های بالستیک  به دلیل سرعت بالا خط اول تهاجم اتمی بود زیرا از دیگر حامل های  اتمی مانند بمب افکنها و موشک های  کروز سرعت و ایمنی بیشتر در برخورد به هدف داشتند از این رو قدرت های اتمی از انها در نقش اتمی در برد بلند  و کوتاه استفاده میکردند. قدرت های بزرگ هرگز از موشکهای  بالستیک به دلیل دقت پایین و حتی در صورت دقت بالا به دلیل قیمت بسیار بالا نسبت به موشک های  کروز و یا تسلیحات هواپرتاب در نقش متعارف استفاده نمی کردند  و نمی کنند در برد های کوتاه مانند  زیر 300 و یا 500 کیلومتر. این قائده همچنان در تمامی کشورهای  به غیر از یک  یا دو کشور حفظ شد و قیمت بالا ، انعطاف پذیری  کم(منظور اینکه موشک بالستیک  زمین پرتاب را تنها میتوان از زمین  پرتاب کرد)  و حتی دقت پایینتر نسبت به انواع دیگر تسلیحات تنها از  موشک های بالستیک در نقش اتمی و یا در نقش  تعارف  در برد کوتاه استفاده میکند

اقبال عمومی در تسلیحات برد بلند بر روی موشک های کروز می باشد زیرا در مرحله اول قیمت انها گهگاه با برد مشابه یک دهم  موشک های بالستیک است از طرفی  انعطاف پذیری  بالای دارند برای نمونه میتوان انها را از  کشتی ، زیر دریایی، هواپیما و یا زمین  پرتاب کرد(یک نوع موشک را تنها با کمی تغییر)از طرفی دقت بالا  دارند و میتوان انها را به هر شکل به هدف کوبی(مثلا از بالاو یا پهلو). از این رو بسیاری از قدرت های غربی مانند فرانسه و انگلستان نیز  همواره به دنبال موشک های کروز  رفتند .

بزرگترین تولید کنندگان موشک بالستیک  به غیر از یک مورد(ایران) همگی دارنده سلاح های اتمی هستند و یا بهتر است بگویم تنها تولید کنندگان موشک های بالستیک  میان برد به بالا دارندگان سلاح های اتمی هستند(باز غیر ایران) در زیر لیست دارندگان سلاح اتمی  امده است

۱  آمریکا ۱۹۴۵ ~۷٬۷۰۰ عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۲  روسیه ۱۹۴۹ ~۸٬۵۰۰‏ عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۳  بریتانیا ۱۹۵۲ ~۲۲۵‏ عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۴  فرانسه ۱۹۶۰ ~۳۰۰‏ عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۵  چین ۱۹۶۴ ~۲۵۰ عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۶  هند ۱۹۷۴ ۹۰ تا ۱۱۰‏
۷  پاکستان ۱۹۹۸ ۱۰۰ تا ۱۲۰
۸  کره شمالی ۲۰۰۶ کمتر از ۱۰‏
 اسرائیل نامشخص ~۸۰ سرائیل دارا بودن بمب اتمی را رسماً اعلام نکرده‌است

در مقاله زیر به ارایش موشک های بالستیک در جهان و نقش و تعداد انها در ارتش های جهان خواهیم پرداخت. از انجای که مورد تمامی موشک های بالستیک  در مقاله(به غیر از دو مورد ) مقالات اخصاصی در سایت وجود دارد از این رو از توضیح اضافه در مورد هر موشک خوداری شده است

در برخی موارد تعداد موشکها ذکر شده است. این تعداد بر اساس گفته منابع مختلف است و یا  تایید سازمان های  حقوق بشری و یا صلح بانی جهانی  و بدون شک رقم دقیق نیست ولی میتوان گفت حدود کلی ان درست است ولی اصراری  بر درست بودن کاملا اعداد نداریم.همچنین در این مقاله نامی از موشک های کشور عزیزمان ایران برده نشده. دلیل این مسئله  اینکه این مقاله در موردش ارایش موشک های بالستیک  در سطح جهان است و هدف ان بررسی تعداد موشک های موجود است. در مورد برخی از کشورها تعداد موشکها توسط خودشان و یا منابع دیگر اعلام شده ولی در مورد ایران  در مرحله اول در مورد خود مقامات اطلاعات درستی داده نشده   و  منابع غربی و یا شرقی هم از انجای که اطلاعاتشات دقیق ندارن (و بنده هم اصلا دنبال دردسر نیستم) امار دقیق وجود ندارد. مورد بعد در مقاله بررسی ((اشنایی با محصولات نظامی ایران بخش چهارم )) به همه موشک های بالستیک ایران پرداخته شده از این رو به ان مقاله رجوع کنید زیرا به دلیل طیف وسیع موشک های تولید ایران   اوردن دوباره  لیست موشک های ایرانی بدون اینکه به تعداد انها اشاره شود تنها تکرار است و باعث طولانی شدن مقاله خواهد شد . از این رو به مقاله اشنایی با محصولات نظامی ایران بخش چهارم رجوع کنید

ایالات متحده امریکا

این کشور همکنون تنها از دو موشک بالستیک استفاده میکند که   هر  دو در نقش  اتمی استفاده می شوند.

موشک بالستیک قاره پیکای اتمی  LGM-30 مینتومن:  موشک سوخت جامد اتمی  سه مرحله که امروزه  از سه نمونه ساخته شده  نسخه مینتومن 3 همچنان در خدمت است. این نسخه که سیلو پرتاب می باشد دارای  برد 13000 کیلومتر بوده و میتوان یک تا سه کلاهک 300 کیلوتنی را حمل کند. همکنون 400 تیره ان در خدمت است

UGM-133 ترایدنت: موشک بالستیک  اتمی قاره  پیمای زیر دریایی پرتاب که  یکی از موفقترین موشک  بالستیک موجود جهان با 157 تست موفق و ده تست ناموفق بوده  است. این موشک  سه مرحله سوخت جامد دارای  برد 12000 کیلومتر است و میتواند  8 تا12  کلاهک اتمی 100 کیلوتن تی ان تی را با خود حمل کند و هر تیره ان 37 میلیون دلار قیمت دارد.همکنون 14 زیر دریایی اتمی کلا اوهایو هر یک 24 موشک ترایدنت  حمل میکند  و گفته شده 400 تیره این موشک در خدمت است

ارتش امریکا تنها از موشک زمین  به زمین   MGM-140 ATACMS با حرکت  نیم بالستیک  در نقش متعارف استفاده میکند. این موشک دارای  برد 165 تا 300  کیلومتر بسته به مدل  و سامانه هدایت اینرسی  و جی پی اس است و گفته شده حدود 2000 تیره ان در خدمت ارتش امریکا می باشد که توسط نیروی زمینی استفاده می شود . دست کم بیش از 550 تیره این موشک طی چند جنگ بر علیه پدافند و یا مرکز تجمع دشمن  شلیک  شده

ترایدنت

انگلستان

تنها قدرت اتمی که موشک بالستیک نمی سازد . موشک بالستیک ارتش انگلستان  موشک بالستیک ترایدنت امریکایی است که از چهار زیر دریایی کلاس ونگار پرتاب می شود. ارتش انگلستان بین سال های 1993 تا 2004 میلادی  در مجموع 72 تیره  موشک  ترادینت تحویل گرفته است که همکنون در خدمت دارد

فرانسه

تنها موشک  بالستیک  فرانسوی موشک بالستیک اتمی زیر دریایی پرتاب  ام51 است که یک موشک بالستیک  با برد 8 تا 10 هزار کیلومتر است و میتواند  تا شش کلاهک اتمی را حمل کند. این موشک از زیر دریایهای کلاس   Triomphant  شلیک می شود که چهار فروند ان در خدمت است. مشخص نیست چند موشک  ام51 در خدمت است ولی برخی منابع رقم 50 تیره را اعلام کرده اند.فرانسه تا یک دهه پیش  موشک های بالستیک زمین پرتاب سیلو پرتاب نیز داشت ولی انها نیز  از خدمت خارج کرده است

روسیه

این کشور از موشک بالستیک در نقش  اتمی و متعارف استفاده میکند. البته در نقش متعارف تنها در برد کوتاه زیر 300 کیلومتر بهره می برد . روسیه  و امریکا بر اساس پیمانی موشک های بالستیکی  با برد 500 تا 5500 کیلومتر به دلیل زمان واکنش کم در برابر انها  تولید نمی کنند اگرچه تا پیش از نیز  از موشک های با این برد در نقش اتمی استفاده می شد

اس اس 18: این موشک  بالستیک قاره پیما نسخه های مختلفی دارد ولی همکنون 48 تیره  نسخه ار 36 ام2 در خدمت است. این نسخه دارای برد11000 کیلومتر  است و از ده کلاهک اتمی 550 کیلوتنی بهره می برد. قرار است  این موشک  در سال 2019 با موشک ار اس 28 جایگزین شود

اس اس25: موشک بالستیک  سه مرحله ای  سوخت جامد  ملقب به توپول اخرین موشک بالستیک  تولید شده در شوروی با برد 10000 کیلومتر که میتواند یک کلاهک 800 کیلوتن تی ان تی را حمل کند.این موشک  در انواع سیلو پرتاب و جاده ای در دستراس است . 72 تیره از این موشک در خدمت  است  که که تا سال 2019 در صورت بهسازی نشدن عمر خدمیتشان تمام می شود و احتمالا قرار است با یارس جایگزین شود

اس اس 27: موشک بالستیک  سه مرحله سوخت جامد  ملقب به توپول ام  که نسخه ارتقا یافته  موشک توپول است که در روسیه تولید شد. این موشک دارای برد 11000 کیلومتر است و میتواند یک کلاهک واحد 800 کیلوتن تی ان تی را حمل کند و به شکل سیلو پرتاب و جاده ای در خدمت است . 78 موشک در خدمت است

ار اس 24:موشک بالستیک سه مرحله ای  قاره پیما ملقب به یارس که بر اساس  توپول ام ساخته شد و در سال 2010 وارد خدمت شده است و دارای  برد 11000 کیلومتر است و میتواند 4 کلاهک 250 کیلوتن تی ان تی را حمل کند.این موشک  جایگزین  موشک های توپول و توپول ام می شود . 63 موشک تا سال 2016 در خدمت بودند

روسیه جدید موشکی با نام ار اس 28 نیز ازمایش کرده است که دارای  برد 10000 کیلومتر است  و میتواند ده و یا  به قولی  24 کلاهک اتمی  را حمل کند .جزئیاتی از این موشک توسط روسها هنوز اعلام شده و قرار است در سال 2020 وارد خدمت شود

موشک ار 29: موشک زیر  دریایی پرتاب سوخت مایع دو مرحله برای پرتاب  از زیر  دریایی که همکنون تنها از زیر  دریایی دلتا پرتاب می شود و حدود چهار دهه است در خدمت است .این موشک در چندین مدل توسعه  یافته که  برد ان از 8300 کیلومتر تا 12000 کیلومتر است  و میتواند بسته به مدل 4 تا 12  کلاهک  اتمی راحمل کند. بین 100 تا 150 تیره از این موشک در خدمت ارتش  روسیه است که همکنون از 9 زیر دریایی کلاس دلتا 3 و 4 بازمانده از دروان شوروی شلیک می شود. هر زیر دریایی دارای 16 سیلوی  پرتاب موشک  است

بولاوا: موشک سه مرحله سوخت جامد  طراحی  شده برای زیر دریایی کلاس  بوری. این موشک دارای  برد  حدود 9000 کیلومتر است  و میتواند  6 کلاهک  اتمی حمل کند. این موشک مشکلات بسیاری  داشته و از 26 تست خود 13 تست  ان با شکست  انجامیده است و از این رو روسها برای پوشش مشکلات این موشک دست به توسعه نسخه جدید  با نام ار 29 با نام ار 29 ار ام یو 2 با نام لاینر زده اند. همکنون 3 زیر دریایی بوری  در خدمت اتش  و قرار است پنچ  فروند دیگر نیز  تولید شود. 150 تا 170 تیره بولاوا ساخته شده است

(نکته جالب  اینکه  امریکا  دو مدل موشک بالستیک اتمی دارند که از نظر تعداد بیشتر از تعداد شش مدل موشک بالستیک  روسها است از طرفی تعداد کلاهک های  مجتمع نصب شده روی این موشکها نیز بیشتر است ..این یک قیاس نیست یک نتیجه گیری است …حساس نشو حساس نشو )

روسیه  دست کم همکنون دو نوع موشک کوتاه برد نیز در نقش متعارف  در خدمت دارد

اس اس 21: این موشک که با نام  توچکا شناخته می شود یک موشک بالستیک تاکتیک  با برد 5 تا 120 کیلومتر بسته به مدل و دقت 120 تا 60 متر می باشد  که میتواند کلاهک  متعارف 450 کیلوگرمی ویا اتمی 100 کیلوتن تی ان تی را با خود حمل کند. 48 لانچر با حدود 500 تیره موشک همچنان در خدمت است که تا سال 2002 از خدمت خارج خواهند شد

اس اس 26: موشک بالستیک  تاکتیکی  با برد 400 تا 500 کیلومتر ملقب به اسکندر با دقت 20 تا 7 متر بسته به مدل که از یک کلاهک متعارف 700 کیلوگرمی استفاده میکند.115 لانچر و حدود 400 تا 700تیره موشک در خدمت است

توپل ام

چین

چین نیز از موشک های بالستیک خود در  نقش های متعارف  و اتمی استفاده میکند. به گفته وزارت دفاع امریکا چین بزرگترین تولید کننده موشک بالستیک در جهان است(برای اشنایی با موشک های بالستیک ساخت چین اینجا را کلیک کنید)

دانگ فنگ 4: موشک سوخت مایع دو مرحله با یک کلاهک اتمی 3.3 کیلوتنی با برد 5500 تا 7000 کیلومتر. 20 موشک همکنون مستقر است که به زودی از خدمت خارج می شوند

دانگ فنگ5: موشک سوخت مایع سه مرحله ای قاره پیما با برد 12000 تا 15000 کیلومتر دارای  یک کلاهک اتمی 3.3 مگاتنی و برخی منابع نیز  مدعی توان حمل  هشت کلاهک  کوچک را دارند . 20 موشک  بر روی سکو مستقر هستند  که به زودی از خدمت خارج می شوند

دانگ فنگ 31: موشک سه مرحله سوخت جامد که نخستین  موشک  قاره پیمای  سوخت جامد  چین است. این موشک دارای  سکوی  پرتاب متحرک است و دارای برد 7000 تا 8000 کیلومتر بوده و از یک کلاهک  با 3 تا 5 کلاهک اتمی 100 کیلو تن تی ان تی بهره می برد . نسخه جدید این موشک 11000 کیلومتر برد دارد.گفته شده 80 موشک مستقر شده اند

دانگ فنگ 41: دوربردترین  موشک سوخت جامد چین شامل یک موشک سوخت  جامد سه مرحله ای پرتاب شونده از روی تریلر با 10 کلاهک 100 کیلو تن تی ان تی.این موشک  جایگزین دانگ فنگ 5 خواهد شد و بین 12000 تا 15000 کیلومتر برد دارد . گفته شده در نهایت 50 تا 60 موشک مستقر خواهد شد

چنی همچنین دارای موشک های میان برد و دوربرد دیگری نیز  میباشد که شامل

دانگ فنگ 21: موشک بالستیک دو مرحله سوحت جامد متحرک با برد 1700 کیلومتر که دارای  یک تا پنج کلاهک اتمی 100 تا 500 کیلوتن تی ان تی است . دقت این موشک  بسته به مدل بین 300 تا 100 متر اعلام شده . بین 120 تا 150 موشک  در خدمت است. اعلام شده هر تیره از این موشک هفت میلیون دلار قیمت دارد

دانگ فنگ 25: موشک  دوربرد با برد 3200 کیلومتر که نسخه دوربرد تر دانگ  فنگ 21 است. این نسخه  میتواند یک کلاهک اتمی و یا متعارف را حمل کند و از وضعیت خدمتی ان اطلاع زیادی در دستراس نیست

دانگ فنگ 26: موشک بالستیک  با برد 4000  کیلومتر دارای  نقش اتمی و دقت 150 تا 400 متر.در سال 2015 عملیاتی  شده  است

دانگ فنگ 16: موشک بالستیک با برد 1000 کیلومتر در نقش متعارف برای مقابله با موشک های پاتریوت  مستقر در تایوان. این نسخه نیز از سال 2015 عملیاتی شده است

به گفته برخی منابع امریکایی  چین دست کم به دنبال به خدمت گیری 500 تیره موشک از دانگ فنگ 25،26 و 16 است.

چین  در نقش متعارف  نیز  موشک های تاکتیکی  کوتاه برد نیز استفاده میکند

دانگ فنگ 11: موشک بالستیک کوتاه برد با  برد 300 کیلومتر و کلاهک 800 کیلوگرمی دارای  دقت 500 تا 600 متر و  نسخه ای با برد 700 کیلومتر و دقت 20 تا 30 متر البته  با سامانه جی پی اس و 200 متر با سامانه هدایت اینرسی  . 500 تا 600 موشک در خدمت است

دانگ فنگ 12:نسخه چینی اسکندر با برد حدود 400 کیلومتر  و دقت 30 متر. این نسخه دارای  یک کلاهک 400 کیلوگرمی است و قرار است جایگزین دانگ فنگ 11 شود

دانگ فنگ15:موشک بالستیک  تاکتیکی  با برد 600 تا 900 کیلومتر بسته به مدل و دقت 15 تا 20 متر. این نسخه  دارای  کلاهک متعارف 750 کیلوگرمی است اگرچه  میتوان ان را به کلاهک اتمی نیز مجهز کرد. همکنون  حدود 350 موشک و 100 لانچر در خدمت است

چین همچنین دارای دو موشک بالستیک زیر دریایی پرتاب اتمی است

جی ال 1: اولین موشک زیر  دریایی پرتاب چینی. این موشک دو مرحله سوخت  جامد با برد 1700 کیلومتر که یک کلاهک اتمی 250 تا 300 کیلوتن تی ان تی حمل میکند. این موشک به تعداد زیادی تولید نشد زیرا تنها از یک زیر دریایی تایپ 92 شلیک می شود

جی ال2:موشک سوخت جامد سه مرحله ای با برد 8000 کیلومتر  که دارای  سه تا چهار کلاهک اتمی است. این موشک همکنون از چهار زیر دریایی کلاس تایپ 94  هر یک با چهار  سیلو پرتاب می شوند . احتمالا در نهایت با در نظر گرفتن زیر دریایی های در دست سفارش  بیش از 150 تا 200 موشک مستقر خواهد شد

دانگ فنگ 21

پاکستان

پاکستان  نیز از دیگر قدرت های اتمی موشک بالستیک  را در دو نقش متعارف و اتمی البته بسته به برد ان استفاده میکند .(برای اشنایی با موشک های بالستیک ساخت پاکستان اینجا را کلیک کنید)

شاهین1: نخستین   موشک بالستیک  سوخت جامد کوتاه برد پاکستانی ها که دارای  برد 750 تا 900 کیلومتر بسته به مدل بود که به  عنوان حامل اتمی برای اماده باش اتمی ساخته شد ولی چون بردش محدود بود و بسیاری از مناطق مهم هند را پوشش نمیداد  با موشک های دیگر جایگزین شد. بر اساس گفته  هندی ها  90 تیره از این موشک ساخته شد که امروز نقش متعارف  دارد(منبعی دیگر اورده 180 موشک)

شاهین 2: اصلیترین بازدارنده  اتمی پاکستان  با برد 2000 کیلومتر. این موشک دارای دو مرحله سوخت جامد با برد 2000 کیلومتر است که به شکل اماده باش اتمی نگهداری می شود و برد ان بسته به کلاهک 2000 تا 2500 کیلومتر اعلام شده است . هیچ منبعی در مورد تعداد این موشک در خدمت صحبتی نکرده است

شاهین 3:موشک  دوربردتر دو مرحله سوخت جامد با برد 2750 کیلومتر که حدود یک دهه به دلایل مالی برنامه ان به درازا کشید  و در سال 2015 اولین  تست خود را انجام داده است. این موشک برای پوشش مناطق  شرقی هند ساخته شده و قرار است جایگزین غوری1 نیز شود ولی اینکه هنوز وارد خدمت شده باشد و یا جای شک و تردید وجود دارد

غوری1: نخستین   موشک میان  برد پاکستانی ها که هاتف 5 نیز خوانده می شود  با سوخت مایع که بر اساس موشک رودونگ کره شمالی  ساخته  شده است و با یک کلاهک 700 کیلوگرمی دارای برد 1500 کیلومتر است. این موشک در نقش اتمی و متعارف در خدمت است و بر اساس برخی منابع  حدود 200 تیره  ان در خدمت پاکستانی ها  است

غزنوی(هاتف3): موشک بالستیک  سوخت جامد تاکتیکی    با برد 320 کیلومتر که در  نقش متعارف  استفاده شده و دارای کلاهک 700 کیلوگرمی است. این موشک نسخه تولید داخل موشک چینی ام11 یا همان دانگ فنگ 11 است

ابدال :موشک بالستیک  تاکتیکی  برد کوتاه که 180 کیلومتر برد دارد. برای مدتی در نقش اتمی  به کار رفت ولی امروزه تنها دارای نقش متعارف است و از کلاهک 500 کیلوگرمی استفاده  میکند. این موشک در واقع  همان نسخه صادراتی دانگ فنگ11 است که 50 تیره ان توسط چین به پاکستان در دهه 1990 فروخته شد

هاتف1: اولین سلاح زمین به زمین دوبرد ساخت پاکستان که در واقع  یک راکت توپخانه ای بود تا یک موشک بالستیک  که تا 100 کیلومتر  برد داشت و دارای دقت پایینی  است. این نسخه  دارای نقش متعارف است

نصر: موشک زمین به زمین کوتاه برد با برد 60 کیلومتر. این موشک  به تازگی وارد خدمت شده است و حتی توان حمل کلاهک اتمی دارد

لازم به ذکر است کمیته دفاعی مجلس هند  در سال 2014 اعلام کرد پاکستان باید  حدود 1000 موشک بالستیک  شاهین1و2 ،غوری و غزنوی در اختیار داشته باشد(موشک های با برد بیش از 500 کیلومتر)

شاهین1

هند

هند نیز از دیگر قدرت ها اتمی دارای  موشک بالستیک در دو نقش تعارف و اتمی است. البته هند به دلیل قدرت هوایی خود نسبت به پاکستان نقش متعارف کمتری برای موشک های خود قائل  است(برای اشنایی با موشک های بالستیک ساخت هند اینجا را کلیک کنید)

اگنی1: موشک سوخت جامد تک مرحله ای با برد 750 تا 1250 کیلومتر که دارای  یک کلاهک اتمی 250 کیلوتن  تن تی ان تی و یا یک کلاهک  متعارف 1000 کیلوگرمی است. این موشک از سال 2004 میلادی در خدمت است و دیگر تولید نمی  شود. برخی منابع معتقدند  150 تیره از این موشک ساخته شد و قیمت هر تیره 5.5 میلیون دلار اعلام شده است

اگنی2:موشک سوخت جامد دو مرحله ای  با برد2000 تا 3000 کیلومتر بسته به کلاهک  که میتواند یک کلاهک اتمی 250 کیلوتن تی ان تی و یا 1000 کیلوگرمی متعارف را حمل کند. بر اساس برخی منابع 100 تا 150 موشک در خدمت است که قیمت هر فروند  7 میلیون دلار اعلام شده است

اگنی3:موشک دوربرد بالستیک دو مرحله ای با برد 3500 تا 5000 کیلومتر بسته به کلاهک که تنها برای نقش اتمی توسعه یافته  و میتواند یک کلاهک اتمی  250 کیلوتن تی ان تی را حمل کند

اگنی 4: موشک دو مرحله ای سوخت جامد با برد 4000 کیلوگرم  که توان حمل یک کلاهک اتمی 250 کیلوتن تی ان تی را دارد و از سال 2014 وارد خدمت شده است

اگنی5: نخستین   موشک بالستیک  قاره  پیما  با برد 5000 تا 8000 کیلومتر  بسته به وزن کلاهک دارای سه  مرحله سوخت جامد که میتواند یک کلاهک اتمی پانصد  کیلوتن تی ان تی را با خود حمل کند. این موشک در سال 2016 وارد خدمت شده و هند به دنبال  نصب کلاهک  مجتمع بر روی ان است. یک منبع هندی اعلام کرده هند تصمیم به استقرار 60 موشک  اگنی 5 است

بار اصلی تهاجم  متعارف  موشکی هند را موشک های کوتاه برد بر شانه دارند . این موشکها مانند موشک های Prahaar   با برد 150 و دقت زیر ده متر که مجهز به یک کلاهک 200 کیلوگرمی است، موشک Prithvi   در انواع  1،2 و 3 با برد به ترتیب 150،250 و 350 که توان حمل کلاهک  اتمی و متعارف را دارند

همچنین هند دارای  یک موشک  زیر  دریایی پرتاب بالستیک با نام  Sagarika  است که با کلاهک یک تنی 750 کیلوگرم و با کلاهک 180 کیلوگرمی ، 1900 کیلومتر برد دارد و از زیر دریایی اتمی  کلاس Arihant شلیک  شود که دارای سیلوی پرتاب عمود است.سه زیر دریایی سفارش  داده شده که هریک 12 موشک حمل میکنند

اگنی3

کره شمالی

کره شمالی نیز یکی از قدرت های اتمی است که  البته در مرحله اول توسعه توان موشکی  خود بیشتر به دنبال جنبه متعارف  بود و بعد از دست یابی به کلاهک اتمی به طرف بخش هسته ای ان رفت. کره شمالی دارای موشک های زیادی  ولی کم دقتی است البته با در نظر گرفت اینکه بیشتر به دنبال  استفاده اتمی در برد بالا است چندان هم دقت کم اهمیتی ندارد.( برای اشنایی با توان موشک بالستیک کره شمالی اینجا را کلیک کنید)

رودونگ 1: موشک سوخت مایع  تک مرحله ای که باید ان را نسخه دوربرد تر موشک اسکاد سی نامید و پاییه تکمیل موشک غوری و شهاب 3 شده. این  موشک بسته  به کلاهک تا 1500 کیلومتر برد دارد ودارای یک کلاهک یک تنی است و دقت ان حدود هزار متر گفته شده. بر اساس منابع اطلاعاتی غرب 300 تیره  موشک با 50 لانچر  پرتاب تولید  شد و احتمالا دیگر تولید نمی شود

هواسانگ10: موشک سوخت مایع بر اساس موشک  زیر دریایی پرتاب ار 27  برای پرتاب  از زمین  که دارای  برد 2500 و به گفته برخی منابع 4000 کیلومتر است و دارای  دقت 2 کیلومتر است. بر اساس منابع اطلاعاتی ژاپن و کره جنوبی از هشت شلیک این موشک تنها دو شلیک موفقیت امیز  بوده است  از این رو با وجود  شرکت در برخی مراسم ها  هنوز وضعیت عملیاتی این موشک مشخص نیست

ان کا 08: موشک سوخت مایع دو مرحله و بر اساس  برخی گذارشات سوخت جامد سه مرحله ای با برد 6000 کیلومتر . این موشک نیز دو تست ناموفق داشته تاکنون تست موفقی  از ان گذارش نشده و از قرار برای حمل کلاهک اتمی ساخته شده است

کره شمالی دو موشک قاره پیما با نام تائوپودونگ1 و 2 ازمایش کرد. هیچ کدام طی چند تست هیچ پرتاب  موفقی نداشته  از این  رو به نظر میرسد به دلایل زیادی  برنامه ان کنار گذاشته شد زیرا دست کم ده سال است دیگر تست نشده اند

همچنین کره شمالی دارای موشک های کوتاه بری چون هواسانگ  5 و 6 با برد 300  و 500 کیلومتر(اسکاد بی وسی  کره ای) به میزان 800 تا 1000 تیره و موشک سوحت جامد جدید  توکسا نسخه  داخلی موشکی  توچکا روسی با برد 120 کیلومتر است

این کشور بر اساس موشک هواسانگ10 یک موشک زیر دریایی پرتاب ازمایش کرده است منابع کره جنوبی ان  را تائید  نکرده اند (کره شمالی به دلیل وسعت خاک کم هر گاه دست به ازمایش موشک بالستیک  میزند بلافاصله توسط رادار های برد  بلند ژاپن و کره جنوی رسد می شود از این رو نتیجه تمامی ازمایشات  ان مشخص است و نکته بعد این است که تقریبا تمامی منابع معتقدند که برنامه موشکی کره شمالی به شدت قربانی کیفیت بد تولید قطعات در این کشور  است و شکست های پیاپی  ازمایشان موشکی نیز به همین مسئله بر میگردد و کافیست به برخی گفته های مسئولیت فرماندهان و یا پرسنل سپاه پاسداران  رجوع کنید که به کیفیت بد  اسکاد های کره ای که در سالهای اخر جنگ وارد ایران شد اشاره شده . بدی کیفیت تولید در تمامی تسلیحات کره شمالی وحود دارد نمونه از ان تانک های جونیما هو وارد شده   از کره زمان جنگ است که به سرعت بعد از جنگ از خدمت خارج شد)

هواسانگ10

اسرائیل

این کشور به عنوان یک قدرت اتمی غیر رسمی  همکنون تنها دو موشک بالستیک اتمی در خدمت دارد(برای اشنایی با موشک های بالستیک اسرائیل اینجا را کلیک کنید)

جریکا2:موشک بالستیک  سوخت جامد  دو مرحله ای  با برد 1300 تا 2000  کیلومتر بسته به کلاهک  که توان حمل یک کلاهک یک تنی شامل یک کلاهک اتمی یک مگاتونی را دارد. این موشک از اوائل دهه 1990مستقر شده و حدود 100 تیره ان در خدمت است(برخی منابع 70 تیره)

جریکا3: موشک بالستیک  سه مرحله ای سوخت جامد قاره پیما با برد 5000 کیلومتر با یک کلاهک یک تنی و بیش از 10000 کیلومتر با کلاهک 250 کیلوگرمی است  و حدود یک دهه می باشد  وارد خدمت شده است. گفته شده بین 40 تا 60 موشک مستقر شده است

اسرائیل همچنین از موشک زمین به زمین لورا با برد 300 کیلومتر و دقت زیر ده متر در نقش متعارف استفاده میکند. این موشک جدیدا وارد خدمت شده است

جریکا

دیگر دارندگان موشک بالستیک

باقی دارندگان موشک بالستیک به غیر از  دو مورد تنها دارای  موشک بالستیک تاکتیکی  هستند

عربستان: این کشور  50 تیره موشک میان برد دانگ فنگ 3 با برد 4000 تا 5000 کیلومتر  بال یک کلاهک 2 تنی است. این کشور همکنون دنبال خرید و تولید موشک بالستیک  تاکتیکی با برد 300 کیلومتر از اکرایین است

کره جنوبی: خود از سازندگان موشک بالستیک است و همکنون موشک های بالستیک  تا  برد 800 کیلومتر را تولید میکند. مشخص نیست چند موشک در خدمت این کشور است ولی برخی منابع داخلی خود کره جنوبی گفته کره جنوبی به دنبال استقرار  500 موشک برای نابودی  سکوی های پرتاب موشکی  کره شمالی قبل از شلیک هستند . همچنین این کشور دست کم طی دو سری 222 موشک MGM-140 با  برد 165 کیلومتر را خریداری کرده است(برای اشنایی با توان موشکی کره جنوبی اینجا را کلیک کنید)

ویتنام : این کشور  تنها دارای موشک اسکاد در نقش موشک بالستیک است  . ویتنام در دهه 1980 میلادی  25 موشک اسکاد  و چهار پرتابگر همگی از نوع بی با برد 300 کیلومتر تحویل گرفت که مشخص نسیت همکنون چه وضعیتی دارند. همچنین 25  تیره هواسنگ 6 نیز توسط ویتنام در سال 1996 از کره شمالی خریداری شد

سوریه: این کشور  زراتخانه  متنوع ای از موشک  بالستیک دارد اگرچه تا کنون به گفته مقامات اسرائیلی 90% ان را طی جنگ داخلی شلیک   کرده است. اسکاد اولین موشک  بالستیک این کشور است . سوریه 18 سکوی  پرتاب و 75 موشک اسکاد بی در سال 1973 به شوروی  سفارش داد و در  سال های 1990 تا 2000 میلادی  موفق به دریافت 160 هواسانگ 6  با  12 پرتابگر از کره شمالی شد. دیگر موشک بالستیک سوریه موشک توچکا  است . سوریه نسخه   9 ام 70 ای موشک با برد 70 کیلومتر را به میزان 50 تیره در سال 1981 از شوروی به همراه شش پرتابگر تحویل گرفتن و در ادامه در سال 1988 دست به تحویل 50 موشک و شش پرتابگر دیگر نیز زد  که در جریان  جنگ داخلی نیز از انها بارها استفاده کرد. گزارش سازمان صلح بین اللمل میگوید سوریه 1000(هزار) تیر موشک فاتح را بین سالهای 2008 تا 2014 از ایران تحویل گرفته است. البته سوریه صدها راکت توپخانه ای سری زلزال و نازعات نیز از ایران تحویل گرفته است (همچنین  این سازمان معتقد است ایران 200 تیره فاتح نیز در اختیار حزب الله قرار داده است)

یمن: زمانی که هنوز یمن شمالی و جنوبی با هم یکی نشده بودند ، در سال 1981 یمن شمالی دست به سفارش شش پرتابگر و 40 موشک اسکاد بی به شوروی زد که در جنگ بین دو یمن  نیز به کار رفت که دقت کم ان همواره دردسر ساز بود. خود کشور  یمن  نیز در سال 2001 تا 2002 موفق به دریافت  45 موشک هواسانگ 6 از کره شمالی شد . همچنین این کشور  دست کم در اواخر دهه 1980 موفق به دریافت 115 توچکا و چهار پرتاب گر  از شوروی شد (البته از  قرار بر اساس گفته برخی منابع تنها 10 تا 29  موشک  در نهایت  تحویل شد)

مصر: این کشور  در سال 1973 موفق به دست  اوردن 9 سکوی پرتاب و 40 موشک اسکاد بی از شوروی شد . اینکه هنوز این موشک ها عملیاتی باشند  احتمالش بسیار کم است

توچکا

افغانستان  : این کشور بزرگترین خریدار و بزرگترین کاربر عملیاتی موشک های بالستیک دست کم بعد از جنگ جهانی دوم است . هنگامی که شوروی  تصمیم به خروج از افغانستان  گرفت ، دست به فروش 2300 تیره موشک اسکاد  بی در انبارهای این کشور در کنار 30 پرتابگر برای استحکام حکومت کمونیست در افغانستان بین سالهای 1988 تا 1991 زد. دست کم بیش از هزار تیره از این موشک ها شلیک شد . افغانستان  در دهه 1990 باز شاهد شلیک اسکاد بین  دو طرف درگیر  در جنگ بود و بر اساس داده های موجود حدود 30 تا 50 موشک همچنان به شکل ذخیره  در افغانستان موجود است

ارمنستان: این کشور  برای مقابله با اذربایجان  از موشک های بالستیک  مختلف استفاه میکند. اولین بار در سال 1995  دست به دریافت   هشت پرتاب گر و 24 موشک اسکاد به شکل دست دوم از  روسیه زد، در ادامه  این کشور دست کم 4 پرتابگر موشک توچکا  و تعداد نامعلومی موشک توچکا(بین 30 تا 40 موشک) از روسیه به شکل دست دوم تحویل گرفت  و در سال 2016 نیز چهار پرتابگر موشک اسکندر و تعداد نامعلومی موشک از این مدل را دریافت کرد. اسکندرهای  ارمنستانی 280 تا 300 کیلومتر برد دارند

اکرایین: این کشور  بعد از فروپاشی  شوروی تعداد زیادی اسکاد و موشک توچکا را به ارث برد که  که همکنون حدود 90 تیره توچکا  همچنان در خدمت است

بلغارستان : این کشور نیز تعداد موشک توچکا از  دوران جنگ سرد  به ارث برد. گفته شده 18 موشک و چهار پرتابگر در خدمت این کشور است

بلاروس: این کشور نیز دست کم 36 موشک توچکا بازمانده از زمان شوروی را در خدمت دارد و گفته شده همچنان 60 تیره اسکاد در ابنارهای  این ارتش از نسخه بی موجود می باشد

اذربیجان: نها موشک بالستیک  در خدمت اذربایجان موشک بالستیک  توچکا ساخت شوروی است که از اکراین تحویل شده است . گفته شده این کشور چهار لانچر و بین ۴ تا ۳۰ موشک  توچکا را در خدمت دارد. البته راکت کا۳۰۰ برد بیشتری از توچکا دارد

ترکیه:این کشور دست به تولید تحت  امتیاز 200 موشک بی 611 چینی در داخل با نام ایلدیرم زده است. این موشک بالستیک  تاکتیکی دارای  برد 150 کیلومتر در نسخه 1 و 300 کیلومتر در نسخه  2 است  و یک کلاهک 400 کیلوگرمی حمل میکند. ترکیه ایلدیرم 1 را تحت  لیسانس چین تولید کرد و نسخه 2 در ترکیه توسعه یافته . ترکیه همچنین دارای  72 موشک MGM-140 با برد 165 کیلومتر نیز است

بحرین: این کشور دارای 40 موشک زمین به زمین  MGM-140 ساخت امریکا با برد 165 کیلومتر است

یونان: این کشور دارای  121 موشک زمین به زمین MGM-140  با برد 165 کیلومتر است

امارات: این کشور دارای  300 تیره موشک MGM-140 در نسخه های مختلف با برد 165 تا 300 کیلومتر است. همچنین این کشور  زمانی 25 تیره موشک هواسانگ 6 نیز از کره شمالی خریداری  کرد که به دلیل کیفیت پایین ان را انبار کرد ه است

همچنین  کشورهای زیادی از جمله المان غربی، شرقی،عراق، لهستان رومانی چک اسلاوکی سابق مجارستان و چند کشور دیگر قبلا دارای  موشک بالستیک  تاکتیکی  بودند که بعد از جنگ سرد همگی انها را از خدمت خارج کردند

همچنین چندین کشور در جهان دارای  راکتهای توپخانه ای  دوربرد هدایت شونده یا غیر هدایت شونده حتی تا برد 300 کیلومتر نیز می باشند  که به دلیل  اینکه در رده موشک بالستیک قرار نگرفته اند در این نوشتار اورده نشده اند

گرداوری: عبدالحمید تارخ

درج این مقاله در هر رسانه ای تنها با نام و نشانی سایت مجاز است

مقالات مشابه

آرایش موشک های بالستیک در جهان

توان بالستیک هند

موشک های بالستیک ساخت شوروی و روسیه

موشک های بالستیک ساخت امریکا

توان بالستیک اسراییل

توان بالستیک عربستان

توان بالستیک ترکیه

توان بالستیک پاکستان

توان بالستیک کره شمالی

توان موشکی کره جنوبی

موشک های بالستیک چین

منابع

www.fas.org

www.globalsecurity.org

missiledefenseadvocacy.org

Home

نوشته های مشابه

بستن