چه کشورهای موشک بالستیک دارند

برورسانی:خرداد 1405

در این مقاله به آرایش موشک های بالستیک در سطح جهان خواهیم پرداخت .موشک بالستیک امروزه به شکل کلی در دو زمینه متعارف و اتمی کار برد دارد. بخشی از دارندگان این موشک ها از موشک بالستیک تنها در نقش اتمی استفاده می کنند ولی برخی نیز در نقش موشک های متعارف که بخش عمده ای از دسته دوم از موشک بالستیک در نقش سلاح توپخانه ای دوربرد تاکتیکی معمولا با برد زیر 300 کیلومتر استفاده میکنند

موشک های بالستیک به شکل کلی به پنج دسته تقسیم می شوند

موشک های بالستیک تاکتیکی: این موشک های دارای برد زیر 300 کیلومتر هستند

موشک بالستیک کوتاه برد(SRBM): این موشک های دارای بردی 300 تا 1000 کیلومتر هستند

موشک بالستیک میان برد(MRBM): این موشک ها دارای بردی بین 1000 تا 3500 کیلومتر هستند

موشک بالستیک دوربرد(IRBM): این موشک های دارای بردی بین 3500 تا 5500 کیلومتر هستند

موشک های بالستیک قاره پیما(ICBM) موشک های با برد بیش از 5500 کیلومتر

برای سالها موشک های بالستیک به دلیل سرعت بالا خط اول تهاجم اتمی بود زیرا از دیگر حامل های اتمی مانند بمب افکنها و موشک های کروز سرعت و ایمنی بیشتر در برخورد به هدف داشتند از این رو قدرت های اتمی از انها در نقش اتمی در برد بلند و کوتاه استفاده میکردند. قدرت های بزرگ هرگز از موشکهای بالستیک به دلیل دقت پایین و حتی در صورت دقت بالا به دلیل قیمت بسیار بالا نسبت به موشک های کروز و یا تسلیحات هواپرتاب در نقش متعارف استفاده نمی کردند و نمی کنند در برد های کوتاه مانند زیر 300 و یا 500 کیلومتر. این قائده همچنان در تمامی کشورهای به غیر از یک یا دو کشور حفظ شد و قیمت بالا ، انعطاف پذیری کم(منظور اینکه موشک بالستیک زمین پرتاب را تنها میتوان از زمین پرتاب کرد) و حتی دقت پایینتر نسبت به انواع دیگر تسلیحات تنها از موشک های بالستیک در نقش اتمی و یا در نقش تعارف در برد کوتاه استفاده میکند

اقبال عمومی در تسلیحات برد بلند بر روی موشک های کروز می باشد زیرا در مرحله اول قیمت انها گهگاه با برد مشابه یک دهم موشک های بالستیک است از طرفی انعطاف پذیری بالای دارند برای نمونه میتوان انها را از کشتی ، زیر دریایی، هواپیما و یا زمین پرتاب کرد(یک نوع موشک را تنها با کمی تغییر)از طرفی دقت بالا دارند و میتوان انها را به هر شکل به هدف کوبی(مثلا از بالاو یا پهلو). از این رو بسیاری از قدرت های غربی مانند فرانسه و انگلستان نیز همواره به دنبال موشک های کروز رفتند .

بزرگترین تولید کنندگان موشک بالستیک به غیر از یک مورد(ایران) همگی دارنده سلاح های اتمی هستند و یا بهتر است بگویم تنها تولید کنندگان موشک های بالستیک میان برد به بالا دارندگان سلاح های اتمی هستند(باز غیر ایران) در زیر لیست دارندگان سلاح اتمی امده است

۱	آمریکا	۱۹۴۵	~۷٬۷۰۰	عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۲	روسیه	۱۹۴۹	~۸٬۵۰۰‏	عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۳	بریتانیا	۱۹۵۲	~۲۲۵‏	عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۴	فرانسه	۱۹۶۰	~۳۰۰‏	عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۵	چین	۱۹۶۴	~۲۵۰	عضو دائم شورای امنیت (دارای حق وتو)
۶	هند	۱۹۷۴	۹۰ تا ۱۱۰‏
۷	پاکستان	۱۹۹۸	۱۰۰ تا ۱۲۰
۸	کره شمالی	۲۰۰۶	کمتر از ۱۰‏
—	اسرائیل	نامشخص	~۸۰	سرائیل دارا بودن بمب اتمی را رسماً اعلام نکرده‌است

در مقاله زیر به ارایش موشک های بالستیک در جهان و نقش و تعداد انها در ارتش های جهان خواهیم پرداخت. از انجای که مورد تمامی موشک های بالستیک در مقاله(به غیر از دو مورد ) مقالات اخصاصی در سایت وجود دارد از این رو از توضیح اضافه در مورد هر موشک خوداری شده است

در برخی موارد تعداد موشکها ذکر شده است. این تعداد بر اساس گفته منابع مختلف است و یا تایید سازمان های حقوق بشری و یا صلح بانی جهانی و بدون شک رقم دقیق نیست ولی میتوان گفت حدود کلی ان درست است ولی اصراری بر درست بودن کاملا اعداد نداریم.همچنین در این مقاله نامی از موشک های کشور عزیزمان ایران برده نشده. دلیل این مسئله اینکه این مقاله در موردش ارایش موشک های بالستیک در سطح جهان است و هدف ان بررسی تعداد موشک های موجود است. در مورد برخی از کشورها تعداد موشکها توسط خودشان و یا منابع دیگر اعلام شده ولی در مورد ایران در مرحله اول در مورد خود مقامات اطلاعات درستی داده نشده و منابع غربی و یا شرقی هم از انجای که اطلاعاتشات دقیق ندارن (و بنده هم اصلا دنبال دردسر نیستم) امار دقیق وجود ندارد. مورد بعد در مقاله بررسی ((اشنایی با توان موشکی ایران )) به همه موشک های بالستیک ایران پرداخته شده از این رو به ان مقاله رجوع کنید زیرا به دلیل طیف وسیع موشک های تولید ایران اوردن دوباره لیست موشک های ایرانی بدون اینکه به تعداد انها اشاره شود تنها تکرار است و باعث طولانی شدن مقاله خواهد شد . از این رو به مقاله اشنایی با توان موشکی ایران بارجوع کنید

ایالات متحده امریکا

موشک بالستیک قاره پیکای اتمی LGM-30 مینتومن: موشک سوخت جامد اتمی سه مرحله که امروزه از سه نمونه ساخته شده نسخه مینتومن 3 همچنان در خدمت است. این نسخه که سیلو پرتاب می باشد دارای برد 13000 کیلومتر بوده و میتوان یک تا سه کلاهک 300 کیلوتنی را حمل کند. همکنون 400 تیره ان در خدمت است

UGM-133 ترایدنت: موشک بالستیک اتمی قاره پیمای زیر دریایی پرتاب که یکی از موفقترین موشک بالستیک موجود جهان با 157 تست موفق و ده تست ناموفق بوده است. این موشک سه مرحله سوخت جامد دارای برد 12000 کیلومتر است و میتواند 8 تا12 کلاهک اتمی 100 کیلوتن تی ان تی را با خود حمل کند و هر تیره ان 37 میلیون دلار قیمت دارد.همکنون 14 زیر دریایی اتمی کلا اوهایو هر یک 24 موشک ترایدنت حمل میکند و گفته شده 400 تیره این موشک در خدمت است

ارتش امریکا از موشک زمین به زمین MGM-140 اتکامز و پرسام با حرکت بالستیک در نقش متعارف استفاده میکند. پرسام دارای کلاهک انفجار مجاورتی قابل تنظیم برای برخورد مستقیم با برد 500 کیلومتر و موشک اتکامز به برد 165 تا300 کیلومتر دارای کلاهک در انواع خوشه ای و انفجار قوی است

انگلستان

تنها قدرت اتمی که موشک بالستیک نمی سازد . موشک بالستیک ارتش انگلستان موشک بالستیک ترایدنت امریکایی است که از چهار زیر دریایی کلاس ونگار پرتاب می شود. ارتش انگلستان بین سال های 1993 تا 2004 میلادی در مجموع 72 تیره موشک ترادینت تحویل گرفته است که همکنون در خدمت دارد

فرانسه

تنها موشک بالستیک فرانسوی موشک بالستیک اتمی زیر دریایی پرتاب ام51 است که یک موشک بالستیک با برد 8 تا 10 هزار کیلومتر است و میتواند تا شش کلاهک اتمی را حمل کند. این موشک از زیر دریایهای کلاس Triomphant شلیک می شود که چهار فروند ان در خدمت است. مشخص نیست چند موشک ام51 در خدمت است ولی برخی منابع رقم 50 تیره را اعلام کرده اند.فرانسه تا یک دهه پیش موشک های بالستیک زمین پرتاب سیلو پرتاب نیز داشت ولی انها نیز از خدمت خارج کرده است

روسیه

این کشور از موشک بالستیک در نقش اتمی و متعارف استفاده میکند. البته در نقش متعارف تنها در برد کوتاه زیر 300 کیلومتر بهره می برد . روسیه و امریکا بر اساس پیمانی موشک های بالستیکی با برد 500 تا 5500 کیلومتر به دلیل زمان واکنش کم در برابر انها تولید نمی کنند اگرچه تا پیش از نیز از موشک های با این برد در نقش اتمی استفاده می شد

اس اس 18: این موشک بالستیک قاره پیما نسخه های مختلفی دارد ولی همکنون 48 تیره نسخه ار 36 ام2 در خدمت است. این نسخه دارای برد11000 کیلومتر است و از ده کلاهک اتمی 550 کیلوتنی بهره می برد. قرار است این موشک در سال 2019 با موشک ار اس 28 جایگزین شود

اس اس25: موشک بالستیک سه مرحله ای سوخت جامد ملقب به توپول اخرین موشک بالستیک تولید شده در شوروی با برد 10000 کیلومتر که میتواند یک کلاهک 800 کیلوتن تی ان تی را حمل کند.این موشک در انواع سیلو پرتاب و جاده ای در دستراس است . 72 تیره از این موشک در خدمت است که که تا سال 2019 در صورت بهسازی نشدن عمر خدمیتشان تمام می شود و احتمالا قرار است با یارس جایگزین شود

اس اس 27: موشک بالستیک سه مرحله سوخت جامد ملقب به توپول ام که نسخه ارتقا یافته موشک توپول است که در روسیه تولید شد. این موشک دارای برد 11000 کیلومتر است و میتواند یک کلاهک واحد 800 کیلوتن تی ان تی را حمل کند و به شکل سیلو پرتاب و جاده ای در خدمت است . 78 موشک در خدمت است

ار اس 24 یارس:موشک بالستیک سه مرحله ای قاره پیما ملقب به یارس که بر اساس توپول ام ساخته شد و در سال 2010 وارد خدمت شده است و دارای برد 11000 کیلومتر است و میتواند 4 کلاهک 250 کیلوتن تی ان تی را حمل کند.این موشک جایگزین موشک های توپول و توپول ام می شود . 180موشک تا سال 2025در خدمت بودند

نام ار اس 28 (شیطان 2): که دارای برد 10000 کیلومتر است و میتواند ده و یا به قولی 24 کلاهک اتمی را حمل کند .این موشک در سال2023 عملیاتی شده است

RS-26 Rubezh: این موشک که به‌عنوان یک موشک بالستیک میان‌برد (IRBM) با برد قابل‌تغییر شناخته می‌شود، وضعیت پیچیده‌ای دارد. روسیه آن را موشک قاره‌پیما (با برد بیش از ۵۵۰۰ کیلومتر در حالت سبک) اعلام کرده، اما با کلاهک سنگین، برد آن به حدود ۲۰۰۰ تا ۳۰۰۰ کیلومتر کاهش می‌یابد که آن را در رده موشک‌های ممنوعه بر اساس پیمان INF قرار می‌دهد .

موشک ار 29: موشک زیر دریایی پرتاب سوخت مایع دو مرحله برای پرتاب از زیر دریایی که همکنون تنها از زیر دریایی دلتا پرتاب می شود و حدود چهار دهه است در خدمت است .این موشک در چندین مدل توسعه یافته که برد ان از 8300 کیلومتر تا 12000 کیلومتر است و میتواند بسته به مدل 4 تا 12 کلاهک اتمی راحمل کند. بین 100 تا 150 تیره از این موشک در خدمت ارتش روسیه است که همکنون از 9 زیر دریایی کلاس دلتا 3 و 4 بازمانده از دروان شوروی شلیک می شود. هر زیر دریایی دارای 16 سیلوی پرتاب موشک است

بولاوا: موشک سه مرحله سوخت جامد طراحی شده برای زیر دریایی کلاس بوری. این موشک دارای برد حدود 9000 کیلومتر است و میتواند 6 کلاهک اتمی حمل کند. این موشک مشکلات بسیاری داشته و از 26 تست خود 13 تست ان با شکست انجامیده است و از این رو روسها برای پوشش مشکلات این موشک دست به توسعه نسخه جدید با نام ار 29 با نام ار 29 ار ام یو 2 با نام لاینر زده اند. همکنون 3 زیر دریایی بوری در خدمت اتش و قرار است پنچ فروند دیگر نیز تولید شود. 150 تا 170 تیره بولاوا ساخته شده است

(نکته جالب اینکه امریکا دو مدل موشک بالستیک اتمی دارند که از نظر تعداد بیشتر از تعداد شش مدل موشک بالستیک روسها است از طرفی تعداد کلاهک های مجتمع نصب شده روی این موشکها نیز بیشتر است ..این یک قیاس نیست یک نتیجه گیری است …حساس نشو حساس نشو )

روسیه دست کم همکنون دو نوع موشک کوتاه برد نیز در نقش متعارف در خدمت دارد

اس اس 21: این موشک که با نام توچکا شناخته می شود یک موشک بالستیک تاکتیک با برد 5 تا 120 کیلومتر بسته به مدل و دقت 120 تا 60 متر می باشد که میتواند کلاهک متعارف 450 کیلوگرمی ویا اتمی 100 کیلوتن تی ان تی را با خود حمل کند.تا پیش از جنگ اوکراین دست کم 500 موشک در خدمت بود ولی احتمالا تمامی انها طی جنگ شلیک شده اند و تعداد کمی در انبار باقی مانده است

اس اس 26 اسکندر : موشک بالستیک تاکتیکی با برد 400 تا 500 کیلومتر ملقب به اسکندر با دقت 20 تا 7 متر بسته به مدل که از یک کلاهک متعارف 700 کیلوگرمی استفاده میکند.115 لانچر و حدود 400 تا 700تیره موشک قبل جنگ اوکراین در خدمت بود ولی مشخصا این موشک همکنون به شکل مداوم در حال تولید و شلیک است

چین

چین نیز از موشک های بالستیک خود در نقش های متعارف و اتمی استفاده میکند. به گفته وزارت دفاع امریکا چین بزرگترین تولید کننده موشک بالستیک در جهان است(برای اشنایی با موشک های بالستیک ساخت چین اینجا را کلیک کنید)

دانگ فنگ 4: موشک سوخت مایع دو مرحله با یک کلاهک اتمی 3.3 کیلوتنی با برد 5500 تا 7000 کیلومتر. 20 موشک همکنون مستقر است که به زودی از خدمت خارج می شوند

دانگ فنگ5: موشک سوخت مایع سه مرحله ای قاره پیما با برد 12000 تا 15000 کیلومتر دارای یک کلاهک اتمی 3.3 مگاتنی و برخی منابع نیز مدعی توان حمل هشت کلاهک کوچک را دارند . 20 موشک بر روی سکو مستقر هستند که به زودی از خدمت خارج می شوند

دانگ فنگ 31: موشک سه مرحله سوخت جامد که نخستین موشک قاره پیمای سوخت جامد چین است. این موشک دارای سکوی پرتاب متحرک است و دارای برد 7000 تا 8000 کیلومتر بوده و از یک کلاهک با 3 تا 5 کلاهک اتمی 100 کیلو تن تی ان تی بهره می برد . نسخه جدید این موشک 11000 کیلومتر برد دارد.گفته شده 80 موشک مستقر شده اند

دانگ فنگ 41: دوربردترین موشک سوخت جامد چین شامل یک موشک سوخت جامد سه مرحله ای پرتاب شونده از روی تریلر با 10 کلاهک 100 کیلو تن تی ان تی.این موشک جایگزین دانگ فنگ 5 خواهد شد و بین 12000 تا 15000 کیلومتر برد دارد . گفته شده در نهایت 100 موشک مستقر خواهد شد

چنی همچنین دارای موشک های میان برد و دوربرد دیگری نیز میباشد که شامل

دانگ فنگ 21: موشک بالستیک دو مرحله سوحت جامد متحرک با برد 1700 کیلومتر که دارای یک تا پنج کلاهک اتمی 100 تا 500 کیلوتن تی ان تی است . دقت این موشک بسته به مدل بین 300 تا 100 متر اعلام شده . بین 200 تا 220 موشک در خدمت است. اعلام شده هر تیره از این موشک هفت میلیون دلار قیمت دارد

دانگ فنگ 25: موشک دوربرد با برد 3200 کیلومتر که نسخه دوربرد تر دانگ فنگ 21 است. این نسخه میتواند یک کلاهک اتمی و یا متعارف را حمل کند و از وضعیت خدمتی ان اطلاع زیادی در دستراس نیست

دانگ فنگ 26: موشک بالستیک با برد 4000 کیلومتر دارای نقش اتمی و دقت 150 تا 400 متر.در سال 2015 عملیاتی شده است

دانگ فنگ 16: موشک بالستیک با برد 1000 کیلومتر در نقش متعارف برای مقابله با موشک های پاتریوت مستقر در تایوان. این نسخه نیز از سال 2015 عملیاتی شده است

به گفته برخی منابع امریکایی چین دست کم به دنبال به خدمت گیری 500 تیره موشک از دانگ فنگ 25،26 و 16 است.

چین در نقش متعارف نیز موشک های تاکتیکی کوتاه برد نیز استفاده میکند

دانگ فنگ 11: موشک بالستیک کوتاه برد با برد 300 کیلومتر و کلاهک 800 کیلوگرمی دارای دقت 500 تا 600 متر و نسخه ای با برد 700 کیلومتر و دقت 20 تا 30 متر البته با سامانه جی پی اس و 200 متر با سامانه هدایت اینرسی . 500 تا 600 موشک در خدمت است

دانگ فنگ 12:نسخه چینی اسکندر با برد حدود 400 کیلومتر و دقت 30 متر. این نسخه دارای یک کلاهک 400 کیلوگرمی است و قرار است جایگزین دانگ فنگ 11 شود

دانگ فنگ15:موشک بالستیک تاکتیکی با برد 600 تا 900 کیلومتر بسته به مدل و دقت 15 تا 20 متر. این نسخه دارای کلاهک متعارف 750 کیلوگرمی است اگرچه میتوان ان را به کلاهک اتمی نیز مجهز کرد. همکنون حدود 350 موشک و 100 لانچر در خدمت است

دانگ فنگ 17:یک موشک بالستیک با کلاهک هایپر سونیک با برد 2500 کیلومتر که یکی از موثر ترین موشک های بالستیک ارتش چین است

چین همچنین دارای دو موشک بالستیک زیر دریایی پرتاب اتمی است

جی ال 1: اولین موشک زیر دریایی پرتاب چینی. این موشک دو مرحله سوخت جامد با برد 1700 کیلومتر که یک کلاهک اتمی 250 تا 300 کیلوتن تی ان تی حمل میکند. این موشک به تعداد زیادی تولید نشد زیرا تنها از یک زیر دریایی تایپ 92 شلیک می شود

جی ال2:موشک سوخت جامد سه مرحله ای با برد 8000 کیلومتر که دارای سه تا چهار کلاهک اتمی است. این موشک همکنون از چهار زیر دریایی کلاس تایپ 94 هر یک با چهار سیلو پرتاب می شوند . احتمالا در نهایت با در نظر گرفتن زیر دریایی های در دست سفارش بیش از 150 تا 200 موشک مستقر خواهد شد

البته چین چندین موشک بالستیک دیگر نیز دارد که در مقاله اختصاصی ان امده است.برای مطالعه این مقاله اینجا را کلیک کید

پاکستان

پاکستان نیز از دیگر قدرت های اتمی موشک بالستیک را در دو نقش متعارف و اتمی البته بسته به برد ان استفاده میکند .(برای اشنایی با موشک های بالستیک ساخت پاکستان اینجا را کلیک کنید)

شاهین1: نخستین موشک بالستیک سوخت جامد کوتاه برد پاکستانی ها که دارای برد 750 تا 900 کیلومتر بسته به مدل بود که به عنوان حامل اتمی برای اماده باش اتمی ساخته شد ولی چون بردش محدود بود و بسیاری از مناطق مهم هند را پوشش نمیداد با موشک های دیگر جایگزین شد. بر اساس گفته هندی ها 90 تیره از این موشک ساخته شد که امروز نقش متعارف دارد(منبعی دیگر اورده 180 موشک)

شاهین 2: اصلیترین بازدارنده اتمی پاکستان با برد 2000 کیلومتر. این موشک دارای دو مرحله سوخت جامد با برد 2000 کیلومتر است که به شکل اماده باش اتمی نگهداری می شود و برد ان بسته به کلاهک 2000 تا 2500 کیلومتر اعلام شده است . هیچ منبعی در مورد تعداد این موشک در خدمت صحبتی نکرده است

شاهین 3:موشک دوربردتر دو مرحله سوخت جامد با برد 2750 کیلومتر که حدود یک دهه به دلایل مالی برنامه ان به درازا کشید و در سال 2015 اولین تست خود را انجام داده است. این موشک برای پوشش مناطق شرقی هند ساخته شده است

غوری1: نخستین موشک میان برد پاکستانی ها که هاتف 5 نیز خوانده می شود با سوخت مایع که بر اساس موشک رودونگ کره شمالی ساخته شده است و با یک کلاهک 700 کیلوگرمی دارای برد 1500 کیلومتر است. این موشک در نقش اتمی و متعارف در خدمت است و بر اساس برخی منابع حدود 200 تیره ان در خدمت پاکستانی ها است

غزنوی(هاتف3): موشک بالستیک سوخت جامد تاکتیکی با برد 320 کیلومتر که در نقش متعارف استفاده شده و دارای کلاهک 700 کیلوگرمی است. این موشک نسخه تولید داخل موشک چینی ام11 یا همان دانگ فنگ 11 است

ابدال :موشک بالستیک تاکتیکی برد کوتاه که 180 کیلومتر برد دارد. برای مدتی در نقش اتمی به کار رفت ولی امروزه تنها دارای نقش متعارف است و از کلاهک 500 کیلوگرمی استفاده میکند. این موشک در واقع همان نسخه صادراتی دانگ فنگ11 است که 50 تیره ان توسط چین به پاکستان در دهه 1990 فروخته شد

هاتف1: اولین سلاح زمین به زمین دوبرد ساخت پاکستان که در واقع یک راکت توپخانه ای بود تا یک موشک بالستیک که تا 100 کیلومتر برد داشت و دارای دقت پایینی است. این نسخه دارای نقش متعارف است

نصر: موشک زمین به زمین کوتاه برد با برد 60 کیلومتر. این موشک به تازگی وارد خدمت شده است و حتی توان حمل کلاهک اتمی دارد

هند

هند نیز از دیگر قدرت ها اتمی دارای موشک بالستیک در دو نقش تعارف و اتمی است. البته هند به دلیل قدرت هوایی خود نسبت به پاکستان نقش متعارف کمتری برای موشک های خود قائل است(برای اشنایی با موشک های بالستیک ساخت هند اینجا را کلیک کنید)

اگنی1: موشک سوخت جامد تک مرحله ای با برد 750 تا 1250 کیلومتر که دارای یک کلاهک اتمی 250 کیلوتن تن تی ان تی و یا یک کلاهک متعارف 1000 کیلوگرمی است. این موشک از سال 2004 میلادی در خدمت است و دیگر تولید نمی شود. برخی منابع معتقدند 150 تیره از این موشک ساخته شد و قیمت هر تیره 5.5 میلیون دلار اعلام شده است

اگنی2:موشک سوخت جامد دو مرحله ای با برد2000 تا 3000 کیلومتر بسته به کلاهک که میتواند یک کلاهک اتمی 250 کیلوتن تی ان تی و یا 1000 کیلوگرمی متعارف را حمل کند. بر اساس برخی منابع 100 تا 150 موشک در خدمت است که قیمت هر فروند 7 میلیون دلار اعلام شده است

اگنی3:موشک دوربرد بالستیک دو مرحله ای با برد 3500 تا 5000 کیلومتر بسته به کلاهک که تنها برای نقش اتمی توسعه یافته و میتواند یک کلاهک اتمی 250 کیلوتن تی ان تی را حمل کند

اگنی 4: موشک دو مرحله ای سوخت جامد با برد 4000 کیلوگرم که توان حمل یک کلاهک اتمی 250 کیلوتن تی ان تی را دارد و از سال 2014 وارد خدمت شده است

اگنی5: نخستین موشک بالستیک قاره پیما با برد 5000 تا 8000 کیلومتر بسته به وزن کلاهک دارای سه مرحله سوخت جامد که میتواند یک کلاهک اتمی پانصد کیلوتن تی ان تی را با خود حمل کند. این موشک در سال 2016 وارد خدمت شده و هند به دنبال نصب کلاهک مجتمع بر روی ان است. یک منبع هندی اعلام کرده هند تصمیم به استقرار 60 موشک اگنی 5 است

بار اصلی تهاجم متعارف موشکی هند را موشک های کوتاه برد بر شانه دارند . این موشکها مانند موشک های Prahaar با برد 150 و دقت زیر ده متر که مجهز به یک کلاهک 200 کیلوگرمی است، موشک Prithvi در انواع 1،2 و 3 با برد به ترتیب 150،250 و 350 که توان حمل کلاهک اتمی و متعارف را دارند

همچنین هند دارای یک موشک زیر دریایی پرتاب بالستیک با نام Sagarika است که با کلاهک یک تنی 750 کیلوگرم و با کلاهک 180 کیلوگرمی ، 1900 کیلومتر برد دارد و از زیر دریایی اتمی کلاس Arihant شلیک شود که دارای سیلوی پرتاب عمود است.سه زیر دریایی سفارش داده شده که هریک 12 موشک حمل میکنند

کره شمالی

خانواده موشکی هواسونگ (Hwasong) کره شمالی؛ از کپی‌سازی تا بازدارندگی استراتژیک

خانواده موشکی هواسونگ (به کرهای به معنای «مریخ») ستون‌فقرات برنامه موشکی کره شمالی را تشکیل می‌دهد و شامل طیف وسیعی از موشک‌های بالستیک کوتاه‌برد، میان‌برد و قاره‌پیما می‌شود. این خانواده که ریشه در کپی‌برداری از موشک‌های شوروی دارد، در طول دهه‌ها تکامل یافته و به تهدیدی جدی برای امنیت منطقه و جهان تبدیل شده است.

ریشه‌ها و نسل‌های اولیه (هواسونگ-۵ تا ۷)

برنامه موشکی کره شمالی عملاً با دریافت موشک‌های اسکاد-بی (Scud-B) از مصر در اوایل دهه ۱۹۸۰ آغاز شد. مهندسان کره‌شمالی با مهندسی معکوس این موشک‌ها، موفق به ساخت نخستین موشک عملیاتی خود با نام هواسونگ-۵ شدند.

هواسونگ-۵ (Hwasong-5): این موشک که از سال ۱۹۸۶ وارد خدمت شد، یک موشک کوتاه‌برد تک‌مرحله‌ای با سوخت مایع است. هواسونگ-۵ با برد حدود ۳۰۰ کیلومتر و کلاهکی به وزن ۹۸۵ کیلوگرم، می‌توانست تمام خاک کره جنوبی را هدف قرار دهد.

هواسونگ-۶ (Hwasong-6): نسخه ارتقاءیافته با برد بیشتر (حدود ۵۰۰ کیلومتر) و کلاهکی سبک‌تر (۷۰۰ تا ۷۷۰ کیلوگرم) که از سال ۱۹۹۲ در خدمت گرفته شد. تعداد قابل‌توجهی از این موشک‌ها و فناوری ساخت آن به کشورهایی مانند ایران (شهاب-۲)، سوریه و لیبی صادر شده است.

هواسونگ-۷ (Hwasong-7) یا نودونگ (Nodong): این موشک با افزایش ۵۰ درصدی ابعاد هواسونگ-۶ ساخته شد تا به یک موشک میان‌برد (MRBM) با برد ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ کیلومتر تبدیل شود. این موشک که از سال ۱۹۹۴ در خدمت است، قابلیت پوشش تمام خاک ژاپن را دارد و پایه‌ای برای موشک‌های ایرانی شهاب-۳ و پاکستانی غوری شد.

گسترش و تنوع (هواسونگ-۸ تا ۱۳)

از اواخر دهه ۲۰۱۰، کره شمالی با معرفی مدل‌های جدیدتر، تنوع و پیچیدگی برنامه موشکی خود را به طور چشمگیری افزایش داد و از کپی‌سازی صرف به طراحی‌های بومی روی آورد:

هواسونگ-۸ (Hwasong-8) و ۱۲ (Hwasong-12): این موشک‌ها نشان‌دهنده تلاش کره شمالی برای دستیابی به موشک‌های دوربردتر با قابلیت حمل کلاهک‌های سنگین‌تر و آزمایش فناوری‌های جدید هستند. هواسونگ-۱۲ با برد حدود ۴۵۰۰ کیلومتر، می‌تواند به پایگاه‌های آمریکا در گوام برسد.

هواسونگ-۱۱ (Hwasong-11) و خانواده آن (A تا S و KN-23/24): هواسونگ-۱۱ که خود بر پایه موشک شوروی OTR-21 Tochka ساخته شده، به خانواده‌ای از موشک‌های کوتاه‌برد با سوخت جامد تبدیل شده است. مدل‌هایی مانند هواسونگ-۱۱ای (KN-23) که شباهت زیادی به موشک اسکندر-ام روسی دارد و هواسونگ-۱۱بی (KN-24)، از قابلیت مانور در فاز پایانی مسیر (برای عبور از سامانه‌های پدافندی) برخوردارند. این موشک‌ها، که در انواع زمین‌پایه، دریایی و زیردریایی (مانند هواسونگ-۱۱اس) نیز توسعه یافته‌اند، به سلاحی دقیق‌تر و چالش‌برانگیزتر برای پدافند هوایی منطقه تبدیل شده‌اند.

هواسونگ-۱۳ (Hwasong-13 / KN-08/14): عنوانی عمومی برای نمونه‌های اولیه موشک‌های قاره‌پیمای (ICBM) جاده‌متحرک با سوخت مایع که هرگز به طور کامل عملیاتی نشدند.

موشک‌های قاره‌پیما (ICBM) و هایپرسونیک

در سال‌های اخیر، کره شمالی پیشرفت‌های چشمگیری در حوزه موشک‌های قاره‌پیما و فناوری‌های هایپرسونیک به نمایش گذاشته است:

موشک‌های قاره‌پیما (هواسونگ-۱۴، ۱۵، ۱۷ ، 18 ، 19): این موشک‌ها با بردهای تخمینی بیش از ۱۰۰۰۰ کیلومتر، قابلیت رسیدن به خاک اصلی ایالات متحده را دارند.

موشک‌های هایپرسونیک (هواسونگ-۸، ۱۲ای، ۱۲بی، ۱۶ای، ۱۶بی و ۱۱اما): کره شمالی به طور فعال در حال توسعه موشک‌هایی با سرعت بیش از ۵ ماخ و قابلیت مانور در جو است. این موشک‌ها که می‌توانند با کلاهک‌های گلایدر (Boost-Glide Vehicle) تجهیز شوند، برای عبور از سامانه‌های پدافند موشکی طراحی شده‌اند. جدیدترین نمونه، هواسونگ-۱۱اما که در سال ۲۰۲۵ رونمایی شد، یک نسخه ارتقاءیافته از خانواده هواسونگ-۱۱ با کلاهک گلایدر است.

مقاله ای در مورد بررسی موشک های بالستیک کره شمالی را اینجا بخوانید

هواسانگ10

اسرائیل

این کشور به عنوان یک قدرت اتمی غیر رسمی همکنون تنها دو موشک بالستیک اتمی در خدمت دارد(برای اشنایی با موشک های بالستیک اسرائیل اینجا را کلیک کنید)

جریکا2:موشک بالستیک سوخت جامد دو مرحله ای با برد 1300 تا 2000 کیلومتر بسته به کلاهک که توان حمل یک کلاهک یک تنی شامل یک کلاهک اتمی یک مگاتونی را دارد. این موشک از اوائل دهه 1990مستقر شده و حدود 100 تیره ان در خدمت است(برخی منابع 70 تیره)

جریکا3: موشک بالستیک سه مرحله ای سوخت جامد قاره پیما با برد 5000 کیلومتر با یک کلاهک یک تنی و بیش از 10000 کیلومتر با کلاهک 250 کیلوگرمی است و حدود یک دهه می باشد وارد خدمت شده است. گفته شده بین 40 تا 60 موشک مستقر شده است

اسرائیل همچنین از موشک زمین به زمین لورا با برد 300 کیلومتر و دقت زیر ده متر در نقش متعارف استفاده میکند.

جریکا

دیگر دارندگان موشک بالستیک

باقی دارندگان موشک بالستیک به غیر از دو مورد تنها دارای موشک بالستیک تاکتیکی هستند

عربستان: این کشور 50 تیره موشک میان برد دانگ فنگ 3 با برد 4000 تا 5000 کیلومتر بال یک کلاهک 2 تنی است. (مقاله ای در مورد توان موشکی بالستیک عربستان را اینجا بخوانید)

کره جنوبی

خانواده موشکی هیونمو (به معنای “اژدهای آسمانی”) ستون فقرات توان موشکی کره جنوبی را تشکیل می‌دهد و شامل طیف گسترده‌ای از موشک‌های بالستیک کوتاه‌برد و میان‌برد، موشک‌های کروز و موشک‌های بالستیک پرتاب‌شونده از زیردریایی (SLBM) می‌شود. این خانواده که توسط آژانس توسعه دفاعی (ADD) و شرکت‌هایی مانند LIG Nex1 توسعه یافته، پاسخی مستقیم به تهدیدات موشکی و هسته‌ای کره شمالی و بخشی از استراتژی “بازدارندگی تهاجمی” (Deterrence by Punishment) کره جنوبی محسوب می‌شود.

موشک‌های بالستیک (Hyunmoo-1 تا ۵)

موشک‌های بالستیک هیونمو، که عمدتاً بر پایه فناوری‌های روسی و با همکاری شرکت‌های روسی توسعه یافته‌اند، ستون فقرات نیروی موشکی کره جنوبی را تشکیل می‌دهند. این موشک‌ها با افزایش تدریجی برد و قدرت تخریب، پاسخگوی نیازهای مختلف بازدارندگی و ضربه‌زنی هستند.

هیونمو-۱ (Hyunmoo-1): اولین موشک بالستیک کره جنوبی با برد ۱۸۰ کیلومتر و کلاهک ۵۰۰ کیلوگرمی است که بر پایه موشک آمریکایی NHK-1 Baekgom طراحی شده بود. این موشک امروزه بازنشسته شده است.

هیونمو-۲ای (Hyunmoo-2A): این موشک که از سال ۲۰۰۸ عملیاتی شده، نسخه‌ای بومی‌سازی‌شده از موشک روسی اسکندر-ام (9K720 Iskander) با برد ۳۰۰ کیلومتر و وزن ۷.۳ تن است.

هیونمو-۲بی (Hyunmoo-2B): نسخه ارتقاءیافته با برد ۵۰۰ کیلومتر و کلاهک ۱۰۰۰ کیلوگرمی که در سال ۲۰۰۹ در خدمت گرفته شد.

هیونمو-۲سی (Hyunmoo-2C): پیشرفته‌ترین موشک بالستیک عملیاتی کره جنوبی با برد ۸۰۰ کیلومتر است که تمامی خاک کره شمالی و بخش‌هایی از خاک چین و ژاپن را تحت پوشش قرار می‌دهد. این موشک که از سال ۲۰۱۷ در خدمت است، به‌عنوان یک سلاح دقیق‌زن و قدرتمند برای انهدام تأسیسات هسته‌ای و مراکز فرماندهی کره شمالی طراحی شده است.

هیونمو-۴ (Hyunmoo-4): یک نسخه به‌روز شده از هیونمو-۲سی با برد ۸۰۰ کیلومتر است که کلاهکی بسیار سنگین‌تر (بیش از ۲.۵ تن) را حمل می‌کند. این ویژگی، آن را به ابزاری ایده‌آل برای انهدام پناهگاه‌های زیرزمینی و تأسیسات مستحکم کره شمالی تبدیل کرده است.

هیونمو-۵ (Hyunmoo-5): جدیدترین موشک بالستیک کره جنوبی با وزنی معادل ۳۶ تن، کلاهکی ۸ تا ۹ تنی و برد تخمینی ۳۰۰۰ تا ۵۰۰۰ کیلومتر است که آن را به یک موشک میان‌برد (IRBM) تبدیل می‌کند و قابلیت هدف‌گیری اهداف در عمق چین و روسیه را فراهم می‌آورد. این موشک که از سال ۲۰۲۳ وارد خدمت شده، با قابلیت حمل کلاهک سنگین و قدرت تخریب بالا (که به آن لقب “بانکر باستر” داده است)، سامانه‌ای دوربرد برای انهدام تأسیسات مستحکم دشمن محسوب می‌شود.

موشک‌های بالستیک پرتاب‌شونده از زیردریایی (SLBM)

در پاسخ به تهدیدات موشکی کره شمالی، کره جنوبی نیز به سمت توسعه موشک‌های بالستیک پرتاب‌شونده از زیردریایی (SLBM) حرکت کرده است.

هیونمو-۴.۴ (Hyunmoo-4.4): این موشک که نسخه‌ای از هیونمو-۲بی با برد ۵۰۰ کیلومتر است، از طریق سیستم پرتاب عمودی (VLS) بر روی زیردریایی‌های کلاس دوسان آن چانگ‌هو (KSS-III) پرتاب می‌شود. حضور این موشک در زرادخانه کره جنوبی، یک قابلیت بازدارندگی جدید و مهم را به این کشور اعطا کرده است.

مقاله ای در مورد توان موشک کره جنوبی را اینجا بخوانید

ویتنام : این کشور تنها دارای موشک اسکاد در نقش موشک بالستیک است . ویتنام در دهه 1980 میلادی 25 موشک اسکاد و چهار پرتابگر همگی از نوع بی با برد 300 کیلومتر تحویل گرفت که مشخص نسیت همکنون چه وضعیتی دارند. همچنین 25 تیره هواسنگ 6 نیز توسط ویتنام در سال 1996 از کره شمالی خریداری شد

یمن:

موشک‌های بالستیک کوتاه‌برد یمن؛ زرادخانه‌ای از جنگ‌افزارهای بومی و وارداتی

بر اساس اطلاعات موجود و تحلیل‌های راهبردی، انصارالله (حوثی‌های یمن) طی سال‌های اخیر موفق به توسعه و به‌کارگیری زرادخانه‌ای از موشک‌های بالستیک کوتاه‌برد و میان‌برد شده‌اند. این موشک‌ها در دو دسته کلی قابل بررسی هستند: موشک‌های بومی‌سازی‌شده با همکاری ایران و موشک‌های وارداتی از ایران که در قالب کیت‌های قابل مونتاژ تأمین شده‌اند.

موشک‌های خانواده برکان (Burkan)

خانواده موشکی برکان (به معنای آتشفشان) شامل سه گونه اصلی است که همگی بر پایه موشک‌های بالستیک از خانواده اسکاد (Scud) توسعه یافته‌اند.

– برکان-۱ (Burkan-1): این موشک کوتاه‌برد که برای اولین بار در سپتامبر ۲۰۱۶ رونمایی شد، با برد حدود ۸۰۰ کیلومتر و کلاهکی به وزن ۵۰۰ کیلوگرم طراحی شده است. طول آن ۱۲.۵ متر، قطر ۰.۸۸ متر و وزن آن حدود ۷.۲ تن است. این موشک که شباهت زیادی به شهاب-۲ (Shahab-2) ایرانی یا هواسونگ-۵ (Hwasong-5) کره شمالی دارد، از یک سیستم هدایت اینرسی استفاده می‌کند.

– برکان-۲ (Burkan-2): نسخه‌ای پیشرفته‌تر با برد ۹۰۰ تا ۱۰۰۰ کیلومتر که دارای بخش کلاهکی جدید با طراحی “شاتل‌کاک” (مانند موشک قیام-۱ ایران) است.

– برکان-۲اچ (Burkan-2H / Qiam-1): یک نسخه کاملاً متمایز و پیشرفته‌تر که شباهت زیادی به موشک قیام-۱ (Qiam-1) ایرانی دارد. این موشک با بدنه آلومینیومی سبک‌تر و سیستم هدایت پیشرفته‌تر، کلاهکی ۵۰۰ کیلوگرمی را تا برد ۱۰۰۰ کیلومتری حمل می‌کند.

قاهر-۱ (Qaher-1)

این موشک که برگرفته از موشک‌های ضدهوایی اس‌ای-۲ (S-75) است، با هدف استفاده به عنوان سلاح سطح‌به‌سطح (زمین‌به‌زمین) در یمن توسعه یافته است. برد آن حدود ۱۸۰ کیلومتر است و عمدتاً برای اهداف نزدیک و تأسیسات نظامی در مرزهای جنوبی عربستان سعودی به کار می‌رود. این موشک شباهت زیادی به موشک‌های د.اف-۷ (DF-7/CSS-8) با منشأ کره شمالی دارد و با سوخت مایع و پرتاب از سکوی ثابت عمل می‌کند.

النجم الثاقب (Al-Najm al-Thaqib)

این موشک که در می ۲۰۱۵ رونمایی شد، یک سیستم راکتی کوتاه‌برد طراحی‌شده در یمن برای اهداف نزدیک و فراسرحدی است.

– النجم الثاقب-۱: برد ۴۵ کیلومتر، کلاهک ۵۰ کیلوگرمی.

– النجم الثاقب-۲: برد ۷۵ کیلومتر، کلاهک ۷۵ کیلوگرمی.

نکته کلیدی: کارشناسان و گزارش‌های سازمان ملل بر نقش کلیدی ایران در تأمین قطعات، فناوری و حتی موشک‌های کامل برای حوثی‌ها تأکید دارند. موشک‌هایی مانند برکان-۲اچ از نظر طراحی و اجزاء شباهت کامل به موشک‌های ایرانی مانند قیام-۱ دارند. همچنین گزارش‌های اخیر حاکی از آن است که حوثی‌ها توانایی تولید موشک‌های بالستیک با کلاهک‌های چندگانه (Multiple Warhead) مانند موشک فلسطین-۲ (Palestine 2) را نیز به دست آورده‌اند که این امر نشان‌دهنده عمق همکاری‌های فنی با ایران است.

مقاله ای در مورد موشک های بالستیک یمن را اینجا بخوانید

مصر: این کشور در سال 1973 موفق به دست اوردن 9 سکوی پرتاب و 40 موشک اسکاد بی از شوروی شد . اینکه هنوز این موشک ها عملیاتی باشند احتمالش بسیار کم است

ارمنستان:

بر اساس اطلاعات موجود در منابع بین‌المللی (از جمله گزارش‌های سی‌اس‌آی‌اس، گلوبال‌سکیوریتی و مقالات تخصصی)، زرادخانه موشکی بالستیک ارمنستان شامل سه سامانهٔ اصلی می‌شود: اسکاد-بی (Scud-B / R-17 Elbrus)، توچکا (OTR-21 Tochka) و ایسکندر-ئی (9K720 Iskander-E).

اسکاد-بی (R-17 Elbrus): سامانه‌ای تاکتیکی با برد ۳۰۰ کیلومتر و کلاهک ۹۹۰ کیلوگرمی است که از دوران شوروی به ارمنستان رسیده. حداقل ۷ پرتابگر از این سامانه در خدمت ارمنستان است و در جریان مناقشه قره‌باغ در سال ۲۰۲۰ به کار گرفته شد. این سامانه به دلیل قدمت بالا، دقت کمی دارد (خطای احتمالی تا ۴۵۰ متر) و در بسیاری از کشورها بازنشسته شده است.

او‌تی‌آر-۲۱ توچکا (OTR-21 Tochka): یک موشک بالستیک کوتاه‌برد با سوخت جامد و قابلیت تحرک بالا است که ارمنستان حداقل ۳ پرتابگر و تعداد نامشخصی موشک از آن دارد. برد مدل به‌روز شدهٔ این سامانه (Tochka-U) حدود ۱۲۰ کیلومتر با کلاهکی ۴۸۲ کیلوگرمی است و دقت بالاتری نسبت به اسکاد دارد.

۹کی۷۲۰ ایسکندر-ئی (9K720 Iskander-E): پیشرفته‌ترین سامانهٔ زرادخانه ارمنستان است که در سال ۲۰۱۶ از روسیه خریداری شده و با برد ۲۸۰ کیلومتر (در نسخه صادراتی) و کلاهکی ۴۸۰ کیلوگرمی، دقت و قابلیت مانور بالایی دارد.

شایان ذکر است که ارمنستان در سال‌های اخیر برای تقویت توان موشکی خود، به دنبال خرید سامانه‌های جدیدی مانند موشک‌های بالستیک پرالای (Pralay) و پراهار (Prahaar) از هند نیز بوده است؛ هرچند جزئیات و وضعیت نهایی این توافقات هنوز قطعی نیست.

بلغارستان : این کشور نیز تعداد موشک توچکا از دوران جنگ سرد به ارث برد. گفته شده 18 موشک و چهار پرتابگر در خدمت این کشور است

بلاروس: این کشور نیز دست کم 36 موشک توچکا بازمانده از زمان شوروی را در خدمت دارد و گفته شده همچنان 60 تیره اسکاد در ابنارهای این ارتش از نسخه بی موجود می باشد

اذربایجان :

بر اساس منابع اطلاعاتی در دسترس، زرادخانه موشکی بالستیک جمهوری آذربایجان شامل موشک‌های کوتاه‌برد و میان‌بردی است که عمدتاً از اسرائیل تأمین شده و با موشک‌های به‌جای‌مانده از دوران شوروی تکمیل می‌شود. اطلاعات مربوط به دو سامانه مورد اشاره شما به شرح زیر است:

سامانه بالستیک تاکتیکی Predator Hawk

این سامانه که توسط شرکت اسرائیلی البیت سیستمز (Elbit Systems) ساخته شده، در رژه نظامی نوامبر ۲۰۲۵ در باکو به طور رسمی رونمایی شد و به عنوان یک سلاح استراتژیک جدید برای نیروهای مسلح این کشور معرفی گردید.

برد عملیاتی: این موشک برد عملیاتی ۳۰۰ کیلومتر دارد که آن را به یک سلاح بازدارنده برای اهداف عمیق در خاک دشمن تبدیل می‌کند.

کلاهک و دقت: مجهز به کلاهکی با وزن ۱۴۰ کیلوگرم و سیستم هدایت ترکیبی (شامل GPS، GLONASS و INS) است که دقت بسیار بالایی (با احتمال خطای چند متری) را برای اصابت به اهدافی مانند مراکز فرماندهی تضمین می‌کند.

سکوی پرتاب: این موشک با کالیبر ۳۷۰ میلی‌متر از سامانه راکت‌انداز چندمنظوره و دقیق PULS (Precise & Universal Launching System) بر روی شاسی کامیون Tatra پرتاب می‌شود. این سامانه امکان شلیک انواع راکت‌ها و موشک‌های تاکتیکی را فراهم می‌کند.

سامانه موشکی لورا (LORA)

سامانه لورا که مخفف عبارت «توپخانه دوربرد» (Long Range Artillery) است، یک موشک بالستیک کوتاه‌برد ساخت شرکت صنایع هوافضای اسرائیل (IAI) می‌باشد که پیش از این در اختیار آذربایجان قرار گرفته است.

برد و کلاهک: بر اساس منابع معتبر، برد این موشک ۲۸۰ کیلومتر و وزن کلاهک آن ۶۰۰ کیلوگرم است. این موشک قابلیت حمل کلاهک‌های مختلف از جمله مواد منفجره قوی و بمب‌های خوشه‌ای را دارد.

وضعیت در زرادخانه آذربایجان: بر اساس گزارش‌ها، آذربایجان این موشک‌ها را حداقل از سال ۲۰۱۸ در اختیار داشته و یگان‌های موشکی ویژه‌ای برای استفاده از آنها ایجاد کرده است. از این موشک در جریان درگیری با ارمنستان در سال ۲۰۲۰ استفاده شده است.

ترکیه:

موشک‌های بالستیک ترکیه؛ از بومی‌سازی تا قدرت منطقه‌ای

برنامه موشکی بالستیک ترکیه در دو دهه اخیر با تکیه بر همکاری اولیه با چین و سپس توسعه بومی توسط شرکت روکتسان (Roketsan)، از موشک‌های کوتاه‌برد تا سامانه‌های میان‌برد و حتی هایپرسونیک را در بر می‌گیرد. این زرادخانه که با نام‌هایی مانند بورا (Bora)، تایفون (Tayfun) و جنک (Cenk) شناخته می‌شود، نقش کلیدی در استراتژی بازدارندگی آنکارا و کاهش وابستگی به تأمین‌کنندگان خارجی ایفا می‌کند.

بورا (Bora) و خان (Khan)

موشک بورا که از سال ۲۰۱۸ در خدمت نیروهای مسلح ترکیه است، بر اساس موشک چینی B-611 توسعه یافته و به عنوان یک موشک بالستیک تاکتیکی کوتاه‌برد (SRBM) با کلاهک ۴۷۰ کیلوگرمی و برد ۲۸۰ کیلومتر، دقتی در حدود ۱۰ متر (CEP) دارد و با سوخت جامد از یک خودروی ۸×۸ پرتاب می‌شود . نسخه صادراتی این موشک با نام خان شناخته شده و اندونزی یکی از مشتریان آن است که تحویل چهار باتری از این سامانه را در سال ۲۰۲۵ تکمیل کرده است .

تایفون (Tayfun)

موشک تایفون که به عنوان «بورا ۲» نیز شناخته می‌شود، نسخه‌ای با برد بلندتر از بورا است. مدل پایه آن با برد بیش از ۲۸۰ کیلومتر (و در آزمایش‌ها تا ۵۶۰ کیلومتر) و دقت ۱۰ متر، توانایی پوشش تمام خاک یونان را دارد . جدیدترین نسخه این خانواده یعنی تایفون بلاک ۴ که در ژوئیه ۲۰۲۵ رونمایی شد، با طول ۱۰ متر، وزن ۷.۲ تن و برد تخمینی بین ۱۰۰۰ تا ۳۰۰۰ کیلومتر، یک موشک بالستیک میان‌برد (MRBM) محسوب می‌شود که قابلیت حمل کلاهک سنگین و سرعت هایپرسونیک (بیش از ماخ ۵) را دارد . تولید انبوه این موشک از سال ۲۰۲۶ آغاز شده است .

جنک (Cenk) و ییلدیریم‌هان (Yıldırımhan)

موشک جنک که اولین بار در سال ۲۰۲۳ رونمایی شد، یک موشک بالستیک میان‌برد با برد هدف ۲۰۰۰ کیلومتر است که آن را به یک سامانه راهبردی برای ترکیه تبدیل می‌کند . طراحی آن نشان‌دهنده استفاده از کلاهک قابل‌مانور (MaRV) است که رهگیری آن را برای سامانه‌های پدافندی دشوارتر می‌کند . همچنین موشک ییلدیریم‌هان که در برخی منابع به عنوان یک پروژه موشکی قاره‌پیما (ICBM) یا بسیار دوربرد توصیف شده، نشان‌دهنده بلندپروازی ترکیه برای دستیابی به بردهای فراتر از ۲۰۰۰ کیلومتر است

بحرین: این کشور دارای 40 موشک زمین به زمین MGM-140 ساخت امریکا با برد 165 کیلومتر است

مینمار:این کشور تعدادی موشک بالستیک چینی اس وای400 را با برد 280 کیلومتر در سال 2020 از چین دریافت کرد

یونان: این کشور دارای 121 موشک زمین به زمین MGM-140 با برد 165 کیلومتر است

قطر: این کشور تعدادی موشک بالستیک چینی اس وای400 را با برد 280 کیلومتر در سال 2020 از چین دریافت کرد

امارات:

بر اساس اطلاعات موجود، امارات دارای مجموعه‌ای از موشک‌های بالستیک است که در دو دسته کلی قابل بررسی هستند:

بر اساس داده‌های مؤسسه تحقیقات صلح بین‌المللی استکهلم (SIPRI)، امارات دارای حدود ۶ فروند موشک بالستیک است . این تعداد نشان‌دهنده یک زرادخانه کوچک اما راهبردی است.بر اساس گزارش‌های معتبر، زرادخانه امارات شامل موارد زیر است:

موشک‌های اسکاد-بی (Scud-B): این موشک‌ها که در اواخر دهه ۱۹۸۰ از کره شمالی خریداری شدند، قدیمی‌ترین بخش زرادخانه موشکی امارات هستند. وضعیت فعلی عملیاتی این موشک‌ها دقیقاً مشخص نیست .

موشک‌های ATACMS: امارات در گذشته ۱۰۰ فروند موشک بالستیک تاکتیکی ATACMS (سامانه موشکی تاکتیکی ارتش) را از ایالات متحده خریداری کرده است . این موشک‌ها با برد حدود ۳۰۰ کیلومتر، قابلیت حمل

همچنین کشورهای زیادی از جمله المان غربی، شرقی،عراق، لهستان رومانی چک اسلاوکی سابق مجارستان و چند کشور دیگر قبلا دارای موشک بالستیک تاکتیکی بودند که بعد از جنگ سرد همگی انها را از خدمت خارج کردند

همچنین چندین کشور در جهان دارای راکتهای توپخانه ای دوربرد هدایت شونده یا غیر هدایت شونده حتی تا برد 300 کیلومتر نیز می باشند که به دلیل اینکه در رده موشک بالستیک قرار نگرفته اند در این نوشتار اورده نشده اند

گرداوری: عبدالحمید تارخ

درج این مقاله در هر رسانه ای تنها با نام و نشانی سایت مجاز است

عضویت در کانال تلگرامی جنگاوران برای آگاهی از آخرین مقالات و مطالب نظامی

مقالات مشابه

آرایش موشک های بالستیک در جهان

توان بالستیک هند

موشک های بالستیک ساخت شوروی و روسیه

موشک های بالستیک ساخت امریکا