در اوائل دهه ۱۹۶۰ با پیشرفت موشک  های رادار نیم فعالی چون اسپارو باعث ایجاد  این تفکر در امریکا شده بود  که دیگر عصر داگ فایت به پایان رسیده و خلبان در یک درگیری  در فاصله بیش از ده کیلومتر   با شلیک یک یا چند موشک  هدف را شکار میکنند و دیگر وارد یک مبارزه پیچ در پیچ نمی شوند. ولی این تفکر یک  اشتباه بزرگ  بود زیرا تجربه ویتنام نشان داد که موشک های راداری هنوز ناقص و در اول راه هستند  و تنها روی کاغذ کارایی  بالای دارند. از این رو زمانی که اف۴ در داگ  فایت تلفات بالای داشت  امریکا برای جایگزین ان  جنگنده چالاک را در نظر گرفته بودند.

در اواخر دهه ۱۹۶۰ ارتش امریکا برای جایگزینی  اف۴ فانتوم  دست به توسعه  طرحی پیچیده  و چالاک زده که  طی برنامه اف ایکس در نهایت اف۱۵ از اب درامد.در سال ۱۹۷۲ نیز مفهومی جدید با نام ال دبلیو اف به وجود امد که شامل  یک جنگنده ساده تر و سبک و بسیار چالاک بود . قرار بود این طرح جدید در کنار جنگنده پیچیده اف۱۵ در نقش جنگنده بمب افکن خدمت کند.پنج شرکت در ۱۳ اوریل سال ۱۹۷۲ طرح های خود را به نیروی  هوایی ارائه  کردند که طرح دو شرکت   برای ساخت پیش نمونه انتخاب شدند . یکی طرح مدل ۴۰۱ جنرال دینامیک که بعدها وای اف۱۶ شد و دیگری طرح پی ۶۰۰ که بعد ها تبدیل  به وای اف۱۷ شد.

وای اف16 ای

وای اف۱۶ ای

اولین پرواز  وای اف۱۶ در پایگاه  هوایی ادواردز در ۲۰ ژانویه ۱۹۷۴ انجام شد . این پرواز  به خلبانی Phil Oestricher خلبان ازمایش گر جنرال دینامیک  انجام شد ولی کاملا اتفاقی . قرار نبود این پرواز اولین پرواز اف۱۶ باشد در واقع  قرار بود یک حرکت سریع روی باند باشد ولی سرعت هواپیما انقدر زیاد شد که خلبان مجبور به بلند کردن ان از روی زمین  شد.واقعیت این بود که سامانه پرواز دیجیتال با  سیم  یا همان FBW بسیار حساس بود  و اولین بار بر روی اف۱۶ سوار بود و خلبان  این پرواز مجبور به بلند کردن هواپیما شد. اولین پرواز رسمی  در  در ۲ فوریه سال ۱۹۷۴ انجام شد و چند ماه بعد به ازمونه های پروازی پیوست.وای اف ۱۶ و وای اف۱۷ در سال ۱۹۷۵ طی ازمون های  زیادی در برابر جنگند ه های چون اف۴ فانتوم ، اف۵ ، اف۱۴ و میگ۲۱ پرواز کردند و اف۱۶ نشان داد در تمامی زمینه  ها از وای اف۱۷ برتر است.در ۱۳ژانویه  سال ۱۹۷۵ نیروی هوایی وای اف۱۶ را برتر اعلام و ان را برنده  رقابت اعلام کرد از جمله برتری های اف۱۶ چالاکی بیشتر، توان حمل تسلیحات  بیشتر  و داشتن یک موتور مشترک  با اف۱۵ بود.البته وای اف۱۷ بعدها تبدیل به اف۱۸ هورنت شد

نیروی هوایی خواهان دریافت هشت فروند پیش نمونه شامل  شش نسخه تک سرنشینه اف۱۶  ای و دو فروند اف۱۶ بی  نسخه دو سرنشینه اموزشی اف۱۶ شد. جنگنده جدید لقب فایتینگ فالکن را به خود گرفت . اولین اف۱۶ ای در  دسامبر  سال ۱۹۷۶ پرواز کرد.در سال ۱۹۷۵ زمانی  که نیروی  هوایی پیروزی اف۱۶ را اعلام کرد بلافاصله یک تیم کارشناسی  از دانمارک، بلژیک،هلند ونروژ برای بررسی جنگنده جدید به امریکا امدند که در نهایت  تصمیم به ساخت اف۱۶ در داخل اروپا  برای  این چهار کشور شد.نیروی هوایی امریکا خود در اولین  براورد خواهان بیش از ۷۸۰  فروند اف۱۶  بود واولین اف۱۶ در اوریل سال ۱۹۷۸ تحویل نیروی  هوایی امریکا شد.

اف۱۶  دست کم ۳۰ سانتیمتر  از وای اف ۱۶ بلند تر بود. دارای  بالی در میانه بدنه و از یک سکان عمودی  بهره می برد . دارای  یک ورودی هوایی ثابت در زیر  بدنه بود و در بالا خروجی موتور جایگاه چتر ترمز قرار داشت.در اف۱۶ ای ، ۸۰ % بدنه از الومینیوم ،۸% از فولاد ، ۳% کامپوزیت  و ۲٫۵ درصد تیتانیوم  به کار رفته است.۲۲۸ پنل  دست راسی به داخل هواپیما تعبیه   شده که کار تعمیر و نگهداری  را بسیار اسان کرده است.

اف16 بی تیم اکروجت نیروی هوایی امریکا (تاندربرد). این تیم از نسخه های ای و بی تا دهه 1990 و بعد از ان از نسخه سی و دی بلوک 50 بهره میبرد

اف۱۶ بی تیم اکروجت نیروی هوایی امریکا (تاندربرد). این تیم از نسخه های ای و بی تا دهه ۱۹۹۰ و بعد از ان از نسخه سی و دی بلوک ۵۰ بهره میبرد

اف۱۶ ای از یک موتور پرات اندوتینی اف۱۰۰ پی دبیلو ۲۰۰  بهره می برد  که دارای نیروی بالغ بر   ۱۴۶۲۰ پاوند بدون پس سوز  و ۲۳۸۳۰ پاوند با پس سوز بود این نمونه یک نسخه اصلاح شده اف۱۰۰ پی دبلیو ۱۰۰ جنگنده اف۱۵ ای و بی بود .هواپیما دارای  یک واحد  برق اضطراری و یک ژنراتور  برای  تامین برق جاری هواپیما است.

اف۱۶ ای به صورت شگفت انگیزی  دارای  سوخت قابل قبولی نسبت به اندازه  ان است. ۳۱% از وزن کاملا  لود شده هواپیما سوخت ان است و از دامن عملیات مناسبی نسبت به هم نسل های  خود همچون میگ۲۹، میراز ۲۰۰۰ و اف۱۸ برخوردار  است. همچنین می تواند تا سه مخزن سوخت خارجی   ۱۱۳۸ لیتری را با خود حمل کندو  تمامی اف۱۶ دارای  دریچه سوختگیری  هوایی تلسکوپی بر روی پشت بدنه می باشد.

دارای سه ارابه فورد تک چرخ است . دو ارابه  فرود  در میانه بدنه زیر ورودی هوای قرار داند و چرخ جلو نیز  در زیر ورودی هوا نصب است و یک چتر  ترمز در یک محفظه در بالای خروجی موتور  قرار دارد.خلبان بر روی صندلی پرتاب صفر صفر ای سی  ایی اس ۲ قرار دارد  و کابین دارای  دید بسیار عالی ۳۶۰ درجه است . در داخلی کابین یک اچ یو دی  بر روی پنل خلبان قرار دارد و یک نمایشگر چند کاره تک رنگ در سمت چپ پنل و در بالای سر ان یک نمایشگر سی ار تی برای نمایش هشدار دهنده راداری وجود داشت . دسته هدایت در کنار خلبان بود و نه میان دو   پای ان  قرارداشت که اولین بار در یک جنگنده  چنین ترکیب دیده می شود

هواپیما دارای  یک سامانه چهار کاناله   هدایت دیجیتال با سیم (FBW) است که اولین بار در دنیا در یک جنگنده  در اف۱۶ به کار رفت . وظیفه این سامانه در واقع  کنترل پایداری هواپیما در هنگام پرواز و تنظیم خودکار سطح کنترل هواپیما برای پایداری  ان است و اولین بار برای  فضا پیمایی اپلو توسعه پیدا کرد.

اف۱۶  دارای  سامانه شناسایی دوست از دشمن و گیرنده هشدار  دهنده راداری ای ال ار ۶۹ است که انتن های  ان در تمام جهات  نصب شده است.همچنین  دارای ابزار  فرود دقیق بر روی باند در شرایط اب و هوایی بد است

اف۱۶ ای و بی از یک دستگاه رادار ای پی جی ۶۶ ساخت وستینگهاوس  بهره می برد. در مراحل اولیه طراحی  قرار بود یک رادار ساده روی اف۱۶ نصب شود از این  رو وای اف۱۶ دارای  دماغه کوچک بود  ولی در نهایت  رادار  پیچیده ای چون ای پی جی  ۶۶ را دریافت کرد.

ای پی جی ۶۶ یک رادار پالس دپلر با یک دیش مسطح است.  انقدر کوچک است که بتوان ان را در درون دماغه کوچک اف ۱۶ نصب کرد. رادار دارای  چهار حالت هوا به هوا و هفت حالت هوا به زمین  است. برد رادار برضد یک هدف  در ابعاد  یک توپلوف ۱۶ حدود ۱۵۰ کیلومتر و برد یک جنگنده ای در ابعاد میگ ۲۹ حدود ۷۰ تا ۸۰ کیلومتر است  و برد قفل ان بر ضد همین هدف ۷۵ کیلومتر است .دیش توان جستجوی یک زاویه ۱۲۰ درجه در دو طرف را دارد  و در کامل تعجب  با وجود توان بالای  این رادار حتی کشف هدف  دریایی ولی فاقد توان هدایت موشک اسپارو بود از این رو اف۱۶ ای و بی متکی به موشک  فروسرخ  سایندوندر در رزم هوایی بودند. این کار در جهت کاهش  قیمت اف۱۶ بود که البته بعدها مشخص  شد یک اشتباه بزرگ بوده. اگرچه بعدها برخی  اف۱۶ ای و بی بلوک ۱۵ توان حمل اسپارو را پیدا کردند ولی تا سال ۱۹۹۲ و ورود به خدمت امرام اف۱۶ عملا هیچ موشک هوا به هوای میان بردی نداشت

اف16 ای مسلح به چهار موشک سایندوندر. اف16 به صورت عملی اسپارو حمل نمی کرد و تا سال 1992 و ورود به خدمت امرام از داشتن یک موشک رادار میان برد محروم بود

اف۱۶ ای مسلح به چهار موشک سایندوندر. اف۱۶ به صورت عملی اسپارو حمل نمی کرد و تا سال ۱۹۹۲ و ورود به خدمت امرام از داشتن یک موشک رادار میان برد محروم بود

اف۱۶ تسلیحات متنوعی داشت  و تقریبا تمامی  تسلیحاتی را که در دهه ۱۹۷۰ اف۴ فانتوم حمل میکرد اف۱۶ نیز به انها مسلح بود  .تسلیحاتی دارای  یک توپ ثابت ۲۰ م م گاتیلینگ  ام ۶۱ با توان اتش  ۶۰۰۰ گلوله بر دقیقه  با ۵۰۰ فشنگ  بود.توان حمل تا ۶٫۶ تن سلاح را در نه جایگاه شامل  یکی در نوک هر بال،  سه عدد زیر هر بال و یکی در زیر بدنه بود. می توانست  تا ۲۴ بمب ۲۲۵ کیلویی مارک ۸۲ (که البته بسیار لود سنگینی  است و استفاده رزمی ندارد) ویا تا چهار موشک  سایندوندر ، ویا تا ۱۰ موشک ماوریک  و یا  بمب های هدایت لیزری جی بی یو ۱۰ و۱۲ را حمل میکرد و می تواند غلاف نشان گذاری لیزری و جنگ الکترونیک ای ال کیو ۱۳۱ و ۱۸۴   را حمل کند

نسخه اف۱۶ بی مشابه نسخه ای است تنها با داشتن یک صندلی دوم دارای  ۱۷% سوخت کمتر است .

 نسخه های مختلف اف۱۶ ای و بی

اف۱۶ ای و بی در چندی بلوک مختلف ساخته شدند که تفاوت های با هم داشتند . در سه بلوک ۱ ،۵ و ۱۰ دارای  تفاوت های در نحوه قرار گیری  سامانه هشدار  دهنده راداری با داشتند  و همچنین بلوک ۱۰ دارای سیم  کشتی داخلی متفاوتی بود. با وجود این تغییرات در نسخه  ای و بی بلوک ۱۵ بیشتری تغییرات را نسبت به سه بلوک قبلی داشت.این تغییرات شمال دمی بزرگتر که باعث  افزایش  سرعت غلط و اجازه به پرواز در زاویه حمله بالاتری  را می داد. همچنین این بلوک دارای  رادار ای پی جی ۶۶  بهسازی   شده برای  رهگیری اهداف زمینی  بود  و از موتور پرات اندویتنی  اف۱۰۰ پی دبلیو ۲۲۰ با کنترل دیجیتال  بهره می برد.همچنین  دارای  صفحه اچ یو دی بزرگتر  بود و از غلاف  جنگ الکتریونیک ای ال کیو ۱۳۱ بهره می برد.همچنین این نمونه دارای سامانه ناوبری بر اساس ژیروسکوپ حلقه لیزری بود . بسیاری از بلوک های ۵ و ۱۰ به این بلوک ارتقا یافتند. چهار کشور بلژیک، هلند، نروژ و بلژیک چند صد فروند از این بلوک را دریافت کند. همچنین در میانه دهه۱۹۹۰ طی ارتقاء بر روی این بلوک با ارتقاء رادار ای پی جی ۶۶ به ای پی جی ۶۶ وی۲ توان حمل و درگیر با موشک  امرام را پیدا کرد که البته با ۲۰ کیلومتر برد بیشتر و توان درگیری همزمان با دو هدف در یک زمان همراه بود  و همچنین دارای  سامانه ناوبری  جی پی اس شدند.بلوک۱۵ ارتقاء یافته  به کابین هماهنگ با دوربین دید شبانه نیز تجهیز شدند.چهار کشور اروپای بلژیک، نوروژ،هلند و دانمارک   نیز بلوک ۱۵ خود را در دهه ۱۹۹۰ ارتقا دادند که به اف۱۶ ای ام و بی ام  معروف شد.

اف16 ای ام نیروی هوایی بلژیک. اف16 ای و بی چهار کشور بلژیک، هلند،دانمارک و نروژ بعد از ارتقاء در دهه 1990 توان حمل امرام را یافتند

اف۱۶ ای ام نیروی هوایی بلژیک. اف۱۶ ای و بی چهار کشور بلژیک، هلند،دانمارک و نروژ بعد از ارتقاء در دهه ۱۹۹۰ توان حمل امرام را یافتند

در سال ۱۹۹۰ نیروی  هوایی امریکا  اف۱۶ ای خود را تحویل گارد ملی داد. گارد ملی اف۱۶ ای خود را سیم کشی کرد تا بتواند توپ ۳۰ م م ۴ لول جی پی یو ۵ را حمل کند.این توپ نسخه ای از توپ ای ۱۰ تاندربولت بود. هدف از این کار جایگزینی  اف۱۶ با ای ۱۰ تاندربلت  بود ولی عدم  رضایت از کارای  این توپ روی اف۱۶ و نمایش خیره  کننده ای۱۰ در نبرد  باعث لغو این پروژه شد.همچنین در اواخر دهه ۱۹۸۰ دست کم ۲۴۱ فروند اف۱۶ بلوک ۱۵ به گارد ملی تحویل شد  و انها با تجهیز به اسپارو  بعد امرام در نقش دفاع هوایی برای حفاظت  از اسمان امریکا به کار رفتند.این نمونه اف ۱۶ ای دی اف(ADF) بلوک ۱۵ نامیده  شدند. اخرین اف۱۶ بلوک ۱۵ نیروی هوایی امریکا در دهه۱۹۹۰  به تایوان تحویل داده شد و در سال ۲۰۰۲ تمامی  اف۱۶ ای و بی از خدمت این ارتش  خارج شدند اگرچه همچنان در برخی کشورها  در خدمت هستند.

اف۱۶ سی  و دی

سری دوم جنگنده اف۱۶  نسخه تک سرنشینه اف۱۶ سی  و نسخه دو سرنشینه اموزشی رزمی اف۱۶  دی بود. این نمونه در ژوئن سال ۱۹۸۴اولین پرواز خود را انجام داد  و تا اواخر همان  سال وارد خدمت نیروی هوایی امریکا شد.این نمونه دارای  رادار ای پی جی ۶۸  وی ۱ بود ساخت وستنیگهوس  بود . این رادار دارای  برد کشف ۱۸۰ کیلومتر بود و توان درگیری همزان با دو هدف را داشت . رادار از توان پایین نگری برخوردار بود و توان کشف و رهگیری اهداف زمینی  و دریایی را داشت. توان پرواز بهتر درشب با کابینی هماهنگ با دوربین دید  شبانه  از جمله ویژگی های این مدل بود   و در کابین از دو نمایشگر رنگی چند کار هر کدام در یک سوی پنل بهره می برد.دارای  دو جایگاه خارجی بیشتر در دو طرف ورودی هوا برای حمل غلاف های خارجی بود و توا حمل تسلیحاتی  ان تا ۷٫۷ تن افزایش یافته بود

در این تصویر به خوبی جایگاه خارجی کنار ورودی هوا که در این تصویر به غلاف نشان گذاری لیتینیگ مجهز است قابل دیده است که یکی از ویژگی های مدل سی و دی است

در این تصویر به خوبی جایگاه خارجی کنار ورودی هوا که در این تصویر به غلاف نشان گذاری لیتینیگ مجهز است قابل دیده است که یکی از ویژگی های مدل سی و دی است

اولین بلوک تحویلی مدل سی و دی ، بلوک  ۲۵ بود .که  دارای  موتور پرات اندوتین اف۱۰۰ پی دبلیو ۲۲۰ که قدرت بیشتر و  طول عمر بیشتری داشت . در تغییر بعدی بلوک ۳۰ توسعه یافت . این مدل دارای  موتور کاملا متفاوت جنرال الکتریک  اف۱۱۰ جی ایی ۱۰۰ بود. این موتور دارای  قدرت ۱۷۱۵۵ پاوند بدون پس سوز و ۲۸۶۰۰ پاوند با پس سوز بود. این موتور بزرگتر و سنگینتر  از موتور پرات اندویتنی  اف۱۰۰ بود البته به همان میزان پر قدرت تر ولی مشکل این بودکه اف۱۶ سی و دی بلوک ۳۰ برای موتور اف۱۰۰ طراحی شده بود و ورودی  هوایی ثابت ان نیز برای همان  موتور . وقتی موتور پر توان تر اف۱۱۰ روی ان نصب شد مشکلی که وجود داشت این بود که وروی هوایی نمی توانست  هوای لازم برای موتور جدید را تامین  کند از این رو ورود تغییر کرد. از جمله دیگر تغییرات  این مدل میتوان  به اقدامات متقابل ای ال ایی ۴۷ ، توان  استفاده  از موشک ضد رادار ای جی ام ۴۵ شرایک و توان حمل و شلیک موشک هوا به هوای  رادار فعال امرام نام برد . بلوک بعدی بلوک ۳۲ بود که هیچ فرقی با بلوک ۳۰ نداشت  تنها دارای  همان موتور قدیمی پرات اندوتنی اف۱۰۰ بود. در مجموع از این دو بلک ۷۳۳ فروند ساخته  شد. بعدها بلوک ۳۰ و ۳۲  ارتقائاتی  به  خود دیدند که شامل  سامانه ناوبری جی پی اس، توان پرتاب بمب های هدایت شونده با  ماهواره ای،غلاف جنگ الکترونیک  بهبود یافته ای ال کیو ۲۱۳  و توان حمل غلاف نشان گذاری  لیزری  لیتینیگ . این نسخه ارتقا یافته را اف۱۶ ++ نیز می خوانند.

کابین اف16سی

کابین اف۱۶سی

بلوک بعدی اف۱۶ سی و دی بلوک ۴۰ و ۴۲ بود که مشابه   بلوک ۳۰ و۳۲ در موتوربودند. بلوک ۴۰ دارای  موتور جنرال الکتریک اف۱۰۰ و بلوک ۴۲ موتور پرات اندویتنی  اف۱۱۰  ولی تغییرات در سامانه های الکترنیکی زیاد بود.این دو بلوک برای نبرد  شبانه طراحی شده بود و به انها شاهین شب نیز لقب دادند و  از جمله تجهیزات انها غلاف ناوبری شبانه  لانتیرن  شامل  دو سامانه ای ای کیو ۱۳ برای  ناوبری  شبانه و ای ای کیو ۱۴ برای نشان گذاری لیزری  بود. غلاف لانتیرن  به دلیل داشتن  دوربین دید حرارتی نسل سوم اجازه پرواز شبانه در ارتفاع پایین و بمب باران  شبانه را به اف۱۶ می داد.از جمله توانای های   برتر  این مدل می توان به ارتقاء رادار برای اطمینان  پذیری بیشتر،به کار گیری  سامانه هشدار دهنده راداری  ای ال ار ۵۶ ام  و همچنین استفاده از مواد  جاذب امواج رادار در بخش های از بدنه نام برد. این مدل توان حمل موشک ضد رادار هارم را نیز داشت .  بلوک ۴۰ و ۴۲ در سال ۱۹۸۹ پرواز کردند و یک سال بعد تحویل ارتش امریکا  شدند. ۶۱۵ فروند از این دو بلوک ساخته شد.

بلوک بعدی بلوک ۵۰ ۵۲ بودند.بلوک ۵۰ دارای  موتور جنرال الکترونیک اف۱۱۰ جی ایی ۱۲۹  و بلوک ۵۲ دارای  موتور پرات اندویتنی  اف۱۰۰ پی دبلیو۲۲۰ بود.این دو موتور دست کم هر کدام ۱۰۰۰ پاوند نیروی بیشتری را نسبت به مدلهای قبلی خود فراهم میکرد . همچنین از دیگر تفاوت های این بلوک استفاده از رادار ای پی جی ۶۸ وی ۳ با دقت بیشتر،اچ یو دی بزرگتر،ارابه فرود تقویت شده و خط ارتباط داده  پیچیده تر بود.هر دو مدل در سال ۱۹۹۱ پرواز کردند و یک سال بعد تحویل شدند. در طی خط تولید این مدل به ناوبری جی پی اس و توان پرتاب سلاح دوربرد   ای جی ام ۱۵۴ مجهز شد.

همچنین در دهه ۱۹۹۰ نیروی هوایی امریکا تعداد از اف۱۶ بلوک ۵۰ و ۵۲ را با تجهیز به سامانه هشدار دهنده  راداری ای اس کیو  ۲۱۳ برای تعیین محل دقیق  رادار دشمن کرد تا با کمک  موشک   ضد رادار هارم انها را جایگزین اف۴G  Wild Weasel در نقش سرکوب  پدافند هوایی کند .همچنین به مرور زمان اف۱۶ سی و دی در تمام بلوک ها مجهز به  جی پی اس شدند وتوان حمل بمب  های هدایت ماهواره  ای  به دست اوردن و از طرفی به سامانه  ارتباطی لینک ۱۶ تجهیزشدند.

اف16 سی جی نسخه سرکوب پدافند هوایی اف16. در این تصویر در کنار ورودی هوا سامانه موقعیت یاب رادار دشمن از نوع ای اس کیو 213 قابل دیدن است

اف۱۶ سی جی نسخه سرکوب پدافند هوایی اف۱۶٫ در این تصویر در کنار ورودی هوا سامانه موقعیت یاب رادار دشمن از نوع ای اس کیو ۲۱۳ قابل دیدن است

بلوک ۵۰ + و ۵۲+ از جمله متفاوت ترین  نمونه های اف۱۶ است. این نمونه از نظر موتور مشابه دو بلوک قبلی هستند ولی چند تغییر اساسی دارند. اول توان استفاده  از مخازن سوخت تطبیقی  در دو طرف روی بدنه  با ظرفیت هرکدام  ۱۹۰۰ لیتر سوخت  که به راحتی قابل برداشتن بودند ، یک برامدگی کشیده شده از پشت کابین  تا سکان  عمودی که محل قرار گیری سامانهای ناوبری و ارتباطی پیشرفته است، رادار ای پی جی ۶۸ وی ۹ با برد کشف ۲۸۷ کیلومتر  برضد یک هدف بزرگ و برد ۷۵ کیلومتر بر ضد یک هدف یک متر مربعی . همچنین این مدل با توان نقشه برداری  از سطح زمین  به صورت روزنه  ساختگی توان تصویر برداری  از یک جسم ۶۰ سانتیمتری  را بر روی زمین  دارد.این نسخه در اواخر دهه ۱۹۹۰ توسعه  یافت

اف۱۶ سی  و دی میتواند تا ۸ موشک امرام و یا چهار سایندوندر ویا ترکیبی از این دو و یا موشک دوربرد ای جی ام ۱۵۸ با برد بیش از ۳۰۰ کیلومتر و سلاح دوربرد ای جی  ام ۱۵۴ با برد  ۲۲تا ۱۳۰ کیلومتر. انواع بمب های هدایت لیزری و ماهواره ای و موشک ضد رادار هارم را حمل کند. در برخی از کشورهای موشک های اسرائیلی پینتون ۳و ۴ با ان هماهنگ شده است . همچنین   اف۱۶ میتوان غلاف نشان گذار لیزری لیتینیگ ، ویا سامانه نوبری و نشان گذاری لاینتینگ و یا  سامانه نشان گذار لیزری اسنایپر  را حمل کند

اف16 دی بلوک 52+ نیروی هوایی ترکیه

اف۱۶ دی بلوک ۵۲+ نیروی هوایی ترکیه

اف۱۶ ایی و اف بلوک ۶۰

در اواسط دهه ۱۹۹۰ امارات متحده عربی خواهان یک  جنگنده جند منظوره  بود که طی رقابتی جنگنده اف۱۶ بلوک ۶۰ را انتخاب کرد  . البته بلوک ۶۰ قبلا در لاکهید مارتین  توسعه  یافته بود  و به ان اف۱۶ ایی اس می گفتند .این نمونه دارای  مخازن سوخت تطبیقی  قابل جدا شدن در پشت  جنگنده و  رادار ارایه فازی فعال  ای پی جی ۸۰  . این رادار دارای  قابلیت های ای پی جی ۶۸ وی ۹ را در اختیار داشت  و از سرعت اسکن بالای به دلیل توان اسکن الکترونیک اسمان برخوردار است و می تواند با اهدافی در فاصله بیشتر  از هم درگیرشود. توان روزنه ساختگی و نقشه برداری  از سطح زمین   را دارد و گفته شده توان درگیر با ۶ تا ۸ هدف در یک زمان را دارد.همچنین  این مدل دارای  موتور جنرال الکترونیک اف۱۱۰ جی ایی ۱۳۲ با قدرت ۳۲۵۰۰ پاوند رانش است که قویترین موتور نصب شده بر روی اف۱۶ تا کنون است.از  جمله دیگر تجهیزات این نمونه میتوان  به  هشدار دهند رادار پیشرفته که قابیلت این نمونه اف۱۶ را در اندازه نسخه ضد رادار ارتش  امریکا افزایش داده، سامانه جنگ الکترونیک  ای ال کیو ۱۶۵ ، توان شلیک موشک  ضد کشتی هارپون و نسخه  تهاجمی اسلم، موشک هوا به هوای اسرام است. با وجود توانایی بالای رادار ولی همچنان از اف۱۶ بلوک ۵۲+ اسرائیل که دارای  تجهیزات جنگ الکترونیک بومی است در رده پایین تری  قرار دارد. امارات دو نمونه ایی و اف که به ترتیب نسخه تک و دو سرنشینه بلاک ۶۰ هستند را به صورت برابر تحویل گرفت

اف16 اف بلاک 60 نیروی هوایی امارات . در کنار بدنه مخازن سوخت تطبیقی قابل دیدن است

اف۱۶ اف بلاک ۶۰ نیروی هوایی امارات . در کنار بدنه مخازن سوخت تطبیقی قابل دیدن است

دیگر مدلهای اف۱۶

اف۱۶ ان

نیروی دریایی امریکا  در سال ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۸ تعداد از اف۱۶ سی و دی بلوک ۳۰ را به عنوان اف۱۶ ان برای  اموزشکده رزم هوای تاپ گان  در نقش دشمن فرضی به خدمت گرفت و  البته این نیرو در سال ۱۹۹۴ نیز تعداد  را دریافت کرد . در سال ۲۰۰۱ نیز این نیرو تعداد ۱۴ فروند  اف۱۶ ای وبی  در انبار  که در واقع متعلق به ارتش  پاکستان بود و در دهه ۱۹۸۰ به دلیل  فعالیت های اتمی این کشور  به ان تحویل نشد را در نقش اموزش رزم هوایی به خدمت گرفت

اف16 ان نیروی دریایی امریکا

اف۱۶ ان نیروی دریایی امریکا

F16I سوفا :نسخه ای برای  ارتش  اسرائیل که ۱۰۲ فروند را سفارش  داد. این نمونه  بر اساس اف۱۶ دی بلوک ۵۲+ توسعه یافته و دارای  مخازن سوخت تطبیقی و رادار ای پی جی ۶۹ وی ۹ است. همچنین۵۰% تجهیزات  الکترونیکی ان ساخت  اسرائیل است از جمله سامانه  های جنگ الکترونیک، ارتباطی، اچ یو دی و سامانه  های ناوبری  و نمایشگر های داخل کابین.

ای ۱۶:نسخه تهاجمی که قرار  بود جایگزین ای ۱۰ تاندربلت شود ولی طراح ان لغو شد

اف ای ۱۶:نسخه تهاجمی پیشرفته  مجهز  به رادار  پیشرفته برای  پرواز در ارتفاع  پایین  و تهاجم شبانه. به دلیل مشکلات مالی طرح لغو شد و به جای ان اف۱۶ بلوک ۴۰ و ۴۲  به غلاف  ناوبری شبانه لاینترم تجهیز  شدند

اف۱۶ ای ار: نسخه ارتقاء یافته اف۱۶ ای برای  نیروی هایی هلند که یک ارتقا برای نصب غلاف شناسایی  در مرگز بدنه برای جایگزینی با نسخه  های شناسایی میراز ۵ و ار اف ۱۰۴ جی بود.

 اف۱۶ ریس: نسخه  ای از اف۱۶ سی و دی مجهز به غلاف شناسایی  هوایی ای اس دی ۱۱  در زیر بدنه. این نمونه در دهه ۱۹۹۰ برای  جایگزینی ار اف۴ سی توسعه  یافت و تعداد از اف۱۶ گارد ملی برای حمل این غلاف تغییر یافتند

سوابق عملیاتی

اولین تجربه عملیاتی اف۱۶ در خدمت ارتش  امریکا به عملیات طوفان صحرا درسال ۱۹۹۱ بر ضد عراق بر میگردد. در این عملیات ۲۴۹ فروند اف۱۶ در مجموع ۱۳۳۴۰ پرواز بر ضد ارتش  صدام انجام دادند نسخه های اف۱۶ سی  شرکت  کننده در این عملیات  معمولا با چهار تا شش موشک ماوریک و یا دو بمب ۹۰۰ کیلویی در کنار دو موشک سایندوندر  و  دو مخزن سوخت خارجی  و غلاف جنگ الکترونیک ای ال کیو ۱۳۱  عملیات انجام  می دادند  و نسخه دو سرنشینه  اف۱۶ دی مجهز به غلاف نشان  گذاری لیزری دست به حملات با بمب های لیزری می زدند .در  این جنگ اف۱۶ پیروزی هوایی نداشت  و ۷ فروند انها به اتش پدافند دشمن و یا حوادث غیر رزمی   از دست رفت.

بعد از پایان جنگ در سال ۱۹۹۲ با تجهیز  اف۱۶ به موشک  امرام وظیفه گشت هوایی  بر عهده اف۱۶ در مناطق پرواز ممنوع داده  شد در ۲۷ دسامبر سال ۱۹۹۲  یک اف۱۶ دی با شلیک یک موشک  امرام یک میگ۲۵ عراقی را سرنگون کرد،در ۱۷ ژانویه سال ۱۹۹۳ نیز یک میگ۲۳ به اتش یک امرام از دست رفت.از سال ۱۹۹۴ با اغاز نسل کشی یوگسلاوی  در بسنی  ناتو وارد  عمل شد در ۲۸ فوریه سال ۱۹۹۴  شش فروند جنگنده جی ۲۱ و جی ۲۲  برای  بمب باران مناطقی در بسنی وارد عمل شدند که با واکنش دو فروند اف۱۶ مواجه شدند در نهایت  یکی از  جنگنده یوگسلاوی با امرام و سه تایی دیگر با سایندوندر  سرنگون و دو فروند دیگر فرار کردند(البته جنگنده های تهاجمی یوگسلاوی هیچ سلاح هوا به هوایی نداشتند ).در ۲ ژوئن سال ۱۹۹۵ نیز یک اف۱۶ سی به  اتش یک موشک سام ۶ یوگسلاوی  سرنگون شد.

F16I ارتش اسرائیل.

F16I ارتش اسرائیل.

همچنین اف۱۶ در عملیات  روباه صحرا درسال ۱۹۹۸ و عملیات برضد یوگسلاوی  درسال ۱۹۹۹ شرکت داشت.

در عملیات  در سال ۱۹۹۹ بر ضد یوگسلاوی در    دوم  ماه می   یک اف۱۶ سی جی به اتش موشک سام ۳ سرنگون شد . همچنین  در این عملیات یک فروند میگ۲۹   ارتش یوگسلاوی به اتش موشک  امرام  سرنگون شد و یک اف۱۶ نیز به اتش  موشک  استرلا ۲ صدمه دید.

در سال ۲۰۰۱ در عملیات بر ضد افغانستان حضور داشت  بین سالهای ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۱ میلادی  طی حضور نظامیان  امریکا در عراق  بارها نیرو های  تروریست  را مورد هدف قرار داد و در  سال ۲۰۱۱ بر ضد ارتش لیبی و در سال ۲۰۱۴  برضد داعش استفاده شد

اسرائیل: اسرائیل اولین به کار گیرنده عملیاتی اف۱۶ در نبرد بود و همچنین اولین پیروزی هوایی اف۱۶ نیز به این کشور بر میگردد .   یک میگ ۲۱ ارتش سوریه به اتش موشک  سایندوندر اف۱۶ ای ارتش  اسرائیل در ۱۴ ژوئیه  سال ۱۹۸۱ سرنگون شد .در ۷ژوئن سال ۱۹۸۱  هشت فروند اف۱۶  ای به همراهی جنگنده های اف۱۵ این ارتش نیروگاه  اتمی بغداد در خاک عراق  را نابود  کردند.یک سال بعد در عملیات صلح برای جلیله بر فراز لبنان  اف۱۶ اسرائیلی طی درکیر های  مختلف هوایی موفق به سرنگونی ۴۴ جنگنده   ارتش سوریه شامل  میگ ۲۳ و میگ ۲۱ شدند. منابع شوروی مدعی سرنگونی پنج اف۱۶ در رزم هوایی با میگ ۲۳ ام اف ارتش  سوریه هستند

همچنین اسرائیل  در طول دهه ۱۹۸۰  و ۱۹۹۰ در جنوب لبنان و چندین  بار در عملیات بر ضد حزب الله  و در غزه از انها بهره برده است.

هلند: هلند از  اف۱۶ خود در ماموریت های حمله به زمین  در سال های  ۱۹۹۴ تا ۱۹۹۵ در بسنی استفاده کرد.همچنین یک اف۱۶ ای ام ارتش هلند در نبرد سال  ۱۹۹۹ بر ضد یوگسلاوی  با اتش موشک امرام یک فرود میگ ۲۹ را سرنگون کرد.همچنین اف۱۶ هلندی بر ضد نیروی های  های طالبان در افغانستان  و برضد ارتش  لیبی به کار رفت.

بلژیک:استفاده بر علیه ارتش  لیبی در سال ۲۰۱۱

دانمارک:در سال ۱۹۹۹ بر علیه یوگسلاوی از اف۱۶  استفاده کرد و همچنین  شش فروند اف۱۶ ای  این کشور در افغانستان  بیش از ۷۴۰ ماموریت انجام دادند و در عملیات بر علیه ارتش لیبی نیز حضور داشتند

نروژ: در سال ۲۰۱۱ بر علیه لیبی استفاده کرد

پاکستان در دهه ۱۹۸۰ در جریان اشغال افغانستان  توسط شوروی چندین بار در اف۱۶ خود را برای بمب باران برخی مواضع نیرو های دولت افغانستان  به این کشور  فرستاد و طی درگیر هوا به هوای  با  نیروی هوایی افغانستان و  شوروی دو انتنوف ۲۶ یک انتنوف ۲۴ و یک سوخوی۲۵ را سرنگون کردند. همچنین طی یک مورد اتش  خودی با یک سایندوندر  یک اف۱۶ ارتش پاکستان  سرنگون شد. همچنین ارتش پاکستان  از اف۱۶ خود در سال ۱۹۹۹ در درگیر گارگیل استفاده  کرد و در سال ۲۰۰۹ نیز نیروی ها طالبان در شمال  این کشور را بارها هدف قرار داد

ترکیه: ارتش ترکیه همواره  از زمان ورود به خدمت این جنگنده  به خدمت نیروی هوایی این کشور  دست به بمب باران هوایی کرد های جنوب ترکیه با این جنگنده زده است .در ۸ اکتبر سال ۱۹۹۶ یک فروند میراز ۲۰۰۰ ارتش یونانی طی یک درگیری داگ فایتر ، یک  اف۱۶ دی ارتش  ترکیه  را با موشک  ماژیک ۲ سرنگون کرد.همچنین  طی درگیری داخلی در سوریه  اف۱۶ ارتش ترکیه  یک میل۸   و یک میگ ۲۳ بی ان ارتش سوریه را در سال ۲۰۱۳ و ۲۰۱۴ در نزدیکی  مرز سوریه با ترکیه هدف قرار داده است.

امارات متحد:درسال ۲۰۱۱ بر ضد لیبی استفاده کرده است.

524781_388096024614080_477228754_n

کشور های دارنده:

ارتش امریکا  همکنون  بیش از ۱۲۰۰ فروند اف۱۶ در خدمت دارد که  حدود  ۷۰۰ فروند عملیاتی و مابقی ذخیره هستند.تمامی اف۱۶ ای و بی از خدمت نیروی هوایی خارج شده و در خدمت گارد ملی هستند (انهم تنها بلوک ۱۵) . ارتش  امریکا همکنون  در حال برنامه ریزی برای ارتقاء بیش از ۳۵۰ فروند اف۱۶ خود و تجهیز  انها  به رادار ارایه فازی  فعال است تا  بتوان انها را تا سال های  بعد از ۲۰۳۰ در خدمت نگهدارد. همچنین نیروی دریایی نیز همچنان  ۴۰ فروند اف۱۶ را برای عملیات رزم هوایی در خدمت دارد.

بلژیک: این کشور در مجموع ۱۱۶ فروند اف۱۶  از انوع ای و بی در بلوک های ۱ /۵/۱۰ و ۱۵ تحویل گرفت که در دهه ۱۹۹۰ انها را طی ارتقاء به رادار ای پی  جی ۶۶ وی ۳  و  مسلح به موشک  امرام شدند و به استاندارد اف۱۶ ای ام و بی ام ارتقا یافتند

دانمارک: این کشور  نیز ۵۵ فروند  اف۱۶ ای و بی دریافت کرد که در دهه ۱۹۹۰  به نسخه اف۱۶ ای ام و بی ام ارتقا یافتند. همکنون ۳۰ فروند در خدمت است

هلند ۲۱۳   فروند اف۱۶ ای و بی  را دریافت کرد که ۱۰۸ فروند به نسخه ای ام ارتقاء داد   که همکنون ۶۱ فروند در خدمت است

نروژ  ۷۲ فروند اف۱۶ ای و بی سفارش دادن که در دهه ۱۹۹۰ به نسخه ای ام ارتقاء  یافتند . همکنون ۵۷ فروند در خدمت است

یونان. یونان در طی چند سری اف۱۶ را دریافت کرد که شامل  سال ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۰ که ۴۰ فروند اف۱۳ سی  و دی  بلوک ۳۰ را دریافت کرده است، همچنین بین سال های ۱۹۹۷ تا ۱۹۹۸   نیز  ۴۰ فروند  بلوک ۵۰  و در سال ۲۰۰۱  نیز ۵۰ فروند بلوک ۵۲+ دریافت کرد. همچنین ۶۰ فروند دیگر را در سال ۲۰۰۵ تحویل گرفت. همکنون  یونان ۱۵۷ فروند اف۱۶ سی و دی شامل  ۱۱۶ فروند  اف۱۶ سی  و ۴۱ فروند اف۱۶ دی نیز می باشد.

لهستان: ۴۸ فروند اف۱۵ سی و  دی بلوک ۵۲+ شامل   ۳۶ فروند نسخه سی و ۱۲ فروند نسخه دی را در خدمت دارد

پرتقال:این کشور طی چند مرحله  به صورت دست دوم دست به دریافت  اف۱۶ بلوک۱۵ از امریکا  دست زد . همکنون ۳۰ فروند اف۱۶ ای ام  و بی ام در خدمت است.

بحرین:۲۱ فروند اف۱۶ سی و دی بلوک ۴۰

مصر: این کشور  طی چند سری دست به دریافت نسخه مختلف اف۱۶ زد.همکنون این کشور ۲۲۰ فروند اف۱۶  از انواع  سی و دی بلوک ۳۰ و ۴۰ را در خدمت دارد که ۴۲ فروند ان در ترکیه تولید شده است.

اسرائیل: این کشور  از جمله نخستین مشتریان اف۱۶ بود. این کشور در دهه ۱۹۷۰ اف۱۶ را سفارش  داد که با لغو سفارش  ایران در پی انقلاب اسلامی اسرائیل توانست  اف۱۶ تولید برای ایران  را دریافت کند(البته اسرائیل  قبلا پول  اف۱۶ را داده بود) اسرائیل  تمامی مدلها و بلوک های  اف۱۶ را دریافت کرد که اخرین انها ۱۰۲ فروند اف۱۶ بلوک ۵۲+ با نام F16I  بود که بین سال ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۹  تحویل گرفت. همکنون این کشور ۱۰۷  یا به قولی  ۶۳ فروند اف۱۶ ای و بی ، ۱۳۶ و یا به قولی  ۱۲۶ اف۱۶ سی و دی و ۱۰۰ فروند اف۱۶ I را در خدمت دارد.

عراق: این کشور ۳۶ فروند اف۱۶ سی بلوک ۵۰ سفارش  داده که بین سالهای ۲۰۱۴ میلادی تا ۲۰۱۸ میلادی تولید  خواهد گرفت . اف۱۶ عراقی مسلح به ماوریک و بمب های هدایت لیزری پیویی است و از موشک سایندوندر  و اسپارو بهره میبرد

اردن: این کشور  طی چند سری جنگنده اف۱۶ را به صورت دست دوم از امریکا و بلژیک  دریافت  کرد. همکنون این اتش دارای ۱۶ فروند اف۱۶ ای و بی بلوک ۱۵ و ۶۲ فروند اف۱۶ ای ام و بی ام است.

عمان : ۱۲ فروند اف۱۶ سی و دی بلوک ۴۰

ترکیه : این کشور ۲۴۰ فروند اف۱۶ را در داخل کشور از نوع سی و دی بلاک ۳۰،  ۴۰ و۵۰ تولید کرد و همکنون نیز در حال ارتقاع  ۱۶۰ فروند  اف۱۶ خود به بلاک  ۵۰+ است.

امارات:این کشور ۸۰ فروند اف۱۶ ایی و اف بلوک ۶۰ سفارش  داده که همگی را  تحویل گرفته و به تازگی  ۴۰ فروند دیگر نیز سفارش داده است

مراکش: ۲۴ فروند اف۱۶ سی و دی بلوک ۵۲+ در خدمت دارد

پاکستان: این کشور  در دهه ۱۹۸۰ در پی اشغال افغانستان توسط شوروی دست به سفارش  ۴۰ فروند  اف۱۶ بلوک ۱۵ از امریکا زد  که البته تنها نیم از  انها را به دلیل تحریم های  امریکا بر سر برنامه اتمی خود دریافت  کرد. بعداز لغو تحریم ها  از سال ۲۰۰۰ به بعد این کشور  طی سه سری تعدادی   اف۱۶ بلوک ۵۲ و اف۱۶ دست دوم ای و بی ارتقاء یافته را دریافت کرد. همکنون این کشور ۷۶ فروند اف۱۶ شامل   ۴۰ فروند اف۱۶ ای و بی بلوک ۱۵،  ۱۴ فروند اف۱۶ بلوک ۱۵ بهسازی شده او سی یو ،۱۸ فروند اف۱۶ بلوک ۵۰ و ۵۲+ و ۱۳ فروند اف۱۶ ای و بی بلوک ۱۵ ای ام و بی ام  را در خدمت دارد

سنگاپور: این  کشور  ۷۴ فروند اف۱۶ سی و دی از بلوک های ۵۲ و ۵۲+ را دارد

کره جنوبی: کره جنوبی در دهه ۱۹۸۰ دست به دریافت ۳۶ فروند اف۱۶ سی و دی بلوک ۳۰ و ۳۲ را تحویل گرفت و دست به تولید تحت امتیاز  اف۱۶  با نام کی اف۱۶ در داخل کشور  زد  در مجموع به غیر از ۳۶ فروند نخست  این کشور    ۱۴۰ فروند اف۱۶ سی و دی بلوک ۵۲ و ۵۲ + را دریافت کرد  . این کشور در اف۱۶ خود را ارتقا داد و به جی پی س  ، موشک  سایندوندر  نسخه ایکس و راداری ای  پی جی ۶۹ وی۵ و وی ۷ تجهیز کرده است.

تایوان . این کشور   به صورت دست  دوم ۱۲۰ فروند اف۱۶ ای و ۳۰ فروند اف۱۶ بی از نوع بلوک ۱۵ را دریافت کرد . این نمونه بعدها به بلوک ۲۰ ارتقا یافتند. قرار است اف۱۶ این کشور به نسخه اف۱۶ وی  ارتقاء یابند  که شامل  رادار ارایه فازی فعال می شود

شیلی : این کشور  دست به سفارش ۱۰ فروند اف۱۶  بلوک  ۵۰ در سال ۲۰۰۰ زد ولی در سال ۲۰۰۹ نیز تعداد اف۱۶ ای ام  و بی ام دست دوم را از هلند دریافت  کرد. همینک  ۱۰ فروند اف۱۶ بلوک ۵۰ و ۳۸ فروند اف۱۶  ام و بی ان در خدمت دارد

ونروئلا :این کشور در سال  ۱۹۸۴  توانست  ۲۴ فروند اف۱۶ ای  و بی  بلوک ۱۵ را دریافت کند که همچنان ۲۱ فروند انها در خدمت است و انها را به موشک  های اسرائیلی  تجهیز  کرد

اف۱۶ جنگنده بی نظیری است دست کم ۴۰ سال است در خط تولید قرار دارد و همچنان نیز مشتریان بسیاری دارد. توان انجام هر نوع عملیات رادارد و میتواند به تنهایی تمام وظایف  یک نیروی هوایی را انجام دهد. اف۱۶ را باید یکی از برتری جنگنده های تاریخ دانست که که دست کم تا ۲۰ سال دیگز نیز در خط مقدم خواهد ماند

اف16 ای نیروی هوایی ونزوئلا مسلح به موشک پینتون 4 اسرائیلی

اف۱۶ ای نیروی هوایی ونزوئلا مسلح به موشک پینتون ۴ اسرائیلی

ترجمه:عبدالحمید تارخ

مشخصات F16C فالکن
تولید کننده امریکا، جنرال دینامیک(امروزه لاکهید مارتین)
تعداد خدمه یک خدمه
طول و ارتفاع ۱۵٫۰۶ متر و ۴٫۸۸ متر
وزن خالی ۸۵۷۰ کیلوگرم
بیشترین سرعت ۲ ماخ برابر با ۲۲۴۰ کیلومتر در ساعت
برد ۴۲۲۰ کیلومتر با تمام سوخت خارجی و داخلی بدون مهمات در نسخه بلوک ۵۰+ و ۵۲+ با مخازن سوخت تطبیقی  . در نسخه  بدون مخازن سوخت تطبیقی  دایرا برد انتقالی ۳۷۰۰ کیلومتر است. برد نسخه بلاک ۴۰ با دو بمب ۹۰۰ کلویی و دو موشک و دو مخزن  سوخت و یک غلاف جنگ الکترونیک ۶۳۰ کیلومتر
سقف پرواز ۱۸۰۰۰ متر
موتور توان استفاده از موتور پرات اندوویتنی اف۱۰۰ با تاوان ۲۳۰۰۰ پاوند با پس سوز ویا موتور جنرال الکتریک اف۱۱۰ جی۱۰۰ با توان ۱۷۰۰۰ پاوند با بدون پس سوز و ۲۸۶۰۰ پاوند با پس سوز
رادار در نسخه های A/B رادارپالس داپلر  APG66 با برد کشف ۱۵۰ کیلومتر،در مدل Cو D رادار پالس داپلر APG68 با برد کشف ۲۹۰ کیلومتر و در نسخه های E/F رادار ارایه فاز الکترونیک APG80
تسلیحات یک دستگاه توپ ۲۰ میلیمتری گاتیلینگ ام۶۱ ،۱۱ جایگاه حمل تسلیحات،یک جایگاه نوک هر بال،سه جایگاه زیر هر بال،و سه جایگاه زیر بدنه،توان حمل ۷۷۰۰ کیلوگرم تسلیحات شامل موشک های هوا به هوایی اسپارو،سایندوندر،امرام،تا ۲۴ بمب ۲۲۵ کیلویی،یا چهار بمب ۹۰۰ کیلویی،انواع بمبهای هدایت لیزری جی  بی یو  ۱۰/۱۲/۱۶/۲۴  و ماهواره ای،موشک های ضد رادار هارم و شرایک،ضد سطح ماوریک،ضد کشتی هارپوم،بمب های خوشه ای،موشک کروز ای جی ام ۱۵۸ ، سلاح دوربرد ای جی ام ۱۵۴٫
تعداد تولید شده و قیمت ۴۴۵۰ فروند تا سال ۲۰۱۰،همچنان در حال تولید.
74+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
  • avatar
دسته بندی شده در:            

64 دیدگاه

  • سلام آقای تارخ رادار بلوک ۵۰ و ۵۲ قوی تر یا رادار اف ۱۴A و اینکه آیا هنوز موشک اسپارو تولید میشه

    • نویسنده

      در هر زمینه راداربلوک ۵۰ و ۵۲ برتر است چه فناوری چه قابلیت چه برد و……
      خیر دست کم ۲۰ سال است تولید نمی شود

  • بله ببخشید منظورم اف ١۶ عمان بود.  و حالا کلاً به نظرتون اگر این ممکن امکانپذیر شد چه موارد مفیدی به نظرتون ممکنه برای ایران حاصل بشه ؟

      • نه در حدی که یکی بدن بهمون. مثلا چند تیکه از قطعات (لوازم یدکیش) رو بهمون بدن یا امکان مصاحبه و صحبت (مثلاً طولانی مدت با افراد مختلف) با پرسنل فنیشون رو داشته باشیم همینطور امکان صحبت با خلباناشون و در اختیار قرار دادن کتاب های آموزشیشون یا از محتوای دوره هایی که دیدن از لحاظ تاکتیک های رزمی …

      • سلام مگه یکی بدن بهمون چه کار خاصی میشه باهاش کرد مگه ما اف ١۴ که بیشتر از ۴٠ سال دستمون بود رو مثلاً تولید انبوه کردیم که حالا بخواهیم بکنیم در ضمن اگر تو آسمونمون پرواز کنه غربیا حتماً میفهمند.  فکر کنم تو همون زمین نگاه کنیم بهش برامون بهتر باشه

  • سلام استاد یه سؤالی داشتم قبلاً از شما پرسیده شد با توجه به رابطه ای که بین ایران و عراق شکل گرفته اگر ایران به یک تانک آبرامز عراقی دسترسی پیدا کنه و بتونه یه نگاهی بهش بندازه چه استفاده هایی از این کار میتونه ببره از قبیل ایده گرفتن و مهندسی معکوس که شما در پاسخ فرمودین ممکنه فقط در زمینه سیستم اپتیک و کنترل آتش و هدفگیری بتونه کمک کنه وگر نه در زمینه موتور و زره و… نمیتونه کمک کننده و مفید باشه (البته اگر امکان آزمایش باشه میشه نقاط ضعف جزئی تر زره و تاکتیک های مقابله مختلف رو آزمایش کرد یا مثلاً متوجه نقاط کور یا ضعف های میدانی سیستم تعلیق شد و…). حالا من همین سؤال رو در مورد اف ١۶ داشتم.  حالا که عراق مجهز به F16 شده اگر بخواد کمک کنه به ما مثلاً از نزدیک دیدن جنگنده صحبت با پرسنل تعمیر و نگهداری و همینطور صحبت با خلباناشون چه کمک هایی ممکنه بتونه به ما بکنه ؟ و لطفاً بعد از اینکه پاسختون رو گفتین بفرمایید که اصلاً عراق حاضره همچین کاری برای ما بکنه یا ممکنه ونزوئلا همچین کاری قبلا کرده باشه (با توجه به اینکه همسایه ما هم نبوده تا در آنده ترسی داشته باشه) یا ممکنه (البته با احتمال خیلی پایین تر) عمان همین کار رو برای جنگنده های F18 خودش برای ما انجام بده ؟ و در کل احتمال موارد گفته شده رو چقدر میدونید ؟ چون تا حدی تکنیک های مقابله با خودشون هم هست.  با تشکر

    • نویسنده

      سلام عمان اف۱۸ ندارد
      دوم عراق میداند که باید سلاح حالا حالاها از امریکا بخرد و اگر چنین کاری کرد و لو رفت دیگه باید قید کمک تسلیحاتی امریکا که بزنه هیچ همینای هم که داره دیگه بهش کمک فنی نمیکنه

  • سلام.. استاد هر چند وقت یکبار میشنویم که اسراییل به سوریه حمله هوایی کرده… به نظرتون در کوتاه مدت و با توجه به درگیری ارتش اسد در جنگ داخلی آیا سوری ها گزینه ای برای پاسخ معقولانه به این حملات دارن؟ اگر هست لطفا نحوه عکس العمل رو بفرمایید 

    • نویسنده

      سوریه از سال ۱۹۸۲ تا کنون مورد بیش از ۲۰۰ مورد حمله هوایی قرار گرفته زمان قبل جنگ داخلی هم جواب نمیداد

  •  سلام عرض ادب  اقای حمید تاریخ. ایا میشه موشک اس۳۰۰ پی ام یو۲  کشورهایه دارنده این سیستم با یکدیگر  شلیک کرد مثله ایران اذربایجان الجزایر چین روسیه مثلان  موشک سامانه اذربایجانی یک مدل هستن از سیستم اس ۳۰۰ ایرانی شلیک بشه یا موشک اس ۳۰۰ روسی از سامانه اس ۳۰۰ ایران شلیک بشه یا هر سامانه کشورها یه دارند این سیستم یا کد راداری وموشکی خودشونو دارند  ایا میشه موشک اس ۴۰۰ رو از سامانه اس۳۰۰ پی ام یو۲ شلیک کرد  . ممنون سپاسگذاره جناب اقای تاریخ هستم

  • سلام جناب تارخ بعد از تجهیز به رادار آرایه فازی F16 در رزم هوایی برتر خواهد بود یا MIG35 و SU35 ؟

  • سلام استاد تارخ به نظرتون ایران نمیتونه اون یک فروندرو که داره مهندسی معکوس کنهمثلا۲۰ سال بعد؟

    • نویسنده

      ایران هیچ اف۱۶ نداره هیچ منبعی معتبری چنین چیزی تائید نکرده ..
      اگر داشت پس کجاست(البته اگر ماکتهای مرحوم شاماس نگید)

  • سلام استاددر عراق و بر علیه تروریست هایی مثل داعش به نظر شما f16 موثر تره یا سوخو٢۵؟

  • سلام ببخشید شرمنده سوال اولم رو دوباره میگم f-16 v برتره یا f-16بلاک۵۲یا ۶۰

    • نویسنده

      سلام این نسخه اصلا توسعه نیافت که بیبنیم چه می شود ولی بسیاری از فناوریهای ان متعلق به اف۱۶ بلوک ۶۰ بود

  • با سلام خدمت ژنرال تارخ سه تا سوال داشتم ۱-ایا f-16vقویتر است یا f-16بلاک ۵۲ یا ۶۰ ۲-اگه میشه بگید اگه اف -۱۶با یک ترکیب دفاع هوایی یعنی فقط امرام حمل کند با ۳ مخزن سوخت و میگ -۳۵هم فقط r-77 و r-73مسلح بشه با حداکثر ۳ مخزن سوخت کدام پیروز است و کدام برد رزمی بیشتری دارد ۳- ایا مخازن سوخت تطبیقی در هنگام سوخت گیری هوایی نیز می توانند پر شوند با تشکر ژنرال حمید ۴-از بین f-16 و f-18 و f-15مدل sa و se و سوخو ۳۵ و تایفون و رافال و همین f-14خودمون به ترتیب با اولویت بندی بگید کدوم در رویا رویی با میگ ۳۵ برترند 

    • نویسنده

      سلام روی کاغذ شانس پیروزی میگ۳۵ بر اف۱۶ بالاست دست کنم در برابر اف۱۶ های ترکی شانسش ۶۰ به ۴۰ است.. مخازن سوخت تطبیقی به مخزن معمولی وصل است.. از دید من رفال ، سوپر هورنت، تایفون ،اف۱۵ اس ایی سوخو۳۵ و اف۱۴

  • سلام اقای تاریخ ممنون مقابله ی خوبی بود ولی جنگ اول عراق و امریکا ۱۹۱۹ نیست بی زحمت درستش کنید ولی با این عوضش ایران فکر کنم اگر جنگی رخ بدهند با کشور های همسایه فکر نکنم نیروی هوای ایران شناسی داشته باشد باتوجه که امروز هم یک سوخوی ۲۴ سقوط کرد باز هم ممنون

  • با سلام مقاله خوبی بود این مخازن سوخت تطبیقی که روی بال هست در صورت درگیری با جنگنده مهاجم نقطه ضعف محسوب نمی شود چون احتمال تیر خوردنش زیاده

  • رقابت بین اف بیست واف شانزده بوده که نهایتا اف شانزده برنده میشه لااقل بنده توی منابع دیگر اینطور خواندم یه سوال برای من همیشه هست شاید سایر دوستان هم براشون جالب باشه هند وپاکستان هم پروسه هسته ای شدن وتحریمها روداشتن واقعا چه استراژی وچه عاملی باعث موفقیت این کشورها درعبورازبحران شده واقعا اونا چیکارکردن که ما نمیتونیم انجام بدیم شاید ما دنبال چیزی بغیراز هسته ای شدن هستیم باتوجه به این که الان هردوکشور بمب اتم دراختیاردارند

    • سلام دوست عزیز، شما درست می فرمایید،اما رقابت بین f-16 و f-20 برای فروش
      خارجی بوده نه ارتش آمریکا.  همونطور که استاد فرمودن f-16 خیلی پیشتر به خدمت ارتش آمریکا در اومده بوده بود.تمام مشتری ها هم f-16 رو انتخاب کردن. تایگر
      شارک زمانی شانس پیروزی داشت که دموکراتها (جیمی کارتر) اجازه فروش سلاح
      روز ارتش آمریکا رو به خیلی از کشور ها نمیدادن. اون زمان حتی اسم این هواپیما
      f-5G بود نه F-20! .  با روی کار اومدن ریگان و در دسترس قرار گرفتن f-16 همه مشتری ها محصول جنرال داینامیک رو انتخاب کردن.

  • در کل جنگنده عالی با قیمت مناسبه فکر نمیکنم تو بالاترین مدلها و بلوکهاش بالای ۲۵ میلیون  دلار باشه

  • سلام طبق معمول عالی. دستتون درد نکنه اقا حمید. اقا حمید امکانش هست ادرس تلگزامتون زو بدین؟ بعضی وقتا ادم سوالات زیادی داره روش نمیشه هی کامنت بزاره مرسی

  • سلامگفته میشه ایران تا قبل از انقلاب دوفروند اف ۱۶ تحویل گرفته آیا این درسته یا نهاگه گرفته بعد چه بلایی سرشون اومدهکه ما الان نداریمشونبا تشکر

  • با سلام چرا میراژ اف۱با اینکه نسبتا از f16 بزرگتره ولی جابگاه های حمل آن اینقدر کمتده؟

  • سلام اف ١۶ های عراقی رادارشون توان نقشه برداری از سطح زمین رو دارند؟ دو بعدی یا سه بعدی؟آیا اف ١۶ های عراقی امکان استفاده از امرام رو ندارند؟ (چون در متن فقط از اسپارو نام برده شده بود)

  • سلام.چطور اف ۱۶ های امارات از اسراییل ضعیفترن.مگه تکنولوژی آمریکا از اسراییل عقبتره؟ مال امارات مدل ایی و مال اسراییل مدل سی هستن. آیا بلوک ۶۲ هم ساخته شده؟

    • نویسنده

      سلام کاری به عقب بودن نداره سفارش امارات به سفارش اسرائیل فرق داره … نمونه اماراتی با هزینه خود امارات توسعه یافت و سفارشی بود. نخیر بلوک ۶۲ نداریم

  • چرا رؤسها مخازن تطبیقی رو هواپیما همشون نصب نمیکنن  مثل میگ٢٩ أیا توا نائی سأختش رو ندارن یا هواپیما هاشون این پتانسیل رو ندارن هم سوخو٣٠ میتون مثل اف١۵ ایی بشه هم میگ ٢٩ مثل أف ١۶ ایی أف دلیلش چی آقای تاریخ